मत्स्यपुराणMatsyapurāṇa

MPur, 13

12 of 175 · 133 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

मनुरुवाच । (१।१)

manuruvāca |

1.2१.२

भगवञ्श्रोतुमिच्छामि पितॄणां वंशमुत्तमम् । (१।२)

bhagavañśrotumicchāmi pitṝṇāṃ vaṃśamuttamam |

1.3१.३

रवेश्च श्राद्धदेवत्वं सोमस्य च विशेषतः ॥ (१।३)

raveśca śrāddhadevatvaṃ somasya ca viśeṣataḥ ||

2.1२.१

मत्स्य उवाच । (२।१)

matsya uvāca

2.2२.२

हन्त ते कथयिष्यामि पितॄणां वंशमुत्तमम् । (२।२)

hanta te kathayiṣyāmi pitṝṇāṃ vaṃśamuttamam |

2.3२.३

स्वर्गे पितृगणाः सप्त त्रयस्तेषाममूर्तयः ॥ (२।३)

svarge pitṛgaṇāḥ sapta trayasteṣāmamūrtayaḥ ||

3.1३.१

मूर्तिमन्तो ऽथ चत्वारः सर्वेषाम् अमितौजसः । (३।१)

mūrtimanto 'tha catvāraḥ sarveṣām amitaujasaḥ |

3.2३.२

अमूर्तयः पितृगणा वैराजस्य प्रजापतेः ॥ (३।२)

amūrtayaḥ pitṛgaṇā vairājasya prajāpateḥ ||

4.1४.१

जयन्ति यान्देवगणा वैराजा इति विश्रुताः । (४।१)

jayanti yāndevagaṇā vairājā iti viśrutāḥ |

4.2४.२

ये चैते योगविभ्रष्टाः प्राप्य लोकान्सनातनान् ॥ (४।२)

ye caite yogavibhraṣṭāḥ prāpya lokānsanātanān ||

5.1५.१

पुनर्ब्रह्मदिनान्ते तु जायन्ते ब्रह्मवादिनः । (५।१)

punarbrahmadinānte tu jāyante brahmavādinaḥ |

5.2५.२

सम्प्राप्य तां स्मृतिं भूयो योगं सांख्यमनुत्तमम् ॥ (५।२)

samprāpya tāṃ smṛtiṃ bhūyo yogaṃ sāṃkhyamanuttamam ||

6.1६.१

सिद्धिं प्रयान्ति योगेन पुनरावृत्तिदुर्लभाम् । (६।१)

siddhiṃ prayānti yogena punarāvṛttidurlabhām |

6.2६.२

योगिनामेव देयानि तस्माच्छ्राद्धानि दातृभिः ॥ (६।२)

yogināmeva deyāni tasmācchrāddhāni dātṛbhiḥ ||

7.1७.१

एतेषां मानसी कन्या पत्नी हिमवतो मता । (७।१)

eteṣāṃ mānasī kanyā patnī himavato matā |

7.2७.२

मैनाकस्तस्य दायादः क्रौञ्चस्तस्याग्रजो ऽभवत् । (७।२)

mainākastasya dāyādaḥ krauñcastasyāgrajo 'bhavat |

7.3७.३

क्रौञ्चद्वीपः स्मृतो येन चतुर्थो घृतसंवृतः ॥ (७।३)

krauñcadvīpaḥ smṛto yena caturtho ghṛtasaṃvṛtaḥ ||

8.1८.१

मेना च सुषुवे तिस्रः कन्या योगवतीस्ततः । (८।१)

menā ca suṣuve tisraḥ kanyā yogavatīstataḥ |

8.2८.२

उमैकपर्णापर्णा च तीव्रव्रतपरायणाः ॥ (८।२)

umaikaparṇāparṇā ca tīvravrataparāyaṇāḥ ||

9.1९.१

रुद्रस्यैका सितस्यैका जैगीषव्यस्य चापरा । (९।१)

rudrasyaikā sitasyaikā jaigīṣavyasya cāparā |

9.2९.२

दत्ता हिमवता बालाः सर्वा लोके तपोऽधिकाः ॥ (९।२)

dattā himavatā bālāḥ sarvā loke tapo'dhikāḥ ||

10.1१०.१

ऋषय ऊचुः । (१०।१)

ṛṣaya ūcuḥ |

10.2१०.२

कस्माद्दाक्षायणी पूर्वं ददाहात्मानमात्मना । (१०।२)

kasmāddākṣāyaṇī pūrvaṃ dadāhātmānamātmanā |

10.3१०.३

हिमवद्दुहिता तद्वत्कथं जाता महीतले ॥ (१०।३)

himavadduhitā tadvatkathaṃ jātā mahītale ||

11.1११.१

संहरन्ती किमुक्तासौ सुता वा ब्रह्मसूनुना । (११।१)

saṃharantī kimuktāsau sutā vā brahmasūnunā |

11.2११.२

दक्षेण लोकजननी सूत विस्तरतो वद ॥ (११।२)

dakṣeṇa lokajananī sūta vistarato vada ||

12.1१२.१

सूत उवाच । (१२।१)

sūta uvāca

12.2१२.२

दक्षस्य यज्ञे वितते प्रभूतवरदक्षिणे । (१२।२)

dakṣasya yajñe vitate prabhūtavaradakṣiṇe |

12.3१२.३

समाहूतेषु देवेषु प्रोवाच पितरं सती ॥ (१२।३)

samāhūteṣu deveṣu provāca pitaraṃ satī ||

13.1१३.१

किमर्थं तात भर्ता मे यज्ञेऽस्मिन्नाभिमन्त्रितः । (१३।१)

kimarthaṃ tāta bhartā me yajñe'sminnābhimantritaḥ |

13.2१३.२

अयोग्य इति तामाह दक्षो यज्ञेषु शूलभृत् ॥ (१३।२)

ayogya iti tāmāha dakṣo yajñeṣu śūlabhṛt ||

14.1१४.१

उपसंहारकृद्रुद्रस्तेनामङ्गलभागयम् । (१४।१)

upasaṃhārakṛdrudrastenāmaṅgalabhāgayam |

14.2१४.२

चुकोपाथ सती देहं त्यक्ष्यामीति त्वदुद्भवम् ॥ (१४।२)

cukopātha satī dehaṃ tyakṣyāmīti tvadudbhavam ||

15.1१५.१

दशानां त्वं च भविता पितॄणामेकपुत्रकः । (१५।१)

daśānāṃ tvaṃ ca bhavitā pitṝṇāmekaputrakaḥ |

15.2१५.२

क्षत्रियत्वेऽश्वमेधे च रुद्रात्त्वं नाशमेष्यसि ॥ (१५।२)

kṣatriyatve'śvamedhe ca rudrāttvaṃ nāśameṣyasi ||

16.1१६.१

इत्युक्त्वा योगमास्थाय स्वदेहोद्भवतेजसा । (१६।१)

ityuktvā yogamāsthāya svadehodbhavatejasā |

16.2१६.२

निर्दहन्ती तदात्मानं सदेवासुरकिंनरैः ॥ (१६।२)

nirdahantī tadātmānaṃ sadevāsurakiṃnaraiḥ ||

17.1१७.१

किं किमेतदिति प्रोक्ता गन्धर्वगणगुह्यकैः । (१७।१)

kiṃ kimetaditi proktā gandharvagaṇaguhyakaiḥ |

17.2१७.२

उपगम्याब्रवीद्दक्षः प्रणिपत्याथ दुःखितः ॥ (१७।२)

upagamyābravīddakṣaḥ praṇipatyātha duḥkhitaḥ ||

18.1१८.१

त्वमस्य जगतो माता जगत्सौभाग्यदेवता । (१८।१)

tvamasya jagato mātā jagatsaubhāgyadevatā |

18.2१८.२

दुहितृत्वं गता देवि ममानुग्रहकाम्यया ॥ (१८।२)

duhitṛtvaṃ gatā devi mamānugrahakāmyayā ||

19.1१९.१

न त्वया रहितं किंचिद्ब्रह्माण्डे सचराचरम् । (१९।१)

na tvayā rahitaṃ kiṃcidbrahmāṇḍe sacarācaram |

19.2१९.२

प्रसादं कुरु धर्मज्ञे न मां त्यक्तुमिहार्हसि ॥ (१९।२)

prasādaṃ kuru dharmajñe na māṃ tyaktumihārhasi ||

20.1२०.१

प्राह देवी यदारब्धं तत्कार्यं मे न संशयः । (२०।१)

prāha devī yadārabdhaṃ tatkāryaṃ me na saṃśayaḥ |

20.2२०.२

किंत्ववश्यं त्वया मर्त्ये हतयज्ञेन शूलिना ॥ (२०।२)

kiṃtvavaśyaṃ tvayā martye hatayajñena śūlinā ||

21.1२१.१

प्रसादे लोकसृष्ट्यर्थं तपः कार्यं ममान्तिके । (२१।१)

prasāde lokasṛṣṭyarthaṃ tapaḥ kāryaṃ mamāntike |

21.2२१.२

प्रजापतिस्त्वं भविता दशानामङ्गजोऽप्यलम् ॥ (२१।२)

prajāpatistvaṃ bhavitā daśānāmaṅgajo'pyalam ||

22.1२२.१

मदंशेनाङ्गना षष्टिर्भविष्यन्त्यङ्गजास्तव । (२२।१)

madaṃśenāṅganā ṣaṣṭirbhaviṣyantyaṅgajāstava |

22.2२२.२

मत्संनिधौ तपः कुर्वन्प्राप्स्यसे योगमुत्तमम् ॥ (२२।२)

matsaṃnidhau tapaḥ kurvanprāpsyase yogamuttamam ||

23.1२३.१

एवमुक्तोऽब्रवीद्दक्षः केषु केषु मयानघे । (२३।१)

evamukto'bravīddakṣaḥ keṣu keṣu mayānaghe |

23.2२३.२

तीर्थेषु च त्वं द्रष्टव्या स्तोतव्या कैश्च नामभिः ॥ (२३।२)

tīrtheṣu ca tvaṃ draṣṭavyā stotavyā kaiśca nāmabhiḥ ||

24.1२४.१

देव्युवाच । (२४।१)

devyuvāca |

24.2२४.२

सर्वदा सर्वभूतेषु द्रष्टव्या सर्वतो भुवि । (२४।२)

sarvadā sarvabhūteṣu draṣṭavyā sarvato bhuvi |

24.3२४.३

सर्वलोकेषु यत्किंचिद्रहितं न मया विना ॥ (२४।३)

sarvalokeṣu yatkiṃcidrahitaṃ na mayā vinā ||

25.1२५.१

तथापि येषु स्थानेषु द्रष्टव्या सिद्धिमीप्सुभिः । (२५।१)

tathāpi yeṣu sthāneṣu draṣṭavyā siddhimīpsubhiḥ |

25.2२५.२

स्मर्तव्या भूतिकामैर् वा तानि वक्ष्यामि तत्त्वतः ॥ (२५।२)

smartavyā bhūtikāmair vā tāni vakṣyāmi tattvataḥ ||

26.1२६.१

वाराणस्यां विशालाक्षी नैमिषे लिङ्गधारिणी । (२६।१)

vārāṇasyāṃ viśālākṣī naimiṣe liṅgadhāriṇī |

26.2२६.२

प्रयागे ललिता देवी कामाक्षी गन्धमादने । (२६।२)

prayāge lalitā devī kāmākṣī gandhamādane |

26.3२६.३

मानसे कुमुदा नाम विश्वकाया तथाम्बरे ॥ (२६।३)

mānase kumudā nāma viśvakāyā tathāmbare ||

27.1२७.१

गोमन्ते गोमती नाम मन्दरे कामचारिणी । (२७।१)

gomante gomatī nāma mandare kāmacāriṇī |

27.2२७.२

मदोत्कटा चैत्ररथे जयन्ती हस्तिनापुरे ॥ (२७।२)

madotkaṭā caitrarathe jayantī hastināpure ||

28.1२८.१

कान्यकुब्जे तथा गौरी रम्भा मलयपर्वते । (२८।१)

kānyakubje tathā gaurī rambhā malayaparvate |

28.2२८.२

एकाम्भके कीर्तिमती विश्वां विश्वेश्वरे विदुः ॥ (२८।२)

ekāmbhake kīrtimatī viśvāṃ viśveśvare viduḥ ||

29.1२९.१

पुष्करे पुरुहूतेति केदारे मार्गदायिनी । (२९।१)

puṣkare puruhūteti kedāre mārgadāyinī |

29.2२९.२

नन्दा हिमवतः पृष्ठे गोकर्णे भद्रकर्णिका ॥ (२९।२)

nandā himavataḥ pṛṣṭhe gokarṇe bhadrakarṇikā ||

30.1३०.१

स्थानेश्वरे भवानी तु बिल्वले बिल्वपत्त्रिका । (३०।१)

sthāneśvare bhavānī tu bilvale bilvapattrikā |

30.2३०.२

श्रीशैले माधवी नाम भद्रा भद्रेश्वरे तथा ॥ (३०।२)

śrīśaile mādhavī nāma bhadrā bhadreśvare tathā ||

31.1३१.१

जया वराहशैले तु कामला कमलालये । (३१।१)

jayā varāhaśaile tu kāmalā kamalālaye |

31.2३१.२

रुद्रकोट्यां च रुद्राणी काली कालञ्जरे गिरौ ॥ (३१।२)

rudrakoṭyāṃ ca rudrāṇī kālī kālañjare girau ||

32.1३२.१

महालिङ्गे तु कपिला मर्कोटे मुकुटेश्वरी । (३२।१)

mahāliṅge tu kapilā markoṭe mukuṭeśvarī |

32.2३२.२

शालग्रामे महादेवी शिवलिङ्गे जलप्रिया ॥ (३२।२)

śālagrāme mahādevī śivaliṅge jalapriyā ||

33.1३३.१

मायापुर्यां कुमारी तु संताने ललिता तथा । (३३।१)

māyāpuryāṃ kumārī tu saṃtāne lalitā tathā |

33.2३३.२

उत्पलाक्षी सहस्राक्षे कमलाक्षे महोत्पला ॥ (३३।२)

utpalākṣī sahasrākṣe kamalākṣe mahotpalā ||

34.1३४.१

गङ्गायां मङ्गला नाम विमिला पुरुषोत्तमे । (३४।१)

gaṅgāyāṃ maṅgalā nāma vimilā puruṣottame |

34.2३४.२

विपाशायाम् अमोघाक्षी पाटला पुण्ड्रवर्धने ॥ (३४।२)

vipāśāyām amoghākṣī pāṭalā puṇḍravardhane ||

35.1३५.१

नारायणी सुपार्श्वे तु विकूटे भद्रसुन्दरी । (३५।१)

nārāyaṇī supārśve tu vikūṭe bhadrasundarī |

35.2३५.२

विपुले विपुला नाम कल्याणी मलयाचले ॥ (३५।२)

vipule vipulā nāma kalyāṇī malayācale ||

36.1३६.१

कोटवी कोटितीर्थे तु सुगन्धा माधवे वने । (३६।१)

koṭavī koṭitīrthe tu sugandhā mādhave vane |

36.2३६.२

गोदाश्रमे त्रिसंध्या तु गङ्गाद्वारे रतिप्रिया ॥ (३६।२)

godāśrame trisaṃdhyā tu gaṅgādvāre ratipriyā ||

37.1३७.१

शिवकुण्डे शिवानन्दा नन्दिनी देविकातटे । (३७।१)

śivakuṇḍe śivānandā nandinī devikātaṭe |

37.2३७.२

रुक्मिणी द्वारवत्यां तु राधा वृन्दावने वने ॥ (३७।२)

rukmiṇī dvāravatyāṃ tu rādhā vṛndāvane vane ||

38.1३८.१

देवकी मथुरायां तु पाताले परमेश्वरी । (३८।१)

devakī mathurāyāṃ tu pātāle parameśvarī |

38.2३८.२

चित्रकूटे तथा सीता विन्ध्ये विन्ध्याधिवासिनी ॥ (३८।२)

citrakūṭe tathā sītā vindhye vindhyādhivāsinī ||

39.1३९.१

सह्याद्राव् एकवीरा तु हरिश्चन्द्रे तु चन्द्रिका । (३९।१)

sahyādrāv ekavīrā tu hariścandre tu candrikā |

39.2३९.२

रमणा रामतीर्थे तु यमुनायां मृगावती ॥ (३९।२)

ramaṇā rāmatīrthe tu yamunāyāṃ mṛgāvatī ||

40.1४०.१

करवीरे महालक्ष्मीरुमा देवी विनायके । (४०।१)

karavīre mahālakṣmīrumā devī vināyake |

40.2४०.२

अरोगा वैद्यनाथे तु महाकाले महेश्वरी ॥ (४०।२)

arogā vaidyanāthe tu mahākāle maheśvarī ||

41.1४१.१

अभयेत्युष्णतीर्थेषु चामृता विन्ध्यकन्दरे । (४१।१)

abhayetyuṣṇatīrtheṣu cāmṛtā vindhyakandare |

41.2४१.२

माण्डव्ये माण्डवी नाम स्वाहा माहेश्वरे पुरे ॥ (४१।२)

māṇḍavye māṇḍavī nāma svāhā māheśvare pure ||

42.1४२.१

छागलाण्डे प्रचण्डा तु चण्डिका मकरन्दके । (४२।१)

chāgalāṇḍe pracaṇḍā tu caṇḍikā makarandake |

42.2४२.२

सोमेश्वरे वरारोहा प्रभासे पुष्करावती ॥ (४२।२)

someśvare varārohā prabhāse puṣkarāvatī ||

43.1४३.१

देवमाता सरस्वत्यां पारावारतटे मता । (४३।१)

devamātā sarasvatyāṃ pārāvārataṭe matā |

43.2४३.२

महालये महाभागा पयोष्ण्यां पिङ्गलेश्वरी ॥ (४३।२)

mahālaye mahābhāgā payoṣṇyāṃ piṅgaleśvarī ||

44.1४४.१

सिंहिका कृतशौचे तु कार्त्तिकेये यशस्करी । (४४।१)

siṃhikā kṛtaśauce tu kārttikeye yaśaskarī |

44.2४४.२

उत्पलावर्तके लोला सुभद्रा शोणसंगमे ॥ (४४।२)

utpalāvartake lolā subhadrā śoṇasaṃgame ||

45.1४५.१

माता सिद्धपुरे लक्ष्मीरङ्गना भरताश्रमे । (४५।१)

mātā siddhapure lakṣmīraṅganā bharatāśrame |

45.2४५.२

जालंधरे विश्वमुखी तारा किष्किन्धपर्वते ॥ (४५।२)

jālaṃdhare viśvamukhī tārā kiṣkindhaparvate ||

46.1४६.१

देवदारुवने पुष्टिर्मेधा काश्मीरमण्डले । (४६।१)

devadāruvane puṣṭirmedhā kāśmīramaṇḍale |

46.2४६.२

भीमा देवी हिमाद्रौ तु पुष्टिर्विश्वेश्वरे तथा ॥ (४६।२)

bhīmā devī himādrau tu puṣṭirviśveśvare tathā ||

47.1४७.१

कपालमोचने शुद्धिर्माता कायावरोहणे । (४७।१)

kapālamocane śuddhirmātā kāyāvarohaṇe |

47.2४७.२

शङ्खोद्धारे ध्वनिर्नाम धृतिः पिण्डारके तथा ॥ (४७।२)

śaṅkhoddhāre dhvanirnāma dhṛtiḥ piṇḍārake tathā ||

48.1४८.१

काला तु चन्द्रभागायामच्छोदे शिवकारिणी । (४८।१)

kālā tu candrabhāgāyāmacchode śivakāriṇī |

48.2४८.२

वेणायाममृता नाम बदर्यामुर्वशी तथा ॥ (४८।२)

veṇāyāmamṛtā nāma badaryāmurvaśī tathā ||

49.1४९.१

ओषधी चोत्तरकुरौ कुशद्वीपे कुशोदका । (४९।१)

oṣadhī cottarakurau kuśadvīpe kuśodakā |

49.2४९.२

मन्मथा हेमकूटे तु मुकुटे सत्यवादिनी ॥ (४९।२)

manmathā hemakūṭe tu mukuṭe satyavādinī ||

50.1५०.१

अश्वत्थे वन्दनीया तु निधिर्वैश्रवणालये । (५०।१)

aśvatthe vandanīyā tu nidhirvaiśravaṇālaye |

50.2५०.२

गायत्री वेदवदने पार्वती शिवसंनिधौ ॥ (५०।२)

gāyatrī vedavadane pārvatī śivasaṃnidhau ||

51.1५१.१

देवलोके तथेन्द्राणी ब्रह्मास्येषु सरस्वती । (५१।१)

devaloke tathendrāṇī brahmāsyeṣu sarasvatī |

51.2५१.२

सूर्यबिम्बे प्रभा नाम मातॄणां वैष्णवी मता ॥ (५१।२)

sūryabimbe prabhā nāma mātṝṇāṃ vaiṣṇavī matā ||

52.1५२.१

अरुन्धती सतीनां तु रामासु च तिलोत्तमा । (५२।१)

arundhatī satīnāṃ tu rāmāsu ca tilottamā |

52.2५२.२

चित्ते ब्रह्मकला नाम शक्तिः सर्वशरीरिणाम् ॥ (५२।२)

citte brahmakalā nāma śaktiḥ sarvaśarīriṇām ||

53.1५३.१

एतदुद्देशतः प्रोक्तं नामाष्टशतमुत्तमम् । (५३।१)

etaduddeśataḥ proktaṃ nāmāṣṭaśatamuttamam |

53.2५३.२

अष्टोत्तरं च तीर्थानां शतमेतदुदाहृतम् ॥ (५३।२)

aṣṭottaraṃ ca tīrthānāṃ śatametadudāhṛtam ||

54.1५४.१

यः स्मरेच्छृणुयाद् वापि सर्वपापैः प्रमुच्यते । (५४।१)

yaḥ smarecchṛṇuyād vāpi sarvapāpaiḥ pramucyate |

54.2५४.२

एषु तीर्थेषु यः कृत्वा स्नानं पश्यति मां नरः ॥ (५४।२)

eṣu tīrtheṣu yaḥ kṛtvā snānaṃ paśyati māṃ naraḥ ||

55.1५५.१

सर्वपापविनिर्मुक्तः कल्पं शिवपुरे वसेत् । (५५।१)

sarvapāpavinirmuktaḥ kalpaṃ śivapure vaset |

55.2५५.२

यस्तु मत्परमं कालं करोत्येतेषु मानवः ॥ (५५।२)

yastu matparamaṃ kālaṃ karotyeteṣu mānavaḥ ||

56.1५६.१

स भित्त्वा ब्रह्मसदनं पदमभ्येति शांकरम् । (५६।१)

sa bhittvā brahmasadanaṃ padamabhyeti śāṃkaram |

56.2५६.२

नाम्नामष्टशतं यस्तु श्रावयेच्छिवसंनिधौ ॥ (५६।२)

nāmnāmaṣṭaśataṃ yastu śrāvayecchivasaṃnidhau ||

57.1५७.१

तृतीयायामथाष्टम्यां बहुपुत्रो भवेन्नरः । (५७।१)

tṛtīyāyāmathāṣṭamyāṃ bahuputro bhavennaraḥ |

57.2५७.२

गोदाने श्राद्धदाने वा अहन्य् अहनि वा बुधः ॥ (५७।२)

godāne śrāddhadāne vā ahany ahani vā budhaḥ ||

58.1५८.१

देवार्चनविधौ विद्वान् पठन् ब्रह्माधिगच्छति । (५८।१)

devārcanavidhau vidvān paṭhan brahmādhigacchati |

58.2५८.२

एवं वदन्ती सा तत्र ददाहात्मानम् आत्मना ॥ (५८।२)

evaṃ vadantī sā tatra dadāhātmānam ātmanā ||

59.1५९.१

स्वायम्भुवोऽपि कालेन दक्षः प्राचेतसोऽभवत् । (५९।१)

svāyambhuvo'pi kālena dakṣaḥ prācetaso'bhavat |

59.2५९.२

पार्वती साभवद्देवी शिवदेहार्धधारिणी ॥ (५९।२)

pārvatī sābhavaddevī śivadehārdhadhāriṇī ||

60.1६०.१

मेनागर्भसमुत्पन्ना भुक्तमुक्तिफलप्रदा । (६०।१)

menāgarbhasamutpannā bhuktamuktiphalapradā |

60.2६०.२

अरुन्धती जपन्त्येतत्प्राप योगमनुत्तमम् ॥ (६०।२)

arundhatī japantyetatprāpa yogamanuttamam ||

61.1६१.१

पुरूरवाश्च राजर्षिलोके व्यजेयताम् अगात् । (६१।१)

purūravāśca rājarṣiloke vyajeyatām agāt |

61.2६१.२

ययातिः पुत्रलाभं च धनलाभं च भार्गवः ॥ (६१।२)

yayātiḥ putralābhaṃ ca dhanalābhaṃ ca bhārgavaḥ ||

62.1६२.१

तथान्ये देवदैत्याश्च ब्राह्मणाः क्षत्रियास्तथा । (६२।१)

tathānye devadaityāśca brāhmaṇāḥ kṣatriyāstathā |

62.2६२.२

वैश्याः शूद्राश्च बहवः सिद्धिमीयुर्यथेप्सिताम् ॥ (६२।२)

vaiśyāḥ śūdrāśca bahavaḥ siddhimīyuryathepsitām ||

63.1६३.१

यत्रैतल्लिखितं तिष्ठेत्पूज्यते देवसंनिधौ । (६३।१)

yatraitallikhitaṃ tiṣṭhetpūjyate devasaṃnidhau |

63.2६३.२

न तत्र शोको दौर्गत्यं कदाचिदपि जायते ॥ (६३।२)

na tatra śoko daurgatyaṃ kadācidapi jāyate ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

MPur, 13

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit