सुश्रुतसंहिताSuśrutasaṃhitā
Su, 6, 36
156 of 186 · 20 verses
Select a line for its word-by-word analysis.
1.0१.०अथातो नैगमेषप्रतिषेधं व्याख्यास्यामः ॥ (१।०)
athāto naigameṣapratiṣedhaṃ vyākhyāsyāmaḥ ||
2.0२.०यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ॥ (२।०)
yathovāca bhagavān dhanvantariḥ ||
3.1३.१बिल्वाग्निमन्थपूतीकाः कार्याः स्युः परिषेचने । (३।१)
bilvāgnimanthapūtīkāḥ kāryāḥ syuḥ pariṣecane |
3.2३.२सुरा सबीजं धान्याम्लं परिषेके च शस्यते ॥ (३।२)
surā sabījaṃ dhānyāmlaṃ pariṣeke ca śasyate ||
4.1४.१प्रियङ्गुसरलानन्ताशतपुष्पाकुटन्नटैः । (४।१)
priyaṅgusaralānantāśatapuṣpākuṭannaṭaiḥ |
4.2४.२पचेत्तैलं सगोमूत्रैर् दधिमस्त्वम्लकाञ्जिकैः ॥ (४।२)
pacettailaṃ sagomūtrair dadhimastvamlakāñjikaiḥ ||
5.1५.१पञ्चमूलद्वयक्वाथे क्षीरे मधुरकेषु च । (५।१)
pañcamūladvayakvāthe kṣīre madhurakeṣu ca |
5.2५.२पचेद्घृतं च मेधावी खर्जूरीमस्तके ऽपि वा ॥ (५।२)
pacedghṛtaṃ ca medhāvī kharjūrīmastake 'pi vā ||
6.1६.१वचां वयःस्थां गोलोमीं जटिलां चापि धारयेत् । (६।१)
vacāṃ vayaḥsthāṃ golomīṃ jaṭilāṃ cāpi dhārayet |
6.2६.२उत्सादनं हितं चात्र स्कन्दापस्मारनाशनम् ॥ (६।२)
utsādanaṃ hitaṃ cātra skandāpasmāranāśanam ||
7.1७.१सिद्धार्थकवचाहिङ्गुकुष्ठं चैवाक्षतैः सह । (७।१)
siddhārthakavacāhiṅgukuṣṭhaṃ caivākṣataiḥ saha |
7.2७.२भल्लातकाजमोदाश्च हितमुद्धूपनं शिशोः ॥ (७।२)
bhallātakājamodāśca hitamuddhūpanaṃ śiśoḥ ||
8.1८.१मर्कटोलूकगृध्राणां पुरीषाणि नवग्रहे । (८।१)
markaṭolūkagṛdhrāṇāṃ purīṣāṇi navagrahe |
8.2८.२धूपः सुप्ते जने कार्यो बालस्य हितमिच्छता ॥ (८।२)
dhūpaḥ supte jane kāryo bālasya hitamicchatā ||
9.1९.१तिलतण्डुलकं माल्यं भक्ष्यांश्च विविधान् अपि । (९।१)
tilataṇḍulakaṃ mālyaṃ bhakṣyāṃśca vividhān api |
9.2९.२कुमारपितृमेषाय वृक्षमूले निवेदयेत् ॥ (९।२)
kumārapitṛmeṣāya vṛkṣamūle nivedayet ||
10.1१०.१अधस्ताद्वटवृक्षस्य स्नपनं चोपदिश्यते । (१०।१)
adhastādvaṭavṛkṣasya snapanaṃ copadiśyate |
10.2१०.२बलिं न्यग्रोधवृक्षेषु तिथौ षष्ठ्यां निवेदयेत् ॥ (१०।२)
baliṃ nyagrodhavṛkṣeṣu tithau ṣaṣṭhyāṃ nivedayet ||
11.1११.१अजाननश्चलाक्षिभ्रूः कामरूपी महायशाः । (११।१)
ajānanaścalākṣibhrūḥ kāmarūpī mahāyaśāḥ |
11.2११.२बालं बालपिता देवो नैगमेषो ऽभिरक्षतु ॥ (११।२)
bālaṃ bālapitā devo naigameṣo 'bhirakṣatu ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.