स्कन्दपुराण (रेवाखण्ड)Skandapurāṇa (Revākhaṇḍa)

SkPur (Rkh), 1, 99

99 of 232 · 50 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

श्रीमार्कण्डेय उवाच । (१।१)

śrīmārkaṇḍeya uvāca

1.2१.२

ततो गच्छेन्महीपाल नर्मदादक्षिणे तटे । (१।२)

tato gacchenmahīpāla narmadādakṣiṇe taṭe |

1.3१.३

स्थापितं वासुकीशं तु समस्ताघौघनाशनम् ॥ (१।३)

sthāpitaṃ vāsukīśaṃ tu samastāghaughanāśanam ||

2.1२.१

युधिष्ठिर उवाच । (२।१)

yudhiṣṭhira uvāca

2.2२.२

कस्माच्च कारणात्तात रेवाया दक्षिणे तटे । (२।२)

kasmācca kāraṇāttāta revāyā dakṣiṇe taṭe |

2.3२.३

वासुकीशस्थापितो वै विस्तराद्वद मे गुरो ॥ (२।३)

vāsukīśasthāpito vai vistarādvada me guro ||

3.1३.१

श्रीमार्कण्डेय उवाच । (३।१)

śrīmārkaṇḍeya uvāca

3.2३.२

एतत्सर्वं समास्थाय नृत्यं शम्भुश्चकार वै ॥ (३।२)

etatsarvaṃ samāsthāya nṛtyaṃ śambhuścakāra vai ||

4.1४.१

श्रमादजायत स्वेदो गङ्गातोयविमिश्रितम् । (४।१)

śramādajāyata svedo gaṅgātoyavimiśritam |

4.2४.२

पतन्तमुरगो ऽश्नाति हरमौलिविनिर्गतम् ॥ (४।२)

patantamurago 'śnāti haramaulivinirgatam ||

5.1५.१

मन्दाकिनी ततः क्रुद्धा व्यालस्योपरि भारत । (५।१)

mandākinī tataḥ kruddhā vyālasyopari bhārata |

5.2५.२

प्राप्नुह्यजगरत् त्वं हि भुजङ्ग क्षुद्रजन्तुक ॥ (५।२)

prāpnuhyajagarat tvaṃ hi bhujaṅga kṣudrajantuka ||

6.1६.१

वासुकिरुवाच । (६।१)

vāsukiruvāca |

6.2६.२

अनुग्राह्यो ऽस्मि ते पापो दुर्नयो ऽहं हरादृते । (६।२)

anugrāhyo 'smi te pāpo durnayo 'haṃ harādṛte |

6.3६.३

त्रैलोक्यपावनी पुण्या सरित्त्वं शुभलक्षणा ॥ (६।३)

trailokyapāvanī puṇyā sarittvaṃ śubhalakṣaṇā ||

7.1७.१

संसारच्छेदनकरी ह्यार्तानामार्तिनाशनी । (७।१)

saṃsāracchedanakarī hyārtānāmārtināśanī |

7.2७.२

स्वर्गद्वारे स्थिता त्वं हि दयां कुरु मयीश्वरि ॥ (७।२)

svargadvāre sthitā tvaṃ hi dayāṃ kuru mayīśvari ||

8.1८.१

गङ्गोवाच । (८।१)

gaṅgovāca |

8.2८.२

कुरुष्व विपुलं विन्ध्यं तपस्त्वं शङ्करं प्रति । (८।२)

kuruṣva vipulaṃ vindhyaṃ tapastvaṃ śaṅkaraṃ prati |

8.3८.३

ततः प्राप्स्यसि स्वं स्थानं पन्नगत्वं ममाज्ञया ॥ (८।३)

tataḥ prāpsyasi svaṃ sthānaṃ pannagatvaṃ mamājñayā ||

9.1९.१

श्रीमार्कण्डेय उवाच । (९।१)

śrīmārkaṇḍeya uvāca

9.2९.२

ततो ऽसौ त्वरितो विन्ध्यं नागो गत्वा नगं शुभम् । (९।२)

tato 'sau tvarito vindhyaṃ nāgo gatvā nagaṃ śubham |

9.3९.३

तपस् तप्तुं समारेभे शङ्कराराधनोद्यतः ॥ (९।३)

tapas taptuṃ samārebhe śaṅkarārādhanodyataḥ ||

10.1१०.१

नित्यं दध्यौ महादेवं त्र्यक्षं डमरुकोद्यतम् । (१०।१)

nityaṃ dadhyau mahādevaṃ tryakṣaṃ ḍamarukodyatam |

10.2१०.२

ततो वर्षशते पूर्ण उपरुद्धो जगद्गुरुः । (१०।२)

tato varṣaśate pūrṇa uparuddho jagadguruḥ |

10.3१०.३

आगतस्तत्समीपं तु श्लक्ष्णां वाणीमुदाहरत् ॥ (१०।३)

āgatastatsamīpaṃ tu ślakṣṇāṃ vāṇīmudāharat ||

11.1११.१

वरं वरय मे वत्स पन्नग त्वं कृतादर ॥ (११।१)

varaṃ varaya me vatsa pannaga tvaṃ kṛtādara ||

12.1१२.१

वासुकिर् उवाच । (१२।१)

vāsukir uvāca

12.2१२.२

यदि तुष्टो ऽसि मे देव वरं दास्यसि शङ्कर । (१२।२)

yadi tuṣṭo 'si me deva varaṃ dāsyasi śaṅkara |

12.3१२.३

प्रसादात्तव देवेश भूयान्निष्पापता मम । (१२।३)

prasādāttava deveśa bhūyānniṣpāpatā mama |

12.4१२.४

तीर्थं किंचित्समाख्याहि सर्वपापप्रणाशनम् ॥ (१२।४)

tīrthaṃ kiṃcitsamākhyāhi sarvapāpapraṇāśanam ||

13.1१३.१

ईश्वर उवाच । (१३।१)

īśvara uvāca

13.2१३.२

पन्नग त्वं महाबाहो रेवां गच्छ शुभंकरीम् । (१३।२)

pannaga tvaṃ mahābāho revāṃ gaccha śubhaṃkarīm |

13.3१३.३

याम्ये तस्यास्तटे पुण्ये स्नानं कुरु यथाविधि ॥ (१३।३)

yāmye tasyāstaṭe puṇye snānaṃ kuru yathāvidhi ||

14.1१४.१

इत्युक्त्वान्तर्दधे देवो वासुकिस्त्वरयान्वितः । (१४।१)

ityuktvāntardadhe devo vāsukistvarayānvitaḥ |

14.2१४.२

रूपेणाजगरेणैव प्रविष्टो नर्मदाजलम् ॥ (१४।२)

rūpeṇājagareṇaiva praviṣṭo narmadājalam ||

15.1१५.१

मार्गेण तस्य संजातं जाह्नव्याः स्रोत उत्तमम् । (१५।१)

mārgeṇa tasya saṃjātaṃ jāhnavyāḥ srota uttamam |

15.2१५.२

निर्धूतकल्मषः सर्पः संजातो नर्मदाजले ॥ (१५।२)

nirdhūtakalmaṣaḥ sarpaḥ saṃjāto narmadājale ||

16.1१६.१

स्थापितः शङ्करस्तत्र नर्मदायां युधिष्ठिर । (१६।१)

sthāpitaḥ śaṅkarastatra narmadāyāṃ yudhiṣṭhira |

16.2१६.२

ततो नागेश्वरं लिङ्गं प्रसिद्धं पापनाशनम् ॥ (१६।२)

tato nāgeśvaraṃ liṅgaṃ prasiddhaṃ pāpanāśanam ||

17.1१७.१

अष्टम्यां वा चतुर्दश्यां स्नापयेन्मधुना शिवम् । (१७।१)

aṣṭamyāṃ vā caturdaśyāṃ snāpayenmadhunā śivam |

17.2१७.२

विमुक्तकल्मषः सद्यो जायते नात्र संशयः ॥ (१७।२)

vimuktakalmaṣaḥ sadyo jāyate nātra saṃśayaḥ ||

18.1१८.१

अपुत्रा ये नराः पार्थ स्नानं कुर्वन्ति सङ्गमे । (१८।१)

aputrā ye narāḥ pārtha snānaṃ kurvanti saṅgame |

18.2१८.२

ते लभन्ते सुताञ्छ्रेष्ठान् कार्त्तवीर्योपमाञ्छुभान् ॥ (१८।२)

te labhante sutāñchreṣṭhān kārttavīryopamāñchubhān ||

19.1१९.१

श्राद्धं तत्रैव यः कुर्याद् उपवासपरायणः । (१९।१)

śrāddhaṃ tatraiva yaḥ kuryād upavāsaparāyaṇaḥ |

19.2१९.२

कुर्वन्प्रमोचयेत्प्रेतान्नरकान्नृपनन्दन ॥ (१९।२)

kurvanpramocayetpretānnarakānnṛpanandana ||

20.1२०.१

सर्पाणां च भयं वंशे ज्ञातिवर्गे न जायते । (२०।१)

sarpāṇāṃ ca bhayaṃ vaṃśe jñātivarge na jāyate |

20.2२०.२

निर्दोषं नन्दते तस्य कुलं नागप्रसादतः ॥ (२०।२)

nirdoṣaṃ nandate tasya kulaṃ nāgaprasādataḥ ||

21.1२१.१

एतत्ते सर्वमाख्यातं तव स्नेहान्नृपोत्तम ॥ (२१।१)

etatte sarvamākhyātaṃ tava snehānnṛpottama ||

22.1२२.१

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां पञ्चम आवन्त्यखण्डे रेवाखण्डे नागेश्वरतीर्थमाहात्म्यवर्णनं नामैकोनशततमो ऽध्यायः ॥ (२२।१)

iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe nāgeśvaratīrthamāhātmyavarṇanaṃ nāmaikonaśatatamo 'dhyāyaḥ ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

SkPur (Rkh), 1, 99

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit