Ṛgveda · Maṇḍala 1 · Sūkta 121

Ṛk 1.121.2

Indra Or Viśvedevās · Kakṣīvat Dairghatamasa

The whole sūkta Link

Saṃhitā

स्तंभी॑द्ध॒ द्यां स ध॒रुणं॑ प्रुषायदृ॒भुर्वाजा॑य॒ द्रवि॑णं॒ नरो॒ गोः ।
अनु॑ स्व॒जां म॑हि॒षश्च॑क्षत॒ व्रां मेना॒मश्व॑स्य॒ परि॑ मा॒तरं॒ गोः ॥

स्तम्भीद् ध द्यां स धरुणम् प्रुषायद् ऋभुर् वाजाय द्रविणं नरो गोः |
अनु स्वजाम् महिषश् चक्षत व्राम् मेनाम् अश्वस्य परि मातरं गोः ||

stámbhīddha dyā́m sá dharúṇam pruṣāyadṛbhúrvā́jāya dráviṇam náro góḥ ǀ
ánu svajā́m mahiṣáścakṣata vrā́m ménāmáśvasya pári mātáram góḥ ǁ

stambhīd dha dyāṃ sa dharuṇam pruṣāyad ṛbhur vājāya draviṇaṃ naro goḥ |
anu svajām mahiṣaś cakṣata vrām menām aśvasya pari mātaraṃ goḥ ||

Padapāṭha

स्तम्भी॑त् । ह॒ । द्याम् । सः । ध॒रुण॑म् । प्रु॒षा॒य॒त् । ऋ॒भुः । वाजा॑य । द्रवि॑णम् । नरः॑ । गोः ।
अनु॑ । स्व॒ऽजाम् । म॒हि॒षः । च॒क्ष॒त॒ । व्राम् । मेना॑म् । अश्व॑स्य । परि॑ । मा॒तर॑म् । गोः ॥

स्तम्भीत् । ह । द्याम् । सः । धरुणम् । प्रुषायत् । ऋभुः । वाजाय । द्रविणम् । नरः । गोः ।
अनु । स्वऽजाम् । महिषः । चक्षत । व्राम् । मेनाम् । अश्वस्य । परि । मातरम् । गोः ॥

stámbhīt ǀ ha ǀ dyā́m ǀ sáḥ ǀ dharúṇam ǀ pruṣāyat ǀ ṛbhúḥ ǀ vā́jāya ǀ dráviṇam ǀ náraḥ ǀ góḥ ǀ
ánu ǀ sva-jā́m ǀ mahiṣáḥ ǀ cakṣata ǀ vrā́m ǀ ménām ǀ áśvasya ǀ pári ǀ mātáram ǀ góḥ ǁ

stambhīt ǀ ha ǀ dyām ǀ saḥ ǀ dharuṇam ǀ pruṣāyat ǀ ṛbhuḥ ǀ vājāya ǀ draviṇam ǀ naraḥ ǀ goḥ ǀ
anu ǀ sva-jām ǀ mahiṣaḥ ǀ cakṣata ǀ vrām ǀ menām ǀ aśvasya ǀ pari ǀ mātaram ǀ goḥ ǁ

References

Maṇḍala · Sūkta · Ṛk
01.121.02
Aṣṭaka · Adhyāya · Varga · Ṛk
1.8.24.02
Maṇḍala · Anuvāka · Ṛk
1.18.002
Devatā देवता
Indra Or Viśvedevās
Ṛṣi ऋषि
Kakṣīvat Dairghatamasa
Chandas छन्दस्
Triṣṭubh
Svara स्वरः
धैवतः

Text and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.

Ṛgveda 1.121.2

Interpretations

Kapali Shastri

Translation

Upholding the Heaven in the third station; pouring pranic energies as Ribhu in the second station; lighting up the Prithivi in the lower station; after these three deeds Indra proceeds to manifest the host of Rays of Consciousness through the profusion of Life-energies – the fourth deed.

Commentary

Verily, he upholds the Heaven; leader of the Herd, as Ribhu he pours forth the flowing waters for prosperity; mighty, he beholds his daughter (Earth) who is covered, to light her up. He has made the Steed's mate mother of the Cow.