Devatā देवता

Agni

Ṛṣi ऋषि

Vimada Aindra Or Vimada Prājāpatya Or Vimada Aindra And Vasukṛt Vāsukra

Chandas छन्दस्

Āstārapaṅkti

1. Ṛk 1

   आग्निं न स्ववृ॑क्तिभि॒र्होता॑रं त्वा वृणीमहे ।
   य॒ज्ञाय॑ स्ती॒र्णब॑र्हिषे॒ वि वो॒ मदे॑ शी॒रं पा॑व॒कशो॑चिषं॒ विव॑क्षसे ॥

   आग्निं न स्ववृक्तिभिर् होतारं त्वा वृणीमहे |
   यज्ञाय स्तीर्णबर्हिषे वि वो मदे शीरम् पावकशोचिषं विवक्षसे ||

   ā́gním ná svávṛktibhirhótāram tvā vṛṇīmahe ǀ
   yajñā́ya stīrṇábarhiṣe ví vo máde śīrám pāvakáśociṣam vívakṣase ǁ

   āgniṃ na svavṛktibhir hotāraṃ tvā vṛṇīmahe |
   yajñāya stīrṇabarhiṣe vi vo made śīram pāvakaśociṣaṃ vivakṣase ||

   आ । अ॒ग्निम् । न । स्ववृ॑क्तिऽभिः । होता॑रम् । त्वा॒ । वृ॒णी॒म॒हे॒ ।
   य॒ज्ञाय॑ । स्ती॒र्णऽब॑र्हिषे । वि । वः॒ । मदे॑ । शी॒रम् । पा॒व॒कऽशो॑चिषम् । विव॑क्षसे ॥

   आ । अग्निम् । न । स्ववृक्तिऽभिः । होतारम् । त्वा । वृणीमहे ।
   यज्ञाय । स्तीर्णऽबर्हिषे । वि । वः । मदे । शीरम् । पावकऽशोचिषम् । विवक्षसे ॥

   ā́ ǀ agním ǀ ná ǀ svávṛkti-bhiḥ ǀ hótāram ǀ tvā ǀ vṛṇīmahe ǀ
   yajñā́ya ǀ stīrṇá-barhiṣe ǀ ví ǀ vaḥ ǀ máde ǀ śīrám ǀ pāvaká-śociṣam ǀ vívakṣase ǁ

   ā ǀ agnim ǀ na ǀ svavṛkti-bhiḥ ǀ hotāram ǀ tvā ǀ vṛṇīmahe ǀ
   yajñāya ǀ stīrṇa-barhiṣe ǀ vi ǀ vaḥ ǀ made ǀ śīram ǀ pāvaka-śociṣam ǀ vivakṣase ǁ

   10.21.1 Aṣṭaka 7.7.4.1Anuvāka 10.2.47Interpretations

2. Ṛk 2

   त्वामु॒ ते स्वा॒भुवः॑ शुं॒भंत्यश्व॑राधसः ।
   वेति॒ त्वामु॑प॒सेच॑नी॒ वि वो॒ मद॒ ऋजी॑तिरग्न॒ आहु॑ति॒र्विव॑क्षसे ॥

   त्वाम् उ ते स्वाभुवः शुम्भन्त्य् अश्वराधसः |
   वेति त्वाम् उपसेचनी वि वो मद ऋजीतिर् अग्न आहुतिर् विवक्षसे ||

   tvā́mu té svābhúvaḥ śumbhántyáśvarādhasaḥ ǀ
   véti tvā́mupasécanī ví vo máda ṛ́jītiragna ā́hutirvívakṣase ǁ

   tvām u te svābhuvaḥ śumbhanty aśvarādhasaḥ |
   veti tvām upasecanī vi vo mada ṛjītir agna āhutir vivakṣase ||

   त्वाम् । ऊं॒ इति॑ । ते । सु॒ऽआ॒भुवः॑ । शु॒म्भन्ति॑ । अश्व॑ऽराधसः ।
   वेति॑ । त्वाम् । उ॒प॒ऽसेच॑नी । वि । वः॒ । मदे॑ । ऋजी॑तिः । अ॒ग्ने॒ । आऽहु॑तिः । विव॑क्षसे ॥

   त्वाम् । ऊं इति । ते । सुऽआभुवः । शुम्भन्ति । अश्वऽराधसः ।
   वेति । त्वाम् । उपऽसेचनी । वि । वः । मदे । ऋजीतिः । अग्ने । आऽहुतिः । विवक्षसे ॥

   tvā́m ǀ ūṃ íti ǀ té ǀ su-ābhúvaḥ ǀ śumbhánti ǀ áśva-rādhasaḥ ǀ
   véti ǀ tvā́m ǀ upa-sécanī ǀ ví ǀ vaḥ ǀ máde ǀ ṛ́jītiḥ ǀ agne ǀ ā́-hutiḥ ǀ vívakṣase ǁ

   tvām ǀ ūṃ iti ǀ te ǀ su-ābhuvaḥ ǀ śumbhanti ǀ aśva-rādhasaḥ ǀ
   veti ǀ tvām ǀ upa-secanī ǀ vi ǀ vaḥ ǀ made ǀ ṛjītiḥ ǀ agne ǀ ā-hutiḥ ǀ vivakṣase ǁ

   10.21.2 Aṣṭaka 7.7.4.2Anuvāka 10.2.48Interpretations

3. Ṛk 3

   त्वे ध॒र्माण॑ आसते जु॒हूभिः॑ सिंच॒तीरि॑व ।
   कृ॒ष्णा रू॒पाण्यर्जु॑ना॒ वि वो॒ मदे॒ विश्वा॒ अधि॒ श्रियो॑ धिषे॒ विव॑क्षसे ॥

   त्वे धर्माण आसते जुहूभिः सिञ्चतीर् इव |
   कृष्णा रूपाण्य् अर्जुना वि वो मदे विश्वा अधि श्रियो धिषे विवक्षसे ||

   tvé dharmā́ṇa āsate juhū́bhiḥ siñcatī́riva ǀ
   kṛṣṇā́ rūpā́ṇyárjunā ví vo máde víśvā ádhi śríyo dhiṣe vívakṣase ǁ

   tve dharmāṇa āsate juhūbhiḥ siñcatīr iva |
   kṛṣṇā rūpāṇy arjunā vi vo made viśvā adhi śriyo dhiṣe vivakṣase ||

   त्वे इति॑ । ध॒र्माणः॑ । आ॒स॒ते॒ । जु॒हूभिः॑ । सि॒ञ्च॒तीःऽइ॑व ।
   कृ॒ष्णा । रू॒पाणि॑ । अर्जु॑ना । वि । वः॒ । मदे॑ । विश्वाः॑ । अधि॑ । श्रियः॑ । धि॒षे॒ । विव॑क्षसे ॥

   त्वे इति । धर्माणः । आसते । जुहूभिः । सिञ्चतीःऽइव ।
   कृष्णा । रूपाणि । अर्जुना । वि । वः । मदे । विश्वाः । अधि । श्रियः । धिषे । विवक्षसे ॥

   tvé íti ǀ dharmā́ṇaḥ ǀ āsate ǀ juhū́bhiḥ ǀ siñcatī́ḥ-iva ǀ
   kṛṣṇā́ ǀ rūpā́ṇi ǀ árjunā ǀ ví ǀ vaḥ ǀ máde ǀ víśvāḥ ǀ ádhi ǀ śríyaḥ ǀ dhiṣe ǀ vívakṣase ǁ

   tve iti ǀ dharmāṇaḥ ǀ āsate ǀ juhūbhiḥ ǀ siñcatīḥ-iva ǀ
   kṛṣṇā ǀ rūpāṇi ǀ arjunā ǀ vi ǀ vaḥ ǀ made ǀ viśvāḥ ǀ adhi ǀ śriyaḥ ǀ dhiṣe ǀ vivakṣase ǁ

   10.21.3 Aṣṭaka 7.7.4.3Anuvāka 10.2.49Interpretations

4. Ṛk 4

   यम॑ग्ने॒ मन्य॑से र॒यिं सह॑सावन्नमर्त्य ।
   तमा नो॒ वाज॑सातये॒ वि वो॒ मदे॑ य॒ज्ञेषु॑ चि॒त्रमा भ॑रा॒ विव॑क्षसे ॥

   यम् अग्ने मन्यसे रयिं सहसावन्न् अमर्त्य |
   तम् आ नो वाजसातये वि वो मदे यज्ञेषु चित्रम् आ भरा विवक्षसे ||

   yámagne mányase rayím sáhasāvannamartya ǀ
   támā́ no vā́jasātaye ví vo máde yajñéṣu citrámā́ bharā vívakṣase ǁ

   yam agne manyase rayiṃ sahasāvann amartya |
   tam ā no vājasātaye vi vo made yajñeṣu citram ā bharā vivakṣase ||

   यम् । अ॒ग्ने॒ । मन्य॑से । र॒यिम् । सह॑साऽवन् । अ॒म॒र्त्य॒ ।
   तम् । आ । नः॒ । वाज॑ऽसातये । वि । वः॒ । मदे॑ । य॒ज्ञेषु॑ । चि॒त्रम् । आ । भ॒र॒ । विव॑क्षसे ॥

   यम् । अग्ने । मन्यसे । रयिम् । सहसाऽवन् । अमर्त्य ।
   तम् । आ । नः । वाजऽसातये । वि । वः । मदे । यज्ञेषु । चित्रम् । आ । भर । विवक्षसे ॥

   yám ǀ agne ǀ mányase ǀ rayím ǀ sáhasā-van ǀ amartya ǀ
   tám ǀ ā́ ǀ naḥ ǀ vā́ja-sātaye ǀ ví ǀ vaḥ ǀ máde ǀ yajñéṣu ǀ citrám ǀ ā́ ǀ bhara ǀ vívakṣase ǁ

   yam ǀ agne ǀ manyase ǀ rayim ǀ sahasā-van ǀ amartya ǀ
   tam ǀ ā ǀ naḥ ǀ vāja-sātaye ǀ vi ǀ vaḥ ǀ made ǀ yajñeṣu ǀ citram ǀ ā ǀ bhara ǀ vivakṣase ǁ

   10.21.4 Aṣṭaka 7.7.4.4Anuvāka 10.2.50Interpretations

5. Ṛk 5

   अ॒ग्निर्जा॒तो अथ॑र्वणा वि॒दद्विश्वा॑नि॒ काव्या॑ ।
   भुव॑द्दू॒तो वि॒वस्व॑तो॒ वि वो॒ मदे॑ प्रि॒यो य॒मस्य॒ काम्यो॒ विव॑क्षसे ॥

   अग्निर् जातो अथर्वणा विदद् विश्वानि काव्या |
   भुवद् दूतो विवस्वतो वि वो मदे प्रियो यमस्य काम्यो विवक्षसे ||

   agnírjātó átharvaṇā vidádvíśvāni kā́vyā ǀ
   bhúvaddūtó vivásvato ví vo máde priyó yamásya kā́myo vívakṣase ǁ

   agnir jāto atharvaṇā vidad viśvāni kāvyā |
   bhuvad dūto vivasvato vi vo made priyo yamasya kāmyo vivakṣase ||

   अ॒ग्निः । जा॒तः । अथ॑र्वणा । वि॒दत् । विश्वा॑नि । काव्या॑ ।
   भुव॑त् । दू॒तः । वि॒वस्व॑तः । वि । वः॒ । मदे॑ । प्रि॒यः । य॒मस्य॑ । काम्यः॑ । विव॑क्षसे ॥

   अग्निः । जातः । अथर्वणा । विदत् । विश्वानि । काव्या ।
   भुवत् । दूतः । विवस्वतः । वि । वः । मदे । प्रियः । यमस्य । काम्यः । विवक्षसे ॥

   agníḥ ǀ jātáḥ ǀ átharvaṇā ǀ vidát ǀ víśvāni ǀ kā́vyā ǀ
   bhúvat ǀ dūtáḥ ǀ vivásvataḥ ǀ ví ǀ vaḥ ǀ máde ǀ priyáḥ ǀ yamásya ǀ kā́myaḥ ǀ vívakṣase ǁ

   agniḥ ǀ jātaḥ ǀ atharvaṇā ǀ vidat ǀ viśvāni ǀ kāvyā ǀ
   bhuvat ǀ dūtaḥ ǀ vivasvataḥ ǀ vi ǀ vaḥ ǀ made ǀ priyaḥ ǀ yamasya ǀ kāmyaḥ ǀ vivakṣase ǁ

   10.21.5 Aṣṭaka 7.7.4.5Anuvāka 10.2.51Interpretations

6. Ṛk 6

   त्वां य॒ज्ञेष्वी॑ळ॒तेऽग्ने॑ प्रय॒त्य॑ध्व॒रे ।
   त्वं वसू॑नि॒ काम्या॒ वि वो॒ मदे॒ विश्वा॑ दधासि दा॒शुषे॒ विव॑क्षसे ॥

   त्वां यज्ञेष्व् ईऌअते ऽग्ने प्रयत्य् अध्वरे |
   त्वं वसूनि काम्या वि वो मदे विश्वा दधासि दाशुषे विवक्षसे ||

   tvā́m yajñéṣvīḷaté’gne prayatyádhvaré ǀ
   tvám vásūni kā́myā ví vo máde víśvā dadhāsi dāśúṣe vívakṣase ǁ

   tvāṃ yajñeṣv īḷate 'gne prayaty adhvare |
   tvaṃ vasūni kāmyā vi vo made viśvā dadhāsi dāśuṣe vivakṣase ||

   त्वाम् । य॒ज्ञेषु॑ । ई॒ळ॒ते॒ । अग्ने॑ । प्र॒ऽय॒ति । अ॒ध्व॒रे ।
   त्वम् । वसू॑नि । काम्या॑ । वि । वः॒ । मदे॑ । विश्वा॑ । द॒धा॒सि॒ । दा॒शुषे॑ । विव॑क्षसे ॥

   त्वाम् । यज्ञेषु । ईळते । अग्ने । प्रऽयति । अध्वरे ।
   त्वम् । वसूनि । काम्या । वि । वः । मदे । विश्वा । दधासि । दाशुषे । विवक्षसे ॥

   tvā́m ǀ yajñéṣu ǀ īḷate ǀ ágne ǀ pra-yatí ǀ adhvaré ǀ
   tvám ǀ vásūni ǀ kā́myā ǀ ví ǀ vaḥ ǀ máde ǀ víśvā ǀ dadhāsi ǀ dāśúṣe ǀ vívakṣase ǁ

   tvām ǀ yajñeṣu ǀ īḷate ǀ agne ǀ pra-yati ǀ adhvare ǀ
   tvam ǀ vasūni ǀ kāmyā ǀ vi ǀ vaḥ ǀ made ǀ viśvā ǀ dadhāsi ǀ dāśuṣe ǀ vivakṣase ǁ

   10.21.6 Aṣṭaka 7.7.5.1Anuvāka 10.2.52Interpretations

7. Ṛk 7

   त्वां य॒ज्ञेष्वृ॒त्विजं॒ चारु॑मग्ने॒ नि षे॑दिरे ।
   घृ॒तप्र॑तीकं॒ मनु॑षो॒ वि वो॒ मदे॑ शु॒क्रं चेति॑ष्ठम॒क्षभि॒र्विव॑क्षसे ॥

   त्वां यज्ञेष्व् ऋत्विजं चारुम् अग्ने नि षेदिरे |
   घृतप्रतीकम् मनुषो वि वो मदे शुक्रं चेतिष्ठम् अक्षभिर् विवक्षसे ||

   tvā́m yajñéṣvṛtvíjam cā́rumagne ní ṣedire ǀ
   ghṛtápratīkam mánuṣo ví vo máde śukrám cétiṣṭhamakṣábhirvívakṣase ǁ

   tvāṃ yajñeṣv ṛtvijaṃ cārum agne ni ṣedire |
   ghṛtapratīkam manuṣo vi vo made śukraṃ cetiṣṭham akṣabhir vivakṣase ||

   त्वाम् । य॒ज्ञेषु॑ । ऋ॒त्विज॑म् । चारु॑म् । अ॒ग्ने॒ । नि । से॒दि॒रे॒ ।
   घृ॒तऽप्र॑तीकम् । मनु॑षः । वि । वः॒ । मदे॑ । शु॒क्रम् । चेति॑ष्ठम् । अ॒क्षऽभिः॑ । विव॑क्षसे ॥

   त्वाम् । यज्ञेषु । ऋत्विजम् । चारुम् । अग्ने । नि । सेदिरे ।
   घृतऽप्रतीकम् । मनुषः । वि । वः । मदे । शुक्रम् । चेतिष्ठम् । अक्षऽभिः । विवक्षसे ॥

   tvā́m ǀ yajñéṣu ǀ ṛtvíjam ǀ cā́rum ǀ agne ǀ ní ǀ sedire ǀ
   ghṛtá-pratīkam ǀ mánuṣaḥ ǀ ví ǀ vaḥ ǀ máde ǀ śukrám ǀ cétiṣṭham ǀ akṣá-bhiḥ ǀ vívakṣase ǁ

   tvām ǀ yajñeṣu ǀ ṛtvijam ǀ cārum ǀ agne ǀ ni ǀ sedire ǀ
   ghṛta-pratīkam ǀ manuṣaḥ ǀ vi ǀ vaḥ ǀ made ǀ śukram ǀ cetiṣṭham ǀ akṣa-bhiḥ ǀ vivakṣase ǁ

   10.21.7 Aṣṭaka 7.7.5.2Anuvāka 10.2.53Interpretations

8. Ṛk 8

   अग्ने॑ शु॒क्रेण॑ शो॒चिषो॒रु प्र॑थयसे बृ॒हत् ।
   अ॒भि॒क्रंद॑न्वृषायसे॒ वि वो॒ मदे॒ गर्भं॑ दधासि जा॒मिषु॒ विव॑क्षसे ॥

   अग्ने शुक्रेण शोचिषोरु प्रथयसे बृहत् |
   अभिक्रन्दन् वृषायसे वि वो मदे गर्भं दधासि जामिषु विवक्षसे ||

   ágne śukréṇa śocíṣorú prathayase bṛhát ǀ
   abhikrándanvṛṣāyase ví vo máde gárbham dadhāsi jāmíṣu vívakṣase ǁ

   agne śukreṇa śociṣoru prathayase bṛhat |
   abhikrandan vṛṣāyase vi vo made garbhaṃ dadhāsi jāmiṣu vivakṣase ||

   अग्ने॑ । शु॒क्रेण॑ । शो॒चिषा॑ । उ॒रु । प्र॒थ॒य॒से॒ । बृ॒हत् ।
   अ॒भि॒ऽक्रन्द॑न् । वृ॒ष॒ऽय॒से॒ । वि । वः॒ । मदे॑ । गर्भ॑म् । द॒धा॒सि॒ । जा॒मिषु॑ । विव॑क्षसे ॥

   अग्ने । शुक्रेण । शोचिषा । उरु । प्रथयसे । बृहत् ।
   अभिऽक्रन्दन् । वृषऽयसे । वि । वः । मदे । गर्भम् । दधासि । जामिषु । विवक्षसे ॥

   ágne ǀ śukréṇa ǀ śocíṣā ǀ urú ǀ prathayase ǀ bṛhát ǀ
   abhi-krándan ǀ vṛṣa-yase ǀ ví ǀ vaḥ ǀ máde ǀ gárbham ǀ dadhāsi ǀ jāmíṣu ǀ vívakṣase ǁ

   agne ǀ śukreṇa ǀ śociṣā ǀ uru ǀ prathayase ǀ bṛhat ǀ
   abhi-krandan ǀ vṛṣa-yase ǀ vi ǀ vaḥ ǀ made ǀ garbham ǀ dadhāsi ǀ jāmiṣu ǀ vivakṣase ǁ

   10.21.8 Aṣṭaka 7.7.5.3Anuvāka 10.2.54Interpretations

Text, recitation and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.