Sūkta 168
- Devatā देवता
- Vāta
- Ṛṣi ऋषि
- Anila Vātāyana
- Chandas छन्दस्
- Triṣṭubh
Metres by ṛk
1st set of styles nicṛttriṣṭup (1, 3); triṣṭup (2, 4)
2nd set of styles triṣṭubh
-
Ṛk 1
वात॑स्य॒ नु म॑हि॒मानं॒ रथ॑स्य रु॒जन्ने॑ति स्त॒नय॑न्नस्य॒ घोषः॑ ।
दि॒वि॒स्पृग्या॑त्यरु॒णानि॑ कृ॒ण्वन्नु॒तो ए॑ति पृथि॒व्या रे॒णुमस्य॑न् ॥वातस्य नु महिमानं रथस्य रुजन्न् एति स्तनयन्न् अस्य घोषः |
दिविस्पृग् यात्य् अरुणानि कृण्वन्न् उतो एति पृथिव्या रेणुम् अस्यन् ||vā́tasya nú mahimā́nam ráthasya rujánneti stanáyannasya ghóṣaḥ ǀ
divispṛ́gyātyaruṇā́ni kṛṇvánnutó eti pṛthivyā́ reṇúmásyan ǁvātasya nu mahimānaṃ rathasya rujann eti stanayann asya ghoṣaḥ |
divispṛg yāty aruṇāni kṛṇvann uto eti pṛthivyā reṇum asyan ||वात॑स्य । नु । म॒हि॒मान॑म् । रथ॑स्य । रु॒जन् । ए॒ति॒ । स्त॒नय॑न् । अ॒स्य॒ । घोषः॑ ।
दि॒वि॒ऽस्पृक् । या॒ति॒ । अ॒रु॒णानि॑ । कृ॒ण्वन् । उ॒तो इति॑ । ए॒ति॒ । पृ॒थि॒व्या । रे॒णुम् । अस्य॑न् ॥वातस्य । नु । महिमानम् । रथस्य । रुजन् । एति । स्तनयन् । अस्य । घोषः ।
दिविऽस्पृक् । याति । अरुणानि । कृण्वन् । उतो इति । एति । पृथिव्या । रेणुम् । अस्यन् ॥vā́tasya ǀ nú ǀ mahimā́nam ǀ ráthasya ǀ ruján ǀ eti ǀ stanáyan ǀ asya ǀ ghóṣaḥ ǀ
divi-spṛ́k ǀ yāti ǀ aruṇā́ni ǀ kṛṇván ǀ utó íti ǀ eti ǀ pṛthivyā́ ǀ reṇúm ǀ ásyan ǁvātasya ǀ nu ǀ mahimānam ǀ rathasya ǀ rujan ǀ eti ǀ stanayan ǀ asya ǀ ghoṣaḥ ǀ
divi-spṛk ǀ yāti ǀ aruṇāni ǀ kṛṇvan ǀ uto iti ǀ eti ǀ pṛthivyā ǀ reṇum ǀ asyan ǁ10.168.1 Aṣṭaka 8.8.26.1Anuvāka 10.12.83
-
Ṛk 2
सं प्रेर॑ते॒ अनु॒ वात॑स्य वि॒ष्ठा ऐनं॑ गच्छंति॒ सम॑नं॒ न योषाः॑ ।
ताभिः॑ स॒युक्स॒रथं॑ दे॒व ई॑यते॒ऽस्य विश्व॑स्य॒ भुव॑नस्य॒ राजा॑ ॥सम् प्रेरते अनु वातस्य विष्ठा ऐनं गच्छन्ति समनं न योषाः |
ताभिः सयुक् सरथं देव ईयते ऽस्य विश्वस्य भुवनस्य राजा ||sám prérate ánu vā́tasya viṣṭhā́ áinam gacchanti sámanam ná yóṣāḥ ǀ
tā́bhiḥ sayúksarátham devá īyate’syá víśvasya bhúvanasya rā́jā ǁsam prerate anu vātasya viṣṭhā ainaṃ gacchanti samanaṃ na yoṣāḥ |
tābhiḥ sayuk sarathaṃ deva īyate 'sya viśvasya bhuvanasya rājā ||सम् । प्र । ई॒र॒ते॒ । अनु॑ । वात॑स्य । वि॒ऽस्थाः । आ । ए॒न॒म् । ग॒च्छ॒न्ति॒ । सम॑नम् । न । योषाः॑ ।
ताभिः॑ । स॒ऽयुक् । स॒ऽरथ॑म् । दे॒वः । ई॒य॒ते॒ । अ॒स्य । विश्व॑स्य । भुव॑नस्य । राजा॑ ॥सम् । प्र । ईरते । अनु । वातस्य । विऽस्थाः । आ । एनम् । गच्छन्ति । समनम् । न । योषाः ।
ताभिः । सऽयुक् । सऽरथम् । देवः । ईयते । अस्य । विश्वस्य । भुवनस्य । राजा ॥sám ǀ prá ǀ īrate ǀ ánu ǀ vā́tasya ǀ vi-sthā́ḥ ǀ ā́ ǀ enam ǀ gacchanti ǀ sámanam ǀ ná ǀ yóṣāḥ ǀ
tā́bhiḥ ǀ sa-yúk ǀ sa-rátham ǀ deváḥ ǀ īyate ǀ asyá ǀ víśvasya ǀ bhúvanasya ǀ rā́jā ǁsam ǀ pra ǀ īrate ǀ anu ǀ vātasya ǀ vi-sthāḥ ǀ ā ǀ enam ǀ gacchanti ǀ samanam ǀ na ǀ yoṣāḥ ǀ
tābhiḥ ǀ sa-yuk ǀ sa-ratham ǀ devaḥ ǀ īyate ǀ asya ǀ viśvasya ǀ bhuvanasya ǀ rājā ǁ10.168.2 Aṣṭaka 8.8.26.2Anuvāka 10.12.84
-
Ṛk 3
अं॒तरि॑क्षे प॒थिभि॒रीय॑मानो॒ न नि वि॑शते कत॒मच्च॒नाहः॑ ।
अ॒पां सखा॑ प्रथम॒जा ऋ॒तावा॒ क्व॑ स्विज्जा॒तः कुत॒ आ ब॑भूव ॥अन्तरिक्षे पथिभिर् ईयमानो न नि विशते कतमच् चनाहः |
अपां सखा प्रथमजा ऋतावा क्व स्विज् जातः कुत आ बभूव ||antárikṣe pathíbhirī́yamāno ná ní viśate katamáccanā́haḥ ǀ
apā́m sákhā prathamajā́ ṛtā́vā kvá svijjātáḥ kúta ā́ babhūva ǁantarikṣe pathibhir īyamāno na ni viśate katamac canāhaḥ |
apāṃ sakhā prathamajā ṛtāvā kva svij jātaḥ kuta ā babhūva ||अ॒न्तरि॑क्षे । प॒थिऽभिः॑ । ईय॑मानः । न । नि । वि॒श॒ते॒ । क॒त॒मत् । च॒न । अह॒रिति॑ ।
अ॒पाम् । सखा॑ । प्र॒थ॒म॒ऽजाः । ऋ॒तऽवा॑ । क्व॑ । स्वि॒त् । जा॒तः । कुतः॑ । आ । ब॒भू॒व॒ ॥अन्तरिक्षे । पथिऽभिः । ईयमानः । न । नि । विशते । कतमत् । चन । अहरिति ।
अपाम् । सखा । प्रथमऽजाः । ऋतऽवा । क्व । स्वित् । जातः । कुतः । आ । बभूव ॥antárikṣe ǀ pathí-bhiḥ ǀ ī́yamānaḥ ǀ ná ǀ ní ǀ viśate ǀ katamát ǀ caná ǀ áharíti ǀ
apā́m ǀ sákhā ǀ prathama-jā́ḥ ǀ ṛtá-vā ǀ kvá ǀ svit ǀ jātáḥ ǀ kútaḥ ǀ ā́ ǀ babhūva ǁantarikṣe ǀ pathi-bhiḥ ǀ īyamānaḥ ǀ na ǀ ni ǀ viśate ǀ katamat ǀ cana ǀ ahariti ǀ
apām ǀ sakhā ǀ prathama-jāḥ ǀ ṛta-vā ǀ kva ǀ svit ǀ jātaḥ ǀ kutaḥ ǀ ā ǀ babhūva ǁ10.168.3 Aṣṭaka 8.8.26.3Anuvāka 10.12.85
-
Ṛk 4
आ॒त्मा दे॒वानां॒ भुव॑नस्य॒ गर्भो॑ यथाव॒शं च॑रति दे॒व ए॒षः ।
घोषा॒ इद॑स्य शृण्विरे॒ न रू॒पं तस्मै॒ वाता॑य ह॒विषा॑ विधेम ॥आत्मा देवानाम् भुवनस्य गर्भो यथावशं चरति देव एषः |
घोषा इद् अस्य शृण्विरे न रूपं तस्मै वाताय हविषा विधेम ||ātmā́ devā́nām bhúvanasya gárbho yathāvaśám carati devá eṣáḥ ǀ
ghóṣā ídasya śṛṇvire ná rūpám tásmai vā́tāya havíṣā vidhema ǁātmā devānām bhuvanasya garbho yathāvaśaṃ carati deva eṣaḥ |
ghoṣā id asya śṛṇvire na rūpaṃ tasmai vātāya haviṣā vidhema ||आ॒त्मा । दे॒वाना॑म् । भुव॑नस्य । गर्भः॑ । य॒था॒ऽव॒शम् । च॒र॒ति॒ । दे॒वः । ए॒षः ।
घोषाः॑ । इत् । अ॒स्य॒ । शृ॒ण्वि॒रे॒ । न । रू॒पम् । तस्मै॑ । वाता॑य । ह॒विषा॑ । वि॒धे॒म॒ ॥आत्मा । देवानाम् । भुवनस्य । गर्भः । यथाऽवशम् । चरति । देवः । एषः ।
घोषाः । इत् । अस्य । शृण्विरे । न । रूपम् । तस्मै । वाताय । हविषा । विधेम ॥ātmā́ ǀ devā́nām ǀ bhúvanasya ǀ gárbhaḥ ǀ yathā-vaśám ǀ carati ǀ deváḥ ǀ eṣáḥ ǀ
ghóṣāḥ ǀ ít ǀ asya ǀ śṛṇvire ǀ ná ǀ rūpám ǀ tásmai ǀ vā́tāya ǀ havíṣā ǀ vidhema ǁātmā ǀ devānām ǀ bhuvanasya ǀ garbhaḥ ǀ yathā-vaśam ǀ carati ǀ devaḥ ǀ eṣaḥ ǀ
ghoṣāḥ ǀ it ǀ asya ǀ śṛṇvire ǀ na ǀ rūpam ǀ tasmai ǀ vātāya ǀ haviṣā ǀ vidhema ǁ10.168.4 Aṣṭaka 8.8.26.4Anuvāka 10.12.86
Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.