स्कन्दपुराण (रेवाखण्ड)Skandapurāṇa (Revākhaṇḍa)

SkPur (Rkh), 1, 148

148 of 232 · 54 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

श्रीमार्कण्डेय उवाच । (१।१)

śrīmārkaṇḍeya uvāca

1.2१.२

ततो गच्छेन्महीपाल तीर्थमङ्गारकं शिवम् । (१।२)

tato gacchenmahīpāla tīrthamaṅgārakaṃ śivam |

1.3१.३

उत्तरे नर्मदाकूले सर्वपापक्षयंकरम् ॥ (१।३)

uttare narmadākūle sarvapāpakṣayaṃkaram ||

2.1२.१

चतुर्थ्यङ्गारकदिने संकल्प्य कृतनिश्चयः । (२।१)

caturthyaṅgārakadine saṃkalpya kṛtaniścayaḥ |

2.2२.२

स्नायादस्तं गते सूर्ये सन्ध्योपासनतत्परः ॥ (२।२)

snāyādastaṃ gate sūrye sandhyopāsanatatparaḥ ||

3.1३.१

पूजयेल्लोहितं भक्त्या गन्धमाल्यविभूषणैः । (३।१)

pūjayellohitaṃ bhaktyā gandhamālyavibhūṣaṇaiḥ |

3.2३.२

संस्थाप्यस्थण्डिले देवं रक्तचन्दनचर्चितम् ॥ (३।२)

saṃsthāpyasthaṇḍile devaṃ raktacandanacarcitam ||

4.1४.१

अङ्गारकायेति नमः कर्णिकायां प्रपूजयेत् । (४।१)

aṅgārakāyeti namaḥ karṇikāyāṃ prapūjayet |

4.2४.२

कुजाय भूमिपुत्राय रक्ताङ्गाय सुवाससे ॥ (४।२)

kujāya bhūmiputrāya raktāṅgāya suvāsase ||

5.1५.१

हरकोपोद्भवायेति स्वेदजायातिबाहवे । (५।१)

harakopodbhavāyeti svedajāyātibāhave |

5.2५.२

सर्वकामप्रदायेति पूर्वादिषु दलेषु च ॥ (५।२)

sarvakāmapradāyeti pūrvādiṣu daleṣu ca ||

6.1६.१

एवं सम्पूज्य विधिवद्दद्यादर्घ्यं विधानतः । (६।१)

evaṃ sampūjya vidhivaddadyādarghyaṃ vidhānataḥ |

6.2६.२

भूमिपुत्र महावीर्य स्वेदोद्भव पिनाकिनः ॥ (६।२)

bhūmiputra mahāvīrya svedodbhava pinākinaḥ ||

7.1७.१

अङ्गारक महातेजा लोहिताङ्ग नमो ऽस्तु ते । (७।१)

aṅgāraka mahātejā lohitāṅga namo 'stu te |

7.2७.२

करकं वारिसंयुक्तं शालितंदुलपूरितम् ॥ (७।२)

karakaṃ vārisaṃyuktaṃ śālitaṃdulapūritam ||

8.1८.१

सहिरण्यं सवस्त्रं च मोदकोपरि संस्थितम् । (८।१)

sahiraṇyaṃ savastraṃ ca modakopari saṃsthitam |

8.2८.२

ब्राह्मणाय निवेद्यं तत्कुजो मे प्रीयतामिति ॥ (८।२)

brāhmaṇāya nivedyaṃ tatkujo me prīyatāmiti ||

9.1९.१

अर्घं दत्त्वा विधानेन रक्तचन्दनवारिणा । (९।१)

arghaṃ dattvā vidhānena raktacandanavāriṇā |

9.2९.२

रक्तपुष्पसमाकीर्णं तिलतंदुलमिश्रितम् ॥ (९।२)

raktapuṣpasamākīrṇaṃ tilataṃdulamiśritam ||

10.1१०.१

कृत्वा ताम्रमये पात्रे मण्डले वर्तुले शुभे । (१०।१)

kṛtvā tāmramaye pātre maṇḍale vartule śubhe |

10.2१०.२

कृत्वा शिरसि तत्पात्रं जानुभ्यां धरणीं गतः ॥ (१०।२)

kṛtvā śirasi tatpātraṃ jānubhyāṃ dharaṇīṃ gataḥ ||

11.1११.१

मन्त्रपूतं महाभाग दद्याद् अर्घ्यं विचक्षणः । (११।१)

mantrapūtaṃ mahābhāga dadyād arghyaṃ vicakṣaṇaḥ |

11.2११.२

ततो भुञ्जीत मौनेन क्षारतिलाम्लवर्जितम् ॥ (११।२)

tato bhuñjīta maunena kṣāratilāmlavarjitam ||

12.1१२.१

स्निग्धं मृदुसमधुरम् आत्मनः श्रेय इच्छता । (१२।१)

snigdhaṃ mṛdusamadhuram ātmanaḥ śreya icchatā |

12.2१२.२

एवं चतुर्थे सम्प्राप्ते चतुर्थ्यङ्गारके नृप ॥ (१२।२)

evaṃ caturthe samprāpte caturthyaṅgārake nṛpa ||

13.1१३.१

सौवर्णं कारयेद्देवं यथाशक्ति सुरूपिणम् । (१३।१)

sauvarṇaṃ kārayeddevaṃ yathāśakti surūpiṇam |

13.2१३.२

स्थापयेत् ताम्रके पात्रे गुडपीठसमन्विते ॥ (१३।२)

sthāpayet tāmrake pātre guḍapīṭhasamanvite ||

14.1१४.१

गन्धपुष्पादिभिर्देवं पूजयेद् गुडसंस्थितम् । (१४।१)

gandhapuṣpādibhirdevaṃ pūjayed guḍasaṃsthitam |

14.2१४.२

ईशान्यां स्थापयेद्देवं गुडतोयसमन्वितम् ॥ (१४।२)

īśānyāṃ sthāpayeddevaṃ guḍatoyasamanvitam ||

15.1१५.१

कासारेण तथाग्नेय्यां स्थापयेत् करकं परम् । (१५।१)

kāsāreṇa tathāgneyyāṃ sthāpayet karakaṃ param |

15.2१५.२

रक्ततन्दुलसंमिश्रं नैरृत्यां वायुगोचरे ॥ (१५।२)

raktatandulasaṃmiśraṃ nairṛtyāṃ vāyugocare ||

16.1१६.१

स्थापयेन्मोदकैः सार्धं चतुर्थं करकं बुधः । (१६।१)

sthāpayenmodakaiḥ sārdhaṃ caturthaṃ karakaṃ budhaḥ |

16.2१६.२

सूत्रेण वेष्टितग्रीवं गन्धमाल्यैर् अलंकृतम् ॥ (१६।२)

sūtreṇa veṣṭitagrīvaṃ gandhamālyair alaṃkṛtam ||

17.1१७.१

शङ्खतूर्यनिनादेन जयशब्दादिमङ्गलैः । (१७।१)

śaṅkhatūryaninādena jayaśabdādimaṅgalaiḥ |

17.2१७.२

रक्ताम्बरधरं विप्रं रक्तमाल्यानुलेपनम् ॥ (१७।२)

raktāmbaradharaṃ vipraṃ raktamālyānulepanam ||

18.1१८.१

वेदिमध्यगतं वापि महदासनसंस्थितम् । (१८।१)

vedimadhyagataṃ vāpi mahadāsanasaṃsthitam |

18.2१८.२

सुरूपं सुभगं शान्तं सर्वभूतहिते रतम् ॥ (१८।२)

surūpaṃ subhagaṃ śāntaṃ sarvabhūtahite ratam ||

19.1१९.१

वेदविद्याव्रतस्नातं सर्वशास्त्रविशारदम् । (१९।१)

vedavidyāvratasnātaṃ sarvaśāstraviśāradam |

19.2१९.२

पूजयित्वा यथान्यायं वाचयेत्पाण्डुनन्दन ॥ (१९।२)

pūjayitvā yathānyāyaṃ vācayetpāṇḍunandana ||

20.1२०.१

रक्तां गां च ततो दद्याद् रक्तेनानडुहा सह । (२०।१)

raktāṃ gāṃ ca tato dadyād raktenānaḍuhā saha |

20.2२०.२

प्रीयतां भूमिजो देवः सर्वदैवतपूजितः ॥ (२०।२)

prīyatāṃ bhūmijo devaḥ sarvadaivatapūjitaḥ ||

21.1२१.१

विप्रं प्रदक्षिणीकृत्य पत्नीपुत्रसमन्वितः । (२१।१)

vipraṃ pradakṣiṇīkṛtya patnīputrasamanvitaḥ |

21.2२१.२

पितृमातृसुहृत्सार्द्धं क्षमाप्य च विसर्जयेत् ॥ (२१।२)

pitṛmātṛsuhṛtsārddhaṃ kṣamāpya ca visarjayet ||

22.1२२.१

एवं कृतस्य तस्याथ तस्मिंस्तीर्थे विशेषतः । (२२।१)

evaṃ kṛtasya tasyātha tasmiṃstīrthe viśeṣataḥ |

22.2२२.२

यत्पुण्यं फलमुद्दिष्टं तत्ते सर्वं वदाम्यहम् ॥ (२२।२)

yatpuṇyaṃ phalamuddiṣṭaṃ tatte sarvaṃ vadāmyaham ||

23.1२३.१

सप्त जन्मानि राजेन्द्र सुरूपः सुभगो भवेत् । (२३।१)

sapta janmāni rājendra surūpaḥ subhago bhavet |

23.2२३.२

तीर्थस्यास्य प्रभावेन नात्र कार्या विचारणा ॥ (२३।२)

tīrthasyāsya prabhāvena nātra kāryā vicāraṇā ||

24.1२४.१

अकामो वा सकामो वा तत्र तीर्थे मृतो नरः । (२४।१)

akāmo vā sakāmo vā tatra tīrthe mṛto naraḥ |

24.2२४.२

अङ्गारकपुरं याति देवगन्धर्वपूजितः ॥ (२४।२)

aṅgārakapuraṃ yāti devagandharvapūjitaḥ ||

25.1२५.१

उपभुज्य यथान्यायं दिव्यान्भोगाननुत्तमान् । (२५।१)

upabhujya yathānyāyaṃ divyānbhogānanuttamān |

25.2२५.२

इह मानुष्यलोके वै राजा भवति धार्मिकः ॥ (२५।२)

iha mānuṣyaloke vai rājā bhavati dhārmikaḥ ||

26.1२६.१

सुरूपः सुभगश्चैव सर्वव्याधिविवर्जितः । (२६।१)

surūpaḥ subhagaścaiva sarvavyādhivivarjitaḥ |

26.2२६.२

जीवेद्वर्षशतं साग्रं सर्वलोकनमस्कृतः ॥ (२६।२)

jīvedvarṣaśataṃ sāgraṃ sarvalokanamaskṛtaḥ ||

27.1२७.१

इति श्रीस्कान्दे महापुराणे एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां पञ्चम आवन्त्यखण्डे रेवाखण्डे मङ्गलेश्वरतीर्थमाहात्म्यवर्णनं नामाष्टाचत्वारिंशदधिकशततमो ऽध्यायः ॥ (२७।१)

iti śrīskānde mahāpurāṇe ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe maṅgaleśvaratīrthamāhātmyavarṇanaṃ nāmāṣṭācatvāriṃśadadhikaśatatamo 'dhyāyaḥ ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

SkPur (Rkh), 1, 148

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit