प्राप्तराज्यस्य रामस्य वाल्मीकिर् भगवान् ऋषिः । (१।१)

चकार चरितं कृत्स्नं विचित्रपदम् आत्मवान् ॥ (१।२)

कृत्वा तु तन् महाप्राज्ञः सभविष्यं सहोत्तरम् । (२।१)

चिन्तयामास को न्व् एतत् प्रयुञ्जीयाद् इति प्रभुः ॥ (२।२)

तस्य चिन्तयमानस्य महर्षेर् भावितात्मनः । (३।१)

अगृह्णीतां ततः पादौ मुनिवेषौ कुशीलवौ ॥ (३।२)

कुशीलवौ तु धर्मज्ञौ राजपुत्रौ यशस्विनौ । (४।१)

भ्रातरौ स्वरसम्पन्नौ ददर्शाश्रमवासिनौ ॥ (४।२)

स तु मेधाविनौ दृष्ट्वा वेदेषु परिनिष्ठितौ । (५।१)

वेदोपबृंहणार्थाय ताव् अग्राहयत प्रभुः ॥ (५।२)

काव्यं रामायणं कृत्स्नं सीतायाश् चरितं महत् । (६।१)

पौलस्त्यवधम् इत्य् एव चकार चरितव्रतः ॥ (६।२)

पाठ्ये गेये च मधुरं प्रमाणैस् त्रिभिर् अन्वितम् । (७।१)

जातिभिः सप्तभिर् युक्तं तन्त्रीलयसमन्वितम् ॥ (७।२)

हास्यशृङ्गारकारुण्यरौद्रवीरभयानकैः । (८।१)

बीभत्सादिरसैर् युक्तं काव्यम् एतद् अगायताम् ॥ (८।२)

तौ तु गान्धर्वतत्त्वज्ञौ स्थानमूर्छनकोविदौ । (९।१)

भ्रातरौ स्वरसम्पन्नौ गन्धर्वाव् इव रूपिणौ ॥ (९।२)

रूपलक्षणसम्पन्नौ मधुरस्वरभाषिणौ । (१०।१)

बिम्बाद् इवोद्धृतौ बिम्बौ रामदेहात् तथापरौ ॥ (१०।२)

तौ राजपुत्रौ कार्त्स्न्येन धर्म्यम् आख्यानम् उत्तमम् । (११।१)

वाचो विधेयं तत् सर्वं कृत्वा काव्यम् अनिन्दितौ ॥ (११।२)

ऋषीणां च द्विजातीनां साधूनां च समागमे । (१२।१)

यथोपदेशं तत्त्वज्ञौ जगतुस् तौ समाहितौ । (१२।२)

महात्मानौ महाभागौ सर्वलक्षणलक्षितौ ॥ (१२।३)

तौ कदाचित् समेतानाम् ऋषीणां भावितात्मनाम् । (१३।१)

आसीनानां समीपस्थाव् इदं काव्यम् अगायताम् ॥ (१३।२)

तच् छ्रुत्वा मुनयः सर्वे बाष्पपर्याकुलेक्षणाः । (१४।१)

साधु साध्व् इति ताव् ऊचतुः परं विस्मयम् आगताः ॥ (१४।२)

ते प्रीतमनसः सर्वे मुनयो धर्मवत्सलाः । (१५।१)

प्रशशंसुः प्रशस्तव्यौ गायमानौ कुशीलवौ ॥ (१५।२)

अहो गीतस्य माधुर्यं श्लोकानां च विशेषतः । (१६।१)

चिरनिर्वृत्तम् अप्य् एतत् प्रत्यक्षम् इव दर्शितम् ॥ (१६।२)

प्रविश्य ताव् उभौ सुष्ठु तदा भावम् अगायताम् । (१७।१)

सहितौ मधुरं रक्तं सम्पन्नं स्वरसम्पदा ॥ (१७।२)

एवं प्रशस्यमानौ तौ तपःश्लाघ्यैर् महर्षिभिः । (१८।१)

संरक्ततरम् अत्यर्थं मधुरं ताव् अगायताम् ॥ (१८।२)

प्रीतः कश्चिन् मुनिस् ताभ्यां संस्थितः कलशं ददौ । (१९।१)

प्रसन्नो वल्कलं कश्चिद् ददौ ताभ्यां महायशाः ॥ (१९।२)

आश्चर्यम् इदम् आख्यानं मुनिना संप्रकीर्तितम् । (२०।१)

परं कवीनाम् आधारं समाप्तं च यथाक्रमम् ॥ (२०।२)

प्रशस्यमानौ सर्वत्र कदाचित् तत्र गायकौ । (२१।१)

रथ्यासु राजमार्गेषु ददर्श भरताग्रजः ॥ (२१।२)

स्ववेश्म चानीय ततो भ्रातरौ सकुशीलवौ । (२२।१)

पूजयामास पूजार्हौ रामः शत्रुनिबर्हणः ॥ (२२।२)

आसीनः काञ्चने दिव्ये स च सिंहासने प्रभुः । (२३।१)

उपोपविष्टैः सचिवैर् भ्रातृभिश् च परंतपः ॥ (२३।२)

दृष्ट्वा तु रूपसम्पन्नौ ताव् उभौ वीणिनौ ततः । (२४।१)

उवाच लक्ष्मणं रामः शत्रुघ्नं भरतं तथा ॥ (२४।२)

श्रूयताम् इदम् आख्यानम् अनयोर् देववर्चसोः । (२५।१)

विचित्रार्थपदं सम्यग् गायतोर् मधुरस्वरम् ॥ (२५।२)

इमौ मुनी पार्थिवलक्ष्मणान्वितौ कुशीलवौ चैव महातपस्विनौ । (२६।१)

ममापि तद् भूतिकरं प्रचक्षते महानुभावं चरितं निबोधत ॥ (२६।२)

ततस् तु तौ रामवचः प्रचोदिताव् अगायतां मार्गविधानसम्पदा । (२७।१)

स चापि रामः परिषद्गतः शनैर् बुभूषयासक्तमना बभूव ॥ (२७।२)