Ṛgveda · Maṇḍala 1 · Sūkta 139
Ṛk 1.139.4
Saṃhitā
अचे॑ति दस्रा॒ व्यु१॒॑ नाक॑मृण्वथो युं॒जते॑ वां रथ॒युजो॒ दिवि॑ष्टिष्वध्व॒स्मानो॒ दिवि॑ष्टिषु ।
अधि॑ वां॒ स्थाम॑ वं॒धुरे॒ रथे॑ दस्रा हिर॒ण्यये॑ ।
प॒थेव॒ यंता॑वनु॒शास॑ता॒ रजोऽंज॑सा॒ शास॑ता॒ रजः॑ ॥
अचेति दस्रा व्य् उ नाकम् ऋण्वथो युञ्जते वां रथयुजो दिविष्टिष्व् अध्वस्मानो दिविष्टिषु |
अधि वां स्थाम वन्धुरे रथे दस्रा हिरण्यये |
पथेव यन्ताव् अनुशासता रजो ऽञ्जसा शासता रजः ||
áceti dasrā vyú nā́kamṛṇvatho yuñjáte vām rathayújo díviṣṭiṣvadhvasmā́no díviṣṭiṣu ǀ
ádhi vām sthā́ma vandhúre ráthe dasrā hiraṇyáye ǀ
pathéva yántāvanuśā́satā rájó’ñjasā śā́satā rájaḥ ǁ
aceti dasrā vy u nākam ṛṇvatho yuñjate vāṃ rathayujo diviṣṭiṣv adhvasmāno diviṣṭiṣu |
adhi vāṃ sthāma vandhure rathe dasrā hiraṇyaye |
patheva yantāv anuśāsatā rajo 'ñjasā śāsatā rajaḥ ||
Padapāṭha
अचे॑ति । द॒स्रा॒ । वि । ऊं॒ इति॑ । नाक॑म् । ऋ॒ण्व॒थः॒ । यु॒ञ्जते॑ । वा॒म् । र॒थ॒ऽयुजः॑ । दिवि॑ष्टिषु । अ॒ध्व॒स्मानः॑ । दिवि॑ष्टिषु ।
अधि॑ । वा॒म् । स्थाम॑ । व॒न्धुरे॑ । रथे॑ । द॒स्रा॒ । हि॒र॒ण्यये॑ ।
प॒थाऽइ॑व । यन्तौ॑ । अ॒नु॒ऽशास॑ता । रजः॑ । अञ्ज॑सा । शास॑ता । रजः॑ ॥
अचेति । दस्रा । वि । ऊं इति । नाकम् । ऋण्वथः । युञ्जते । वाम् । रथऽयुजः । दिविष्टिषु । अध्वस्मानः । दिविष्टिषु ।
अधि । वाम् । स्थाम । वन्धुरे । रथे । दस्रा । हिरण्यये ।
पथाऽइव । यन्तौ । अनुऽशासता । रजः । अञ्जसा । शासता । रजः ॥
áceti ǀ dasrā ǀ ví ǀ ūṃ íti ǀ nā́kam ǀ ṛṇvathaḥ ǀ yuñjáte ǀ vām ǀ ratha-yújaḥ ǀ díviṣṭiṣu ǀ adhvasmā́naḥ ǀ díviṣṭiṣu ǀ
ádhi ǀ vām ǀ sthā́ma ǀ vandhúre ǀ ráthe ǀ dasrā ǀ hiraṇyáye ǀ
pathā́-iva ǀ yántau ǀ anu-śā́satā ǀ rájaḥ ǀ áñjasā ǀ śā́satā ǀ rájaḥ ǁ
aceti ǀ dasrā ǀ vi ǀ ūṃ iti ǀ nākam ǀ ṛṇvathaḥ ǀ yuñjate ǀ vām ǀ ratha-yujaḥ ǀ diviṣṭiṣu ǀ adhvasmānaḥ ǀ diviṣṭiṣu ǀ
adhi ǀ vām ǀ sthāma ǀ vandhure ǀ rathe ǀ dasrā ǀ hiraṇyaye ǀ
pathā-iva ǀ yantau ǀ anu-śāsatā ǀ rajaḥ ǀ añjasā ǀ śāsatā ǀ rajaḥ ǁ
References
- Maṇḍala · Sūkta · Ṛk
- 01.139.04
- Aṣṭaka · Adhyāya · Varga · Ṛk
- 2.2.03.00
- Devatā देवता
- 1: Agni, Indra, Vāyu; 2: Mitra, Varuṇa; 3-5: Aśvins; 6: Indra; 7: Agni; 8: Maruts; 9: Aṅgirasas, Indra, Agni; 10: Bṛhaspati; 11: Viśvedevās
- Ṛṣi ऋषि
- Parucchepa Daivodāsi
- Chandas छन्दस्
- Atyaṣṭi, Bṛhatī, Triṣṭubh
- Svara स्वरः
- मध्यमः
Text and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.