स्कन्दपुराण (रेवाखण्ड)Skandapurāṇa (Revākhaṇḍa)

SkPur (Rkh), 1, 183

183 of 232 · 43 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

श्रीमार्कण्डेय उवाच । (१।१)

śrīmārkaṇḍeya uvāca

1.2१.२

अतः परं महाराज गच्छेत् केदारसंज्ञकम् । (१।२)

ataḥ paraṃ mahārāja gacchet kedārasaṃjñakam |

1.3१.३

यत्र गत्वा महाराज श्राद्धं कृत्वा पिबेज्जलम् । (१।३)

yatra gatvā mahārāja śrāddhaṃ kṛtvā pibejjalam |

1.4१.४

सम्पूज्य देवदेवेशं केदारोत्थं फलं लभेत् ॥ (१।४)

sampūjya devadeveśaṃ kedārotthaṃ phalaṃ labhet ||

2.1२.१

युधिष्ठिर उवाच । (२।१)

yudhiṣṭhira uvāca

2.2२.२

कथम् अत्र सुरश्रेष्ठ केदाराख्यः स्थितः स्वयम् । (२।२)

katham atra suraśreṣṭha kedārākhyaḥ sthitaḥ svayam |

2.3२.३

उत्तरे नर्मदाकूले एतद्विस्तरतो वद ॥ (२।३)

uttare narmadākūle etadvistarato vada ||

3.1३.१

श्रीमार्कण्डेय उवाच । (३।१)

śrīmārkaṇḍeya uvāca

3.2३.२

पुरा कृतयुगस्यादौ शङ्करस् तु महेश्वरः । (३।२)

purā kṛtayugasyādau śaṅkaras tu maheśvaraḥ |

3.3३.३

भृगुणाराधितः शप्तः श्रिया च भृगुकच्छके ॥ (३।३)

bhṛguṇārādhitaḥ śaptaḥ śriyā ca bhṛgukacchake ||

4.1४.१

अपवित्रमिदं क्षेत्रं सर्ववेदविवर्जितम् । (४।१)

apavitramidaṃ kṣetraṃ sarvavedavivarjitam |

4.2४.२

भविष्यति नृपश्रेष्ठ गतेत्युक्त्वा हरिप्रिया ॥ (४।२)

bhaviṣyati nṛpaśreṣṭha gatetyuktvā haripriyā ||

5.1५.१

तपश्चचार विपुलं भृगुर्वर्षसहस्रकम् । (५।१)

tapaścacāra vipulaṃ bhṛgurvarṣasahasrakam |

5.2५.२

वायुभक्षो निराहारश्चिरं धमनिसंततः ॥ (५।२)

vāyubhakṣo nirāhāraściraṃ dhamanisaṃtataḥ ||

6.1६.१

ततः प्रत्यक्षतामागाल् लिङ्गीभूतो महेश्वरः । (६।१)

tataḥ pratyakṣatāmāgāl liṅgībhūto maheśvaraḥ |

6.2६.२

प्रादुर्भूतस्तु सहसा भित्त्वा पातालसप्तकम् ॥ (६।२)

prādurbhūtastu sahasā bhittvā pātālasaptakam ||

7.1७.१

ददर्शाथ भृगुर्देवम् औत्पलीं केलिकामिव । (७।१)

dadarśātha bhṛgurdevam autpalīṃ kelikāmiva |

7.2७.२

स्तुतिं चक्रे स देवाय स्थाणवे त्र्यम्बकेति च ॥ (७।२)

stutiṃ cakre sa devāya sthāṇave tryambaketi ca ||

8.1८.१

एवं स्तुतः स भगवान् प्रोवाच प्रहसन्निव । (८।१)

evaṃ stutaḥ sa bhagavān provāca prahasanniva |

8.2८.२

पुनः पुनर्भृगुं मत्तः किंतु प्रार्थयसे मुने ॥ (८।२)

punaḥ punarbhṛguṃ mattaḥ kiṃtu prārthayase mune ||

9.1९.१

भृगुरुवाच । (९।१)

bhṛguruvāca |

9.2९.२

पञ्चक्रोशमिदं क्षेत्रं पद्मया शापितं विभो । (९।२)

pañcakrośamidaṃ kṣetraṃ padmayā śāpitaṃ vibho |

9.3९.३

उपवित्रम् इदं क्षेत्रं सर्ववेदविवर्जितम् । (९।३)

upavitram idaṃ kṣetraṃ sarvavedavivarjitam |

9.4९.४

भविष्यतीति च प्रोच्य गता देवी विदं प्रति ॥ (९।४)

bhaviṣyatīti ca procya gatā devī vidaṃ prati ||

10.1१०.१

पुनः पवित्रतां याति यथेदं क्षेत्रमुत्तमम् । (१०।१)

punaḥ pavitratāṃ yāti yathedaṃ kṣetramuttamam |

10.2१०.२

तथा कुरु महेशान प्रसन्नो यदि शङ्कर ॥ (१०।२)

tathā kuru maheśāna prasanno yadi śaṅkara ||

11.1११.१

ईश्वर उवाच । (११।१)

īśvara uvāca

11.2११.२

केदाराख्यमिदं ब्रह्मंल् लिङ्गमाद्यं भविष्यति । (११।२)

kedārākhyamidaṃ brahmaṃl liṅgamādyaṃ bhaviṣyati |

11.3११.३

कृत्वेदमादिलिङ्गानि भविष्यन्ति दशैव हि ॥ (११।३)

kṛtvedamādiliṅgāni bhaviṣyanti daśaiva hi ||

12.1१२.१

एकादशम् अदृश्यं हि क्षेत्रमध्ये भविष्यति । (१२।१)

ekādaśam adṛśyaṃ hi kṣetramadhye bhaviṣyati |

12.2१२.२

पावयिष्यति तत्क्षेत्रमेकादशः स्वयं विभुः ॥ (१२।२)

pāvayiṣyati tatkṣetramekādaśaḥ svayaṃ vibhuḥ ||

13.1१३.१

तथा वै द्वादशादित्या मत्प्रसादात्तु मूर्तितः । (१३।१)

tathā vai dvādaśādityā matprasādāttu mūrtitaḥ |

13.2१३.२

वसिष्यन्ति भृगुक्षेत्रे रोगदुःखनिबर्हणाः ॥ (१३।२)

vasiṣyanti bhṛgukṣetre rogaduḥkhanibarhaṇāḥ ||

14.1१४.१

दुर्गाः ह्यष्टादश तथा क्षेत्रपालास्तु षोडश । (१४।१)

durgāḥ hyaṣṭādaśa tathā kṣetrapālāstu ṣoḍaśa |

14.2१४.२

भृगुक्षेत्रे भविष्यन्ति वीरभद्राश्च मातरः ॥ (१४।२)

bhṛgukṣetre bhaviṣyanti vīrabhadrāśca mātaraḥ ||

15.1१५.१

पवित्रीकृतम् एतद्धि नित्यं क्षेत्रं भविष्यति । (१५।१)

pavitrīkṛtam etaddhi nityaṃ kṣetraṃ bhaviṣyati |

15.2१५.२

नाघमासे ह्युषःकाले स्नात्वा मासं जितेन्द्रियः ॥ (१५।२)

nāghamāse hyuṣaḥkāle snātvā māsaṃ jitendriyaḥ ||

16.1१६.१

यः पूजयति केदारं स गच्छेच्छिवमन्दिरम् । (१६।१)

yaḥ pūjayati kedāraṃ sa gacchecchivamandiram |

16.2१६.२

तस्मिंस्तीर्थे नरः स्नात्वा पितॄनुद्दिश्य भारत । (१६।२)

tasmiṃstīrthe naraḥ snātvā pitṝnuddiśya bhārata |

16.3१६.३

श्राद्धं ददाति विधिवत् तस्य प्रीताः पितामहाः ॥ (१६।३)

śrāddhaṃ dadāti vidhivat tasya prītāḥ pitāmahāḥ ||

17.1१७.१

इति ते कथितं सम्यक्केदाराख्यं सविस्तरम् । (१७।१)

iti te kathitaṃ samyakkedārākhyaṃ savistaram |

17.2१७.२

सर्वपापहरं पुण्यं सर्वदुःखप्रणाशनम् ॥ (१७।२)

sarvapāpaharaṃ puṇyaṃ sarvaduḥkhapraṇāśanam ||

18.1१८.१

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां पञ्चम आवन्त्यखण्डे रेवाखण्डे केदारेश्वरतीर्थमाहात्म्यवर्णनं नाम त्र्यशीत्युत्तरशततमो ऽध्यायः ॥ (१८।१)

iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe kedāreśvaratīrthamāhātmyavarṇanaṃ nāma tryaśītyuttaraśatatamo 'dhyāyaḥ ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

SkPur (Rkh), 1, 183

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit