मत्स्यपुराणMatsyapurāṇa

MPur, 19

18 of 175 · 27 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

ऋषय ऊचुः । (१।१)

ṛṣaya ūcuḥ |

1.2१.२

कथं कव्यानि देयानि हव्यानि च जनैरिह । (१।२)

kathaṃ kavyāni deyāni havyāni ca janairiha |

1.3१.३

गच्छन्ति पितृलोकस्थान्प्रापकः को ऽत्र गद्यते ॥ (१।३)

gacchanti pitṛlokasthānprāpakaḥ ko 'tra gadyate ||

2.1२.१

यदि मर्त्यो द्विजो भुङ्क्ते हूयते यदि वानले । (२।१)

yadi martyo dvijo bhuṅkte hūyate yadi vānale |

2.2२.२

शुभाशुभात्मकैः प्रेतैर्दत्तं तद्भुज्यते कथम् ॥ (२।२)

śubhāśubhātmakaiḥ pretairdattaṃ tadbhujyate katham ||

3.1३.१

सूत उवाच । (३।१)

sūta uvāca

3.2३.२

वसून्वदन्ति च पितॄन् रुद्रांश्चैव पितामहान् । (३।२)

vasūnvadanti ca pitṝn rudrāṃścaiva pitāmahān |

3.3३.३

प्रपितामहांस्तथादित्यानित्येवं वैदिकी श्रुतिः ॥ (३।३)

prapitāmahāṃstathādityānityevaṃ vaidikī śrutiḥ ||

4.1४.१

नाम गोत्रं पितॄणां तु प्रापकं हव्यकव्ययोः । (४।१)

nāma gotraṃ pitṝṇāṃ tu prāpakaṃ havyakavyayoḥ |

4.2४.२

श्राद्धस्य मन्त्राः श्रद्धा च उपयोज्यातिभक्तितः ॥ (४।२)

śrāddhasya mantrāḥ śraddhā ca upayojyātibhaktitaḥ ||

5.1५.१

अग्निष्वात्तादयस्तेषामाधिपत्ये व्यवस्थिताः । (५।१)

agniṣvāttādayasteṣāmādhipatye vyavasthitāḥ |

5.2५.२

नामगोत्रकालदेशा भवान्तरगतानपि ॥ (५।२)

nāmagotrakāladeśā bhavāntaragatānapi ||

6.1६.१

प्राणिनः प्रीणयन्त्येते तदाहारत्वमागतान् । (६।१)

prāṇinaḥ prīṇayantyete tadāhāratvamāgatān |

6.2६.२

देवो यदि पिता जातः शुभकर्मानुयोगतः ॥ (६।२)

devo yadi pitā jātaḥ śubhakarmānuyogataḥ ||

7.1७.१

तस्यान्नममृतं भूत्वा दिव्यत्वे ऽप्यनुगच्छति । (७।१)

tasyānnamamṛtaṃ bhūtvā divyatve 'pyanugacchati |

7.2७.२

दैत्यत्वे भोगरूपेण पशुत्वे च तृणं भवेत् ॥ (७।२)

daityatve bhogarūpeṇa paśutve ca tṛṇaṃ bhavet ||

8.1८.१

श्राद्धान्नं वायुरूपेण सर्पत्वे ऽप्युपतिष्ठति । (८।१)

śrāddhānnaṃ vāyurūpeṇa sarpatve 'pyupatiṣṭhati |

8.2८.२

पानं भवति यक्षत्वे राक्षसत्वे तथामिषम् ॥ (८।२)

pānaṃ bhavati yakṣatve rākṣasatve tathāmiṣam ||

9.1९.१

दनुजत्वे तथा माया प्रेतत्वे रुधिरोदकम् । (९।१)

danujatve tathā māyā pretatve rudhirodakam |

9.2९.२

मनुष्यत्वे ऽन्नपानानि नानाभोगरसं भवेत् ॥ (९।२)

manuṣyatve 'nnapānāni nānābhogarasaṃ bhavet ||

10.1१०.१

रतिशक्तिः स्त्रियः कान्ता भोज्यं भोजनशक्तिता । (१०।१)

ratiśaktiḥ striyaḥ kāntā bhojyaṃ bhojanaśaktitā |

10.2१०.२

दानशक्तिः सविभवा रूपमारोग्यमेव च ॥ (१०।२)

dānaśaktiḥ savibhavā rūpamārogyameva ca ||

11.1११.१

श्रद्धा पुष्पमिदं प्रोक्तं फलं ब्रह्मसमागमः । (११।१)

śraddhā puṣpamidaṃ proktaṃ phalaṃ brahmasamāgamaḥ |

11.2११.२

आयुः पुत्रान् धनं विद्यां स्वर्गं मोक्षं सुखानि च ॥ (११।२)

āyuḥ putrān dhanaṃ vidyāṃ svargaṃ mokṣaṃ sukhāni ca ||

12.1१२.१

राज्यं चैव प्रयच्छन्ति प्रीताः पितृगणा नृणाम् । (१२।१)

rājyaṃ caiva prayacchanti prītāḥ pitṛgaṇā nṛṇām |

12.2१२.२

श्रूयते च पुरा मोक्षं प्राप्ताः कौशिकसूनवः । (१२।२)

śrūyate ca purā mokṣaṃ prāptāḥ kauśikasūnavaḥ |

12.3१२.३

पञ्चभिर्जन्मसम्बन्धैर्गता विष्णोः परं पदम् ॥ (१२।३)

pañcabhirjanmasambandhairgatā viṣṇoḥ paraṃ padam ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

MPur, 19

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit