Devatā देवता

1-12: Agni; 13: Devāḥ

Ṛṣi ऋषि

Śunaḥśepa Ājīgarti

Chandas छन्दस्

Gāyatrī, Triṣṭubh

1. Ṛk 1

   अश्वं॒ न त्वा॒ वार॑वंतं वं॒दध्या॑ अ॒ग्निं नमो॑भिः ।
   स॒म्राजं॑तमध्व॒राणां॑ ॥

   अश्वं न त्वा वारवन्तं वन्दध्या अग्निं नमोभिः |
   सम्राजन्तम् अध्वराणाम् ||

   áśvam ná tvā vā́ravantam vandádhyā agním námobhiḥ ǀ
   samrā́jantamadhvarā́ṇām ǁ

   aśvaṃ na tvā vāravantaṃ vandadhyā agniṃ namobhiḥ |
   samrājantam adhvarāṇām ||

   अश्व॑म् । न । त्वा॒ । वार॑ऽवन्तम् । व॒न्दध्यै॑ । अ॒ग्निम् । नमः॑ऽभिः ।
   स॒म्ऽराज॑न्तम् । अ॒ध्व॒राणा॑म् ॥

   अश्वम् । न । त्वा । वारऽवन्तम् । वन्दध्यै । अग्निम् । नमःऽभिः ।
   सम्ऽराजन्तम् । अध्वराणाम् ॥

   áśvam ǀ ná ǀ tvā ǀ vā́ra-vantam ǀ vandádhyai ǀ agním ǀ námaḥ-bhiḥ ǀ
   sam-rā́jantam ǀ adhvarā́ṇām ǁ

   aśvam ǀ na ǀ tvā ǀ vāra-vantam ǀ vandadhyai ǀ agnim ǀ namaḥ-bhiḥ ǀ
   sam-rājantam ǀ adhvarāṇām ǁ

   1.27.1 Aṣṭaka 1.2.22.1Anuvāka 1.6.47Interpretations

2. Ṛk 2

   स घा॑ नः सू॒नुः शव॑सा पृ॒थुप्र॑गामा सु॒शेवः॑ ।
   मी॒ढ्वाँ अ॒स्माकं॑ बभूयात् ॥

   स घा नः सूनुः शवसा पृथुप्रगामा सुशेवः |
   मीढ्वां अस्माकम् बभूयात् ||

   sá ghā naḥ sūnúḥ śávasā pṛthúpragāmā suśévaḥ ǀ
   mīḍhvā́m̐ asmā́kam babhūyāt ǁ

   sa ghā naḥ sūnuḥ śavasā pṛthupragāmā suśevaḥ |
   mīḍhvāṃ asmākam babhūyāt ||

   सः । घ॒ । नः॒ । सू॒नुः । शव॑सा । पृ॒थुऽप्र॑गामा । सु॒ऽशेवः॑ ।
   मी॒ढ्वान् । अ॒स्माक॑म् । ब॒भू॒या॒त् ॥

   सः । घ । नः । सूनुः । शवसा । पृथुऽप्रगामा । सुऽशेवः ।
   मीढ्वान् । अस्माकम् । बभूयात् ॥

   sáḥ ǀ gha ǀ naḥ ǀ sūnúḥ ǀ śávasā ǀ pṛthú-pragāmā ǀ su-śévaḥ ǀ
   mīḍhvā́n ǀ asmā́kam ǀ babhūyāt ǁ

   saḥ ǀ gha ǀ naḥ ǀ sūnuḥ ǀ śavasā ǀ pṛthu-pragāmā ǀ su-śevaḥ ǀ
   mīḍhvān ǀ asmākam ǀ babhūyāt ǁ

   1.27.2 Aṣṭaka 1.2.22.2Anuvāka 1.6.48Interpretations

3. Ṛk 3

   स नो॑ दू॒राच्चा॒साच्च॒ नि मर्त्या॑दघा॒योः ।
   पा॒हि सद॒मिद्वि॒श्वायुः॑ ॥

   स नो दूराच् चासाच् च नि मर्त्याद् अघायोः |
   पाहि सदम् इद् विश्वायुः ||

   sá no dūrā́ccāsā́cca ní mártyādaghāyóḥ ǀ
   pāhí sádamídviśvā́yuḥ ǁ

   sa no dūrāc cāsāc ca ni martyād aghāyoḥ |
   pāhi sadam id viśvāyuḥ ||

   सः । नः॒ । दू॒रात् । च॒ । आ॒सात् । च॒ । नि । मर्त्या॑त् । अ॒घ॒ऽयोः ।
   पा॒हि । सद॑म् । इत् । वि॒श्वऽआ॑युः ॥

   सः । नः । दूरात् । च । आसात् । च । नि । मर्त्यात् । अघऽयोः ।
   पाहि । सदम् । इत् । विश्वऽआयुः ॥

   sáḥ ǀ naḥ ǀ dūrā́t ǀ ca ǀ āsā́t ǀ ca ǀ ní ǀ mártyāt ǀ agha-yóḥ ǀ
   pāhí ǀ sádam ǀ ít ǀ viśvá-āyuḥ ǁ

   saḥ ǀ naḥ ǀ dūrāt ǀ ca ǀ āsāt ǀ ca ǀ ni ǀ martyāt ǀ agha-yoḥ ǀ
   pāhi ǀ sadam ǀ it ǀ viśva-āyuḥ ǁ

   1.27.3 Aṣṭaka 1.2.22.3Anuvāka 1.6.49Interpretations

4. Ṛk 4

   इ॒ममू॒ षु त्वम॒स्माकं॑ स॒निं गा॑य॒त्रं नव्यां॑सं ।
   अग्ने॑ दे॒वेषु॒ प्र वो॑चः ॥

   इमम् ऊ षु त्वम् अस्माकं सनिं गायत्रं नव्यांसम् |
   अग्ने देवेषु प्र वोचः ||

   imámū ṣú tvámasmā́kam saním gāyatrám návyāṃsam ǀ
   ágne devéṣu prá vocaḥ ǁ

   imam ū ṣu tvam asmākaṃ saniṃ gāyatraṃ navyāṃsam |
   agne deveṣu pra vocaḥ ||

   इ॒मम् । ऊं॒ इति॑ । सु । त्वम् । अ॒स्माक॑म् । स॒निम् । गा॒य॒त्रम् । नव्यां॑सम् ।
   अग्ने॑ । दे॒वेषु॑ । प्र । वो॒चः॒ ॥

   इमम् । ऊं इति । सु । त्वम् । अस्माकम् । सनिम् । गायत्रम् । नव्यांसम् ।
   अग्ने । देवेषु । प्र । वोचः ॥

   imám ǀ ūṃ íti ǀ sú ǀ tvám ǀ asmā́kam ǀ saním ǀ gāyatrám ǀ návyāṃsam ǀ
   ágne ǀ devéṣu ǀ prá ǀ vocaḥ ǁ

   imam ǀ ūṃ iti ǀ su ǀ tvam ǀ asmākam ǀ sanim ǀ gāyatram ǀ navyāṃsam ǀ
   agne ǀ deveṣu ǀ pra ǀ vocaḥ ǁ

   1.27.4 Aṣṭaka 1.2.22.4Anuvāka 1.6.50Interpretations

5. Ṛk 5

   आ नो॑ भज पर॒मेष्वा वाजे॑षु मध्य॒मेषु॑ ।
   शिक्षा॒ वस्वो॒ अंत॑मस्य ॥

   आ नो भज परमेष्व् आ वाजेषु मध्यमेषु |
   शिक्षा वस्वो अन्तमस्य ||

   ā́ no bhaja paraméṣvā́ vā́jeṣu madhyaméṣu ǀ
   śíkṣā vásvo ántamasya ǁ

   ā no bhaja parameṣv ā vājeṣu madhyameṣu |
   śikṣā vasvo antamasya ||

   आ । नः॒ । भ॒ज॒ । प॒र॒मेषु॑ । आ । वाजे॑षु । म॒ध्य॒मेषु॑ ।
   शिक्ष॑ । वस्वः॑ । अन्त॑मस्य ॥

   आ । नः । भज । परमेषु । आ । वाजेषु । मध्यमेषु ।
   शिक्ष । वस्वः । अन्तमस्य ॥

   ā́ ǀ naḥ ǀ bhaja ǀ paraméṣu ǀ ā́ ǀ vā́jeṣu ǀ madhyaméṣu ǀ
   śíkṣa ǀ vásvaḥ ǀ ántamasya ǁ

   ā ǀ naḥ ǀ bhaja ǀ parameṣu ǀ ā ǀ vājeṣu ǀ madhyameṣu ǀ
   śikṣa ǀ vasvaḥ ǀ antamasya ǁ

   1.27.5 Aṣṭaka 1.2.22.5Anuvāka 1.6.51Interpretations

6. Ṛk 6

   वि॒भ॒क्तासि॑ चित्रभानो॒ सिंधो॑रू॒र्मा उ॑पा॒क आ ।
   स॒द्यो दा॒शुषे॑ क्षरसि ॥

   विभक्तासि चित्रभानो सिन्धोर् ऊर्मा उपाक आ |
   सद्यो दाशुषे क्षरसि ||

   vibhaktā́si citrabhāno síndhorūrmā́ upāká ā́ ǀ
   sadyó dāśúṣe kṣarasi ǁ

   vibhaktāsi citrabhāno sindhor ūrmā upāka ā |
   sadyo dāśuṣe kṣarasi ||

   वि॒ऽभ॒क्ता । अ॒सि॒ । चि॒त्र॒भा॒नो॒ इति॑ चित्रऽभानो । सिन्धोः॑ । ऊ॒र्मौ । उ॒पा॒के । आ ।
   स॒द्यः । दा॒शुषे॑ । क्ष॒र॒सि॒ ॥

   विऽभक्ता । असि । चित्रभानो इति चित्रऽभानो । सिन्धोः । ऊर्मौ । उपाके । आ ।
   सद्यः । दाशुषे । क्षरसि ॥

   vi-bhaktā́ ǀ asi ǀ citrabhāno íti citra-bhāno ǀ síndhoḥ ǀ ūrmáu ǀ upāké ǀ ā́ ǀ
   sadyáḥ ǀ dāśúṣe ǀ kṣarasi ǁ

   vi-bhaktā ǀ asi ǀ citrabhāno iti citra-bhāno ǀ sindhoḥ ǀ ūrmau ǀ upāke ǀ ā ǀ
   sadyaḥ ǀ dāśuṣe ǀ kṣarasi ǁ

   1.27.6 Aṣṭaka 1.2.23.1Anuvāka 1.6.52Interpretations

7. Ṛk 7

   यम॑ग्ने पृ॒त्सु मर्त्य॒मवा॒ वाजे॑षु॒ यं जु॒नाः ।
   स यंता॒ शश्व॑ती॒रिषः॑ ॥

   यम् अग्ने पृत्सु मर्त्यम् अवा वाजेषु यं जुनाः |
   स यन्ता शश्वतीर् इषः ||

   yámagne pṛtsú mártyamávā vā́jeṣu yám junā́ḥ ǀ
   sá yántā śáśvatīríṣaḥ ǁ

   yam agne pṛtsu martyam avā vājeṣu yaṃ junāḥ |
   sa yantā śaśvatīr iṣaḥ ||

   यम् । अ॒ग्ने॒ । पृ॒त्ऽसु । मर्त्य॑म् । अवाः॑ । वाजे॑षु । यम् । जु॒नाः ।
   सः । यन्ता॑ । शश्व॑तीः । इषः॑ ॥

   यम् । अग्ने । पृत्ऽसु । मर्त्यम् । अवाः । वाजेषु । यम् । जुनाः ।
   सः । यन्ता । शश्वतीः । इषः ॥

   yám ǀ agne ǀ pṛt-sú ǀ mártyam ǀ ávāḥ ǀ vā́jeṣu ǀ yám ǀ junā́ḥ ǀ
   sáḥ ǀ yántā ǀ śáśvatīḥ ǀ íṣaḥ ǁ

   yam ǀ agne ǀ pṛt-su ǀ martyam ǀ avāḥ ǀ vājeṣu ǀ yam ǀ junāḥ ǀ
   saḥ ǀ yantā ǀ śaśvatīḥ ǀ iṣaḥ ǁ

   1.27.7 Aṣṭaka 1.2.23.2Anuvāka 1.6.53Interpretations

8. Ṛk 8

   नकि॑रस्य सहंत्य पर्ये॒ता कय॑स्य चित् ।
   वाजो॑ अस्ति श्र॒वाय्यः॑ ॥

   नकिर् अस्य सहन्त्य पर्येता कयस्य चित् |
   वाजो अस्ति श्रवाय्यः ||

   nákirasya sahantya paryetā́ káyasya cit ǀ
   vā́jo asti śravā́yyaḥ ǁ

   nakir asya sahantya paryetā kayasya cit |
   vājo asti śravāyyaḥ ||

   नकिः॑ । अ॒स्य॒ । स॒ह॒न्त्य॒ । प॒रि॒ऽए॒ता । कय॑स्य । चि॒त् ।
   वाजः॑ । अ॒स्ति॒ । श्र॒वाय्यः॑ ॥

   नकिः । अस्य । सहन्त्य । परिऽएता । कयस्य । चित् ।
   वाजः । अस्ति । श्रवाय्यः ॥

   nákiḥ ǀ asya ǀ sahantya ǀ pari-etā́ ǀ káyasya ǀ cit ǀ
   vā́jaḥ ǀ asti ǀ śravā́yyaḥ ǁ

   nakiḥ ǀ asya ǀ sahantya ǀ pari-etā ǀ kayasya ǀ cit ǀ
   vājaḥ ǀ asti ǀ śravāyyaḥ ǁ

   1.27.8 Aṣṭaka 1.2.23.3Anuvāka 1.6.54Interpretations

9. Ṛk 9

   स वाजं॑ वि॒श्वच॑र्षणि॒रर्व॑द्भिरस्तु॒ तरु॑ता ।
   विप्रे॑भिरस्तु॒ सनि॑ता ॥

   स वाजं विश्वचर्षणिर् अर्वद्भिर् अस्तु तरुता |
   विप्रेभिर् अस्तु सनिता ||

   sá vā́jam viśvácarṣaṇirárvadbhirastu tárutā ǀ
   víprebhirastu sánitā ǁ

   sa vājaṃ viśvacarṣaṇir arvadbhir astu tarutā |
   viprebhir astu sanitā ||

   सः । वाज॑म् । वि॒श्वऽच॑र्षणिः । अर्व॑त्ऽभिः । अ॒स्तु॒ । तरु॑ता ।
   विप्रे॑भिः । अ॒स्तु॒ । सनि॑ता ॥

   सः । वाजम् । विश्वऽचर्षणिः । अर्वत्ऽभिः । अस्तु । तरुता ।
   विप्रेभिः । अस्तु । सनिता ॥

   sáḥ ǀ vā́jam ǀ viśvá-carṣaṇiḥ ǀ árvat-bhiḥ ǀ astu ǀ tárutā ǀ
   víprebhiḥ ǀ astu ǀ sánitā ǁ

   saḥ ǀ vājam ǀ viśva-carṣaṇiḥ ǀ arvat-bhiḥ ǀ astu ǀ tarutā ǀ
   viprebhiḥ ǀ astu ǀ sanitā ǁ

   1.27.9 Aṣṭaka 1.2.23.4Anuvāka 1.6.55Interpretations

10. Ṛk 10

    जरा॑बोध॒ तद्वि॑विड्ढि वि॒शेवि॑शे य॒ज्ञिया॑य ।
    स्तोमं॑ रु॒द्राय॒ दृशी॑कं ॥

    जराबोध तद् विविड्ढि विशे-विशे यज्ञियाय |
    स्तोमं रुद्राय दृशीकम् ||

    járābodha tádviviḍḍhi viśéviśe yajñíyāya ǀ
    stómam rudrā́ya dṛ́śīkam ǁ

    jarābodha tad viviḍḍhi viśe-viśe yajñiyāya |
    stomaṃ rudrāya dṛśīkam ||

    जरा॑ऽबोध । तत् । वि॒वि॒ड्ढि॒ । वि॒शेऽवि॑शे । य॒ज्ञिया॑य ।
    स्तोम॑म् । रु॒द्राय॑ । दृशी॑कम् ॥

    जराऽबोध । तत् । विविड्ढि । विशेऽविशे । यज्ञियाय ।
    स्तोमम् । रुद्राय । दृशीकम् ॥

    járā-bodha ǀ tát ǀ viviḍḍhi ǀ viśé-viśe ǀ yajñíyāya ǀ
    stómam ǀ rudrā́ya ǀ dṛ́śīkam ǁ

    jarā-bodha ǀ tat ǀ viviḍḍhi ǀ viśe-viśe ǀ yajñiyāya ǀ
    stomam ǀ rudrāya ǀ dṛśīkam ǁ

    1.27.10 Aṣṭaka 1.2.23.5Anuvāka 1.6.56Interpretations

11. Ṛk 11

    स नो॑ म॒हाँ अ॑निमा॒नो धू॒मके॑तुः पुरुश्चं॒द्रः ।
    धि॒ये वाजा॑य हिन्वतु ॥

    स नो महां अनिमानो धूमकेतुः पुरुश्चन्द्रः |
    धिये वाजाय हिन्वतु ||

    sá no mahā́m̐ animānó dhūmáketuḥ puruścandráḥ ǀ
    dhiyé vā́jāya hinvatu ǁ

    sa no mahāṃ animāno dhūmaketuḥ puruścandraḥ |
    dhiye vājāya hinvatu ||

    सः । नः॒ । म॒हान् । अ॒नि॒ऽमा॒नः । धू॒मऽके॑तुः । पु॒रु॒ऽच॒न्द्रः ।
    धि॒ये । वाजा॑य । हि॒न्व॒तु॒ ॥

    सः । नः । महान् । अनिऽमानः । धूमऽकेतुः । पुरुऽचन्द्रः ।
    धिये । वाजाय । हिन्वतु ॥

    sáḥ ǀ naḥ ǀ mahā́n ǀ ani-mānáḥ ǀ dhūmá-ketuḥ ǀ puru-candráḥ ǀ
    dhiyé ǀ vā́jāya ǀ hinvatu ǁ

    saḥ ǀ naḥ ǀ mahān ǀ ani-mānaḥ ǀ dhūma-ketuḥ ǀ puru-candraḥ ǀ
    dhiye ǀ vājāya ǀ hinvatu ǁ

    1.27.11 Aṣṭaka 1.2.24.1Anuvāka 1.6.57Interpretations

12. Ṛk 12

    स रे॒वाँ इ॑व वि॒श्पति॒र्दैव्यः॑ के॒तुः शृ॑णोतु नः ।
    उ॒क्थैर॒ग्निर्बृ॒हद्भा॑नुः ॥

    स रेवां इव विश्पतिर् दैव्यः केतुः शृणोतु नः |
    उक्थैर् अग्निर् बृहद्भानुः ||

    sá revā́m̐ iva viśpátirdáivyaḥ ketúḥ śṛṇotu naḥ ǀ
    uktháiragnírbṛhádbhānuḥ ǁ

    sa revāṃ iva viśpatir daivyaḥ ketuḥ śṛṇotu naḥ |
    ukthair agnir bṛhadbhānuḥ ||

    सः । रे॒वान्ऽइ॑व । वि॒श्पतिः॑ । दैव्यः॑ । के॒तुः । शृ॒णो॒तु॒ । नः॒ ।
    उ॒क्थैः । अ॒ग्निः । बृ॒हत्ऽभा॑नुः ॥

    सः । रेवान्ऽइव । विश्पतिः । दैव्यः । केतुः । शृणोतु । नः ।
    उक्थैः । अग्निः । बृहत्ऽभानुः ॥

    sáḥ ǀ revā́n-iva ǀ viśpátiḥ ǀ dáivyaḥ ǀ ketúḥ ǀ śṛṇotu ǀ naḥ ǀ
    uktháiḥ ǀ agníḥ ǀ bṛhát-bhānuḥ ǁ

    saḥ ǀ revān-iva ǀ viśpatiḥ ǀ daivyaḥ ǀ ketuḥ ǀ śṛṇotu ǀ naḥ ǀ
    ukthaiḥ ǀ agniḥ ǀ bṛhat-bhānuḥ ǁ

    1.27.12 Aṣṭaka 1.2.24.2Anuvāka 1.6.58Interpretations

13. Ṛk 13

    नमो॑ म॒हद्भ्यो॒ नमो॑ अर्भ॒केभ्यो॒ नमो॒ युव॑भ्यो॒ नम॑ आशि॒नेभ्यः॑ ।
    यजा॑म दे॒वान्यदि॑ श॒क्नवा॑म॒ मा ज्याय॑सः॒ शंस॒मा वृ॑क्षि देवाः ॥

    नमो महद्भ्यो नमो अर्भकेभ्यो नमो युवभ्यो नम आशिनेभ्यः |
    यजाम देवान् यदि शक्नवाम मा ज्यायसः शंसम् आ वृक्षि देवाः ||

    námo mahádbhyo námo arbhakébhyo námo yúvabhyo náma āśinébhyaḥ ǀ
    yájāma devā́nyádi śaknávāma mā́ jyā́yasaḥ śáṃsamā́ vṛkṣi devāḥ ǁ

    namo mahadbhyo namo arbhakebhyo namo yuvabhyo nama āśinebhyaḥ |
    yajāma devān yadi śaknavāma mā jyāyasaḥ śaṃsam ā vṛkṣi devāḥ ||

    नमः॑ । म॒हत्ऽभ्यः॑ । नमः॑ । अ॒र्भ॒केभ्यः॑ । नमः॑ । युव॑भ्यः । नमः॑ । आ॒शि॒नेभ्यः॑ ।
    यजा॑म । दे॒वान् । यदि॑ । श॒क्नवा॑म । मा । ज्याय॑सः॒ । शंस॑म् । आ । वृ॒क्षि॒ । दे॒वाः॒ ॥

    नमः । महत्ऽभ्यः । नमः । अर्भकेभ्यः । नमः । युवभ्यः । नमः । आशिनेभ्यः ।
    यजाम । देवान् । यदि । शक्नवाम । मा । ज्यायसः । शंसम् । आ । वृक्षि । देवाः ॥

    námaḥ ǀ mahát-bhyaḥ ǀ námaḥ ǀ arbhakébhyaḥ ǀ námaḥ ǀ yúvabhyaḥ ǀ námaḥ ǀ āśinébhyaḥ ǀ
    yájāma ǀ devā́n ǀ yádi ǀ śaknávāma ǀ mā́ ǀ jyā́yasaḥ ǀ śáṃsam ǀ ā́ ǀ vṛkṣi ǀ devāḥ ǁ

    namaḥ ǀ mahat-bhyaḥ ǀ namaḥ ǀ arbhakebhyaḥ ǀ namaḥ ǀ yuvabhyaḥ ǀ namaḥ ǀ āśinebhyaḥ ǀ
    yajāma ǀ devān ǀ yadi ǀ śaknavāma ǀ mā ǀ jyāyasaḥ ǀ śaṃsam ǀ ā ǀ vṛkṣi ǀ devāḥ ǁ

    1.27.13 Aṣṭaka 1.2.24.3Anuvāka 1.6.59Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.