Devatā देवता

1, 5: Indra; 2: Maruts; 3: Tvaṣṭṛ; 4, 12: Agni; 6: Mitra, Varuṇa; 7-10: Draviṇodā; 11: Aśvins

Ṛṣi ऋषि

Medhātithi Kāṇva

Chandas छन्दस्

Gāyatrī

1. Ṛk 1

   इंद्र॒ सोमं॒ पिब॑ ऋ॒तुना त्वा॑ विशं॒त्विंद॑वः ।
   म॒त्स॒रास॒स्तदो॑कसः ॥

   इन्द्र सोमम् पिब ऋतुना त्वा विशन्त्व् इन्दवः |
   मत्सरासस् तदोकसः ||

   índra sómam píba ṛtúnā́ tvā viśantvíndavaḥ ǀ
   matsarā́sastádokasaḥ ǁ

   indra somam piba ṛtunā tvā viśantv indavaḥ |
   matsarāsas tadokasaḥ ||

   इन्द्र॑ । सोम॑म् । पिब॑ । ऋ॒तुना॑ । आ । त्वा॒ । वि॒श॒न्तु॒ । इन्द॑वः ।
   म॒त्स॒रासः॑ । तत्ऽओ॑कसः ॥

   इन्द्र । सोमम् । पिब । ऋतुना । आ । त्वा । विशन्तु । इन्दवः ।
   मत्सरासः । तत्ऽओकसः ॥

   índra ǀ sómam ǀ píba ǀ ṛtúnā ǀ ā́ ǀ tvā ǀ viśantu ǀ índavaḥ ǀ
   matsarā́saḥ ǀ tát-okasaḥ ǁ

   indra ǀ somam ǀ piba ǀ ṛtunā ǀ ā ǀ tvā ǀ viśantu ǀ indavaḥ ǀ
   matsarāsaḥ ǀ tat-okasaḥ ǁ

   1.15.1 Aṣṭaka 1.1.28.1Anuvāka 1.4.37Interpretations

2. Ṛk 2

   मरु॑तः॒ पिब॑त ऋ॒तुना॑ पो॒त्राद्य॒ज्ञं पु॑नीतन ।
   यू॒यं हि ष्ठा सु॑दानवः ॥

   मरुतः पिबत ऋतुना पोत्राद् यज्ञम् पुनीतन |
   यूयं हि ष्ठा सुदानवः ||

   márutaḥ píbata ṛtúnā potrā́dyajñám punītana ǀ
   yūyám hí ṣṭhā́ sudānavaḥ ǁ

   marutaḥ pibata ṛtunā potrād yajñam punītana |
   yūyaṃ hi ṣṭhā sudānavaḥ ||

   मरु॑तः । पिब॑त । ऋ॒तुना॑ । पो॒त्रात् । य॒ज्ञम् । पु॒नी॒त॒न॒ ।
   यू॒यम् । हि । स्थ । सु॒ऽदा॒न॒वः॒ ॥

   मरुतः । पिबत । ऋतुना । पोत्रात् । यज्ञम् । पुनीतन ।
   यूयम् । हि । स्थ । सुऽदानवः ॥

   márutaḥ ǀ píbata ǀ ṛtúnā ǀ potrā́t ǀ yajñám ǀ punītana ǀ
   yūyám ǀ hí ǀ sthá ǀ su-dānavaḥ ǁ

   marutaḥ ǀ pibata ǀ ṛtunā ǀ potrāt ǀ yajñam ǀ punītana ǀ
   yūyam ǀ hi ǀ stha ǀ su-dānavaḥ ǁ

   1.15.2 Aṣṭaka 1.1.28.2Anuvāka 1.4.38Interpretations

3. Ṛk 3

   अ॒भि य॒ज्ञं गृ॑णीहि नो॒ ग्नावो॒ नेष्टः॒ पिब॑ ऋ॒तुना॑ ।
   त्वं हि र॑त्न॒धा असि॑ ॥

   अभि यज्ञं गृणीहि नो ग्नावो नेष्टः पिब ऋतुना |
   त्वं हि रत्नधा असि ||

   abhí yajñám gṛṇīhi no gnā́vo néṣṭaḥ píba ṛtúnā ǀ
   tvám hí ratnadhā́ ási ǁ

   abhi yajñaṃ gṛṇīhi no gnāvo neṣṭaḥ piba ṛtunā |
   tvaṃ hi ratnadhā asi ||

   अ॒भि । य॒ज्ञम् । गृ॒णी॒हि॒ । नः॒ । ग्नावः॑ । नेष्ट॒रिति॑ । पिब॑ । ऋ॒तुना॑ ।
   त्वम् । हि । र॒त्न॒ऽधाः । असि॑ ॥

   अभि । यज्ञम् । गृणीहि । नः । ग्नावः । नेष्टरिति । पिब । ऋतुना ।
   त्वम् । हि । रत्नऽधाः । असि ॥

   abhí ǀ yajñám ǀ gṛṇīhi ǀ naḥ ǀ gnā́vaḥ ǀ néṣṭaríti ǀ píba ǀ ṛtúnā ǀ
   tvám ǀ hí ǀ ratna-dhā́ḥ ǀ ási ǁ

   abhi ǀ yajñam ǀ gṛṇīhi ǀ naḥ ǀ gnāvaḥ ǀ neṣṭariti ǀ piba ǀ ṛtunā ǀ
   tvam ǀ hi ǀ ratna-dhāḥ ǀ asi ǁ

   1.15.3 Aṣṭaka 1.1.28.3Anuvāka 1.4.39Interpretations

4. Ṛk 4

   अग्ने॑ दे॒वाँ इ॒हा व॑ह सा॒दया॒ योनि॑षु त्रि॒षु ।
   परि॑ भूष॒ पिब॑ ऋ॒तुना॑ ॥

   अग्ने देवां इहा वह सादया योनिषु त्रिषु |
   परि भूष पिब ऋतुना ||

   ágne devā́m̐ ihā́ vaha sādáyā yóniṣu triṣú ǀ
   pári bhūṣa píba ṛtúnā ǁ

   agne devāṃ ihā vaha sādayā yoniṣu triṣu |
   pari bhūṣa piba ṛtunā ||

   अग्ने॑ । दे॒वान् । इ॒ह । आ । व॒ह॒ । सा॒दय॑ । योनि॑षु । त्रि॒षु ।
   परि॑ । भू॒ष॒ । पिब॑ । ऋ॒तुना॑ ॥

   अग्ने । देवान् । इह । आ । वह । सादय । योनिषु । त्रिषु ।
   परि । भूष । पिब । ऋतुना ॥

   ágne ǀ devā́n ǀ ihá ǀ ā́ ǀ vaha ǀ sādáya ǀ yóniṣu ǀ triṣú ǀ
   pári ǀ bhūṣa ǀ píba ǀ ṛtúnā ǁ

   agne ǀ devān ǀ iha ǀ ā ǀ vaha ǀ sādaya ǀ yoniṣu ǀ triṣu ǀ
   pari ǀ bhūṣa ǀ piba ǀ ṛtunā ǁ

   1.15.4 Aṣṭaka 1.1.28.4Anuvāka 1.4.40Interpretations

5. Ṛk 5

   ब्राह्म॑णादिंद्र॒ राध॑सः॒ पिबा॒ सोम॑मृ॒तूँरनु॑ ।
   तवेद्धि स॒ख्यमस्तृ॑तं ॥

   ब्राह्मणाद् इन्द्र राधसः पिबा सोमम् ऋतूंर् अनु |
   तवेद् धि सख्यम् अस्तृतम् ||

   brā́hmaṇādindra rā́dhasaḥ píbā sómamṛtū́m̐ránu ǀ
   távéddhí sakhyámástṛtam ǁ

   brāhmaṇād indra rādhasaḥ pibā somam ṛtūṃr anu |
   taved dhi sakhyam astṛtam ||

   ब्राह्म॑णात् । इ॒न्द्र॒ । राध॑सः । पिब॑ । सोम॑म् । ऋ॒तून् । अनु॑ ।
   तव॑ । इत् । हि । स॒ख्यम् । अस्तृ॑तम् ॥

   ब्राह्मणात् । इन्द्र । राधसः । पिब । सोमम् । ऋतून् । अनु ।
   तव । इत् । हि । सख्यम् । अस्तृतम् ॥

   brā́hmaṇāt ǀ indra ǀ rā́dhasaḥ ǀ píba ǀ sómam ǀ ṛtū́n ǀ ánu ǀ
   táva ǀ ít ǀ hí ǀ sakhyám ǀ ástṛtam ǁ

   brāhmaṇāt ǀ indra ǀ rādhasaḥ ǀ piba ǀ somam ǀ ṛtūn ǀ anu ǀ
   tava ǀ it ǀ hi ǀ sakhyam ǀ astṛtam ǁ

   1.15.5 Aṣṭaka 1.1.28.5Anuvāka 1.4.41Interpretations

6. Ṛk 6

   यु॒वं दक्षं॑ धृतव्रत॒ मित्रा॑वरुण दू॒ळभं॑ ।
   ऋ॒तुना॑ य॒ज्ञमा॑शाथे ॥

   युवं दक्षं धृतव्रत मित्रावरुण दूऌअभम् |
   ऋतुना यज्ञम् आशाथे ||

   yuvám dákṣam dhṛtavrata mítrāvaruṇa dūḷábham ǀ
   ṛtúnā yajñámāśāthe ǁ

   yuvaṃ dakṣaṃ dhṛtavrata mitrāvaruṇa dūḷabham |
   ṛtunā yajñam āśāthe ||

   यु॒वम् । दक्ष॑म् । धृ॒त॒ऽव्र॒ता॒ । मित्रा॑वरुणा । दुः॒ऽदभ॑म् ।
   ऋ॒तुना॑ । य॒ज्ञम् । आ॒शा॒थे॒ इति॑ ॥

   युवम् । दक्षम् । धृतऽव्रता । मित्रावरुणा । दुःऽदभम् ।
   ऋतुना । यज्ञम् । आशाथे इति ॥

   yuvám ǀ dákṣam ǀ dhṛta-vratā ǀ mítrāvaruṇā ǀ duḥ-dábham ǀ
   ṛtúnā ǀ yajñám ǀ āśāthe íti ǁ

   yuvam ǀ dakṣam ǀ dhṛta-vratā ǀ mitrāvaruṇā ǀ duḥ-dabham ǀ
   ṛtunā ǀ yajñam ǀ āśāthe iti ǁ

   1.15.6 Aṣṭaka 1.1.28.6Anuvāka 1.4.42Interpretations

7. Ṛk 7

   द्र॒वि॒णो॒दा द्रवि॑णसो॒ ग्राव॑हस्तासो अध्व॒रे ।
   य॒ज्ञेषु॑ दे॒वमी॑ळते ॥

   द्रविणोदा द्रविणसो ग्रावहस्तासो अध्वरे |
   यज्ञेषु देवम् ईऌअते ||

   draviṇodā́ dráviṇaso grā́vahastāso adhvaré ǀ
   yajñéṣu devámīḷate ǁ

   draviṇodā draviṇaso grāvahastāso adhvare |
   yajñeṣu devam īḷate ||

   द्र॒वि॒णः॒ऽदाः । द्रवि॑णसः । ग्राव॑ऽहस्तासः । अ॒ध्व॒रे ।
   य॒ज्ञेषु॑ । दे॒वम् । ई॒ळ॒ते॒ ॥

   द्रविणःऽदाः । द्रविणसः । ग्रावऽहस्तासः । अध्वरे ।
   यज्ञेषु । देवम् । ईळते ॥

   draviṇaḥ-dā́ḥ ǀ dráviṇasaḥ ǀ grā́va-hastāsaḥ ǀ adhvaré ǀ
   yajñéṣu ǀ devám ǀ īḷate ǁ

   draviṇaḥ-dāḥ ǀ draviṇasaḥ ǀ grāva-hastāsaḥ ǀ adhvare ǀ
   yajñeṣu ǀ devam ǀ īḷate ǁ

   1.15.7 Aṣṭaka 1.1.29.1Anuvāka 1.4.43Interpretations

8. Ṛk 8

   द्र॒वि॒णो॒दा द॑दातु नो॒ वसू॑नि॒ यानि॑ शृण्वि॒रे ।
   दे॒वेषु॒ ता व॑नामहे ॥

   द्रविणोदा ददातु नो वसूनि यानि शृण्विरे |
   देवेषु ता वनामहे ||

   draviṇodā́ dadātu no vásūni yā́ni śṛṇviré ǀ
   devéṣu tā́ vanāmahe ǁ

   draviṇodā dadātu no vasūni yāni śṛṇvire |
   deveṣu tā vanāmahe ||

   द्र॒वि॒णः॒ऽदाः । द॒दा॒तु॒ । नः॒ । वसू॑नि । यानि॑ । शृ॒ण्वि॒रे ।
   दे॒वेषु॑ । ता । व॒ना॒म॒हे॒ ॥

   द्रविणःऽदाः । ददातु । नः । वसूनि । यानि । शृण्विरे ।
   देवेषु । ता । वनामहे ॥

   draviṇaḥ-dā́ḥ ǀ dadātu ǀ naḥ ǀ vásūni ǀ yā́ni ǀ śṛṇviré ǀ
   devéṣu ǀ tā́ ǀ vanāmahe ǁ

   draviṇaḥ-dāḥ ǀ dadātu ǀ naḥ ǀ vasūni ǀ yāni ǀ śṛṇvire ǀ
   deveṣu ǀ tā ǀ vanāmahe ǁ

   1.15.8 Aṣṭaka 1.1.29.2Anuvāka 1.4.44Interpretations

9. Ṛk 9

   द्र॒वि॒णो॒दाः पि॑पीषति जु॒होत॒ प्र च॑ तिष्ठत ।
   ने॒ष्ट्रादृ॒तुभि॑रिष्यत ॥

   द्रविणोदाः पिपीषति जुहोत प्र च तिष्ठत |
   नेष्ट्राद् ऋतुभिर् इष्यत ||

   draviṇodā́ḥ pipīṣati juhóta prá ca tiṣṭhata ǀ
   neṣṭrā́dṛtúbhiriṣyata ǁ

   draviṇodāḥ pipīṣati juhota pra ca tiṣṭhata |
   neṣṭrād ṛtubhir iṣyata ||

   द्र॒वि॒णः॒ऽदाः । पि॒पी॒ष॒ति॒ । जु॒होत॑ । प्र । च॒ । ति॒ष्ठ॒त॒ ।
   ने॒ष्ट्रात् । ऋ॒तुऽभिः॑ । इ॒ष्य॒त॒ ॥

   द्रविणःऽदाः । पिपीषति । जुहोत । प्र । च । तिष्ठत ।
   नेष्ट्रात् । ऋतुऽभिः । इष्यत ॥

   draviṇaḥ-dā́ḥ ǀ pipīṣati ǀ juhóta ǀ prá ǀ ca ǀ tiṣṭhata ǀ
   neṣṭrā́t ǀ ṛtú-bhiḥ ǀ iṣyata ǁ

   draviṇaḥ-dāḥ ǀ pipīṣati ǀ juhota ǀ pra ǀ ca ǀ tiṣṭhata ǀ
   neṣṭrāt ǀ ṛtu-bhiḥ ǀ iṣyata ǁ

   1.15.9 Aṣṭaka 1.1.29.3Anuvāka 1.4.45Interpretations

10. Ṛk 10

    यत्त्वा॑ तु॒रीय॑मृ॒तुभि॒र्द्रवि॑णोदो॒ यजा॑महे ।
    अध॑ स्मा नो द॒दिर्भ॑व ॥

    यत् त्वा तुरीयम् ऋतुभिर् द्रविणोदो यजामहे |
    अध स्मा नो ददिर् भव ||

    yáttvā turī́yamṛtúbhirdráviṇodo yájāmahe ǀ
    ádha smā no dadírbhava ǁ

    yat tvā turīyam ṛtubhir draviṇodo yajāmahe |
    adha smā no dadir bhava ||

    यत् । त्वा॒ । तु॒रीय॑म् । ऋ॒तुऽभिः॑ । द्रवि॑णःऽदः । यजा॑महे ।
    अध॑ । स्म॒ । नः॒ । द॒दिः । भ॒व॒ ॥

    यत् । त्वा । तुरीयम् । ऋतुऽभिः । द्रविणःऽदः । यजामहे ।
    अध । स्म । नः । ददिः । भव ॥

    yát ǀ tvā ǀ turī́yam ǀ ṛtú-bhiḥ ǀ dráviṇaḥ-daḥ ǀ yájāmahe ǀ
    ádha ǀ sma ǀ naḥ ǀ dadíḥ ǀ bhava ǁ

    yat ǀ tvā ǀ turīyam ǀ ṛtu-bhiḥ ǀ draviṇaḥ-daḥ ǀ yajāmahe ǀ
    adha ǀ sma ǀ naḥ ǀ dadiḥ ǀ bhava ǁ

    1.15.10 Aṣṭaka 1.1.29.4Anuvāka 1.4.46Interpretations

11. Ṛk 11

    अश्वि॑ना॒ पिब॑तं॒ मधु॒ दीद्य॑ग्नी शुचिव्रता ।
    ऋ॒तुना॑ यज्ञवाहसा ॥

    अश्विना पिबतम् मधु दीद्यग्नी शुचिव्रता |
    ऋतुना यज्ञवाहसा ||

    áśvinā píbatam mádhu dī́dyagnī śucivratā ǀ
    ṛtúnā yajñavāhasā ǁ

    aśvinā pibatam madhu dīdyagnī śucivratā |
    ṛtunā yajñavāhasā ||

    अश्वि॑ना । पिब॑तम् । मधु॑ । दीद्य॑ग्नी॒ इति॒ दीदि॑ऽअग्नी । शु॒चि॒ऽव्र॒ता॒ ।
    ऋ॒तुना॑ । य॒ज्ञ॒ऽवा॒ह॒सा॒ ॥

    अश्विना । पिबतम् । मधु । दीद्यग्नी इति दीदिऽअग्नी । शुचिऽव्रता ।
    ऋतुना । यज्ञऽवाहसा ॥

    áśvinā ǀ píbatam ǀ mádhu ǀ dī́dyagnī íti dī́di-agnī ǀ śuci-vratā ǀ
    ṛtúnā ǀ yajña-vāhasā ǁ

    aśvinā ǀ pibatam ǀ madhu ǀ dīdyagnī iti dīdi-agnī ǀ śuci-vratā ǀ
    ṛtunā ǀ yajña-vāhasā ǁ

    1.15.11 Aṣṭaka 1.1.29.5Anuvāka 1.4.47Interpretations

12. Ṛk 12

    गार्ह॑पत्येन संत्य ऋ॒तुना॑ यज्ञ॒नीर॑सि ।
    दे॒वांदे॑वय॒ते य॑ज ॥

    गार्हपत्येन सन्त्य ऋतुना यज्ञनीर् असि |
    देवान् देवयते यज ||

    gā́rhapatyena santya ṛtúnā yajñanī́rasi ǀ
    devā́ndevayaté yaja ǁ

    gārhapatyena santya ṛtunā yajñanīr asi |
    devān devayate yaja ||

    गार्ह॑ऽपत्येन । स॒न्त्य॒ । ऋ॒तुना॑ । य॒ज्ञ॒ऽनीः । अ॒सि॒ ।
    दे॒वान् । दे॒व॒ऽय॒ते । य॒ज॒ ॥

    गार्हऽपत्येन । सन्त्य । ऋतुना । यज्ञऽनीः । असि ।
    देवान् । देवऽयते । यज ॥

    gā́rha-patyena ǀ santya ǀ ṛtúnā ǀ yajña-nī́ḥ ǀ asi ǀ
    devā́n ǀ deva-yaté ǀ yaja ǁ

    gārha-patyena ǀ santya ǀ ṛtunā ǀ yajña-nīḥ ǀ asi ǀ
    devān ǀ deva-yate ǀ yaja ǁ

    1.15.12 Aṣṭaka 1.1.29.6Anuvāka 1.4.48Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.