Devatā देवता

Agni

Ṛṣi ऋषि

Gotama Rāhūgaṇa

Chandas छन्दस्

Triṣṭubh

1. Ṛk 1

   क॒था दा॑शेमा॒ग्नये॒ कास्मै॑ दे॒वजु॑ष्टोच्यते भा॒मिने॒ गीः ।
   यो मर्त्ये॑ष्व॒मृत॑ ऋ॒तावा॒ होता॒ यजि॑ष्ठ॒ इत्कृ॒णोति॑ दे॒वान् ॥

   कथा दाशेमाग्नये कास्मै देवजुष्टोच्यते भामिने गीः |
   यो मर्त्येष्व् अमृत ऋतावा होता यजिष्ठ इत् कृणोति देवान् ||

   kathā́ dāśemāgnáye kā́smai devájuṣṭocyate bhāmíne gī́ḥ ǀ
   yó mártyeṣvamṛ́ta ṛtā́vā hótā yájiṣṭha ítkṛṇóti devā́n ǁ

   kathā dāśemāgnaye kāsmai devajuṣṭocyate bhāmine gīḥ |
   yo martyeṣv amṛta ṛtāvā hotā yajiṣṭha it kṛṇoti devān ||

   क॒था । दा॒शे॒म॒ । अ॒ग्नये॑ । का । अ॒स्मै॒ । दे॒वऽजु॑ष्टा । उ॒च्य॒ते॒ । भा॒मिने॑ । गीः ।
   यः । मर्त्ये॑षु । अ॒मृतः॑ । ऋ॒तऽवा॑ । होता॑ । यजि॑ष्ठः । इत् । कृ॒णोति॑ । दे॒वान् ॥

   कथा । दाशेम । अग्नये । का । अस्मै । देवऽजुष्टा । उच्यते । भामिने । गीः ।
   यः । मर्त्येषु । अमृतः । ऋतऽवा । होता । यजिष्ठः । इत् । कृणोति । देवान् ॥

   kathā́ ǀ dāśema ǀ agnáye ǀ kā́ ǀ asmai ǀ devá-juṣṭā ǀ ucyate ǀ bhāmíne ǀ gī́ḥ ǀ
   yáḥ ǀ mártyeṣu ǀ amṛ́taḥ ǀ ṛtá-vā ǀ hótā ǀ yájiṣṭhaḥ ǀ ít ǀ kṛṇóti ǀ devā́n ǁ

   kathā ǀ dāśema ǀ agnaye ǀ kā ǀ asmai ǀ deva-juṣṭā ǀ ucyate ǀ bhāmine ǀ gīḥ ǀ
   yaḥ ǀ martyeṣu ǀ amṛtaḥ ǀ ṛta-vā ǀ hotā ǀ yajiṣṭhaḥ ǀ it ǀ kṛṇoti ǀ devān ǁ

   1.77.1 Aṣṭaka 1.5.25.1Anuvāka 1.13.20Interpretations

2. Ṛk 2

   यो अ॑ध्व॒रेषु॒ शंत॑म ऋ॒तावा॒ होता॒ तमू॒ नमो॑भि॒रा कृ॑णुध्वं ।
   अ॒ग्निर्यद्वेर्मर्ता॑य दे॒वान्त्स चा॒ बोधा॑ति॒ मन॑सा यजाति ॥

   यो अध्वरेषु शन्तम ऋतावा होता तम् ऊ नमोभिर् आ कृणुध्वम् |
   अग्निर् यद् वेर् मर्ताय देवान् स चा बोधाति मनसा यजाति ||

   yó adhvaréṣu śáṃtama ṛtā́vā hótā támū námobhirā́ kṛṇudhvam ǀ
   agníryádvérmártāya devā́ntsá cā bódhāti mánasā yajāti ǁ

   yo adhvareṣu śantama ṛtāvā hotā tam ū namobhir ā kṛṇudhvam |
   agnir yad ver martāya devān sa cā bodhāti manasā yajāti ||

   यः । अ॒ध्व॒रेषु॑ । शम्ऽत॑मः । ऋ॒तऽवा॑ । होता॑ । तम् । ऊं॒ इति॑ । नमः॑ऽभिः । आ । कृ॒णु॒ध्व॒म् ।
   अ॒ग्निः । यत् । वेः । मर्ता॑य । दे॒वान् । सः । च॒ । बोधा॑ति । मन॑सा । य॒जा॒ति॒ ॥

   यः । अध्वरेषु । शम्ऽतमः । ऋतऽवा । होता । तम् । ऊं इति । नमःऽभिः । आ । कृणुध्वम् ।
   अग्निः । यत् । वेः । मर्ताय । देवान् । सः । च । बोधाति । मनसा । यजाति ॥

   yáḥ ǀ adhvaréṣu ǀ śám-tamaḥ ǀ ṛtá-vā ǀ hótā ǀ tám ǀ ūṃ íti ǀ námaḥ-bhiḥ ǀ ā́ ǀ kṛṇudhvam ǀ
   agníḥ ǀ yát ǀ véḥ ǀ mártāya ǀ devā́n ǀ sáḥ ǀ ca ǀ bódhāti ǀ mánasā ǀ yajāti ǁ

   yaḥ ǀ adhvareṣu ǀ śam-tamaḥ ǀ ṛta-vā ǀ hotā ǀ tam ǀ ūṃ iti ǀ namaḥ-bhiḥ ǀ ā ǀ kṛṇudhvam ǀ
   agniḥ ǀ yat ǀ veḥ ǀ martāya ǀ devān ǀ saḥ ǀ ca ǀ bodhāti ǀ manasā ǀ yajāti ǁ

   1.77.2 Aṣṭaka 1.5.25.2Anuvāka 1.13.21Interpretations

3. Ṛk 3

   स हि क्रतुः॒ स मर्यः॒ स सा॒धुर्मि॒त्रो न भू॒दद्भु॑तस्य र॒थीः ।
   तं मेधे॑षु प्रथ॒मं दे॑व॒यंती॒र्विश॒ उप॑ ब्रुवते द॒स्ममारीः॑ ॥

   स हि क्रतुः स मर्यः स साधुर् मित्रो न भूद् अद्भुतस्य रथीः |
   तम् मेधेषु प्रथमं देवयन्तीर् विश उप ब्रुवते दस्मम् आरीः ||

   sá hí krátuḥ sá máryaḥ sá sādhúrmitró ná bhūdádbhutasya rathī́ḥ ǀ
   tám médheṣu prathamám devayántīrvíśa úpa bruvate dasmámā́rīḥ ǁ

   sa hi kratuḥ sa maryaḥ sa sādhur mitro na bhūd adbhutasya rathīḥ |
   tam medheṣu prathamaṃ devayantīr viśa upa bruvate dasmam ārīḥ ||

   सः । हि । क्रतुः॑ । सः । मर्यः॑ । सः । सा॒धुः । मि॒त्रः । न । भू॒त् । अद्भु॑तस्य । र॒थीः ।
   तम् । मेधे॑षु । प्र॒थ॒मम् । दे॒व॒ऽयन्तीः॑ । विशः॑ । उप॑ । ब्रु॒व॒ते॒ । द॒स्मम् । आरीः॑ ॥

   सः । हि । क्रतुः । सः । मर्यः । सः । साधुः । मित्रः । न । भूत् । अद्भुतस्य । रथीः ।
   तम् । मेधेषु । प्रथमम् । देवऽयन्तीः । विशः । उप । ब्रुवते । दस्मम् । आरीः ॥

   sáḥ ǀ hí ǀ krátuḥ ǀ sáḥ ǀ máryaḥ ǀ sáḥ ǀ sādhúḥ ǀ mitráḥ ǀ ná ǀ bhūt ǀ ádbhutasya ǀ rathī́ḥ ǀ
   tám ǀ médheṣu ǀ prathamám ǀ deva-yántīḥ ǀ víśaḥ ǀ úpa ǀ bruvate ǀ dasmám ǀ ā́rīḥ ǁ

   saḥ ǀ hi ǀ kratuḥ ǀ saḥ ǀ maryaḥ ǀ saḥ ǀ sādhuḥ ǀ mitraḥ ǀ na ǀ bhūt ǀ adbhutasya ǀ rathīḥ ǀ
   tam ǀ medheṣu ǀ prathamam ǀ deva-yantīḥ ǀ viśaḥ ǀ upa ǀ bruvate ǀ dasmam ǀ ārīḥ ǁ

   1.77.3 Aṣṭaka 1.5.25.3Anuvāka 1.13.22Interpretations

4. Ṛk 4

   स नो॑ नृ॒णां नृत॑मो रि॒शादा॑ अ॒ग्निर्गिरोऽव॑सा वेतु धी॒तिं ।
   तना॑ च॒ ये म॒घवा॑नः॒ शवि॑ष्ठा॒ वाज॑प्रसूता इ॒षयं॑त॒ मन्म॑ ॥

   स नो नृणां नृतमो रिशादा अग्निर् गिरो ऽवसा वेतु धीतिम् |
   तना च ये मघवानः शविष्ठा वाजप्रसूता इषयन्त मन्म ||

   sá no nṛṇā́m nṛ́tamo riśā́dā agnírgíró’vasā vetu dhītím ǀ
   tánā ca yé maghávānaḥ śáviṣṭhā vā́japrasūtā iṣáyanta mánma ǁ

   sa no nṛṇāṃ nṛtamo riśādā agnir giro 'vasā vetu dhītim |
   tanā ca ye maghavānaḥ śaviṣṭhā vājaprasūtā iṣayanta manma ||

