ऋषय ऊचुः । (१।१)

दितेः पुत्राः कथं जाता मरुतो देववल्लभाः । (१।२)

देवैर्जग्मुश्च सापत्नैः कस्मात्ते सख्यमुत्तमम् ॥ (१।३)

सूत उवाच । (२।१)

पुरा देवासुरे युद्धे हृतेषु हरिणा सुरैः । (२।२)

पुत्रपौत्रेषु शोकार्ता गत्वा भूलोकमुत्तमम् ॥ (२।३)

स्यमन्तपञ्चके क्षेत्रे सरस्वत्यास्तटे शुभे । (३।१)

भर्तुर् आराधनपरा तप उग्रं चचार ह ॥ (३।२)

तदा दितिर् दैत्यमाता ऋषिरूपेण सुव्रता । (४।१)

फलाहारा तपस् तेपे कृच्छ्रं चान्द्रायणादिकम् ॥ (४।२)

यावद्वर्षशतं साग्रं जराशोकसमाकुला । (५।१)

ततः सा तपसा तप्ता वसिष्ठादीनपृच्छत ॥ (५।२)

कथयन्तु भवन्तो मे पुत्रशोकविनाशनम् । (६।१)

व्रतं सौभाग्यफलदम् इहलोके परत्र च ॥ (६।२)

ऊचुर् वसिष्ठप्रमुखा मदनद्वादशीव्रतम् । (७।१)

यस्याः प्रभावादभवत्सुतशोकविवर्जिता ॥ (७।२)

ऋषय ऊचुः । (८।१)

श्रोतुमिच्छामहे सूत मदनद्वादशीव्रतम् । (८।२)

सुतानेकोनपञ्चाशद्येन लेभे दितिः पुनः ॥ (८।३)

सूत उवाच । (९।१)

यद्वसिष्ठादिभिः पूर्वं दितेः कथितमुत्तमम् । (९।२)

विस्तरेण तदेवेदं मत्सकाशान्निबोधत ॥ (९।३)

चैत्रे मासि सिते पक्षे द्वादश्यां नियतव्रतः । (१०।१)

स्थापयेदव्रणं कुम्भं सिततण्डुलपूरितम् ॥ (१०।२)

नानाफलयुतं तद्वदिक्षुदण्डसमन्वितम् । (११।१)

सितवस्त्रयुगच्छन्नं सितचन्दनचर्चितम् ॥ (११।२)

नानाभक्ष्यसमोपेतं सहिरण्यं तु शक्तितः । (१२।१)

ताम्रपात्रं गुडोपेतं तस्योपरि निवेशयेत् ॥ (१२।२)

तस्मादुपरि कामं तु कदलीदलसंस्थितम् । (१३।१)

कुर्याच्छर्करयोपेतां रतिं तस्य च वामतः ॥ (१३।२)

गन्धं धूपं ततो दद्याद्गीतं वाद्यं च कारयेत् । (१४।१)

तदभावे कथां कुर्यात्कामकेशवयोर्नरः ॥ (१४।२)

कामनाम्ना हरेरर्चां स्नापयेद्गन्धवारिणा । (१५।१)

शुक्लपुष्पाक्षततिलैर् अर्चयेन्मधुसूदनम् ॥ (१५।२)

कामाय पादौ सम्पूज्य जङ्घे सौभाग्यदाय च । (१६।१)

ऊरू स्मरायेति पुनर्मन्मथायेति वै कटिम् ॥ (१६।२)

स्वच्छोदरायेत्युदरमनङ्गायेत्युरो हरेः । (१७।१)

मुखं पद्ममुखायेति बाहू पञ्चशराय वै ॥ (१७।२)

नमः सर्वात्मने मौलिम् अर्चयेदिति केशवम् । (१८।१)

ततः प्रभाते तं कुम्भं ब्राह्मणाय निवेदयेत् ॥ (१८।२)

ब्राह्मणान्भोजयेद्भक्त्या स्वयं च लवणादृते । (१९।१)

भुक्त्या तु दक्षिणां दद्यादिमं मन्त्रमुदीरयेत् ॥ (१९।२)

प्रीयताम् अत्र भगवान्कामरूपी जनार्दनः । (२०।१)

हृदये सर्वभूतानां य आनन्दोऽभिधीयते ॥ (२०।२)

अनेन विधिना सर्वं मासि मासि व्रतं चरेत् । (२१।१)

उपवासी त्रयोदश्यामर्चयेद्विष्णुमव्ययम् ॥ (२१।२)

फलमेकं च संप्राश्य द्वादश्यां भूतले स्वपेत् । (२२।१)

ततस्त्रयोदशे मासि धृतधेनुसमन्विताम् ॥ (२२।२)

शय्यां दद्यादनङ्गाय सर्वोपस्करसंयुताम् । (२३।१)

काञ्चनं कामदेवं च शुक्लां गां च पयस्विनीम् ॥ (२३।२)

वासोभिर् द्विजदाम्पत्यं पूज्यं शक्त्या विभूषणैः । (२४।१)

शय्यागन्धादिकं दद्यात् प्रीयताम् इत्युदीरयेत् ॥ (२४।२)

होमः शुक्लतिलैः कार्यः कामनामानि कीर्तयेत् । (२५।१)

गव्येन हविषा तद्वत्पायसेन च धर्मवित् ॥ (२५।२)

विप्रेभ्यो भोजनं दद्याद्वित्तशाठ्यं विवर्जयेत् । (२६।१)

इक्षुदण्डानथो दद्यात् पुष्पमालाश् च शक्तितः ॥ (२६।२)

यः कुर्याद् विधिनानेन मदनद्वादशीमिमाम् । (२७।१)

स सर्वपापनिर्मुक्तः प्राप्नोति हरिसाम्यताम् ॥ (२७।२)

इहलोके वरान् पुत्रान् सौभाग्यफलम् अश्नुते । (२८।१)

यः स्मरः संस्मृतो विष्णुर् आनन्दात्मा महेश्वरः ॥ (२८।२)

सुखार्थी कामरूपेण स्मरेदङ्गजमीश्वरम् । (२९।१)

एतच्छ्रुत्वा चकारासौ दितिः सर्वमशेषतः ॥ (२९।२)

कश्यपो व्रतमाहात्म्यादागत्य परया मुदा । (३०।१)

चकार कर्कशां भूयो रूपयौवनशालिनीम् ॥ (३०।२)

वरैर् आछन्दयामास सा तु वव्रे ततो वरम् । (३१।१)

पुत्रं शक्रवधार्थाय समर्थम् अमितौजसम् ॥ (३१।२)

वरयामि महात्मानं सर्वामरनिषूदनम् । (३२।१)

उवाच कश्यपो वाक्यमिन्द्रहन्तारम् ऊर्जितम् ॥ (३२।२)

प्रदास्याम्यहमेवेह किं त्व् एतत् क्रियतां शुभे । (३३।१)

आपस्तम्बः करोत्विष्टिं पुत्रीयामद्य सुव्रते ॥ (३३।२)

विधास्यामि ततो गर्भमिन्द्रशत्रुनिषूदनम् । (३४।१)

आपस्तम्बस्ततश्चक्रे पुत्रेष्टिं द्रविणाधिकाम् ॥ (३४।२)

इन्द्रशत्रुर् भवस्वेति जुहाव च सविस्तरम् । (३५।१)

देवा मुमुदिरे दैत्या विमुखाः स्युश्च दानवाः ॥ (३५।२)

दित्यां गर्भम् अथाधत्त कश्यपः प्राह तां पुनः । (३६।१)

त्वया यत्नो विधातव्यो ह्य् अस्मिन्गर्भे वरानने ॥ (३६।२)

संवत्सरशतं त्व् एकमस्मिन्न् एव तपोवने । (३७।१)

संख्यायां नैव भोक्तव्यं गर्भिण्या वरवर्णिनि ॥ (३७।२)

न स्थातव्यं न गन्तव्यं वृक्षमूलेषु सर्वदा । (३८।१)

नोपस्करेषूपविशेन्मुसलोलूखलादिषु ॥ (३८।२)

जले च नावगाहेत शून्यागारं च वर्जयेत् । (३९।१)

वल्मीकायां न तिष्ठेत न चोद्विग्नमना भवेत् ॥ (३९।२)

विलिखेन्न नखैर्भूमिं नाङ्गारेण न भस्मना । (४०।१)

न शयालुः सदा तिष्ठेद्व्यायामं च विवर्जयेत् ॥ (४०।२)

न तुषाङ्गारभस्मास्थिकपालेषु समाविशेत् । (४१।१)

वर्जयेत्कलहं लोकैर्गात्रभङ्गं तथैव च ॥ (४१।२)

न मुक्तकेशा तिष्ठेत नाशुचिः स्यात्कदाचन । (४२।१)

न शयीतोत्तरशिरा न चापरशिराः क्वचित् ॥ (४२।२)

न वस्त्रहीना नोद्विग्ना न चार्द्रचरणा सती । (४३।१)

नामङ्गल्यां वदेद्वाचं न च हास्याधिका भवेत् ॥ (४३।२)

कुर्यात्तु गुरुशुश्रूषां नित्यं माङ्गल्यतत्परा । (४४।१)

सर्वौषधीभिः कोष्णेन वारिणा स्नानमाचरेत् ॥ (४४।२)

कृतरक्षा सुभूषा च वास्तुपूजनतत्परा । (४५।१)

तिष्ठेत्प्रसन्नवदना भर्तुः प्रियहिते रता ॥ (४५।२)

दानशीला तृतीयायां पार्वण्यं नक्तमाचरेत् । (४६।१)

इतिवृत्ता भवेन्नारी विशेषेण तु गर्भिणी ॥ (४६।२)

यस्तु तस्या भवेत्पुत्रः शीलायुर्वृद्धिसंयुतः । (४७।१)

अन्यथा गर्भपतनमवाप्नोति न संशयः ॥ (४७।२)

तस्मात्त्वमनया वृत्त्या गर्भेऽस्मिन्यत्नमाचर । (४८।१)

स्वस्त्यस्तु ते गमिष्यामि तथेत्युक्तस्तया पुनः ॥ (४८।२)

पश्यतां सर्वभूतानां तत्रैवान्तरधीयत । (४९।१)

ततः सा कश्यपोक्तेन विधिना समतिष्ठत ॥ (४९।२)

अथ भीतस्तथेन्द्रोऽपि दितेः पार्श्वमुपागमत् । (५०।१)

विहाय देवसदनं तच्छुश्रूषुरवस्थितः ॥ (५०।२)

दितेश्छिद्रान्तरप्रेप्सुरभवत्पाकशासनः । (५१।१)

विनीतो ऽभवद् अव्यग्रः प्रशान्तवदनो बहिः ॥ (५१।२)

अजानन्किल तत्कार्यमात्मनः शुभमाचरन् । (५२।१)

ततो वर्षशतान्ते सा न्यूने तु दिवसैस् त्रिभिः ॥ (५२।२)

मेने कृतार्थमात्मानं प्रीत्या विस्मितमानसा । (५३।१)

अकृत्वा पादयोः शौचं प्रसुप्ता मुक्तमूर्धजा ॥ (५३।२)

निद्राभरसमाक्रान्ता दिवापरशिराः क्वचित् । (५४।१)

ततस्तदन्तरं लब्ध्वा प्रविष्टस्तु शचीपतिः ॥ (५४।२)

वज्रेण सप्तधा चक्रे तं गर्भं त्रिदशाधिपः । (५५।१)

ततः सप्तैव ते जाताः कुमाराः सूर्यवर्चसः ॥ (५५।२)

रुदन्तः सप्त ते बाला निषिद्धा गिरिदारिणा । (५६।१)

भूयो ऽपि रुदतश्चैतानेकैकं सप्तधा हरिः ॥ (५६।२)

चिछेद वृत्रहन्ता वै पुनस्तदुदरे स्थितः । (५७।१)

एवमेकोनपञ्चाशद्भूत्वा ते रुरुदुर्भृशम् ॥ (५७।२)

इन्द्रो निवारयामास मां रोदिष्ट पुनः पुनः । (५८।१)

ततः स चिन्तयामास किमेतदिति वृत्रहा ॥ (५८।२)

धर्मस्य कस्य माहात्म्यात्पुनः संजीवितास्त्वमी । (५९।१)

विदित्वा ध्यानयोगेन मदनद्वादशीफलम् ॥ (५९।२)

नूनम् एतत् परिणतम् अधुना कृष्णपूजनात् । (६०।१)

वज्रेणापि हताः सन्तो न विनाशम् अवाप्नुयुः ॥ (६०।२)

एको ऽप्यनेकतामाप यस्मादुदरगोऽप्यलम् । (६१।१)

अवध्या नूनमेते वै तस्माद्देवा भवन्त्विति ॥ (६१।२)

यस्मान्मा रुदतेत्युक्ता रुदन्तो गर्भसंस्थिताः । (६२।१)

मरुतो नाम ते नाम्ना भवन्तु मखभागिनः ॥ (६२।२)

ततः प्रसाद्य देवेशः क्षमस्वेति दितिं पुनः । (६३।१)

अर्थशास्त्रं समास्थाय मयैतद् दुष्कृतं कृतम् ॥ (६३।२)

कृत्वा मरुद्गणं देवैः समानममराधिपः । (६४।१)

दितिं विमानमारोप्य ससुताम् अनयद्दिवम् ॥ (६४।२)

यज्ञभागभुजो जाता मरुतस्ते ततो द्विजाः । (६५।१)

न जग्मुरैक्यमसुरैरतस्ते सुरवल्लभाः ॥ (६५।२)