Ṛgveda · Maṇḍala 1 · Sūkta 72

Ṛk 1.72.4

Agni · Parāśara Śāktya

The whole sūkta Link

Saṃhitā

आ रोद॑सी बृह॒ती वेवि॑दानाः॒ प्र रु॒द्रिया॑ जभ्रिरे य॒ज्ञिया॑सः ।
वि॒दन्मर्तो॑ ने॒मधि॑ता चिकि॒त्वान॒ग्निं प॒दे प॑र॒मे त॑स्थि॒वांसं॑ ॥

आ रोदसी बृहती वेविदानाः प्र रुद्रिया जभ्रिरे यज्ञियासः |
विदन् मर्तो नेमधिता चिकित्वान् अग्निम् पदे परमे तस्थिवांसम् ||

ā́ ródasī bṛhatī́ vévidānāḥ prá rudríyā jabhrire yajñíyāsaḥ ǀ
vidánmárto nemádhitā cikitvā́nagním padé paramé tasthivā́ṃsam ǁ

ā rodasī bṛhatī vevidānāḥ pra rudriyā jabhrire yajñiyāsaḥ |
vidan marto nemadhitā cikitvān agnim pade parame tasthivāṃsam ||

Padapāṭha

आ । रोद॑सी॒ इति॑ । बृ॒ह॒ती इति॑ । वेवि॑दानाः । प्र । रु॒द्रिया॑ । ज॒भ्रि॒रे॒ । य॒ज्ञिया॑सः ।
वि॒दत् । मर्तः॑ । ने॒मऽधि॑ता । चि॒कि॒त्वान् । अ॒ग्निम् । प॒दे । प॒र॒मे । त॒स्थि॒ऽवांस॑म् ॥

आ । रोदसी इति । बृहती इति । वेविदानाः । प्र । रुद्रिया । जभ्रिरे । यज्ञियासः ।
विदत् । मर्तः । नेमऽधिता । चिकित्वान् । अग्निम् । पदे । परमे । तस्थिऽवांसम् ॥

ā́ ǀ ródasī íti ǀ bṛhatī́ íti ǀ vévidānāḥ ǀ prá ǀ rudríyā ǀ jabhrire ǀ yajñíyāsaḥ ǀ
vidát ǀ mártaḥ ǀ nemá-dhitā ǀ cikitvā́n ǀ agním ǀ padé ǀ paramé ǀ tasthi-vā́ṃsam ǁ

ā ǀ rodasī iti ǀ bṛhatī iti ǀ vevidānāḥ ǀ pra ǀ rudriyā ǀ jabhrire ǀ yajñiyāsaḥ ǀ
vidat ǀ martaḥ ǀ nema-dhitā ǀ cikitvān ǀ agnim ǀ pade ǀ parame ǀ tasthi-vāṃsam ǁ

References

Maṇḍala · Sūkta · Ṛk
01.072.04
Aṣṭaka · Adhyāya · Varga · Ṛk
1.5.17.04
Maṇḍala · Anuvāka · Ṛk
1.12.075
Devatā देवता
Agni
Ṛṣi ऋषि
Parāśara Śāktya
Chandas छन्दस्
Triṣṭubh
Svara स्वरः
धैवतः

Text and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.

Ṛgveda 1.72.4

Interpretations

Sri Aurobindo

They had knowledge of the vast heaven and earth and bore them forward, they the sons of Rudra, the lords of the sacrifice, the mortal awoke to vision and found Agni standing in the seat supreme. (SABCL, Vol. 10, p. 210)

The masters of sacrifice discovered and in their impetuous might bore the Vast Earth and Heaven, then the mortal knew them and by his holding of the upper hemisphere perceived the Fire, standing in the supreme plane. (SABCL, Vol. 11, p. 62)

हिन्दी

यज्ञ के विशारदों ने खोजप्राप्ति की और अपनी प्रचंड शक्ति द्वारा विशाल पृथ्वी और स्वर्ग को धारण किया, तब मर्त्य उन्हें जान पाया और उसके उर्ध्व गोलार्ध को धारण करने पर, उसने परम स्तर पर खड़े होकर, परम ज्वाला का गोचर किया।