Devatā देवता

Aśvins

Ṛṣi ऋषि

Agastya Maitrāvaruṇi

Chandas छन्दस्

Triṣṭubh

1. Ṛk 1

   तं युं॑जाथां॒ मन॑सो॒ यो जवी॑यान् त्रिवंधु॒रो वृ॑षणा॒ यस्त्रि॑च॒क्रः ।
   येनो॑पया॒थः सु॒कृतो॑ दुरो॒णं त्रि॒धातु॑ना पतथो॒ विर्न प॒र्णैः ॥

   तं युञ्जाथाम् मनसो यो जवीयान् त्रिवन्धुरो वृषणा यस् त्रिचक्रः |
   येनोपयाथः सुकृतो दुरोणं त्रिधातुना पतथो विर् न पर्णैः ||

   tám yuñjāthām mánaso yó jávīyān trivandhuró vṛṣaṇā yástricakráḥ ǀ
   yénopayātháḥ sukṛ́to duroṇám tridhā́tunā patatho vírná parṇáiḥ ǁ

   taṃ yuñjāthām manaso yo javīyān trivandhuro vṛṣaṇā yas tricakraḥ |
   yenopayāthaḥ sukṛto duroṇaṃ tridhātunā patatho vir na parṇaiḥ ||

   तम् । यु॒ञ्जा॒था॒म् । मन॑सः । यः । जवी॑यान् । त्रि॒ऽव॒न्धु॒रः । वृ॒ष॒णा॒ । यः । त्रि॒ऽच॒क्रः ।
   येन॑ । उ॒प॒ऽया॒थः । सु॒ऽकृतः॑ । दु॒रो॒णम् । त्रि॒ऽधातु॑ना । प॒त॒थः॒ । विः । न । प॒र्णैः ॥

   तम् । युञ्जाथाम् । मनसः । यः । जवीयान् । त्रिऽवन्धुरः । वृषणा । यः । त्रिऽचक्रः ।
   येन । उपऽयाथः । सुऽकृतः । दुरोणम् । त्रिऽधातुना । पतथः । विः । न । पर्णैः ॥

   tám ǀ yuñjāthām ǀ mánasaḥ ǀ yáḥ ǀ jávīyān ǀ tri-vandhuráḥ ǀ vṛṣaṇā ǀ yáḥ ǀ tri-cakráḥ ǀ
   yéna ǀ upa-yātháḥ ǀ su-kṛ́taḥ ǀ duroṇám ǀ tri-dhā́tunā ǀ patathaḥ ǀ víḥ ǀ ná ǀ parṇáiḥ ǁ

   tam ǀ yuñjāthām ǀ manasaḥ ǀ yaḥ ǀ javīyān ǀ tri-vandhuraḥ ǀ vṛṣaṇā ǀ yaḥ ǀ tri-cakraḥ ǀ
   yena ǀ upa-yāthaḥ ǀ su-kṛtaḥ ǀ duroṇam ǀ tri-dhātunā ǀ patathaḥ ǀ viḥ ǀ na ǀ parṇaiḥ ǁ

   1.183.1 Aṣṭaka 2.4.29.1Anuvāka 1.24.28Interpretations

2. Ṛk 2

   सु॒वृद्रथो॑ वर्तते॒ यन्न॒भि क्षां यत्तिष्ठ॑थः॒ क्रतु॑मं॒तानु॑ पृ॒क्षे ।
   वपु॑र्वपु॒ष्या स॑चतामि॒यं गीर्दि॒वो दु॑हि॒त्रोषसा॑ सचेथे ॥

   सुवृद् रथो वर्तते यन्न् अभि क्षां यत् तिष्ठथः क्रतुमन्तानु पृक्षे |
   वपुर् वपुष्या सचताम् इयं गीर् दिवो दुहित्रोषसा सचेथे ||

   suvṛ́drátho vartate yánnabhí kṣā́m yáttíṣṭhathaḥ krátumantā́nu pṛkṣé ǀ
   vápurvapuṣyā́ sacatāmiyám gī́rdivó duhitróṣásā sacethe ǁ

   suvṛd ratho vartate yann abhi kṣāṃ yat tiṣṭhathaḥ kratumantānu pṛkṣe |
   vapur vapuṣyā sacatām iyaṃ gīr divo duhitroṣasā sacethe ||

