लिङ्गपुराणLiṅgapurāṇa

LiPur, 1, 64

64 of 163 · 255 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

ऋषय ऊचुः । (१।१)

ṛṣaya ūcuḥ |

1.2१.२

कथं हि रक्षसा शक्तिर् भक्षितः सोऽनुजैः सह । (१।२)

kathaṃ hi rakṣasā śaktir bhakṣitaḥ so'nujaiḥ saha |

1.3१.३

वासिष्ठो वदतां श्रेष्ठ सूत वक्तुमिहार्हसि ॥ (१।३)

vāsiṣṭho vadatāṃ śreṣṭha sūta vaktumihārhasi ||

2.1२.१

सूत उवाच । (२।१)

sūta uvāca

2.2२.२

शक्ति किल्लेद् ब्य् रुधिरराक्षसो रुधिरो नाम वसिष्ठस्य सुतं पुरा । (२।२)

Śakti killed by Rudhirarākṣaso rudhiro nāma vasiṣṭhasya sutaṃ purā |

2.3२.३

शक्तिं स भक्षयामास शक्तेः शापात्सहानुजैः ॥ (२।३)

śaktiṃ sa bhakṣayāmāsa śakteḥ śāpātsahānujaiḥ ||

3.1३.१

वसिष्ठयाज्यं विप्रेन्द्रास् तदादिश्यैव भूपतिम् । (३।१)

vasiṣṭhayājyaṃ viprendrās tadādiśyaiva bhūpatim |

3.2३.२

कल्माषपादं रुधिरो विश्वामित्रेण चोदितः ॥ (३।२)

kalmāṣapādaṃ rudhiro viśvāmitreṇa coditaḥ ||

4.1४.१

भक्षितः स इति श्रुत्वा वसिष्ठस्तेन रक्षसा । (४।१)

bhakṣitaḥ sa iti śrutvā vasiṣṭhastena rakṣasā |

4.2४.२

शक्तिः शक्तिमतां श्रेष्ठो भ्रातृभिः सह धर्मवित् ॥ (४।२)

śaktiḥ śaktimatāṃ śreṣṭho bhrātṛbhiḥ saha dharmavit ||

5.1५.१

हा पुत्र पुत्र पुत्रेति क्रन्दमानो मुहुर्मुहुः । (५।१)

hā putra putra putreti krandamāno muhurmuhuḥ |

5.2५.२

अरुन्धत्या सह मुनिः पपात भुवि दुःखितः ॥ (५।२)

arundhatyā saha muniḥ papāta bhuvi duḥkhitaḥ ||

6.1६.१

वसिष्ठ wअन्त्स् तो चोम्मित् सुइचिदेनष्टं कुलमिति श्रुत्वा मर्तुं चक्रे मतिं तदा । (६।१)

Vasiṣṭha wants to commit suicidenaṣṭaṃ kulamiti śrutvā martuṃ cakre matiṃ tadā |

6.2६.२

स्मरन्पुत्रशतं चैव शक्तिज्येष्ठं च शक्तिमान् ॥ (६।२)

smaranputraśataṃ caiva śaktijyeṣṭhaṃ ca śaktimān ||

7.1७.१

न तं विनाहं जीविष्ये इति निश्चित्य दुःखितः ॥ (७।१)

na taṃ vināhaṃ jīviṣye iti niścitya duḥkhitaḥ ||

8.1८.१

आरुह्य मूर्धानम् अजात्मजोऽसौ तयात्मवान् सर्वविद् आत्मविच्च । (८।१)

āruhya mūrdhānam ajātmajo'sau tayātmavān sarvavid ātmavicca |

8.2८.२

धराधरस्यैव तदा धरायां पपात पत्न्या सह साश्रुदृष्टिः ॥ (८।२)

dharādharasyaiva tadā dharāyāṃ papāta patnyā saha sāśrudṛṣṭiḥ ||

9.1९.१

धराधरात्तं पतितं धरा तदा दधार तत्रापि विचित्रकण्ठी । (९।१)

dharādharāttaṃ patitaṃ dharā tadā dadhāra tatrāpi vicitrakaṇṭhī |

9.2९.२

करांबुजाभ्यां करिखेलगामिनी रुदन्तमादाय रुरोद सा च ॥ (९।२)

karāṃbujābhyāṃ karikhelagāminī rudantamādāya ruroda sā ca ||

10.1१०.१

तदा तस्य स्नुषा प्राह पत्नी शक्तेर्महामुनिम् । (१०।१)

tadā tasya snuṣā prāha patnī śaktermahāmunim |

10.2१०.२

वसिष्ठं वदतां श्रेष्ठं रुदन्ती भयविह्वला ॥ (१०।२)

vasiṣṭhaṃ vadatāṃ śreṣṭhaṃ rudantī bhayavihvalā ||

11.1११.१

भगवन्ब्राह्मणश्रेष्ठ तव देहम् इदं शुभम् । (११।१)

bhagavanbrāhmaṇaśreṣṭha tava deham idaṃ śubham |

11.2११.२

पालयस्व विभो द्रष्टुं तव पौत्रं ममात्मजम् ॥ (११।२)

pālayasva vibho draṣṭuṃ tava pautraṃ mamātmajam ||

12.1१२.१

न त्याज्यं तव विप्रेन्द्र देहमेतत्सुशोभनम् । (१२।१)

na tyājyaṃ tava viprendra dehametatsuśobhanam |

12.2१२.२

गर्भस्थो मम सर्वार्थसाधकः शक्तिजो यतः ॥ (१२।२)

garbhastho mama sarvārthasādhakaḥ śaktijo yataḥ ||

13.1१३.१

एवमुक्त्वाथ धर्मज्ञा कराभ्यां कमलेक्षणा । (१३।१)

evamuktvātha dharmajñā karābhyāṃ kamalekṣaṇā |

13.2१३.२

उत्थाप्य श्वशुरं नत्वा नेत्रे संमृज्य वारिणा ॥ (१३।२)

utthāpya śvaśuraṃ natvā netre saṃmṛjya vāriṇā ||

14.1१४.१

दुःखितापि परित्रातुं श्वशुरं दुःखितं तदा । (१४।१)

duḥkhitāpi paritrātuṃ śvaśuraṃ duḥkhitaṃ tadā |

14.2१४.२

अरुन्धतीं च कल्याणीं प्रार्थयामास दुःखिताम् ॥ (१४।२)

arundhatīṃ ca kalyāṇīṃ prārthayāmāsa duḥkhitām ||

15.1१५.१

स्नुषावाक्यं ततः श्रुत्वा वसिष्ठ उत्थाय भूतलात् । (१५।१)

snuṣāvākyaṃ tataḥ śrutvā vasiṣṭha utthāya bhūtalāt |

15.2१५.२

संज्ञामवाप्य चालिङ्ग्य सा पपात सुदुःखिता ॥ (१५।२)

saṃjñāmavāpya cāliṅgya sā papāta suduḥkhitā ||

16.1१६.१

अरुन्धती कराभ्यां तां संस्पृश्यास्राकुलेक्षणाम् । (१६।१)

arundhatī karābhyāṃ tāṃ saṃspṛśyāsrākulekṣaṇām |

16.2१६.२

रुरोद मुनिशार्दूलो भार्यया सुतवत्सलः ॥ (१६।२)

ruroda muniśārdūlo bhāryayā sutavatsalaḥ ||

17.1१७.१

पराशर रेचितेस् वेदिच् ह्य्म्न्स् अस् अन् एम्ब्र्योअथ नाभ्यंबुजे विष्णोर्यथा तस्याश्चतुर्मुखः । (१७।१)

Parāśara recites Vedic hymns as an embryoatha nābhyaṃbuje viṣṇoryathā tasyāścaturmukhaḥ |

17.2१७.२

आसीनो गर्भशय्यायां कुमार ऋचमाह सः ॥ (१७।२)

āsīno garbhaśayyāyāṃ kumāra ṛcamāha saḥ ||

18.1१८.१

ततो निशम्य भगवान्वसिष्ठ ऋचमादरात् । (१८।१)

tato niśamya bhagavānvasiṣṭha ṛcamādarāt |

18.2१८.२

केनोक्तमिति संचिन्त्य तदातिष्ठत्समाहितः ॥ (१८।२)

kenoktamiti saṃcintya tadātiṣṭhatsamāhitaḥ ||

19.1१९.१

व्योमाङ्गणस्थोऽथ हरिः पुण्डरीकनिभेक्षणः । (१९।१)

vyomāṅgaṇastho'tha hariḥ puṇḍarīkanibhekṣaṇaḥ |

19.2१९.२

वसिष्ठमाह विश्वात्मा घृणया स घृणानिधिः ॥ (१९।२)

vasiṣṭhamāha viśvātmā ghṛṇayā sa ghṛṇānidhiḥ ||

20.1२०.१

भो वत्स वत्स विप्रेन्द्र वसिष्ठ सुतवत्सल । (२०।१)

bho vatsa vatsa viprendra vasiṣṭha sutavatsala |

20.2२०.२

तव पौत्रमुखाम्भोजाद् ऋग् एषाद्य विनिःसृता ॥ (२०।२)

tava pautramukhāmbhojād ṛg eṣādya viniḥsṛtā ||

21.1२१.१

मत्समस्तव पौत्रोऽसौ शक्तिजः शक्तिमान्मुने । (२१।१)

matsamastava pautro'sau śaktijaḥ śaktimānmune |

21.2२१.२

तस्मादुत्तिष्ठ संत्यज्य शोकं ब्रह्मसुतोत्तम ॥ (२१।२)

tasmāduttiṣṭha saṃtyajya śokaṃ brahmasutottama ||

22.1२२.१

रुद्रभक्तश् च गर्भस्थो रुद्रपूजापरायणः । (२२।१)

rudrabhaktaś ca garbhastho rudrapūjāparāyaṇaḥ |

22.2२२.२

रुद्रदेवप्रभावेण कुलं ते संतरिष्यति ॥ (२२।२)

rudradevaprabhāveṇa kulaṃ te saṃtariṣyati ||

23.1२३.१

एवमुक्त्वा घृणी विप्रं भगवान् पुरुषोत्तमः । (२३।१)

evamuktvā ghṛṇī vipraṃ bhagavān puruṣottamaḥ |

23.2२३.२

वसिष्ठं मुनिशार्दूलं तत्रैवान्तरधीयत ॥ (२३।२)

vasiṣṭhaṃ muniśārdūlaṃ tatraivāntaradhīyata ||

24.1२४.१

ततः प्रणम्य शिरसा वसिष्ठो वारिजेक्षणम् । (२४।१)

tataḥ praṇamya śirasā vasiṣṭho vārijekṣaṇam |

24.2२४.२

अदृश्यन्त्या महातेजाः पस्पर्शोदरमादरात् ॥ (२४।२)

adṛśyantyā mahātejāḥ pasparśodaramādarāt ||

25.1२५.१

हा पुत्र पुत्र पुत्रेति पपात च सुदुःखितः । (२५।१)

hā putra putra putreti papāta ca suduḥkhitaḥ |

25.2२५.२

ललापारुन्धती प्रेक्ष्य तदासौ रुदतीं द्विजाः ॥ (२५।२)

lalāpārundhatī prekṣya tadāsau rudatīṃ dvijāḥ ||

26.1२६.१

स्वपुत्रं च स्मरन् दुःखात्पुनरेह्येहि पुत्रक । (२६।१)

svaputraṃ ca smaran duḥkhātpunarehyehi putraka |

26.2२६.२

तव पुत्रमिमं दृष्ट्वा भो शक्ते कुलधारणम् ॥ (२६।२)

tava putramimaṃ dṛṣṭvā bho śakte kuladhāraṇam ||

27.1२७.१

तवान्तिकं गमिष्यामि तव मात्रा न संशयः । (२७।१)

tavāntikaṃ gamiṣyāmi tava mātrā na saṃśayaḥ |

27.2२७.२

सूत उवाच । (२७।२)

sūta uvāca

27.3२७.३

एवमुक्त्वा रुदन्विप्र आलिङ्ग्यारुन्धतीं तदा ॥ (२७।३)

evamuktvā rudanvipra āliṅgyārundhatīṃ tadā ||

28.1२८.१

पपात ताडयन्तीव स्वस्य कुक्षी करेण वै । (२८।१)

papāta tāḍayantīva svasya kukṣī kareṇa vai |

28.2२८.२

अदृश्यन्ती जघानाथ शक्तिजस्यालयं शुभा ॥ (२८।२)

adṛśyantī jaghānātha śaktijasyālayaṃ śubhā ||

29.1२९.१

स्वोदरं दुःखिता भूमौ ललाप च पपात च । (२९।१)

svodaraṃ duḥkhitā bhūmau lalāpa ca papāta ca |

29.2२९.२

अरुन्धति तदा भीता वसिष्ठश् च महामतिः ॥ (२९।२)

arundhati tadā bhītā vasiṣṭhaś ca mahāmatiḥ ||

30.1३०.१

समुत्थाप्य स्नुषां बालामूचतुर्भयविह्वलौ ॥ (३०।१)

samutthāpya snuṣāṃ bālāmūcaturbhayavihvalau ||

31.1३१.१

विचारमुग्धे तव गर्भमण्डलं करांबुजाभ्यां विनिहत्य दुर्लभम् । (३१।१)

vicāramugdhe tava garbhamaṇḍalaṃ karāṃbujābhyāṃ vinihatya durlabham |

31.2३१.२

कुलं वसिष्ठस्य समस्तमप्यहो निहन्तुमार्ये कथमुद्यता वद ॥ (३१।२)

kulaṃ vasiṣṭhasya samastamapyaho nihantumārye kathamudyatā vada ||

32.1३२.१

तवात्मजं शक्तिसुतं च दृष्ट्वा चास्वाद्य वक्त्रामृतम् आर्यसूनोः । (३२।१)

tavātmajaṃ śaktisutaṃ ca dṛṣṭvā cāsvādya vaktrāmṛtam āryasūnoḥ |

32.2३२.२

त्रातुं यतो देहमिमं मुनीन्द्रः सुनिश्चितः पाहि ततः शरीरम् ॥ (३२।२)

trātuṃ yato dehamimaṃ munīndraḥ suniścitaḥ pāhi tataḥ śarīram ||

33.1३३.१

सूत उवाच । (३३।१)

sūta uvāca

33.2३३.२

एवं स्नुषामुपालभ्य मुनिं चारुन्धती स्थिता । (३३।२)

evaṃ snuṣāmupālabhya muniṃ cārundhatī sthitā |

33.3३३.३

अरुन्धती वसिष्ठस्य प्राह चार्तेति विह्वला ॥ (३३।३)

arundhatī vasiṣṭhasya prāha cārteti vihvalā ||

34.1३४.१

त्वय्येव जीवितं चास्य मुनेर् यत् सुव्रते मम । (३४।१)

tvayyeva jīvitaṃ cāsya muner yat suvrate mama |

34.2३४.२

जीवितं रक्ष देहस्य धात्री च कुरु यद्धितम् ॥ (३४।२)

jīvitaṃ rakṣa dehasya dhātrī ca kuru yaddhitam ||

35.1३५.१

अदृश्यन्त्युवाच । (३५।१)

adṛśyantyuvāca |

35.2३५.२

मया यदि मुनिश्रेष्ठस् त्रातुं वै निश्चितं स्वकम् । (३५।२)

mayā yadi muniśreṣṭhas trātuṃ vai niścitaṃ svakam |

35.3३५.३

ममाशुभं शुभं देहं कथंचित् पालयाम्यहम् ॥ (३५।३)

mamāśubhaṃ śubhaṃ dehaṃ kathaṃcit pālayāmyaham ||

36.1३६.१

प्रियदुःखमहं प्राप्ता ह्यसती नात्र संशयः । (३६।१)

priyaduḥkhamahaṃ prāptā hyasatī nātra saṃśayaḥ |

36.2३६.२

मुने दुःखादहं दग्धा यतः पुत्री मुने तव ॥ (३६।२)

mune duḥkhādahaṃ dagdhā yataḥ putrī mune tava ||

37.1३७.१

अहोऽद्भुतं मया दृष्टं दुःखपात्री ह्यहं विभो । (३७।१)

aho'dbhutaṃ mayā dṛṣṭaṃ duḥkhapātrī hyahaṃ vibho |

37.2३७.२

दुःखत्राता भव ब्रह्मन्ब्रह्मसूनो जगद्गुरो ॥ (३७।२)

duḥkhatrātā bhava brahmanbrahmasūno jagadguro ||

38.1३८.१

तथापि भर्तृरहिता दीना नारी भवेदिह । (३८।१)

tathāpi bhartṛrahitā dīnā nārī bhavediha |

38.2३८.२

पाहि मां तत आर्येन्द्र परिभूता भविष्यति ॥ (३८।२)

pāhi māṃ tata āryendra paribhūtā bhaviṣyati ||

39.1३९.१

पिता माता च पुत्राश्च पौत्राः श्वशुर एव च । (३९।१)

pitā mātā ca putrāśca pautrāḥ śvaśura eva ca |

39.2३९.२

एते न बान्धवाः स्त्रीणां भर्ता बन्धुः परा गतिः ॥ (३९।२)

ete na bāndhavāḥ strīṇāṃ bhartā bandhuḥ parā gatiḥ ||

40.1४०.१

आत्मनो यद्धि कथितमप्यर्धमिति पण्डितैः । (४०।१)

ātmano yaddhi kathitamapyardhamiti paṇḍitaiḥ |

40.2४०.२

तदप्यत्र मृषा ह्यासीद् गतः शक्तिरहं स्थिता ॥ (४०।२)

tadapyatra mṛṣā hyāsīd gataḥ śaktirahaṃ sthitā ||

41.1४१.१

अहो ममात्र काठिन्यं मनसो मुनिपुङ्गव । (४१।१)

aho mamātra kāṭhinyaṃ manaso munipuṅgava |

41.2४१.२

पतिं प्राणसमं त्यक्त्वा स्थिता यत्र क्षणं यतः ॥ (४१।२)

patiṃ prāṇasamaṃ tyaktvā sthitā yatra kṣaṇaṃ yataḥ ||

42.1४२.१

वसिष्ठाश्वत्थमाश्रित्य ह्यमृता तु यथा लता । (४२।१)

vasiṣṭhāśvatthamāśritya hyamṛtā tu yathā latā |

42.2४२.२

निर्मूलाप्यमृता भर्त्रा त्यक्ता दीना स्थिताप्यहम् ॥ (४२।२)

nirmūlāpyamṛtā bhartrā tyaktā dīnā sthitāpyaham ||

43.1४३.१

स्नुषावाक्यं निशम्यैव वसिष्ठो भार्यया सह । (४३।१)

snuṣāvākyaṃ niśamyaiva vasiṣṭho bhāryayā saha |

43.2४३.२

तदा चक्रे मतिं धीमान् यातुं स्वाश्रममाश्रमी ॥ (४३।२)

tadā cakre matiṃ dhīmān yātuṃ svāśramamāśramī ||

44.1४४.१

कृच्छ्रात्सभार्यो भगवान् वसिष्ठः स्वाश्रमं क्षणात् । (४४।१)

kṛcchrātsabhāryo bhagavān vasiṣṭhaḥ svāśramaṃ kṣaṇāt |

44.2४४.२

अदृश्यन्त्या च पुण्यात्मा संविवेश स चिन्तयन् ॥ (४४।२)

adṛśyantyā ca puṇyātmā saṃviveśa sa cintayan ||

45.1४५.१

सा गर्भं पालयामास कथंचिन्मुनिपुङ्गवाः । (४५।१)

sā garbhaṃ pālayāmāsa kathaṃcinmunipuṅgavāḥ |

45.2४५.२

कुलसंधारणार्थाय शक्तिपत्नी पतिव्रता ॥ (४५।२)

kulasaṃdhāraṇārthāya śaktipatnī pativratā ||

46.1४६.१

ततः सासूत तनयं दशमे मासि सुप्रभम् । (४६।१)

tataḥ sāsūta tanayaṃ daśame māsi suprabham |

46.2४६.२

शक्तिपत्नी यथा शक्तिं शक्तिमन्तमरुन्धती ॥ (४६।२)

śaktipatnī yathā śaktiṃ śaktimantamarundhatī ||

47.1४७.१

असूत सा दितिर्विष्णुं यथा स्वाहा गुहं सुतम् । (४७।१)

asūta sā ditirviṣṇuṃ yathā svāhā guhaṃ sutam |

47.2४७.२

अग्निं यथारणिः पत्नी शक्तेः साक्षात्पराशरम् ॥ (४७।२)

agniṃ yathāraṇiḥ patnī śakteḥ sākṣātparāśaram ||

48.1४८.१

यदा तदा शक्तिसूनुर् अवतीर्णो महीतले । (४८।१)

yadā tadā śaktisūnur avatīrṇo mahītale |

48.2४८.२

शक्तिस्त्यक्त्वा तदा दुःखं पितॄणां समतां ययौ ॥ (४८।२)

śaktistyaktvā tadā duḥkhaṃ pitṝṇāṃ samatāṃ yayau ||

49.1४९.१

भ्रातृभिः सह पुण्यात्मा आदित्यैर् इव भास्करः । (४९।१)

bhrātṛbhiḥ saha puṇyātmā ādityair iva bhāskaraḥ |

49.2४९.२

रराज पितृलोकस्थो वासिष्ठो मुनिपुङ्गवाः ॥ (४९।२)

rarāja pitṛlokastho vāsiṣṭho munipuṅgavāḥ ||

50.1५०.१

जगुस्तदा च पितरो ननृतुश् च पितामहाः । (५०।१)

jagustadā ca pitaro nanṛtuś ca pitāmahāḥ |

50.2५०.२

प्रपितामहाश् च विप्रेन्द्रा ह्यवतीर्णे पराशरे ॥ (५०।२)

prapitāmahāś ca viprendrā hyavatīrṇe parāśare ||

51.1५१.१

ये ब्रह्मवादिनो भूमौ ननृतुर् दिवि देवताः । (५१।१)

ye brahmavādino bhūmau nanṛtur divi devatāḥ |

51.2५१.२

पुष्कराद्याश् च ससृजुः पुष्पवर्षं च खेचराः ॥ (५१।२)

puṣkarādyāś ca sasṛjuḥ puṣpavarṣaṃ ca khecarāḥ ||

52.1५२.१

पुरेषु राक्षसानां च प्रणादं विषमं द्विजाः । (५२।१)

pureṣu rākṣasānāṃ ca praṇādaṃ viṣamaṃ dvijāḥ |

52.2५२.२

आश्रमस्थाश् च मुनयः समूहुर्हर्षसंततिम् ॥ (५२।२)

āśramasthāś ca munayaḥ samūhurharṣasaṃtatim ||

53.1५३.१

अवतीर्णो यथा ह्यण्डाद्भानुः सो ऽपि पराशरः । (५३।१)

avatīrṇo yathā hyaṇḍādbhānuḥ so 'pi parāśaraḥ |

53.2५३.२

अदृश्यन्त्याश्चतुर्वक्त्रो मेघजालाद्दिवाकरः ॥ (५३।२)

adṛśyantyāścaturvaktro meghajālāddivākaraḥ ||

54.1५४.१

सुखं च दुःखमभवददृश्यन्त्यास्तथा द्विजाः । (५४।१)

sukhaṃ ca duḥkhamabhavadadṛśyantyāstathā dvijāḥ |

54.2५४.२

दृष्ट्वा पुत्रं पतिं स्मृत्वारुन्धत्या मुनेस्तथा ॥ (५४।२)

dṛṣṭvā putraṃ patiṃ smṛtvārundhatyā munestathā ||

55.1५५.१

दृष्ट्वा च तनयं बाला पराशरमतिद्युतिम् । (५५।१)

dṛṣṭvā ca tanayaṃ bālā parāśaramatidyutim |

55.2५५.२

ललाप विह्वला बाला सन्नकण्ठी पपात च ॥ (५५।२)

lalāpa vihvalā bālā sannakaṇṭhī papāta ca ||

56.1५६.१

सा पराशरमहो महामतिं देवदानवगणैश् च पूजितम् । (५६।१)

sā parāśaramaho mahāmatiṃ devadānavagaṇaiś ca pūjitam |

56.2५६.२

जातमात्रम् अनघं शुचिस्मिता बुध्य साश्रुनयना ललाप च ॥ (५६।२)

jātamātram anaghaṃ śucismitā budhya sāśrunayanā lalāpa ca ||

57.1५७.१

हा वसिष्ठसुत कुत्रचिद्गतः पश्य पुत्रमनघं तवात्मजम् । (५७।१)

hā vasiṣṭhasuta kutracidgataḥ paśya putramanaghaṃ tavātmajam |

57.2५७.२

त्यज्य दीनवदनां वनान्तरे पुत्रदर्शनपरामिमां प्रभो ॥ (५७।२)

tyajya dīnavadanāṃ vanāntare putradarśanaparāmimāṃ prabho ||

58.1५८.१

शक्ते स्वं च सुतं पश्य भ्रातृभिः सह षण्मुखम् । (५८।१)

śakte svaṃ ca sutaṃ paśya bhrātṛbhiḥ saha ṣaṇmukham |

58.2५८.२

यथा महेश्वरोऽपश्यत् सगणो हृषिताननः ॥ (५८।२)

yathā maheśvaro'paśyat sagaṇo hṛṣitānanaḥ ||

59.1५९.१

अथ तस्यास्तदालापं वसिष्ठो मुनिसत्तमः । (५९।१)

atha tasyāstadālāpaṃ vasiṣṭho munisattamaḥ |

59.2५९.२

श्रुत्वा स्नुषामुवाचेदं मा रोदीर् इति दुःखितः ॥ (५९।२)

śrutvā snuṣāmuvācedaṃ mā rodīr iti duḥkhitaḥ ||

60.1६०.१

पराशर: छिल्धोओद् अन्द् योउथाज्ञया तस्य सा शोकं वसिष्ठस्य कुलाङ्गना । (६०।१)

Parāśara: childhood and youthājñayā tasya sā śokaṃ vasiṣṭhasya kulāṅganā |

60.2६०.२

त्यक्त्वा ह्यपालयद्बालं बाला बालमृगेक्षणा ॥ (६०।२)

tyaktvā hyapālayadbālaṃ bālā bālamṛgekṣaṇā ||

61.1६१.१

दृष्ट्वा तामबलां प्राह मङ्गलाभरणैर् विना । (६१।१)

dṛṣṭvā tāmabalāṃ prāha maṅgalābharaṇair vinā |

61.2६१.२

आसीनामाकुलां साध्वीं बाष्पपर्याकुलेक्षणाम् ॥ (६१।२)

āsīnāmākulāṃ sādhvīṃ bāṣpaparyākulekṣaṇām ||

62.1६२.१

शाक्तेय उवाच । (६२।१)

