Devatā देवता

Aśvins

Ṛṣi ऋषि

Ghoṣā Kākṣīvatī

Chandas छन्दस्

Jagatī

1. Ṛk 1

   रथं॒ यांतं॒ कुह॒ को ह॑ वां नरा॒ प्रति॑ द्यु॒मंतं॑ सुवि॒ताय॑ भूषति ।
   प्रा॒त॒र्यावा॑णं वि॒भ्वं॑ वि॒शेवि॑शे॒ वस्तो॑र्वस्तो॒र्वह॑मानं धि॒या शमि॑ ॥

   रथं यान्तं कुह को ह वां नरा प्रति द्युमन्तं सुविताय भूषति |
   प्रातर्यावाणं विभ्वं विशे-विशे वस्तोर्-वस्तोर् वहमानं धिया शमि ||

   rátham yā́ntam kúha kó ha vām narā práti dyumántam suvitā́ya bhūṣati ǀ
   prātaryā́vāṇam vibhvám viśéviśe vástorvastorváhamānam dhiyā́ śámi ǁ

   rathaṃ yāntaṃ kuha ko ha vāṃ narā prati dyumantaṃ suvitāya bhūṣati |
   prātaryāvāṇaṃ vibhvaṃ viśe-viśe vastor-vastor vahamānaṃ dhiyā śami ||

   रथ॑म् । यान्त॑म् । कुह॑ । कः । ह॒ । वा॒म् । न॒रा॒ । प्रति॑ । द्यु॒ऽमन्त॑म् । सु॒वि॒ताय॑ । भू॒ष॒ति॒ ।
   प्रा॒तः॒ऽयावा॑नम् । वि॒ऽभ्व॑म् । वि॒शेऽवि॑शे । वस्तोः॑ऽवस्तोः । वह॑मानम् । धि॒या । शमि॑ ॥

   रथम् । यान्तम् । कुह । कः । ह । वाम् । नरा । प्रति । द्युऽमन्तम् । सुविताय । भूषति ।
   प्रातःऽयावानम् । विऽभ्वम् । विशेऽविशे । वस्तोःऽवस्तोः । वहमानम् । धिया । शमि ॥

   rátham ǀ yā́ntam ǀ kúha ǀ káḥ ǀ ha ǀ vām ǀ narā ǀ práti ǀ dyu-mántam ǀ suvitā́ya ǀ bhūṣati ǀ
   prātaḥ-yā́vānam ǀ vi-bhvám ǀ viśé-viśe ǀ vástoḥ-vastoḥ ǀ váhamānam ǀ dhiyā́ ǀ śámi ǁ

   ratham ǀ yāntam ǀ kuha ǀ kaḥ ǀ ha ǀ vām ǀ narā ǀ prati ǀ dyu-mantam ǀ suvitāya ǀ bhūṣati ǀ
   prātaḥ-yāvānam ǀ vi-bhvam ǀ viśe-viśe ǀ vastoḥ-vastoḥ ǀ vahamānam ǀ dhiyā ǀ śami ǁ

   10.40.1 Aṣṭaka 7.8.18.1Anuvāka 10.3.118Interpretations

2. Ṛk 2

   कुह॑ स्विद्दो॒षा कुह॒ वस्तो॑र॒श्विना॒ कुहा॑भिपि॒त्वं क॑रतः॒ कुहो॑षतुः ।
   को वां॑ शयु॒त्रा वि॒धवे॑व दे॒वरं॒ मर्यं॒ न योषा॑ कृणुते स॒धस्थ॒ आ ॥

   कुह स्विद् दोषा कुह वस्तोर् अश्विना कुहाभिपित्वं करतः कुहोषतुः |
   को वां शयुत्रा विधवेव देवरम् मर्यं न योषा कृणुते सधस्थ आ ||

   kúha sviddoṣā́ kúha vástoraśvínā kúhābhipitvám karataḥ kúhoṣatuḥ ǀ
   kó vām śayutrā́ vidháveva deváram máryam ná yóṣā kṛṇute sadhástha ā́ ǁ

   kuha svid doṣā kuha vastor aśvinā kuhābhipitvaṃ karataḥ kuhoṣatuḥ |
   ko vāṃ śayutrā vidhaveva devaram maryaṃ na yoṣā kṛṇute sadhastha ā ||

   कुह॑ । स्वि॒त् । दो॒षा । कुह॑ । वस्तोः॑ । अ॒श्विना॑ । कुह॑ । अ॒भि॒ऽपि॒त्वम् । क॒र॒तः॒ । कुह॑ । ऊ॒ष॒तुः॒ ।
   कः । वा॒म् । श॒यु॒ऽत्रा । वि॒धवा॑ऽइव । दे॒वर॑म् । मर्य॑म् । न । योषा॑ । कृ॒णु॒ते॒ । स॒धऽस्थे॑ । आ ॥

   कुह । स्वित् । दोषा । कुह । वस्तोः । अश्विना । कुह । अभिऽपित्वम् । करतः । कुह । ऊषतुः ।
   कः । वाम् । शयुऽत्रा । विधवाऽइव । देवरम् । मर्यम् । न । योषा । कृणुते । सधऽस्थे । आ ॥

   kúha ǀ svit ǀ doṣā́ ǀ kúha ǀ vástoḥ ǀ aśvínā ǀ kúha ǀ abhi-pitvám ǀ karataḥ ǀ kúha ǀ ūṣatuḥ ǀ
   káḥ ǀ vām ǀ śayu-trā́ ǀ vidhávā-iva ǀ deváram ǀ máryam ǀ ná ǀ yóṣā ǀ kṛṇute ǀ sadhá-sthe ǀ ā́ ǁ

   kuha ǀ svit ǀ doṣā ǀ kuha ǀ vastoḥ ǀ aśvinā ǀ kuha ǀ abhi-pitvam ǀ karataḥ ǀ kuha ǀ ūṣatuḥ ǀ
   kaḥ ǀ vām ǀ śayu-trā ǀ vidhavā-iva ǀ devaram ǀ maryam ǀ na ǀ yoṣā ǀ kṛṇute ǀ sadha-sthe ǀ ā ǁ

   10.40.2 Aṣṭaka 7.8.18.2Anuvāka 10.3.119Interpretations

3. Ṛk 3

   प्रा॒तर्ज॑रेथे जर॒णेव॒ काप॑या॒ वस्तो॑र्वस्तोर्यज॒ता ग॑च्छथो गृ॒हं ।
   कस्य॑ ध्व॒स्रा भ॑वथः॒ कस्य॑ वा नरा राजपु॒त्रेव॒ सव॒नाव॑ गच्छथः ॥

   प्रातर् जरेथे जरणेव कापया वस्तोर्-वस्तोर् यजता गच्छथो गृहम् |
   कस्य ध्वस्रा भवथः कस्य वा नरा राजपुत्रेव सवनाव गच्छथः ||

   prātárjarethe jaraṇéva kā́payā vástorvastoryajatā́ gacchatho gṛhám ǀ
   kásya dhvasrā́ bhavathaḥ kásya vā narā rājaputréva sávanā́va gacchathaḥ ǁ

   prātar jarethe jaraṇeva kāpayā vastor-vastor yajatā gacchatho gṛham |
   kasya dhvasrā bhavathaḥ kasya vā narā rājaputreva savanāva gacchathaḥ ||

   प्रा॒तः । ज॒रे॒थे॒ इति॑ । ज॒र॒णाऽइ॑व । काप॑या । वस्तोः॑ऽवस्तोः । य॒ज॒ता । ग॒च्छ॒थः॒ । गृ॒हम् ।
   कस्य॑ । ध्व॒स्रा । भ॒व॒थः॒ । कस्य॑ । वा॒ । न॒रा॒ । रा॒ज॒पु॒त्राऽइ॑व । सव॑ना । अव॑ । ग॒च्छ॒थः॒ ॥

   प्रातः । जरेथे इति । जरणाऽइव । कापया । वस्तोःऽवस्तोः । यजता । गच्छथः । गृहम् ।
   कस्य । ध्वस्रा । भवथः । कस्य । वा । नरा । राजपुत्राऽइव । सवना । अव । गच्छथः ॥

   prātáḥ ǀ jarethe íti ǀ jaraṇā́-iva ǀ kā́payā ǀ vástoḥ-vastoḥ ǀ yajatā́ ǀ gacchathaḥ ǀ gṛhám ǀ
   kásya ǀ dhvasrā́ ǀ bhavathaḥ ǀ kásya ǀ vā ǀ narā ǀ rājaputrā́-iva ǀ sávanā ǀ áva ǀ gacchathaḥ ǁ

   prātaḥ ǀ jarethe iti ǀ jaraṇā-iva ǀ kāpayā ǀ vastoḥ-vastoḥ ǀ yajatā ǀ gacchathaḥ ǀ gṛham ǀ
   kasya ǀ dhvasrā ǀ bhavathaḥ ǀ kasya ǀ vā ǀ narā ǀ rājaputrā-iva ǀ savanā ǀ ava ǀ gacchathaḥ ǁ

   10.40.3 Aṣṭaka 7.8.18.3Anuvāka 10.3.120Interpretations

4. Ṛk 4

   यु॒वां मृ॒गेव॑ वार॒णा मृ॑ग॒ण्यवो॑ दो॒षा वस्तो॑र्ह॒विषा॒ नि ह्व॑यामहे ।
   यु॒वं होत्रा॑मृतु॒था जुह्व॑ते न॒रेषं॒ जना॑य वहथः शुभस्पती ॥

   युवाम् मृगेव वारणा मृगण्यवो दोषा वस्तोर् हविषा नि ह्वयामहे |
   युवं होत्राम् ऋतुथा जुह्वते नरेषं जनाय वहथः शुभस् पती ||

   yuvā́m mṛgéva vāraṇā́ mṛgaṇyávo doṣā́ vástorhavíṣā ní hvayāmahe ǀ
   yuvám hótrāmṛtuthā́ júhvate naréṣam jánāya vahathaḥ śubhaspatī ǁ

   yuvām mṛgeva vāraṇā mṛgaṇyavo doṣā vastor haviṣā ni hvayāmahe |
   yuvaṃ hotrām ṛtuthā juhvate nareṣaṃ janāya vahathaḥ śubhas patī ||

   यु॒वाम् । मृ॒गाऽइ॑व । वा॒र॒णा । मृ॒ग॒ण्यवः॑ । दो॒षा । वस्तोः॑ । ह॒विषा॑ । नि । ह्व॒या॒म॒हे॒ ।
   यु॒वम् । होत्रा॑म् । ऋ॒तु॒ऽथा । जुह्व॑ते । न॒रा॒ । इष॑म् । जना॑य । व॒ह॒थः॒ । शु॒भः॒ । प॒ती॒ इति॑ ॥

   युवाम् । मृगाऽइव । वारणा । मृगण्यवः । दोषा । वस्तोः । हविषा । नि । ह्वयामहे ।
   युवम् । होत्राम् । ऋतुऽथा । जुह्वते । नरा । इषम् । जनाय । वहथः । शुभः । पती इति ॥

   yuvā́m ǀ mṛgā́-iva ǀ vāraṇā́ ǀ mṛgaṇyávaḥ ǀ doṣā́ ǀ vástoḥ ǀ havíṣā ǀ ní ǀ hvayāmahe ǀ
   yuvám ǀ hótrām ǀ ṛtu-thā́ ǀ júhvate ǀ narā ǀ íṣam ǀ jánāya ǀ vahathaḥ ǀ śubhaḥ ǀ patī íti ǁ

   yuvām ǀ mṛgā-iva ǀ vāraṇā ǀ mṛgaṇyavaḥ ǀ doṣā ǀ vastoḥ ǀ haviṣā ǀ ni ǀ hvayāmahe ǀ
   yuvam ǀ hotrām ǀ ṛtu-thā ǀ juhvate ǀ narā ǀ iṣam ǀ janāya ǀ vahathaḥ ǀ śubhaḥ ǀ patī iti ǁ

   10.40.4 Aṣṭaka 7.8.18.4Anuvāka 10.3.121Interpretations

5. Ṛk 5

   यु॒वां ह॒ घोषा॒ पर्य॑श्विना य॒ती राज्ञ॑ ऊचे दुहि॒ता पृ॒च्छे वां॑ नरा ।
   भू॒तं मे॒ अह्न॑ उ॒त भू॑तम॒क्तवेऽश्वा॑वते र॒थिने॑ शक्त॒मर्व॑ते ॥

   युवां ह घोषा पर्य् अश्विना यती राज्ञ ऊचे दुहिता पृच्छे वां नरा |
   भूतम् मे अह्न उत भूतम् अक्तवे ऽश्वावते रथिने शक्तम् अर्वते ||

   yuvā́m ha ghóṣā páryaśvinā yatī́ rā́jña ūce duhitā́ pṛcché vām narā ǀ
   bhūtám me áhna utá bhūtamaktávé’śvāvate rathíne śaktamárvate ǁ

   yuvāṃ ha ghoṣā pary aśvinā yatī rājña ūce duhitā pṛcche vāṃ narā |
   bhūtam me ahna uta bhūtam aktave 'śvāvate rathine śaktam arvate ||

   यु॒वाम् । ह॒ । घोषा॑ । परि॑ । अ॒श्वि॒ना॒ । य॒ती । राज्ञः॑ । ऊ॒चे॒ । दु॒हि॒ता । पृ॒च्छे । वा॒म् । न॒रा॒ ।
   भू॒तम् । मे॒ । अह्ने॑ । उ॒त । भू॒त॒म् । अ॒क्तवे॑ । अश्व॑ऽवते । र॒थिने॑ । श॒क्त॒म् । अर्व॑ते ॥

   युवाम् । ह । घोषा । परि । अश्विना । यती । राज्ञः । ऊचे । दुहिता । पृच्छे । वाम् । नरा ।
   भूतम् । मे । अह्ने । उत । भूतम् । अक्तवे । अश्वऽवते । रथिने । शक्तम् । अर्वते ॥

   yuvā́m ǀ ha ǀ ghóṣā ǀ pári ǀ aśvinā ǀ yatī́ ǀ rā́jñaḥ ǀ ūce ǀ duhitā́ ǀ pṛcché ǀ vām ǀ narā ǀ
   bhūtám ǀ me ǀ áhne ǀ utá ǀ bhūtam ǀ aktáve ǀ áśva-vate ǀ rathíne ǀ śaktam ǀ árvate ǁ

   yuvām ǀ ha ǀ ghoṣā ǀ pari ǀ aśvinā ǀ yatī ǀ rājñaḥ ǀ ūce ǀ duhitā ǀ pṛcche ǀ vām ǀ narā ǀ
   bhūtam ǀ me ǀ ahne ǀ uta ǀ bhūtam ǀ aktave ǀ aśva-vate ǀ rathine ǀ śaktam ǀ arvate ǁ

   10.40.5 Aṣṭaka 7.8.18.5Anuvāka 10.3.122Interpretations

6. Ṛk 6

   यु॒वं क॒वी ष्ठः॒ पर्य॑श्विना॒ रथं॒ विशो॒ न कुत्सो॑ जरि॒तुर्न॑शायथः ।
   यु॒वोर्ह॒ मक्षा॒ पर्य॑श्विना॒ मध्वा॒सा भ॑रत निष्कृ॒तं न योष॑णा ॥

   युवं कवी ष्ठः पर्य् अश्विना रथं विशो न कुत्सो जरितुर् नशायथः |
   युवोर् ह मक्षा पर्य् अश्विना मध्व् आसा भरत निष्कृतं न योषणा ||

   yuvám kavī́ ṣṭhaḥ páryaśvinā rátham víśo ná kútso jaritúrnaśāyathaḥ ǀ
   yuvórha mákṣā páryaśvinā mádhvāsā́ bharata niṣkṛtám ná yóṣaṇā ǁ

   yuvaṃ kavī ṣṭhaḥ pary aśvinā rathaṃ viśo na kutso jaritur naśāyathaḥ |
   yuvor ha makṣā pary aśvinā madhv āsā bharata niṣkṛtaṃ na yoṣaṇā ||

   यु॒वम् । क॒वी इति॑ । स्थः॒ । परि॑ । अ॒श्वि॒ना॒ । रथ॑म् । विशः॑ । न । कुत्सः॑ । ज॒रि॒तुः । न॒शा॒य॒थः॒ ।
   यु॒वोः । ह॒ । मक्षा॑ । परि॑ । अ॒श्वि॒ना॒ । मधु॑ । आ॒सा । भ॒र॒त॒ । निः॒ऽकृ॒तम् । न । योष॑णा ॥

   युवम् । कवी इति । स्थः । परि । अश्विना । रथम् । विशः । न । कुत्सः । जरितुः । नशायथः ।
   युवोः । ह । मक्षा । परि । अश्विना । मधु । आसा । भरत । निःऽकृतम् । न । योषणा ॥

   yuvám ǀ kavī́ íti ǀ sthaḥ ǀ pári ǀ aśvinā ǀ rátham ǀ víśaḥ ǀ ná ǀ kútsaḥ ǀ jaritúḥ ǀ naśāyathaḥ ǀ
   yuvóḥ ǀ ha ǀ mákṣā ǀ pári ǀ aśvinā ǀ mádhu ǀ āsā́ ǀ bharata ǀ niḥ-kṛtám ǀ ná ǀ yóṣaṇā ǁ

   yuvam ǀ kavī iti ǀ sthaḥ ǀ pari ǀ aśvinā ǀ ratham ǀ viśaḥ ǀ na ǀ kutsaḥ ǀ jarituḥ ǀ naśāyathaḥ ǀ
   yuvoḥ ǀ ha ǀ makṣā ǀ pari ǀ aśvinā ǀ madhu ǀ āsā ǀ bharata ǀ niḥ-kṛtam ǀ na ǀ yoṣaṇā ǁ

   10.40.6 Aṣṭaka 7.8.19.1Anuvāka 10.3.123Interpretations

7. Ṛk 7

   यु॒वं ह॑ भु॒ज्युं यु॒वम॑श्विना॒ वशं॑ यु॒वं शिं॒जार॑मु॒शना॒मुपा॑रथुः ।
   यु॒वो ररा॑वा॒ परि॑ स॒ख्यमा॑सते यु॒वोर॒हमव॑सा सु॒म्नमा च॑के ॥

   युवं ह भुज्युं युवम् अश्विना वशं युवं शिञ्जारम् उशनाम् उपारथुः |
   युवो ररावा परि सख्यम् आसते युवोर् अहम् अवसा सुम्नम् आ चके ||

   yuvám ha bhujyúm yuvámaśvinā váśam yuvám śiñjā́ramuśánāmúpārathuḥ ǀ
   yuvó rárāvā pári sakhyámāsate yuvórahámávasā sumnámā́ cake ǁ

   yuvaṃ ha bhujyuṃ yuvam aśvinā vaśaṃ yuvaṃ śiñjāram uśanām upārathuḥ |
   yuvo rarāvā pari sakhyam āsate yuvor aham avasā sumnam ā cake ||

   यु॒वम् । ह॒ । भु॒ज्युम् । यु॒वम् । अ॒श्वि॒ना॒ । वश॑म् । यु॒वम् । शि॒ञ्जार॑म् । उ॒शना॑म् । उप॑ । आ॒र॒थुः॒ ।
   यु॒वोः । ररा॑वा । परि॑ । स॒ख्यम् । आ॒स॒ते॒ । यु॒वोः । अ॒हम् । अव॑सा । सु॒म्नम् । आ । च॒के॒ ॥

   युवम् । ह । भुज्युम् । युवम् । अश्विना । वशम् । युवम् । शिञ्जारम् । उशनाम् । उप । आरथुः ।
   युवोः । ररावा । परि । सख्यम् । आसते । युवोः । अहम् । अवसा । सुम्नम् । आ । चके ॥

   yuvám ǀ ha ǀ bhujyúm ǀ yuvám ǀ aśvinā ǀ váśam ǀ yuvám ǀ śiñjā́ram ǀ uśánām ǀ úpa ǀ ārathuḥ ǀ
   yuvóḥ ǀ rárāvā ǀ pári ǀ sakhyám ǀ āsate ǀ yuvóḥ ǀ ahám ǀ ávasā ǀ sumnám ǀ ā́ ǀ cake ǁ

   yuvam ǀ ha ǀ bhujyum ǀ yuvam ǀ aśvinā ǀ vaśam ǀ yuvam ǀ śiñjāram ǀ uśanām ǀ upa ǀ ārathuḥ ǀ
   yuvoḥ ǀ rarāvā ǀ pari ǀ sakhyam ǀ āsate ǀ yuvoḥ ǀ aham ǀ avasā ǀ sumnam ǀ ā ǀ cake ǁ

   10.40.7 Aṣṭaka 7.8.19.2Anuvāka 10.3.124Interpretations

8. Ṛk 8

   यु॒वं ह॑ कृ॒शं यु॒वम॑श्विना श॒युं यु॒वं वि॒धंतं॑ वि॒धवा॑मुरुष्यथः ।
   यु॒वं स॒निभ्यः॑ स्त॒नयं॑तमश्वि॒नाप॑ व्र॒जमू॑र्णुथः स॒प्तास्यं॑ ॥

   युवं ह कृशं युवम् अश्विना शयुं युवं विधन्तं विधवाम् उरुष्यथः |
   युवं सनिभ्य स्तनयन्तम् अश्विनाप व्रजम् ऊर्णुथः सप्तास्यम् ||

   yuvám ha kṛśám yuvámaśvinā śayúm yuvám vidhántam vidhávāmuruṣyathaḥ ǀ
   yuvám saníbhyaḥ stanáyantamaśvinā́pa vrajámūrṇuthaḥ saptā́syam ǁ

   yuvaṃ ha kṛśaṃ yuvam aśvinā śayuṃ yuvaṃ vidhantaṃ vidhavām uruṣyathaḥ |
   yuvaṃ sanibhya stanayantam aśvināpa vrajam ūrṇuthaḥ saptāsyam ||

   यु॒वम् । ह॒ । कृ॒शम् । यु॒वम् । अ॒श्वि॒ना॒ । श॒युम् । यु॒वम् । वि॒धन्त॑म् । वि॒धवा॑म् । उ॒रु॒ष्य॒थः॒ ।
   यु॒वम् । स॒निऽभ्यः॑ । स्त॒नय॑न्तम् । अ॒श्वि॒ना॒ । अप॑ । व्र॒जम् । ऊ॒र्णु॒थः॒ । स॒प्तऽआ॑स्यम् ॥

   युवम् । ह । कृशम् । युवम् । अश्विना । शयुम् । युवम् । विधन्तम् । विधवाम् । उरुष्यथः ।
   युवम् । सनिऽभ्यः । स्तनयन्तम् । अश्विना । अप । व्रजम् । ऊर्णुथः । सप्तऽआस्यम् ॥

   yuvám ǀ ha ǀ kṛśám ǀ yuvám ǀ aśvinā ǀ śayúm ǀ yuvám ǀ vidhántam ǀ vidhávām ǀ uruṣyathaḥ ǀ
   yuvám ǀ saní-bhyaḥ ǀ stanáyantam ǀ aśvinā ǀ ápa ǀ vrajám ǀ ūrṇuthaḥ ǀ saptá-āsyam ǁ

   yuvam ǀ ha ǀ kṛśam ǀ yuvam ǀ aśvinā ǀ śayum ǀ yuvam ǀ vidhantam ǀ vidhavām ǀ uruṣyathaḥ ǀ
   yuvam ǀ sani-bhyaḥ ǀ stanayantam ǀ aśvinā ǀ apa ǀ vrajam ǀ ūrṇuthaḥ ǀ sapta-āsyam ǁ

   10.40.8 Aṣṭaka 7.8.19.3Anuvāka 10.3.125Interpretations

9. Ṛk 9

   जनि॑ष्ट॒ योषा॑ प॒तय॑त्कनीन॒को वि चारु॑हन्वी॒रुधो॑ दं॒सना॒ अनु॑ ।
   आस्मै॑ रीयंते निव॒नेव॒ सिंध॑वो॒ऽस्मा अह्ने॑ भवति॒ तत्प॑तित्व॒नं ॥

   जनिष्ट योषा पतयत् कनीनको वि चारुहन् वीरुधो दंसना अनु |
   आस्मै रीयन्ते निवनेव सिन्धवो ऽस्मा अह्ने भवति तत् पतित्वनम् ||

   jániṣṭa yóṣā patáyatkanīnakó ví cā́ruhanvīrúdho daṃsánā ánu ǀ
   ā́smai rīyante nivanéva síndhavo’smā́ áhne bhavati tátpatitvanám ǁ

   janiṣṭa yoṣā patayat kanīnako vi cāruhan vīrudho daṃsanā anu |
   āsmai rīyante nivaneva sindhavo 'smā ahne bhavati tat patitvanam ||

   जनि॑ष्ट । योषा॑ । प॒तय॑त् । क॒नी॒न॒कः । वि । च॒ । अरु॑हन् । वी॒रुधः॑ । दं॒सनाः॑ । अनु॑ ।
   आ । अ॒स्मै॒ । री॒य॒न्ते॒ । नि॒व॒नाऽइ॑व । सिन्ध॑वः । अ॒स्मै । अह्ने॑ । भ॒व॒ति॒ । तत् । प॒ति॒ऽत्व॒नम् ॥

   जनिष्ट । योषा । पतयत् । कनीनकः । वि । च । अरुहन् । वीरुधः । दंसनाः । अनु ।
   आ । अस्मै । रीयन्ते । निवनाऽइव । सिन्धवः । अस्मै । अह्ने । भवति । तत् । पतिऽत्वनम् ॥

   jániṣṭa ǀ yóṣā ǀ patáyat ǀ kanīnakáḥ ǀ ví ǀ ca ǀ áruhan ǀ vīrúdhaḥ ǀ daṃsánāḥ ǀ ánu ǀ
   ā́ ǀ asmai ǀ rīyante ǀ nivanā́-iva ǀ síndhavaḥ ǀ asmái ǀ áhne ǀ bhavati ǀ tát ǀ pati-tvanám ǁ

   janiṣṭa ǀ yoṣā ǀ patayat ǀ kanīnakaḥ ǀ vi ǀ ca ǀ aruhan ǀ vīrudhaḥ ǀ daṃsanāḥ ǀ anu ǀ
   ā ǀ asmai ǀ rīyante ǀ nivanā-iva ǀ sindhavaḥ ǀ asmai ǀ ahne ǀ bhavati ǀ tat ǀ pati-tvanam ǁ

   10.40.9 Aṣṭaka 7.8.19.4Anuvāka 10.3.126Interpretations

10. Ṛk 10

    जी॒वं रु॑दंति॒ वि म॑यंते अध्व॒रे दी॒र्घामनु॒ प्रसि॑तिं दीधियु॒र्नरः॑ ।
    वा॒मं पि॒तृभ्यो॒ य इ॒दं स॑मेरि॒रे मयः॒ पति॑भ्यो॒ जन॑यः परि॒ष्वजे॑ ॥

    जीवं रुदन्ति वि मयन्ते अध्वरे दीर्घाम् अनु प्रसितिं दीधियुर् नरः |
    वामम् पितृभ्यो य इदं समेरिरे मयः पतिभ्यो जनयः परिष्वजे ||

    jīvám rudanti ví mayante adhvaré dīrghā́mánu prásitim dīdhiyurnáraḥ ǀ
    vāmám pitṛ́bhyo yá idám sameriré máyaḥ pátibhyo jánayaḥ pariṣváje ǁ

    jīvaṃ rudanti vi mayante adhvare dīrghām anu prasitiṃ dīdhiyur naraḥ |
    vāmam pitṛbhyo ya idaṃ samerire mayaḥ patibhyo janayaḥ pariṣvaje ||

    जी॒वम् । रु॒द॒न्ति॒ । वि । म॒य॒न्ते॒ । अ॒ध्व॒रे । दी॒र्घाम् । अनु॑ । प्रऽसि॑तिम् । दी॒धि॒युः॒ । नरः॑ ।
    वा॒मम् । पि॒तृऽभ्यः॑ । ये । इ॒दम् । स॒म्ऽए॒रि॒रे । मयः॑ । पति॑ऽभ्यः । जन॑यः । प॒रि॒ऽस्वजे॑ ॥

    जीवम् । रुदन्ति । वि । मयन्ते । अध्वरे । दीर्घाम् । अनु । प्रऽसितिम् । दीधियुः । नरः ।
    वामम् । पितृऽभ्यः । ये । इदम् । सम्ऽएरिरे । मयः । पतिऽभ्यः । जनयः । परिऽस्वजे ॥

    jīvám ǀ rudanti ǀ ví ǀ mayante ǀ adhvaré ǀ dīrghā́m ǀ ánu ǀ prá-sitim ǀ dīdhiyuḥ ǀ náraḥ ǀ
    vāmám ǀ pitṛ́-bhyaḥ ǀ yé ǀ idám ǀ sam-eriré ǀ máyaḥ ǀ páti-bhyaḥ ǀ jánayaḥ ǀ pari-sváje ǁ

    jīvam ǀ rudanti ǀ vi ǀ mayante ǀ adhvare ǀ dīrghām ǀ anu ǀ pra-sitim ǀ dīdhiyuḥ ǀ naraḥ ǀ
    vāmam ǀ pitṛ-bhyaḥ ǀ ye ǀ idam ǀ sam-erire ǀ mayaḥ ǀ pati-bhyaḥ ǀ janayaḥ ǀ pari-svaje ǁ

    10.40.10 Aṣṭaka 7.8.19.5Anuvāka 10.3.127Interpretations

11. Ṛk 11

    न तस्य॑ विद्म॒ तदु॒ षु प्र वो॑चत॒ युवा॑ ह॒ यद्यु॑व॒त्याः क्षेति॒ योनि॑षु ।
    प्रि॒योस्रि॑यस्य वृष॒भस्य॑ रे॒तिनो॑ गृ॒हं ग॑मेमाश्विना॒ तदु॑श्मसि ॥

    न तस्य विद्म तद् उ षु प्र वोचत युवा ह यद् युवत्याः क्षेति योनिषु |
    प्रियोस्रियस्य वृषभस्य रेतिनो गृहं गमेमाश्विना तद् उश्मसि ||

    ná tásya vidma tádu ṣú prá vocata yúvā ha yádyuvatyā́ḥ kṣéti yóniṣu ǀ
    priyósriyasya vṛṣabhásya retíno gṛhám gamemāśvinā táduśmasi ǁ

    na tasya vidma tad u ṣu pra vocata yuvā ha yad yuvatyāḥ kṣeti yoniṣu |
    priyosriyasya vṛṣabhasya retino gṛhaṃ gamemāśvinā tad uśmasi ||

    न । तस्य॑ । वि॒द्म॒ । तत् । ऊं॒ इति॑ । सु । प्र । वो॒च॒त॒ । युवा॑ । ह॒ । यत् । यु॒व॒त्याः । क्षेति॑ । योनि॑षु ।
    प्रि॒यऽउ॑स्रियस्य । वृ॒ष॒भस्य॑ । रे॒तिनः॑ । गृ॒हम् । ग॒मे॒म॒ । अ॒श्वि॒ना॒ । तत् । उ॒श्म॒सि॒ ॥

    न । तस्य । विद्म । तत् । ऊं इति । सु । प्र । वोचत । युवा । ह । यत् । युवत्याः । क्षेति । योनिषु ।
    प्रियऽउस्रियस्य । वृषभस्य । रेतिनः । गृहम् । गमेम । अश्विना । तत् । उश्मसि ॥

    ná ǀ tásya ǀ vidma ǀ tát ǀ ūṃ íti ǀ sú ǀ prá ǀ vocata ǀ yúvā ǀ ha ǀ yát ǀ yuvatyā́ḥ ǀ kṣéti ǀ yóniṣu ǀ
    priyá-usriyasya ǀ vṛṣabhásya ǀ retínaḥ ǀ gṛhám ǀ gamema ǀ aśvinā ǀ tát ǀ uśmasi ǁ

    na ǀ tasya ǀ vidma ǀ tat ǀ ūṃ iti ǀ su ǀ pra ǀ vocata ǀ yuvā ǀ ha ǀ yat ǀ yuvatyāḥ ǀ kṣeti ǀ yoniṣu ǀ
    priya-usriyasya ǀ vṛṣabhasya ǀ retinaḥ ǀ gṛham ǀ gamema ǀ aśvinā ǀ tat ǀ uśmasi ǁ

    10.40.11 Aṣṭaka 7.8.20.1Anuvāka 10.3.128Interpretations

12. Ṛk 12

    आ वा॑मगन्त्सुम॒तिर्वा॑जिनीवसू॒ न्य॑श्विना हृ॒त्सु कामा॑ अयंसत ।
    अभू॑तं गो॒पा मि॑थु॒ना शु॑भस्पती प्रि॒या अ॑र्य॒म्णो दुर्याँ॑ अशीमहि ॥

    आ वाम् अगन् सुमतिर् वाजिनीवसू न्य् अश्विना हृत्सु कामा अयंसत |
    अभूतं गोपा मिथुना शुभस् पती प्रिया अर्यम्णो दुर्यां अशीमहि ||

    ā́ vāmagantsumatírvājinīvasū nyáśvinā hṛtsú kā́mā ayaṃsata ǀ
    ábhūtam gopā́ mithunā́ śubhaspatī priyā́ aryamṇó dúryām̐ aśīmahi ǁ

    ā vām agan sumatir vājinīvasū ny aśvinā hṛtsu kāmā ayaṃsata |
    abhūtaṃ gopā mithunā śubhas patī priyā aryamṇo duryāṃ aśīmahi ||

    आ । वा॒म् । अ॒ग॒न् । सु॒ऽम॒तिः । वा॒जि॒नी॒व॒सू॒ इति॑ वाजिनीऽवसू । नि । अ॒श्वि॒ना॒ । हृ॒त्ऽसु । कामाः॑ । अ॒यं॒स॒त॒ ।
    अभू॑तम् । गो॒पा । मि॒थु॒ना । शु॒भः॒ । प॒ती॒ इति॑ । प्रि॒याः । अ॒र्य॒म्णः । दुर्या॑न् । अ॒शी॒म॒हि॒ ॥

    आ । वाम् । अगन् । सुऽमतिः । वाजिनीवसू इति वाजिनीऽवसू । नि । अश्विना । हृत्ऽसु । कामाः । अयंसत ।
    अभूतम् । गोपा । मिथुना । शुभः । पती इति । प्रियाः । अर्यम्णः । दुर्यान् । अशीमहि ॥

    ā́ ǀ vām ǀ agan ǀ su-matíḥ ǀ vājinīvasū íti vājinī-vasū ǀ ní ǀ aśvinā ǀ hṛt-sú ǀ kā́māḥ ǀ ayaṃsata ǀ
    ábhūtam ǀ gopā́ ǀ mithunā́ ǀ śubhaḥ ǀ patī íti ǀ priyā́ḥ ǀ aryamṇáḥ ǀ dúryān ǀ aśīmahi ǁ

    ā ǀ vām ǀ agan ǀ su-matiḥ ǀ vājinīvasū iti vājinī-vasū ǀ ni ǀ aśvinā ǀ hṛt-su ǀ kāmāḥ ǀ ayaṃsata ǀ
    abhūtam ǀ gopā ǀ mithunā ǀ śubhaḥ ǀ patī iti ǀ priyāḥ ǀ aryamṇaḥ ǀ duryān ǀ aśīmahi ǁ

    10.40.12 Aṣṭaka 7.8.20.2Anuvāka 10.3.129Interpretations

13. Ṛk 13

    ता मं॑दसा॒ना मनु॑षो दुरो॒ण आ ध॒त्तं र॒यिं स॒हवी॑रं वच॒स्यवे॑ ।
    कृ॒तं ती॒र्थं सु॑प्रपा॒णं शु॑भस्पती स्था॒णुं प॑थे॒ष्ठामप॑ दुर्म॒तिं ह॑तं ॥

    ता मन्दसाना मनुषो दुरोण आ धत्तं रयिं सहवीरं वचस्यवे |
    कृतं तीर्थं सुप्रपाणं शुभस् पती स्थाणुम् पथेष्ठाम् अप दुर्मतिं हतम् ||

    tā́ mandasānā́ mánuṣo duroṇá ā́ dhattám rayím sahávīram vacasyáve ǀ
    kṛtám tīrthám suprapāṇám śubhaspatī sthāṇúm patheṣṭhā́mápa durmatím hatam ǁ

    tā mandasānā manuṣo duroṇa ā dhattaṃ rayiṃ sahavīraṃ vacasyave |
    kṛtaṃ tīrthaṃ suprapāṇaṃ śubhas patī sthāṇum patheṣṭhām apa durmatiṃ hatam ||

    ता । म॒न्द॒सा॒ना । मनु॑षः । दु॒रो॒णे । आ । ध॒त्तम् । र॒यिम् । स॒हऽवी॑रम् । व॒च॒स्यवे॑ ।
    कृ॒तम् । ती॒र्थम् । सु॒ऽप्र॒पा॒नम् । शु॒भः॒ । प॒ती॒ इति॑ । स्था॒णुम् । प॒थे॒ऽस्थाम् । अप॑ । दुः॒ऽम॒तिम् । ह॒त॒म् ॥

    ता । मन्दसाना । मनुषः । दुरोणे । आ । धत्तम् । रयिम् । सहऽवीरम् । वचस्यवे ।
    कृतम् । तीर्थम् । सुऽप्रपानम् । शुभः । पती इति । स्थाणुम् । पथेऽस्थाम् । अप । दुःऽमतिम् । हतम् ॥

    tā́ ǀ mandasānā́ ǀ mánuṣaḥ ǀ duroṇé ǀ ā́ ǀ dhattám ǀ rayím ǀ sahá-vīram ǀ vacasyáve ǀ
    kṛtám ǀ tīrthám ǀ su-prapānám ǀ śubhaḥ ǀ patī íti ǀ sthāṇúm ǀ pathe-sthā́m ǀ ápa ǀ duḥ-matím ǀ hatam ǁ

    tā ǀ mandasānā ǀ manuṣaḥ ǀ duroṇe ǀ ā ǀ dhattam ǀ rayim ǀ saha-vīram ǀ vacasyave ǀ
    kṛtam ǀ tīrtham ǀ su-prapānam ǀ śubhaḥ ǀ patī iti ǀ sthāṇum ǀ pathe-sthām ǀ apa ǀ duḥ-matim ǀ hatam ǁ

    10.40.13 Aṣṭaka 7.8.20.3Anuvāka 10.3.130Interpretations

14. Ṛk 14

    क्व॑ स्विद॒द्य क॑त॒मास्व॒श्विना॑ वि॒क्षु द॒स्रा मा॑दयेते शु॒भस्पती॑ ।
    क ईं॒ नि ये॑मे कत॒मस्य॑ जग्मतु॒र्विप्र॑स्य वा॒ यज॑मानस्य वा गृ॒हं ॥

    क्व स्विद् अद्य कतमास्व् अश्विना विक्षु दस्रा मादयेते शुभस् पती |
    क ईं नि येमे कतमस्य जग्मतुर् विप्रस्य वा यजमानस्य वा गृहम् ||

    kvá svidadyá katamā́svaśvínā vikṣú dasrā́ mādayete śubháspátī ǀ
    ká īm ní yeme katamásya jagmaturvíprasya vā yájamānasya vā gṛhám ǁ

    kva svid adya katamāsv aśvinā vikṣu dasrā mādayete śubhas patī |
    ka īṃ ni yeme katamasya jagmatur viprasya vā yajamānasya vā gṛham ||

    क्व॑ । स्वि॒त् । अ॒द्य । क॒त॒मासु॑ । अ॒श्विना॑ । वि॒क्षु । द॒स्रा । मा॒द॒ये॒ते॒ इति॑ । शु॒भः । पती॒ इति॑ ।
    कः । ई॒म् । नि । ये॒मे॒ । क॒त॒मस्य॑ । ज॒ग्म॒तुः॒ । विप्र॑स्य । वा॒ । यज॑मानस्य । वा॒ । गृ॒हम् ॥

    क्व । स्वित् । अद्य । कतमासु । अश्विना । विक्षु । दस्रा । मादयेते इति । शुभः । पती इति ।
    कः । ईम् । नि । येमे । कतमस्य । जग्मतुः । विप्रस्य । वा । यजमानस्य । वा । गृहम् ॥

    kvá ǀ svit ǀ adyá ǀ katamā́su ǀ aśvínā ǀ vikṣú ǀ dasrā́ ǀ mādayete íti ǀ śubháḥ ǀ pátī íti ǀ
    káḥ ǀ īm ǀ ní ǀ yeme ǀ katamásya ǀ jagmatuḥ ǀ víprasya ǀ vā ǀ yájamānasya ǀ vā ǀ gṛhám ǁ

    kva ǀ svit ǀ adya ǀ katamāsu ǀ aśvinā ǀ vikṣu ǀ dasrā ǀ mādayete iti ǀ śubhaḥ ǀ patī iti ǀ
    kaḥ ǀ īm ǀ ni ǀ yeme ǀ katamasya ǀ jagmatuḥ ǀ viprasya ǀ vā ǀ yajamānasya ǀ vā ǀ gṛham ǁ

    10.40.14 Aṣṭaka 7.8.20.4Anuvāka 10.3.131Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.