स्कन्दपुराण (रेवाखण्ड)Skandapurāṇa (Revākhaṇḍa)
SkPur (Rkh), 1, 179
Select a line for its word-by-word analysis.
ततो गच्छेत्तु राजेन्द्र गौतमेश्वरमुत्तमम् । (१।२)
tato gacchettu rājendra gautameśvaramuttamam |
सर्वपापहरं तीर्थं त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् ॥ (१।३)
sarvapāpaharaṃ tīrthaṃ triṣu lokeṣu viśrutam ||
गौतमेन तपस्तप्तं तत्र तीर्थे युधिष्ठिर । (२।१)
gautamena tapastaptaṃ tatra tīrthe yudhiṣṭhira |
दिव्यं वर्षसहस्रं तु ततस्तुष्टो महेश्वरः ॥ (२।२)
divyaṃ varṣasahasraṃ tu tatastuṣṭo maheśvaraḥ ||
तत्र देवैश्च गन्धर्वैर् ऋषिभिः पितृदैवतैः । (४।१)
tatra devaiśca gandharvair ṛṣibhiḥ pitṛdaivataiḥ |
सम्प्राप्ता ह्युत्तमा सिद्धिर् आराध्य परमेश्वरम् ॥ (४।२)
samprāptā hyuttamā siddhir ārādhya parameśvaram ||
तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा पूजयेत् पितृदेवताः । (५।१)
tatra tīrthe tu yaḥ snātvā pūjayet pitṛdevatāḥ |
ब्रह्मचारी तु यो भूत्वा तत्र तीर्थे नरेश्वर । (७।१)
brahmacārī tu yo bhūtvā tatra tīrthe nareśvara |
स्नात्वार्चयेन् महादेवं सो ऽश्वमेधफलं लभेत् ॥ (७।२)
snātvārcayen mahādevaṃ so 'śvamedhaphalaṃ labhet ||
ब्रह्मचारी तु यो भूत्वा तर्पयेत् पितृदेवताः । (८।१)
brahmacārī tu yo bhūtvā tarpayet pitṛdevatāḥ |
तत्र तीर्थे तु यो दानं भक्त्या दद्याद् द्विजातये । (९।१)
tatra tīrthe tu yo dānaṃ bhaktyā dadyād dvijātaye |
मासे चाश्वयुजे राजन् कृष्णपक्षे चतुर्दशीम् । (१०।१)
māse cāśvayuje rājan kṛṣṇapakṣe caturdaśīm |
स्नात्वा तत्र विधानेन दीपकानां शतं ददेत् ॥ (१०।२)
snātvā tatra vidhānena dīpakānāṃ śataṃ dadet ||
पूजयित्वा महादेवं गन्धपुष्पादिभिर् नरः । (११।१)
pūjayitvā mahādevaṃ gandhapuṣpādibhir naraḥ |
मुच्यते सर्वपापेभ्यो मृतः शिवपुरं व्रजेत् ॥ (११।२)
mucyate sarvapāpebhyo mṛtaḥ śivapuraṃ vrajet ||
अष्टम्यां च चतुर्दश्यां कार्त्तिक्यां तु विशेषतः । (१२।१)
aṣṭamyāṃ ca caturdaśyāṃ kārttikyāṃ tu viśeṣataḥ |
उपोष्य प्रयतो भूत्वा घृतेन स्नापयेच्छिवम् ॥ (१२।२)
upoṣya prayato bhūtvā ghṛtena snāpayecchivam ||
स च सर्वस्य यज्ञस्य फलं प्राप्नोति मानवः ॥ (१३।२)
sa ca sarvasya yajñasya phalaṃ prāpnoti mānavaḥ ||
भक्त्या तु पूजयेत् पश्चात् स लभेत् फलमुत्तमम् । (१४।१)
bhaktyā tu pūjayet paścāt sa labhet phalamuttamam |
बिल्वपत्रैरखण्डैश्च पुष्पैरुन्मत्तकोद्भवैः ॥ (१४।२)
bilvapatrairakhaṇḍaiśca puṣpairunmattakodbhavaiḥ ||
पुष्पैरन्यैर्यथालाभं यो नरः पूजयेच्छिवम् । (१६।१)
puṣpairanyairyathālābhaṃ yo naraḥ pūjayecchivam |
नैरन्तर्येण षण्मासं यो ऽर्चयेद् गौतमेश्वरम् । (१६।२)
nairantaryeṇa ṣaṇmāsaṃ yo 'rcayed gautameśvaram |
सर्वान्कामानवाप्नोति मृतः शिवपुरं व्रजेत् ॥ (१६।३)
sarvānkāmānavāpnoti mṛtaḥ śivapuraṃ vrajet ||
इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां पञ्चम आवन्त्यखण्डे रेवाखण्डे गौतमेश्वरतीर्थमाहात्म्यवर्णनं नाम एकोनाशीत्यधिकशततमो ऽध्यायः ॥ (१७।१)
iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe gautameśvaratīrthamāhātmyavarṇanaṃ nāma ekonāśītyadhikaśatatamo 'dhyāyaḥ ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.