स्कन्दपुराण (रेवाखण्ड)Skandapurāṇa (Revākhaṇḍa)

SkPur (Rkh), 1, 34

34 of 232 · 52 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

श्रीमार्कण्डेय उवाच । (१।१)

śrīmārkaṇḍeya uvāca

1.2१.२

तत्रैव तु भवेदन्यद् आदित्यस्य महात्मनः । (१।२)

tatraiva tu bhavedanyad ādityasya mahātmanaḥ |

1.3१.३

कीर्तयामि नरश्रेष्ठ यदि ते श्रवणे मतिः ॥ (१।३)

kīrtayāmi naraśreṣṭha yadi te śravaṇe matiḥ ||

2.1२.१

युधिष्ठिर उवाच । (२।१)

yudhiṣṭhira uvāca

2.2२.२

एतदाश्चर्यमतुलं श्रुत्वा तव मुखोद्गतम् । (२।२)

etadāścaryamatulaṃ śrutvā tava mukhodgatam |

2.3२.३

विस्मयाद्धृष्टरोमाहं जातो ऽस्मि मुनिसत्तम ॥ (२।३)

vismayāddhṛṣṭaromāhaṃ jāto 'smi munisattama ||

3.1३.१

सहस्रकिरणो देवो हर्ता कर्ता निरञ्जनः । (३।१)

sahasrakiraṇo devo hartā kartā nirañjanaḥ |

3.2३.२

अवतारेण लोकानाम् उद्धर्ता नर्मदातटे ॥ (३।२)

avatāreṇa lokānām uddhartā narmadātaṭe ||

4.1४.१

पुरुषाकारो भगवानुताहो तपसः फलात् । (४।१)

puruṣākāro bhagavānutāho tapasaḥ phalāt |

4.2४.२

कस्य गोत्रे समुत्पन्नः कस्य देवो ऽभवद् वशी ॥ (४।२)

kasya gotre samutpannaḥ kasya devo 'bhavad vaśī ||

5.1५.१

श्रीमार्कण्डेय उवाच । (५।१)

śrīmārkaṇḍeya uvāca

5.2५.२

कुलिकान्वयसम्भूतो ब्राह्मणो भक्तिमाञ्छुचिः । (५।२)

kulikānvayasambhūto brāhmaṇo bhaktimāñchuciḥ |

5.3५.३

ईक्ष्यामीति रविं तत्र तीर्थे यात्राकृतोद्यमः ॥ (५।३)

īkṣyāmīti raviṃ tatra tīrthe yātrākṛtodyamaḥ ||

6.1६.१

योजनानां शतं साग्रं निराहारो गतोदकः । (६।१)

yojanānāṃ śataṃ sāgraṃ nirāhāro gatodakaḥ |

6.2६.२

प्रस्थितो देवदेवेन स्वप्नान्ते वारितः किल ॥ (६।२)

prasthito devadevena svapnānte vāritaḥ kila ||

7.1७.१

भोभो मुने महासत्त्व अलं ते व्रतमीदृशम् । (७।१)

bhobho mune mahāsattva alaṃ te vratamīdṛśam |

7.2७.२

सर्वं व्याप्य स्थितं पश्य स्थावरं जङ्गमं च माम् ॥ (७।२)

sarvaṃ vyāpya sthitaṃ paśya sthāvaraṃ jaṅgamaṃ ca mām ||

8.1८.१

तपाम्यहं ततो वर्षं निगृह्णाम्य् उत्सृजामि च । (८।१)

tapāmyahaṃ tato varṣaṃ nigṛhṇāmy utsṛjāmi ca |

8.2८.२

न भृतं चैव मृत्युं च यः पश्यति स पश्यति ॥ (८।२)

na bhṛtaṃ caiva mṛtyuṃ ca yaḥ paśyati sa paśyati ||

9.1९.१

वरं वरय भद्रं त्वम् आत्मनो यस्तवेप्सितम् ॥ (९।१)

varaṃ varaya bhadraṃ tvam ātmano yastavepsitam ||

10.1१०.१

ब्राह्मण उवाच । (१०।१)

brāhmaṇa uvāca

10.2१०.२

यदि तुष्टो ऽसि मे देव देयो यदि वरो मम । (१०।२)

yadi tuṣṭo 'si me deva deyo yadi varo mama |

10.3१०.३

उत्तरे नर्मदाकूले सदा संनिहितो भव ॥ (१०।३)

uttare narmadākūle sadā saṃnihito bhava ||

11.1११.१

ये भक्त्या परया देव योजनानां शते स्थिताः । (११।१)

ye bhaktyā parayā deva yojanānāṃ śate sthitāḥ |

11.2११.२

स्मरिष्यन्ति जितात्मानस् तेषां त्वं वरदो भव ॥ (११।२)

smariṣyanti jitātmānas teṣāṃ tvaṃ varado bhava ||

12.1१२.१

कुब्जान्धबधिरा मूका ये केचिद्विकलेन्द्रियाः । (१२।१)

kubjāndhabadhirā mūkā ye kecidvikalendriyāḥ |

12.2१२.२

तव पादौ नमस्यन्ति तेषां त्वं वरदो भव ॥ (१२।२)

tava pādau namasyanti teṣāṃ tvaṃ varado bhava ||

13.1१३.१

शीर्णघ्राणा गतधियो ह्यस्थिचर्मावशेषिताः । (१३।१)

śīrṇaghrāṇā gatadhiyo hyasthicarmāvaśeṣitāḥ |

13.2१३.२

तेषां त्वं करुणां देव अचिरेण कुरुष्व ह ॥ (१३।२)

teṣāṃ tvaṃ karuṇāṃ deva acireṇa kuruṣva ha ||

14.1१४.१

ये ऽपि त्वां नर्मदातोये स्नात्वा तत्र दिने दिने । (१४।१)

ye 'pi tvāṃ narmadātoye snātvā tatra dine dine |

14.2१४.२

अर्चयन्ति जगन्नाथ तेषां त्वं वरदो भव ॥ (१४।२)

arcayanti jagannātha teṣāṃ tvaṃ varado bhava ||

15.1१५.१

प्रभाते ये स्तविष्यन्ति स्तवैर्वैदिकलौकिकैः । (१५।१)

prabhāte ye staviṣyanti stavairvaidikalaukikaiḥ |

15.2१५.२

अभिप्रेतं वरं देव तेषां त्वं दद भोच्युत ॥ (१५।२)

abhipretaṃ varaṃ deva teṣāṃ tvaṃ dada bhocyuta ||

16.1१६.१

तवाग्रे वपनं देव कारयन्ति नरा भुवि । (१६।१)

tavāgre vapanaṃ deva kārayanti narā bhuvi |

16.2१६.२

स्वामिंस्तेषां वरो देय एष मे परमो वरः ॥ (१६।२)

svāmiṃsteṣāṃ varo deya eṣa me paramo varaḥ ||

17.1१७.१

एवमस्त्विति तं चोक्त्वा मुनिं करुणया पुनः । (१७।१)

evamastviti taṃ coktvā muniṃ karuṇayā punaḥ |

17.2१७.२

शतभागेन राजेन्द्र स्थित्वा चादर्शनं गतः ॥ (१७।२)

śatabhāgena rājendra sthitvā cādarśanaṃ gataḥ ||

18.1१८.१

तत्र तीर्थे नरो भक्त्या गत्वा स्नानं समाचरेत् । (१८।१)

tatra tīrthe naro bhaktyā gatvā snānaṃ samācaret |

18.2१८.२

तर्पयेत् पितृदेवांश्च सो ऽग्निष्टोमफलं लभेत् ॥ (१८।२)

tarpayet pitṛdevāṃśca so 'gniṣṭomaphalaṃ labhet ||

19.1१९.१

अग्निप्रवेशं यः कुर्यात्तस्मिंस् तीर्थे नराधिप । (१९।१)

agnipraveśaṃ yaḥ kuryāttasmiṃs tīrthe narādhipa |

19.2१९.२

द्योतयन्वै दिशः सर्वा अग्निलोकं स गच्छति ॥ (१९।२)

dyotayanvai diśaḥ sarvā agnilokaṃ sa gacchati ||

20.1२०.१

यस्तत्तीर्थं समासाद्य त्यजतीह कलेवरम् । (२०।१)

yastattīrthaṃ samāsādya tyajatīha kalevaram |

20.2२०.२

स गतो वारुणं लोकमित्येवं शङ्करो ऽब्रवीत् ॥ (२०।२)

sa gato vāruṇaṃ lokamityevaṃ śaṅkaro 'bravīt ||

21.1२१.१

तत्र तीर्थे तु यः कश्चित् संन्यासेन तनुं त्यजेत् । (२१।१)

tatra tīrthe tu yaḥ kaścit saṃnyāsena tanuṃ tyajet |

21.2२१.२

षष्टिवर्षसहस्राणि स्वर्गलोके महीयते ॥ (२१।२)

ṣaṣṭivarṣasahasrāṇi svargaloke mahīyate ||

22.1२२.१

अप्सरोगणसंकीर्णे दिव्यशब्दानुनादिते । (२२।१)

apsarogaṇasaṃkīrṇe divyaśabdānunādite |

22.2२२.२

उषित्वायाति मर्त्ये वै वेदवेदाङ्गविद् भवेत् ॥ (२२।२)

uṣitvāyāti martye vai vedavedāṅgavid bhavet ||

23.1२३.१

व्याधिशोकविनिर्मुक्तो धनकोटिपतिर्भवेत् । (२३।१)

vyādhiśokavinirmukto dhanakoṭipatirbhavet |

23.2२३.२

पुत्रदारसमोपेतो जीवेच्च शरदः शतम् ॥ (२३।२)

putradārasamopeto jīvecca śaradaḥ śatam ||

24.1२४.१

प्रातरुत्थाय यस्तत्र स्मरते भास्करं तदा । (२४।१)

prātarutthāya yastatra smarate bhāskaraṃ tadā |

24.2२४.२

आजन्मजनितात् पापान् मुच्यते नात्र संशयः ॥ (२४।२)

ājanmajanitāt pāpān mucyate nātra saṃśayaḥ ||

25.1२५.१

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां पञ्चम आवन्त्यखण्डे रेवाखण्डे रवितीर्थवर्णनं नाम चतुस्त्रिंशो ऽध्यायः ॥ (२५।१)

iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe ravitīrthavarṇanaṃ nāma catustriṃśo 'dhyāyaḥ ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

SkPur (Rkh), 1, 34

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit