Ṛgveda · Maṇḍala 1 · Sūkta 116

Ṛk 1.116.15

Aśvins · Kakṣīvat Dairghatamasa

The whole sūkta Link

Saṃhitā

च॒रित्रं॒ हि वेरि॒वाच्छे॑दि प॒र्णमा॒जा खे॒लस्य॒ परि॑तक्म्यायां ।
स॒द्यो जंघा॒माय॑सीं वि॒श्पला॑यै॒ धने॑ हि॒ते सर्त॑वे॒ प्रत्य॑धत्तं ॥

चरित्रं हि वेर् इवाच्छेदि पर्णम् आजा खेलस्य परितक्म्यायाम् |
सद्यो जङ्घाम् आयसीं विश्पलायै धने हिते सर्तवे प्रत्य् अधत्तम् ||

carítram hí vérivā́cchedi parṇámājā́ khelásya páritakmyāyām ǀ
sadyó jáṅghāmā́yasīm viśpálāyai dháne hité sártave prátyadhattam ǁ

caritraṃ hi ver ivācchedi parṇam ājā khelasya paritakmyāyām |
sadyo jaṅghām āyasīṃ viśpalāyai dhane hite sartave praty adhattam ||

Padapāṭha

च॒रित्र॑म् । हि । वेःऽइ॑व । अच्छे॑दि । प॒र्णम् । आ॒जा । खे॒लस्य॑ । परि॑ऽतक्म्यायाम् ।
स॒द्यः । जङ्घा॑म् । आय॑सीम् । वि॒श्पला॑यै । धने॑ । हि॒ते । सर्त॑वे । प्रति॑ । अ॒ध॒त्त॒म् ॥

चरित्रम् । हि । वेःऽइव । अच्छेदि । पर्णम् । आजा । खेलस्य । परिऽतक्म्यायाम् ।
सद्यः । जङ्घाम् । आयसीम् । विश्पलायै । धने । हिते । सर्तवे । प्रति । अधत्तम् ॥

carítram ǀ hí ǀ véḥ-iva ǀ ácchedi ǀ parṇám ǀ ājā́ ǀ khelásya ǀ pári-takmyāyām ǀ
sadyáḥ ǀ jáṅghām ǀ ā́yasīm ǀ viśpálāyai ǀ dháne ǀ hité ǀ sártave ǀ práti ǀ adhattam ǁ

caritram ǀ hi ǀ veḥ-iva ǀ acchedi ǀ parṇam ǀ ājā ǀ khelasya ǀ pari-takmyāyām ǀ
sadyaḥ ǀ jaṅghām ǀ āyasīm ǀ viśpalāyai ǀ dhane ǀ hite ǀ sartave ǀ prati ǀ adhattam ǁ

References

Maṇḍala · Sūkta · Ṛk
01.116.15
Aṣṭaka · Adhyāya · Varga · Ṛk
1.8.10.05
Maṇḍala · Anuvāka · Ṛk
1.17.015
Devatā देवता
Aśvins
Ṛṣi ऋषि
Kakṣīvat Dairghatamasa
Chandas छन्दस्
Triṣṭubh
Svara स्वरः
धैवतः

Text and interpretations from the Ṛgveda database of theveda.org.in.

Ṛgveda 1.116.15

Interpretations

Kapali Shastri

Commentary

Vishpala's foot was cut off in the battle like the wing of a bird; immediately at night ye gave her an iron leg that she might go to the hidden treasure.

Footnote

wife of Khala