श्रीमार्कण्डेय उवाच । (१।१)

ततो गच्छेन् महीपाल तापेश्वरमनुत्तमम् । (१।२)

यत्र सा हरिणी सिद्धा व्याधभीता नरेश्वर ॥ (१।३)

जले प्रक्षिप्य गात्राणि ह्यन्तरिक्षं गता तु सा । (२।१)

व्याधो विस्मितचित्तस्तु तां मृगीमवलोक्य च ॥ (२।२)

विमुच्य सशरं चापं प्रारेभे तप उत्तमम् । (३।१)

दिव्यं वर्षसहस्रं तु व्याधेनाचरितं तपः ॥ (३।२)

अतीते तु ततः काले परितुष्टो महेश्वरः । (४।१)

वरं ब्रूहि महाव्याध यत्ते मनसि रोचते ॥ (४।२)

व्याध उवाच । (५।१)

यदि तुष्टो ऽसि देवेश यदि देयो वरो मम । (५।२)

तव पार्श्वे महादेव वासो मे प्रतिदीयताम् ॥ (५।३)

ईश्वर उवाच । (६।१)

एवं भवतु ते व्याध यस्त्वया काङ्क्षितो वरः । (६।२)

दैवदेवो महादेव इत्युक्त्वान्तरधीयत । (६।३)

गते चादर्शनं देवे स्थापयित्वा महेश्वरम् ॥ (६।४)

पूजयित्वा विधानेन गतो व्याधस्ततो दिवम् । (७।१)

तदाप्रभृति तत्तीर्थं त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् ॥ (७।२)

व्याधानुतापसंजातं तापेश्वरमिति श्रुतम् । (८।१)

तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा सम्पूजयति शङ्करम् ॥ (८।२)

शिवलोकमवाप्नोति मामुवाच महेश्वरः । (९।१)

ये स्नाता नर्मदातोये तीर्थे तापेश्वरे नराः ॥ (९।२)

तापत्रयविमुक्तास्ते नात्र कार्या विचारणा । (१०।१)

अष्टम्यां च चतुर्दश्यां तृतीयायां विशेषतः ॥ (१०।२)

स्नानं समाचरेन् नित्यं सर्वपातकशान्तये ॥ (११।१)

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां पञ्चम आवन्त्यखण्डे रेवाखण्डे तापेश्वरतीर्थमाहात्म्यवर्णनं नामैकचत्वारिंशदधिकशततमो ऽध्यायः ॥ (१२।१)