śākteya uvāca

62.2६२.२

अम्ब मङ्गलविभूषणैर् विना देहयष्टिरनघे न शोभते । (६२।२)

amba maṅgalavibhūṣaṇair vinā dehayaṣṭiranaghe na śobhate |

62.3६२.३

वक्तुमर्हसि तवाद्य कारणं चन्द्रबिंबरहितेव शर्वरी ॥ (६२।३)

vaktumarhasi tavādya kāraṇaṃ candrabiṃbarahiteva śarvarī ||

63.1६३.१

मातर्मातः कथं त्यक्त्वा मङ्गलाभरणानि वै । (६३।१)

mātarmātaḥ kathaṃ tyaktvā maṅgalābharaṇāni vai |

63.2६३.२

आसीना भर्तृहीनेव वक्तुमर्हसि शोभने ॥ (६३।२)

āsīnā bhartṛhīneva vaktumarhasi śobhane ||

64.1६४.१

अदृश्यन्ती तदा वाक्यं श्रुत्वा तस्य सुतस्य सा । (६४।१)

adṛśyantī tadā vākyaṃ śrutvā tasya sutasya sā |

64.2६४.२

न किंचिद् अब्रवीत् पुत्रं शुभं वा यदि वेतरत् ॥ (६४।२)

na kiṃcid abravīt putraṃ śubhaṃ vā yadi vetarat ||

65.1६५.१

अदृश्यन्तीं पुनः प्राह शाक्तेयो भगवान्मम । (६५।१)

adṛśyantīṃ punaḥ prāha śākteyo bhagavānmama |

65.2६५.२

मातः कुत्र महातेजाः पिता वद वदेति ताम् ॥ (६५।२)

mātaḥ kutra mahātejāḥ pitā vada vadeti tām ||

66.1६६.१

श्रुत्वा रुरोद सा वाक्यं पुत्रस्यातीव विह्वला । (६६।१)

śrutvā ruroda sā vākyaṃ putrasyātīva vihvalā |

66.2६६.२

भक्षितो रक्षसा तातस्तवेति निपपात च ॥ (६६।२)

bhakṣito rakṣasā tātastaveti nipapāta ca ||

67.1६७.१

श्रुत्वा वसिष्ठो ऽपि पपात भूमौ पौत्रस्य वाक्यं स रुदन्दयालुः । (६७।१)

śrutvā vasiṣṭho 'pi papāta bhūmau pautrasya vākyaṃ sa rudandayāluḥ |

67.2६७.२

अरुन्धती चाश्रमवासिनस्तदा मुनेर्वसिष्ठस्य मुनीश्वराश् च ॥ (६७।२)

arundhatī cāśramavāsinastadā munervasiṣṭhasya munīśvarāś ca ||

68.1६८.१

भक्षितो रक्षसा मातुः पिता तव मुखादिति । (६८।१)

bhakṣito rakṣasā mātuḥ pitā tava mukhāditi |

68.2६८.२

श्रुत्वा पराशरो धीमान्प्राह चास्राविलेक्षणः ॥ (६८।२)

śrutvā parāśaro dhīmānprāha cāsrāvilekṣaṇaḥ ||

69.1६९.१

पराशर wइल्ल् सेइनेन् वतेर् र्¦छेन्पराशर उवाच । (६९।१)

Parāśara will seinen Vater r¦chenparāśara uvāca |

69.2६९.२

अभ्यर्च्य देवदेवेशं त्रैलोक्यं सचराचरम् । (६९।२)

abhyarcya devadeveśaṃ trailokyaṃ sacarācaram |

69.3६९.३

क्षणेन मातः पितरं दर्शयामीति मे मतिः ॥ (६९।३)

kṣaṇena mātaḥ pitaraṃ darśayāmīti me matiḥ ||

70.1७०.१

सा निशम्य वचनं तदा शुभं सस्मिता तनयमाह विस्मिता । (७०।१)

sā niśamya vacanaṃ tadā śubhaṃ sasmitā tanayamāha vismitā |

70.2७०.२

तथ्यम् एतदिति तं निरीक्ष्य सा पुत्र पुत्र भवमर्चयेति च ॥ (७०।२)

tathyam etaditi taṃ nirīkṣya sā putra putra bhavamarcayeti ca ||

71.1७१.१

ज्ञात्वा शक्तिसुतस्यास्य संकल्पं मुनिपुङ्गवः । (७१।१)

jñātvā śaktisutasyāsya saṃkalpaṃ munipuṅgavaḥ |

71.2७१.२

वसिष्ठो भगवान्प्राह पौत्रं धीमान् घृणानिधिः ॥ (७१।२)

vasiṣṭho bhagavānprāha pautraṃ dhīmān ghṛṇānidhiḥ ||

72.1७२.१

स्थाने पौत्र मुनिश्रेष्ठ संकल्पस्तव सुव्रत । (७२।१)

sthāne pautra muniśreṣṭha saṃkalpastava suvrata |

72.2७२.२

तथापि शृणु लोकस्य क्षयं कर्तुं न चार्हसि ॥ (७२।२)

tathāpi śṛṇu lokasya kṣayaṃ kartuṃ na cārhasi ||

73.1७३.१

राक्षसानामभावाय कुरु सर्वेश्वरार्चनम् । (७३।१)

rākṣasānāmabhāvāya kuru sarveśvarārcanam |

73.2७३.२

त्रैलोक्यं शृणु शाक्तेय अपराध्यति किं तव ॥ (७३।२)

trailokyaṃ śṛṇu śākteya aparādhyati kiṃ tava ||

74.1७४.१

ततस्तस्य वसिष्ठस्य नियोगाच्छक्तिनन्दनः । (७४।१)

tatastasya vasiṣṭhasya niyogācchaktinandanaḥ |

74.2७४.२

राक्षसानामभावाय मतिं चक्रे महामतिः ॥ (७४।२)

rākṣasānāmabhāvāya matiṃ cakre mahāmatiḥ ||

75.1७५.१

अदृश्यन्तीं वसिष्ठं च प्रणम्यारुन्धतीं ततः । (७५।१)

adṛśyantīṃ vasiṣṭhaṃ ca praṇamyārundhatīṃ tataḥ |

75.2७५.२

कृत्वैकलिङ्गं क्षणिकं पांसुना मुनिसन्निधौ ॥ (७५।२)

kṛtvaikaliṅgaṃ kṣaṇikaṃ pāṃsunā munisannidhau ||

76.1७६.१

सम्पूज्य शिवसूक्तेन त्र्यंबकेन शुभेन च । (७६।१)

sampūjya śivasūktena tryaṃbakena śubhena ca |

76.2७६.२

जप्त्वा त्वरितरुद्रं च शिवसंकल्पमेव च ॥ (७६।२)

japtvā tvaritarudraṃ ca śivasaṃkalpameva ca ||

77.1७७.१

नीलरुद्रं च शाक्तेयस्तथा रुद्रं च शोभनम् । (७७।१)

nīlarudraṃ ca śākteyastathā rudraṃ ca śobhanam |

77.2७७.२

वामीयं पवमानं च पञ्चब्रह्म तथैव च ॥ (७७।२)

vāmīyaṃ pavamānaṃ ca pañcabrahma tathaiva ca ||

78.1७८.१

होतारं लिङ्गसूक्तं च अथर्वशिर एव च । (७८।१)

hotāraṃ liṅgasūktaṃ ca atharvaśira eva ca |

78.2७८.२

अष्टाङ्गमर्घ्यं रुद्राय दत्त्वाभ्यर्च्य यथाविधि ॥ (७८।२)

aṣṭāṅgamarghyaṃ rudrāya dattvābhyarcya yathāvidhi ||

79.1७९.१

पराशर उवाच । (७९।१)

parāśara uvāca

79.2७९.२

भगवन्रक्षसा रुद्र भक्षितो रुधिरेण वै । (७९।२)

bhagavanrakṣasā rudra bhakṣito rudhireṇa vai |

79.3७९.३

पिता मम महातेजा भ्रातृभिः सह शङ्कर ॥ (७९।३)

pitā mama mahātejā bhrātṛbhiḥ saha śaṅkara ||

80.1८०.१

द्रष्टुमिच्छामि भगवन् पितरं भ्रातृभिः सह । (८०।१)

draṣṭumicchāmi bhagavan pitaraṃ bhrātṛbhiḥ saha |

80.2८०.२

एवं विज्ञापयांल्लिङ्गं प्रणिपत्य मुहुर्मुहुः ॥ (८०।२)

evaṃ vijñāpayāṃlliṅgaṃ praṇipatya muhurmuhuḥ ||

81.1८१.१

हा रुद्र रुद्र रुद्रेति रुरोद निपपात च । (८१।१)

hā rudra rudra rudreti ruroda nipapāta ca |

81.2८१.२

तं दृष्ट्वा भगवान्रुद्रो देवीमाह च शङ्करः ॥ (८१।२)

taṃ dṛṣṭvā bhagavānrudro devīmāha ca śaṅkaraḥ ||

82.1८२.१

पश्य बालं महाभागे बाष्पपर्याकुलेक्षणम् । (८२।१)

paśya bālaṃ mahābhāge bāṣpaparyākulekṣaṇam |

82.2८२.२

ममानुस्मरणे युक्तं मदाराधनतत्परम् ॥ (८२।२)

mamānusmaraṇe yuktaṃ madārādhanatatparam ||

83.1८३.१

सा च दृष्ट्वा महादेवी पराशरमनिन्दिता । (८३।१)

sā ca dṛṣṭvā mahādevī parāśaramaninditā |

83.2८३.२

दुःखात् संक्लिन्नसर्वाङ्गम् अस्राकुलविलोचनम् ॥ (८३।२)

duḥkhāt saṃklinnasarvāṅgam asrākulavilocanam ||

84.1८४.१

लिङ्गार्चनविधौ सक्तं हर रुद्रेति वादिनम् । (८४।१)

liṅgārcanavidhau saktaṃ hara rudreti vādinam |

84.2८४.२

प्राह भर्तारमीशानं शङ्करं जगतामुमा ॥ (८४।२)

prāha bhartāramīśānaṃ śaṅkaraṃ jagatāmumā ||

85.1८५.१

ईप्सितं यच्छ सकलं प्रसीद परमेश्वर । (८५।१)

īpsitaṃ yaccha sakalaṃ prasīda parameśvara |

85.2८५.२

निशम्य वचनं तस्याः शङ्करः परमेश्वरः ॥ (८५।२)

niśamya vacanaṃ tasyāḥ śaṅkaraḥ parameśvaraḥ ||

86.1८६.१

भार्यामार्यामुमां प्राह ततो हालाहलाशनः । (८६।१)

bhāryāmāryāmumāṃ prāha tato hālāhalāśanaḥ |

86.2८६.२

रक्षाम्येनं द्विजं बालं फुल्लेन्दीवरलोचनम् ॥ (८६।२)

rakṣāmyenaṃ dvijaṃ bālaṃ phullendīvaralocanam ||

87.1८७.१

ददामि दृष्टिं मद्रूपदर्शनक्षम एष वै । (८७।१)

dadāmi dṛṣṭiṃ madrūpadarśanakṣama eṣa vai |

87.2८७.२

एवमुक्त्वा गणैर् दिव्यैर् भगवान्नीललोहितः ॥ (८७।२)

evamuktvā gaṇair divyair bhagavānnīlalohitaḥ ||

88.1८८.१

ब्रह्मेन्द्रविष्णुरुद्राद्यैः संवृतः परमेश्वरः । (८८।१)

brahmendraviṣṇurudrādyaiḥ saṃvṛtaḥ parameśvaraḥ |

88.2८८.२

ददौ च दर्शनं तस्मै मुनिपुत्राय धीमते ॥ (८८।२)

dadau ca darśanaṃ tasmai muniputrāya dhīmate ||

89.1८९.१

सो ऽपि दृष्ट्वा महादेवमानन्दास्राविलेक्षणः । (८९।१)

so 'pi dṛṣṭvā mahādevamānandāsrāvilekṣaṇaḥ |

89.2८९.२

निपपात च हृष्टात्मा पादयोस्तस्य सादरम् ॥ (८९।२)

nipapāta ca hṛṣṭātmā pādayostasya sādaram ||

90.1९०.१

पुनर्भवान्याः पादौ च नन्दिनश् च महात्मनः । (९०।१)

punarbhavānyāḥ pādau ca nandinaś ca mahātmanaḥ |

90.2९०.२

सफलं जीवितं मेऽद्य ब्रह्माद्यांस्तांस्तदाह सः ॥ (९०।२)

saphalaṃ jīvitaṃ me'dya brahmādyāṃstāṃstadāha saḥ ||

91.1९१.१

रक्षार्थमागतस्त्वद्य मम बालेन्दुभूषणः । (९१।१)

rakṣārthamāgatastvadya mama bālendubhūṣaṇaḥ |

91.2९१.२

कोऽन्यः समो मया लोके देवो वा दानवो ऽपि वा ॥ (९१।२)

ko'nyaḥ samo mayā loke devo vā dānavo 'pi vā ||

92.1९२.१

अथ तस्मिन्क्षणादेव ददर्श दिवि संस्थितम् । (९२।१)

atha tasminkṣaṇādeva dadarśa divi saṃsthitam |

92.2९२.२

पितरं भ्रातृभिः सार्धं शाक्तेयस्तु पराशरः ॥ (९२।२)

pitaraṃ bhrātṛbhiḥ sārdhaṃ śākteyastu parāśaraḥ ||

93.1९३.१

सूर्यमण्डलसंकाशे विमाने विश्वतोमुखे । (९३।१)

sūryamaṇḍalasaṃkāśe vimāne viśvatomukhe |

93.2९३.२

भ्रातृभिः सहितं दृष्ट्वा ननाम च जहर्ष च ॥ (९३।२)

bhrātṛbhiḥ sahitaṃ dṛṣṭvā nanāma ca jaharṣa ca ||

94.1९४.१

तदा वृषध्वजो देवः सभार्यः सगणेश्वरः । (९४।१)

tadā vṛṣadhvajo devaḥ sabhāryaḥ sagaṇeśvaraḥ |

94.2९४.२

वसिष्ठपुत्रं प्राहेदं पुत्रदर्शनतत्परम् ॥ (९४।२)

vasiṣṭhaputraṃ prāhedaṃ putradarśanatatparam ||

95.1९५.१

श्रीदेव उवाच । (९५।१)

śrīdeva uvāca

95.2९५.२

शक्ते पश्य सुतं बालमानन्दास्राविलेक्षणम् । (९५।२)

śakte paśya sutaṃ bālamānandāsrāvilekṣaṇam |

95.3९५.३

अदृश्यन्तीं च विप्रेन्द्र वसिष्ठं पितरं तव ॥ (९५।३)

adṛśyantīṃ ca viprendra vasiṣṭhaṃ pitaraṃ tava ||

96.1९६.१

अरुन्धतीं महाभागां कल्याणीं देवतोपमाम् । (९६।१)

arundhatīṃ mahābhāgāṃ kalyāṇīṃ devatopamām |

96.2९६.२

मातरं पितरं चोभौ नमस्कुरु महामते ॥ (९६।२)

mātaraṃ pitaraṃ cobhau namaskuru mahāmate ||

97.1९७.१

तदा हरं प्रणम्याशु देवदेवमुमां तथा । (९७।१)

tadā haraṃ praṇamyāśu devadevamumāṃ tathā |

97.2९७.२

वसिष्ठं च तदा श्रेष्ठं शक्तिर् वै शङ्कराज्ञया ॥ (९७।२)

vasiṣṭhaṃ ca tadā śreṣṭhaṃ śaktir vai śaṅkarājñayā ||

98.1९८.१

मातरं च महाभागां कल्याणीं पतिदेवताम् । (९८।१)

mātaraṃ ca mahābhāgāṃ kalyāṇīṃ patidevatām |

98.2९८.२

अरुन्धतीं जगन्नाथनियोगात्प्राह शक्तिमान् ॥ (९८।२)

arundhatīṃ jagannāthaniyogātprāha śaktimān ||

99.1९९.१

वासिष्ठ उवाच । (९९।१)

vāsiṣṭha uvāca

99.2९९.२

भो वत्स वत्स विप्रेन्द्र पराशर महाद्युते । (९९।२)

bho vatsa vatsa viprendra parāśara mahādyute |

99.3९९.३

रक्षितोऽहं त्वया तात गर्भस्थेन महात्मना ॥ (९९।३)

rakṣito'haṃ tvayā tāta garbhasthena mahātmanā ||

100.1१००.१

अणिमादिगुणैश्वर्यं मया वत्स पराशर । (१००।१)

aṇimādiguṇaiśvaryaṃ mayā vatsa parāśara |

100.2१००.२

लब्धमद्याननं दृष्टं तव बाल ममाज्ञया ॥ (१००।२)

labdhamadyānanaṃ dṛṣṭaṃ tava bāla mamājñayā ||

101.1१०१.१

अदृश्यन्तीं महाभागां रक्ष वत्स महामते । (१०१।१)

adṛśyantīṃ mahābhāgāṃ rakṣa vatsa mahāmate |

101.2१०१.२

अरुन्धतीं च पितरं वसिष्ठं मम सर्वदा ॥ (१०१।२)

arundhatīṃ ca pitaraṃ vasiṣṭhaṃ mama sarvadā ||

102.1१०२.१

अन्वयः सकलो वत्स मम संतारितस्त्वया । (१०२।१)

anvayaḥ sakalo vatsa mama saṃtāritastvayā |

102.2१०२.२

पुत्रेण लोकाञ्जयतीत्युक्तं सद्भिः सदैव हि ॥ (१०२।२)

putreṇa lokāñjayatītyuktaṃ sadbhiḥ sadaiva hi ||

103.1१०३.१

ईप्सितं वरयेशानं जगतां प्रभवं प्रभुम् । (१०३।१)

īpsitaṃ varayeśānaṃ jagatāṃ prabhavaṃ prabhum |

103.2१०३.२

गमिष्याम्यभिवन्द्येशं भ्रातृभिः सह शङ्करम् ॥ (१०३।२)

gamiṣyāmyabhivandyeśaṃ bhrātṛbhiḥ saha śaṅkaram ||

104.1१०४.१

एवं पुत्रमुपामन्त्र्य प्रणम्य च महेश्वरम् । (१०४।१)

evaṃ putramupāmantrya praṇamya ca maheśvaram |

104.2१०४.२

निरीक्ष्य भार्यां सदसि जगाम पितरं वशी ॥ (१०४।२)

nirīkṣya bhāryāṃ sadasi jagāma pitaraṃ vaśī ||

105.1१०५.१

गतं दृष्ट्वाथ पितरं तदाभ्यर्च्यैव शङ्करम् । (१०५।१)

gataṃ dṛṣṭvātha pitaraṃ tadābhyarcyaiva śaṅkaram |

105.2१०५.२

तुष्टाव वाग्भिर् इष्टाभिः शाक्तेयः शशिभूषणम् ॥ (१०५।२)

tuṣṭāva vāgbhir iṣṭābhiḥ śākteyaḥ śaśibhūṣaṇam ||

106.1१०६.१

ततस्तुष्टो महादेवो मन्मथान्धकमर्दनः । (१०६।१)

tatastuṣṭo mahādevo manmathāndhakamardanaḥ |

106.2१०६.२

अनुगृह्याथ शाक्तेयं तत्रैवान्तरधीयत ॥ (१०६।२)

anugṛhyātha śākteyaṃ tatraivāntaradhīyata ||

107.1१०७.१

गते महेश्वरे सांबे प्रणम्य च महेश्वरम् । (१०७।१)

gate maheśvare sāṃbe praṇamya ca maheśvaram |

107.2१०७.२

ददाह राक्षसानां तु कुलं मन्त्रेण मन्त्रवित् ॥ (१०७।२)

dadāha rākṣasānāṃ tu kulaṃ mantreṇa mantravit ||

108.1१०८.१

तदाह पौत्रं धर्मज्ञो वसिष्ठो मुनिभिर् वृतः । (१०८।१)

tadāha pautraṃ dharmajño vasiṣṭho munibhir vṛtaḥ |

108.2१०८.२

अलम् अत्यन्तकोपेन तात मन्युमिमं जहि ॥ (१०८।२)

alam atyantakopena tāta manyumimaṃ jahi ||

109.1१०९.१

राक्षसा नापराध्यन्ति पितुस् ते विहितं तथा । (१०९।१)

rākṣasā nāparādhyanti pitus te vihitaṃ tathā |

109.2१०९.२

मूढानामेव भवति क्रोधो बुद्धिमतां न हि ॥ (१०९।२)

mūḍhānāmeva bhavati krodho buddhimatāṃ na hi ||

110.1११०.१

हन्यते तात कः केन यतः स्वकृतभुक्पुमान् । (११०।१)

hanyate tāta kaḥ kena yataḥ svakṛtabhukpumān |

110.2११०.२

संचितस्यातिमहता वत्स क्लेशेन मानवैः ॥ (११०।२)

saṃcitasyātimahatā vatsa kleśena mānavaiḥ ||

111.1१११.१

यशसस्तपसश्चैव क्रोधो नाशकरः स्मृतः । (१११।१)

yaśasastapasaścaiva krodho nāśakaraḥ smṛtaḥ |

111.2१११.२

अलं हि राक्षसैर् दग्धैर् दीनैर् अनपराधिभिः ॥ (१११।२)

alaṃ hi rākṣasair dagdhair dīnair anaparādhibhiḥ ||

112.1११२.१

सत्रं ते विरमत्वेतत्क्षमासारा हि साधवः । (११२।१)

satraṃ te viramatvetatkṣamāsārā hi sādhavaḥ |

112.2११२.२

एवं वसिष्ठवाक्येन शाक्तेयो मुनिपुङ्गवः ॥ (११२।२)

evaṃ vasiṣṭhavākyena śākteyo munipuṅgavaḥ ||

113.1११३.१

उपसंहृतवान् सत्रं सद्यस्तद्वाक्यगौरवात् । (११३।१)

upasaṃhṛtavān satraṃ sadyastadvākyagauravāt |

113.2११३.२

ततः प्रीतश् च भगवान्वसिष्ठो मुनिसत्तमः ॥ (११३।२)

tataḥ prītaś ca bhagavānvasiṣṭho munisattamaḥ ||

114.1११४.१

सम्प्राप्तश् च तदा सत्रं पुलस्त्यो ब्रह्मणः सुतः । (११४।१)

samprāptaś ca tadā satraṃ pulastyo brahmaṇaḥ sutaḥ |

114.2११४.२

वसिष्ठेन तु दत्तार्घ्यः कृतासनपरिग्रहः ॥ (११४।२)

vasiṣṭhena tu dattārghyaḥ kṛtāsanaparigrahaḥ ||

115.1११५.१

पराशरमुवाचेदं प्रणिपत्य स्थितं मुनिः । (११५।१)

parāśaramuvācedaṃ praṇipatya sthitaṃ muniḥ |

115.2११५.२

वैरे महति यद्वाक्याद् गुरोर् अद्याश्रिता क्षमा ॥ (११५।२)

vaire mahati yadvākyād guror adyāśritā kṣamā ||

116.1११६.१

त्वया तस्मात्समस्तानि भवाञ्छास्त्राणि वेत्स्यति । (११६।१)

tvayā tasmātsamastāni bhavāñchāstrāṇi vetsyati |

116.2११६.२

संततेर्मम न छेदः क्रुद्धेनापि यतः कृतः ॥ (११६।२)

saṃtatermama na chedaḥ kruddhenāpi yataḥ kṛtaḥ ||

117.1११७.१

त्वया तस्मान्महाभाग ददाम्यन्यं महावरम् । (११७।१)

tvayā tasmānmahābhāga dadāmyanyaṃ mahāvaram |

117.2११७.२

पुराणसंहिताकर्ता भवान्वत्स भविष्यति ॥ (११७।२)

purāṇasaṃhitākartā bhavānvatsa bhaviṣyati ||

118.1११८.१

देवतापरमार्थं च यथावद्वेत्स्यते भवान् । (११८।१)

devatāparamārthaṃ ca yathāvadvetsyate bhavān |

118.2११८.२

प्रवृत्तौ वा निवृत्तौ वा कर्मणस् ते ऽमला मतिः ॥ (११८।२)

pravṛttau vā nivṛttau vā karmaṇas te 'malā matiḥ ||

119.1११९.१

मत्प्रसादादसंदिग्धा तव वत्स भविष्यति । (११९।१)

matprasādādasaṃdigdhā tava vatsa bhaviṣyati |

119.2११९.२

ततश् च प्राह भगवान्वसिष्ठो वदतां वरः ॥ (११९।२)

tataś ca prāha bhagavānvasiṣṭho vadatāṃ varaḥ ||

120.1१२०.१

पराशर बेचोमेस् औथोर् ओड़् विष्णुपुराणपुलस्त्येन यदुक्तं ते सर्वमेतद्भविष्यति । (१२०।१)

Parāśara becomes author of Viṣṇupurāṇapulastyena yaduktaṃ te sarvametadbhaviṣyati |

120.2१२०.२

अथ तस्य पुलस्त्यस्य वसिष्ठस्य च धीमतः ॥ (१२०।२)

atha tasya pulastyasya vasiṣṭhasya ca dhīmataḥ ||

121.1१२१.१

प्रसादाद्वैष्णवं चक्रे पुराणं वै पराशरः । (१२१।१)

prasādādvaiṣṇavaṃ cakre purāṇaṃ vai parāśaraḥ |

121.2१२१.२

षट्प्रकारं समस्तार्थसाधकं ज्ञानसंचयम् ॥ (१२१।२)

ṣaṭprakāraṃ samastārthasādhakaṃ jñānasaṃcayam ||

122.1१२२.१

षट्साहस्रमितं सर्वं वेदार्थेन च संयुतम् । (१२२।१)

ṣaṭsāhasramitaṃ sarvaṃ vedārthena ca saṃyutam |

122.2१२२.२

चतुर्थं हि पुराणानां संहितासु सुशोभनम् ॥ (१२२।२)

caturthaṃ hi purāṇānāṃ saṃhitāsu suśobhanam ||

123.1१२३.१

एष वः कथितः सर्वो वासिष्ठानां समासतः । (१२३।१)

eṣa vaḥ kathitaḥ sarvo vāsiṣṭhānāṃ samāsataḥ |

123.2१२३.२

प्रभवः शक्तिसूनोश् च प्रभावो मुनिपुङ्गवाः ॥ (१२३।२)

prabhavaḥ śaktisūnoś ca prabhāvo munipuṅgavāḥ ||

124.1१२४.१

इति श्रीलिङ्गमहापुराणे पूर्वभागे वासिष्ठकथनं नाम चतुःषष्टितमो ऽध्यायः ॥ (१२४।१)

iti śrīliṅgamahāpurāṇe pūrvabhāge vāsiṣṭhakathanaṃ nāma catuḥṣaṣṭitamo 'dhyāyaḥ ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

LiPur, 1, 64

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit