स्कन्दपुराण (रेवाखण्ड)Skandapurāṇa (Revākhaṇḍa)
SkPur (Rkh), 1, 148
Select a line for its word-by-word analysis.
स्नायादस्तं गते सूर्ये सन्ध्योपासनतत्परः ॥ (२।२)
snāyādastaṃ gate sūrye sandhyopāsanatatparaḥ ||
पूजयेल्लोहितं भक्त्या गन्धमाल्यविभूषणैः । (३।१)
pūjayellohitaṃ bhaktyā gandhamālyavibhūṣaṇaiḥ |
संस्थाप्यस्थण्डिले देवं रक्तचन्दनचर्चितम् ॥ (३।२)
saṃsthāpyasthaṇḍile devaṃ raktacandanacarcitam ||
एवं सम्पूज्य विधिवद्दद्यादर्घ्यं विधानतः । (६।१)
evaṃ sampūjya vidhivaddadyādarghyaṃ vidhānataḥ |
ब्राह्मणाय निवेद्यं तत्कुजो मे प्रीयतामिति ॥ (८।२)
brāhmaṇāya nivedyaṃ tatkujo me prīyatāmiti ||
कृत्वा ताम्रमये पात्रे मण्डले वर्तुले शुभे । (१०।१)
kṛtvā tāmramaye pātre maṇḍale vartule śubhe |
कृत्वा शिरसि तत्पात्रं जानुभ्यां धरणीं गतः ॥ (१०।२)
kṛtvā śirasi tatpātraṃ jānubhyāṃ dharaṇīṃ gataḥ ||
मन्त्रपूतं महाभाग दद्याद् अर्घ्यं विचक्षणः । (११।१)
mantrapūtaṃ mahābhāga dadyād arghyaṃ vicakṣaṇaḥ |
ततो भुञ्जीत मौनेन क्षारतिलाम्लवर्जितम् ॥ (११।२)
tato bhuñjīta maunena kṣāratilāmlavarjitam ||
स्निग्धं मृदुसमधुरम् आत्मनः श्रेय इच्छता । (१२।१)
snigdhaṃ mṛdusamadhuram ātmanaḥ śreya icchatā |
एवं चतुर्थे सम्प्राप्ते चतुर्थ्यङ्गारके नृप ॥ (१२।२)
evaṃ caturthe samprāpte caturthyaṅgārake nṛpa ||
सौवर्णं कारयेद्देवं यथाशक्ति सुरूपिणम् । (१३।१)
sauvarṇaṃ kārayeddevaṃ yathāśakti surūpiṇam |
स्थापयेत् ताम्रके पात्रे गुडपीठसमन्विते ॥ (१३।२)
sthāpayet tāmrake pātre guḍapīṭhasamanvite ||
गन्धपुष्पादिभिर्देवं पूजयेद् गुडसंस्थितम् । (१४।१)
gandhapuṣpādibhirdevaṃ pūjayed guḍasaṃsthitam |
कासारेण तथाग्नेय्यां स्थापयेत् करकं परम् । (१५।१)
kāsāreṇa tathāgneyyāṃ sthāpayet karakaṃ param |
रक्ततन्दुलसंमिश्रं नैरृत्यां वायुगोचरे ॥ (१५।२)
raktatandulasaṃmiśraṃ nairṛtyāṃ vāyugocare ||
स्थापयेन्मोदकैः सार्धं चतुर्थं करकं बुधः । (१६।१)
sthāpayenmodakaiḥ sārdhaṃ caturthaṃ karakaṃ budhaḥ |
सूत्रेण वेष्टितग्रीवं गन्धमाल्यैर् अलंकृतम् ॥ (१६।२)
sūtreṇa veṣṭitagrīvaṃ gandhamālyair alaṃkṛtam ||
रक्ताम्बरधरं विप्रं रक्तमाल्यानुलेपनम् ॥ (१७।२)
raktāmbaradharaṃ vipraṃ raktamālyānulepanam ||
सुरूपं सुभगं शान्तं सर्वभूतहिते रतम् ॥ (१८।२)
surūpaṃ subhagaṃ śāntaṃ sarvabhūtahite ratam ||
रक्तां गां च ततो दद्याद् रक्तेनानडुहा सह । (२०।१)
raktāṃ gāṃ ca tato dadyād raktenānaḍuhā saha |
विप्रं प्रदक्षिणीकृत्य पत्नीपुत्रसमन्वितः । (२१।१)
vipraṃ pradakṣiṇīkṛtya patnīputrasamanvitaḥ |
पितृमातृसुहृत्सार्द्धं क्षमाप्य च विसर्जयेत् ॥ (२१।२)
pitṛmātṛsuhṛtsārddhaṃ kṣamāpya ca visarjayet ||
एवं कृतस्य तस्याथ तस्मिंस्तीर्थे विशेषतः । (२२।१)
evaṃ kṛtasya tasyātha tasmiṃstīrthe viśeṣataḥ |
यत्पुण्यं फलमुद्दिष्टं तत्ते सर्वं वदाम्यहम् ॥ (२२।२)
yatpuṇyaṃ phalamuddiṣṭaṃ tatte sarvaṃ vadāmyaham ||
सप्त जन्मानि राजेन्द्र सुरूपः सुभगो भवेत् । (२३।१)
sapta janmāni rājendra surūpaḥ subhago bhavet |
तीर्थस्यास्य प्रभावेन नात्र कार्या विचारणा ॥ (२३।२)
tīrthasyāsya prabhāvena nātra kāryā vicāraṇā ||
उपभुज्य यथान्यायं दिव्यान्भोगाननुत्तमान् । (२५।१)
upabhujya yathānyāyaṃ divyānbhogānanuttamān |
इति श्रीस्कान्दे महापुराणे एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां पञ्चम आवन्त्यखण्डे रेवाखण्डे मङ्गलेश्वरतीर्थमाहात्म्यवर्णनं नामाष्टाचत्वारिंशदधिकशततमो ऽध्यायः ॥ (२७।१)
iti śrīskānde mahāpurāṇe ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe maṅgaleśvaratīrthamāhātmyavarṇanaṃ nāmāṣṭācatvāriṃśadadhikaśatatamo 'dhyāyaḥ ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.