   सु॒ऽवृत् । रथः॑ । व॒र्त॒ते॒ । यन् । अ॒भि । क्षाम् । यत् । तिष्ठ॑थः । क्रतु॑ऽमन्ता । अनु॑ । पृ॒क्षे ।
   वपुः॑ । व॒पु॒ष्या । स॒च॒ता॒म् । इ॒यम् । गीः । दि॒वः । दु॒हि॒त्रा । उ॒षसा॑ । स॒चे॒थे॒ इति॑ ॥

   सुऽवृत् । रथः । वर्तते । यन् । अभि । क्षाम् । यत् । तिष्ठथः । क्रतुऽमन्ता । अनु । पृक्षे ।
   वपुः । वपुष्या । सचताम् । इयम् । गीः । दिवः । दुहित्रा । उषसा । सचेथे इति ॥

   su-vṛ́t ǀ ráthaḥ ǀ vartate ǀ yán ǀ abhí ǀ kṣā́m ǀ yát ǀ tíṣṭhathaḥ ǀ krátu-mantā ǀ ánu ǀ pṛkṣé ǀ
   vápuḥ ǀ vapuṣyā́ ǀ sacatām ǀ iyám ǀ gī́ḥ ǀ diváḥ ǀ duhitrā́ ǀ uṣásā ǀ sacethe íti ǁ

   su-vṛt ǀ rathaḥ ǀ vartate ǀ yan ǀ abhi ǀ kṣām ǀ yat ǀ tiṣṭhathaḥ ǀ kratu-mantā ǀ anu ǀ pṛkṣe ǀ
   vapuḥ ǀ vapuṣyā ǀ sacatām ǀ iyam ǀ gīḥ ǀ divaḥ ǀ duhitrā ǀ uṣasā ǀ sacethe iti ǁ

   1.183.2 Aṣṭaka 2.4.29.2Anuvāka 1.24.29Interpretations

3. Ṛk 3

   आ ति॑ष्ठतं सु॒वृतं॒ यो रथो॑ वा॒मनु॑ व्र॒तानि॒ वर्त॑ते ह॒विष्मा॑न् ।
   येन॑ नरा नासत्येष॒यध्यै॑ व॒र्तिर्या॒थस्तन॑याय॒ त्मने॑ च ॥

   आ तिष्ठतं सुवृतं यो रथो वाम् अनु व्रतानि वर्तते हविष्मान् |
   येन नरा नासत्येषयध्यै वर्तिर् याथस् तनयाय त्मने च ||

   ā́ tiṣṭhatam suvṛ́tam yó rátho vāmánu vratā́ni vártate havíṣmān ǀ
   yéna narā nāsatyeṣayádhyai vartíryāthástánayāya tmáne ca ǁ

   ā tiṣṭhataṃ suvṛtaṃ yo ratho vām anu vratāni vartate haviṣmān |
   yena narā nāsatyeṣayadhyai vartir yāthas tanayāya tmane ca ||

   आ । ति॒ष्ठ॒त॒म् । सु॒ऽवृत॑म् । यः । रथः॑ । वा॒म् । अनु॑ । व्र॒तानि॑ । वर्त॑ते । ह॒विष्मा॑न् ।
   येन॑ । न॒रा॒ । ना॒स॒त्या॒ । इ॒ष॒यध्यै॑ । व॒र्तिः । या॒थः । तन॑याय । त्मने॑ । च॒ ॥

   आ । तिष्ठतम् । सुऽवृतम् । यः । रथः । वाम् । अनु । व्रतानि । वर्तते । हविष्मान् ।
   येन । नरा । नासत्या । इषयध्यै । वर्तिः । याथः । तनयाय । त्मने । च ॥

   ā́ ǀ tiṣṭhatam ǀ su-vṛ́tam ǀ yáḥ ǀ ráthaḥ ǀ vām ǀ ánu ǀ vratā́ni ǀ vártate ǀ havíṣmān ǀ
   yéna ǀ narā ǀ nāsatyā ǀ iṣayádhyai ǀ vartíḥ ǀ yātháḥ ǀ tánayāya ǀ tmáne ǀ ca ǁ

   ā ǀ tiṣṭhatam ǀ su-vṛtam ǀ yaḥ ǀ rathaḥ ǀ vām ǀ anu ǀ vratāni ǀ vartate ǀ haviṣmān ǀ
   yena ǀ narā ǀ nāsatyā ǀ iṣayadhyai ǀ vartiḥ ǀ yāthaḥ ǀ tanayāya ǀ tmane ǀ ca ǁ