   सः । नः॒ । नृ॒णाम् । नृऽत॑मः । रि॒शादाः॑ । अ॒ग्निः । गिरः॑ । अव॑सा । वे॒तु॒ । धी॒तिम् ।
   तना॑ । च॒ । ये । म॒घऽवा॑नः । शवि॑ष्ठाः । वाज॑ऽप्रसूताः । इ॒षय॑न्त । मन्म॑ ॥

   सः । नः । नृणाम् । नृऽतमः । रिशादाः । अग्निः । गिरः । अवसा । वेतु । धीतिम् ।
   तना । च । ये । मघऽवानः । शविष्ठाः । वाजऽप्रसूताः । इषयन्त । मन्म ॥

   sáḥ ǀ naḥ ǀ nṛṇā́m ǀ nṛ́-tamaḥ ǀ riśā́dāḥ ǀ agníḥ ǀ gíraḥ ǀ ávasā ǀ vetu ǀ dhītím ǀ
   tánā ǀ ca ǀ yé ǀ maghá-vānaḥ ǀ śáviṣṭhāḥ ǀ vā́ja-prasūtāḥ ǀ iṣáyanta ǀ mánma ǁ

   saḥ ǀ naḥ ǀ nṛṇām ǀ nṛ-tamaḥ ǀ riśādāḥ ǀ agniḥ ǀ giraḥ ǀ avasā ǀ vetu ǀ dhītim ǀ
   tanā ǀ ca ǀ ye ǀ magha-vānaḥ ǀ śaviṣṭhāḥ ǀ vāja-prasūtāḥ ǀ iṣayanta ǀ manma ǁ

   1.77.4 Aṣṭaka 1.5.25.4Anuvāka 1.13.23Interpretations

5. Ṛk 5

   ए॒वाग्निर्गोत॑मेभिर्ऋ॒तावा॒ विप्रे॑भिरस्तोष्ट जा॒तवे॑दाः ।
   स ए॑षु द्यु॒म्नं पी॑पय॒त्स वाजं॒ स पु॒ष्टिं या॑ति॒ जोष॒मा चि॑कि॒त्वान् ॥

   एवाग्निर् गोतमेभिर् ऋतावा विप्रेभिर् अस्तोष्ट जातवेदाः |
   स एषु द्युम्नम् पीपयत् स वाजं स पुष्टिं याति जोषम् आ चिकित्वान् ||

   evā́gnírgótamebhirṛtā́vā víprebhirastoṣṭa jātávedāḥ ǀ
   sá eṣu dyumnám pīpayatsá vā́jam sá puṣṭím yāti jóṣamā́ cikitvā́n ǁ

   evāgnir gotamebhir ṛtāvā viprebhir astoṣṭa jātavedāḥ |
   sa eṣu dyumnam pīpayat sa vājaṃ sa puṣṭiṃ yāti joṣam ā cikitvān ||

   ए॒व । अ॒ग्निः । गोत॑मेभिः । ऋ॒तऽवा॑ । विप्रे॑भिः । अ॒स्तो॒ष्ट॒ । जा॒तऽवे॑दाः ।
   सः । ए॒षु॒ । द्यु॒म्नम् । पी॒प॒य॒त् । सः । वाज॑म् । सः । पु॒ष्टिम् । या॒ति॒ । जोष॑म् । आ । चि॒कि॒त्वान् ॥

   एव । अग्निः । गोतमेभिः । ऋतऽवा । विप्रेभिः । अस्तोष्ट । जातऽवेदाः ।
   सः । एषु । द्युम्नम् । पीपयत् । सः । वाजम् । सः । पुष्टिम् । याति । जोषम् । आ । चिकित्वान् ॥

   evá ǀ agníḥ ǀ gótamebhiḥ ǀ ṛtá-vā ǀ víprebhiḥ ǀ astoṣṭa ǀ jātá-vedāḥ ǀ
   sáḥ ǀ eṣu ǀ dyumnám ǀ pīpayat ǀ sáḥ ǀ vā́jam ǀ sáḥ ǀ puṣṭím ǀ yāti ǀ jóṣam ǀ ā́ ǀ cikitvā́n ǁ

   eva ǀ agniḥ ǀ gotamebhiḥ ǀ ṛta-vā ǀ viprebhiḥ ǀ astoṣṭa ǀ jāta-vedāḥ ǀ
   saḥ ǀ eṣu ǀ dyumnam ǀ pīpayat ǀ saḥ ǀ vājam ǀ saḥ ǀ puṣṭim ǀ yāti ǀ joṣam ǀ ā ǀ cikitvān ǁ

   1.77.5 Aṣṭaka 1.5.25.5Anuvāka 1.13.24Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.