Ṛgveda · Maṇḍala 1 · Sūkta 71

Ṛk 1.71.8

Agni · Parāśara Śāktya

The whole sūkta Link

Saṃhitā

आ यदि॒षे नृ॒पतिं॒ तेज॒ आन॒ट्छुचि॒ रेतो॒ निषि॑क्तं॒ द्यौर॒भीके॑ ।
अ॒ग्निः शर्ध॑मनव॒द्यं युवा॑नं स्वा॒ध्यं॑ जनयत्सू॒दय॑च्च ॥

आ यद् इषे नृपतिं तेज आनट् छुचि रेतो निषिक्तं द्यौर् अभीके |
अग्निः शर्धम् अनवद्यं युवानं स्वाध्यं जनयत् सूदयच् च ||

ā́ yádiṣé nṛpátim téja ā́naṭchúci réto níṣiktam dyáurabhī́ke ǀ
agníḥ śárdhamanavadyám yúvānam svādhyám janayatsūdáyacca ǁ

ā yad iṣe nṛpatiṃ teja ānaṭ chuci reto niṣiktaṃ dyaur abhīke |
agniḥ śardham anavadyaṃ yuvānaṃ svādhyaṃ janayat sūdayac ca ||

Padapāṭha

आ । यत् । इ॒षे । नृ॒ऽपति॑म् । तेजः॑ । आन॑ट् । शुचि॑ । रेतः॑ । निऽसि॑क्तम् । द्यौः । अ॒भीके॑ ।
अ॒ग्निः । शर्ध॑म् । अ॒न॒व॒द्यम् । युवा॑नम् । सु॒ऽआ॒ध्य॑म् । ज॒न॒य॒त् । सू॒दय॑त् । च॒ ॥

आ । यत् । इषे । नृऽपतिम् । तेजः । आनट् । शुचि । रेतः । निऽसिक्तम् । द्यौः । अभीके ।
अग्निः । शर्धम् । अनवद्यम् । युवानम् । सुऽआध्यम् । जनयत् । सूदयत् । च ॥

ā́ ǀ yát ǀ iṣé ǀ nṛ-pátim ǀ téjaḥ ǀ ā́naṭ ǀ śúci ǀ rétaḥ ǀ ní-siktam ǀ dyáuḥ ǀ abhī́ke ǀ
agníḥ ǀ śárdham ǀ anavadyám ǀ yúvānam ǀ su-ādhyám ǀ janayat ǀ sūdáyat ǀ ca ǁ

ā ǀ yat ǀ iṣe ǀ nṛ-patim ǀ tejaḥ ǀ ānaṭ ǀ śuci ǀ retaḥ ǀ ni-siktam ǀ dyauḥ ǀ abhīke ǀ
agniḥ ǀ śardham ǀ anavadyam ǀ yuvānam ǀ su-ādhyam ǀ janayat ǀ sūdayat ǀ ca ǁ

References

Maṇḍala · Sūkta · Ṛk
01.071.08
Aṣṭaka · Adhyāya · Varga · Ṛk
1.5.16.03
Maṇḍala · Anuvāka · Ṛk
1.12.069
Devatā देवता
Agni
Ṛṣi ऋषि
Parāśara Śāktya
Chandas छन्दस्
Triṣṭubh
Svara स्वरः
धैवतः

Text and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.

Ṛgveda 1.71.8

Interpretations

Sri Aurobindo

When a flame of energy came to this King of men for impelling force, when in their meeting Heaven was cast in him like pure seed, the Fire gave birth to a might,20 young and faultless and perfect in thought and sped it on its way. (16HTMF 102)

हिन्दी

शक्ति को उत्तेजित करने जब ऊर्जा की एक ज्वाला इन मनुष्यों के राजा तक पहुँची, जब उनके मिलन में स्वर्ग, शुद्ध बीज के रूप में उनमें ढाला गया, अग्नि ने एक महाबल (या प्राण देवों की सेना, मरुताम् शर्धः) को जन्म दिया, युवक और दोषरहित और विचार में पूर्ण, और उसे पथ पर तीव्र गति से आगे भेजा।