   1.183.3 Aṣṭaka 2.4.29.3Anuvāka 1.24.30Interpretations

4. Ṛk 4

   मा वां॒ वृको॒ मा वृ॒कीरा द॑धर्षी॒न्मा परि॑ वर्क्तमु॒त माति॑ धक्तं ।
   अ॒यं वां॑ भा॒गो निहि॑त इ॒यं गीर्दस्रा॑वि॒मे वां॑ नि॒धयो॒ मधू॑नां ॥

   मा वां वृको मा वृकीर् आ दधर्षीन् मा परि वर्क्तम् उत माति धक्तम् |
   अयं वाम् भागो निहित इयं गीर् दस्राव् इमे वां निधयो मधूनाम् ||

   mā́ vām vṛ́ko mā́ vṛkī́rā́ dadharṣīnmā́ pári varktamutá mā́ti dhaktam ǀ
   ayám vām bhāgó níhita iyám gī́rdásrāvimé vām nidháyo mádhūnām ǁ

   mā vāṃ vṛko mā vṛkīr ā dadharṣīn mā pari varktam uta māti dhaktam |
   ayaṃ vām bhāgo nihita iyaṃ gīr dasrāv ime vāṃ nidhayo madhūnām ||

   मा । वा॒म् । वृकः॑ । मा । वृ॒कीः । आ । द॒ध॒र्षी॒त् । मा । परि॑ । व॒र्क्त॒म् । उ॒त । मा । अति॑ । ध॒क्त॒म् ।
   अ॒यम् । वा॒म् । भा॒गः । निऽहि॑तः । इ॒यम् । गीः । दस्रौ॑ । इ॒मे । वा॒म् । नि॒ऽधयः॑ । मधू॑नाम् ॥

   मा । वाम् । वृकः । मा । वृकीः । आ । दधर्षीत् । मा । परि । वर्क्तम् । उत । मा । अति । धक्तम् ।
   अयम् । वाम् । भागः । निऽहितः । इयम् । गीः । दस्रौ । इमे । वाम् । निऽधयः । मधूनाम् ॥

   mā́ ǀ vām ǀ vṛ́kaḥ ǀ mā́ ǀ vṛkī́ḥ ǀ ā́ ǀ dadharṣīt ǀ mā́ ǀ pári ǀ varktam ǀ utá ǀ mā́ ǀ áti ǀ dhaktam ǀ
   ayám ǀ vām ǀ bhāgáḥ ǀ ní-hitaḥ ǀ iyám ǀ gī́ḥ ǀ dásrau ǀ imé ǀ vām ǀ ni-dháyaḥ ǀ mádhūnām ǁ

   mā ǀ vām ǀ vṛkaḥ ǀ mā ǀ vṛkīḥ ǀ ā ǀ dadharṣīt ǀ mā ǀ pari ǀ varktam ǀ uta ǀ mā ǀ ati ǀ dhaktam ǀ
   ayam ǀ vām ǀ bhāgaḥ ǀ ni-hitaḥ ǀ iyam ǀ gīḥ ǀ dasrau ǀ ime ǀ vām ǀ ni-dhayaḥ ǀ madhūnām ǁ

   1.183.4 Aṣṭaka 2.4.29.4Anuvāka 1.24.31Interpretations

5. Ṛk 5

   यु॒वां गोत॑मः पुरुमी॒ळ्हो अत्रि॒र्दस्रा॒ हव॒तेऽव॑से ह॒विष्मा॑न् ।
   दिशं॒ न दि॒ष्टामृ॑जू॒येव॒ यंता मे॒ हवं॑ नास॒त्योप॑ यातं ॥

   युवां गोतमः पुरुमीऌहो अत्रिर् दस्रा हवते ऽवसे हविष्मान् |
   दिशं न दिष्टाम् ऋजूयेव यन्ता मे हवं नासत्योप यातम् ||

   yuvā́m gótamaḥ purumīḷhó átrirdásrā hávaté’vase havíṣmān ǀ
   díśam ná diṣṭā́mṛjūyéva yántā́ me hávam nāsatyópa yātam ǁ

   yuvāṃ gotamaḥ purumīḷho atrir dasrā havate 'vase haviṣmān |
   diśaṃ na diṣṭām ṛjūyeva yantā me havaṃ nāsatyopa yātam ||

   यु॒वम् । गोत॑मः । पु॒रु॒ऽमी॒ळ्हः । अत्रिः॑ । दस्रा॑ । हव॑ते । अव॑से । ह॒विष्मा॑न् ।
   दिश॑म् । न । दि॒ष्टाम् । ऋ॒जु॒याऽइ॑व । यन्ता॑ । आ । मे॒ । हव॑म् । ना॒स॒त्या॒ । उप॑ । या॒त॒म् ॥

   युवम् । गोतमः । पुरुऽमीळ्हः । अत्रिः । दस्रा । हवते । अवसे । हविष्मान् ।
   दिशम् । न । दिष्टाम् । ऋजुयाऽइव । यन्ता । आ । मे । हवम् । नासत्या । उप । यातम् ॥

   yuvám ǀ gótamaḥ ǀ puru-mīḷháḥ ǀ átriḥ ǀ dásrā ǀ hávate ǀ ávase ǀ havíṣmān ǀ
   díśam ǀ ná ǀ diṣṭā́m ǀ ṛjuyā́-iva ǀ yántā ǀ ā́ ǀ me ǀ hávam ǀ nāsatyā ǀ úpa ǀ yātam ǁ

   yuvam ǀ gotamaḥ ǀ puru-mīḷhaḥ ǀ atriḥ ǀ dasrā ǀ havate ǀ avase ǀ haviṣmān ǀ
   diśam ǀ na ǀ diṣṭām ǀ ṛjuyā-iva ǀ yantā ǀ ā ǀ me ǀ havam ǀ nāsatyā ǀ upa ǀ yātam ǁ

   1.183.5 Aṣṭaka 2.4.29.5Anuvāka 1.24.32Interpretations

6. Ṛk 6

   अता॑रिष्म॒ तम॑सस्पा॒रम॒स्य प्रति॑ वां॒ स्तोमो॑ अश्विनावधायि ।
   एह या॑तं प॒थिभि॑र्देव॒यानै॑र्वि॒द्यामे॒षं वृ॒जनं॑ जी॒रदा॑नुं ॥

   अतारिष्म तमसस् पारम् अस्य प्रति वां स्तोमो अश्विनाव् अधायि |
   एह यातम् पथिभिर् देवयानैर् विद्यामेषं वृजनं जीरदानुम् ||

   átāriṣma támasaspārámasyá práti vām stómo aśvināvadhāyi ǀ
   éhá yātam pathíbhirdevayā́nairvidyā́meṣám vṛjánam jīrádānum ǁ

   atāriṣma tamasas pāram asya prati vāṃ stomo aśvināv adhāyi |
   eha yātam pathibhir devayānair vidyāmeṣaṃ vṛjanaṃ jīradānum ||

   अता॑रिष्म । तम॑सः । पा॒रम् । अ॒स्य । प्रति॑ । वा॒म् । स्तोमः॑ । अ॒श्वि॒नौ॒ । अ॒धा॒यि॒ ।
   आ । इ॒ह । या॒त॒म् । प॒थिऽभिः॑ । दे॒व॒ऽयानैः॑ । वि॒द्याम॑ । इ॒षम् । वृ॒जन॑म् । जी॒रऽदा॑नुम् ॥

   अतारिष्म । तमसः । पारम् । अस्य । प्रति । वाम् । स्तोमः । अश्विनौ । अधायि ।
   आ । इह । यातम् । पथिऽभिः । देवऽयानैः । विद्याम । इषम् । वृजनम् । जीरऽदानुम् ॥

   átāriṣma ǀ támasaḥ ǀ pārám ǀ asyá ǀ práti ǀ vām ǀ stómaḥ ǀ aśvinau ǀ adhāyi ǀ
   ā́ ǀ ihá ǀ yātam ǀ pathí-bhiḥ ǀ deva-yā́naiḥ ǀ vidyā́ma ǀ iṣám ǀ vṛjánam ǀ jīrá-dānum ǁ

   atāriṣma ǀ tamasaḥ ǀ pāram ǀ asya ǀ prati ǀ vām ǀ stomaḥ ǀ aśvinau ǀ adhāyi ǀ
   ā ǀ iha ǀ yātam ǀ pathi-bhiḥ ǀ deva-yānaiḥ ǀ vidyāma ǀ iṣam ǀ vṛjanam ǀ jīra-dānum ǁ

   1.183.6 Aṣṭaka 2.4.29.6Anuvāka 1.24.33Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.