तत्र तां रजनीम् उष्य गोमत्यां रघुनन्दनः । (१।१)

प्रभाते पुनर् उत्थाय लक्ष्मणः प्रययौ तदा ॥ (१।२)

ततो ऽर्धदिवसे प्राप्ते प्रविवेश महारथः । (२।१)

अयोध्यां रत्नसम्पूर्णां हृष्टपुष्टजनावृताम् ॥ (२।२)

सौमित्रिस्तु परं दैन्यं जगाम सुमहामतिः । (३।१)

रामपादौ समासाद्य वक्ष्यामि किम् अहं गतः ॥ (३।२)

तस्यैवं चिन्तयानस्य भवनं शशिसंनिभम् । (४।१)

राजस्य परमोदारं पुरस्तात् समदृश्यत ॥ (४।२)

राज्ञस्तु भवनद्वारि सो ऽवतीर्य नरोत्तमः । (५।१)

अवाङ्मुखो दीनमनाः प्रविवेशानिवारितः ॥ (५।२)

स दृष्ट्वा राघवं दीनम् आसीनं परमासने । (६।१)

नेत्राभ्याम् अश्रुपूर्णाभ्यां ददर्शाग्रजम् अग्रतः ॥ (६।२)

जग्राह चरणौ तस्य लक्ष्मणो दीनचेतनः । (७।१)

उवाच दीनया वाचा प्राञ्जलिः सुसमाहितः ॥ (७।२)

आर्यस्याज्ञां पुरस्कृत्य विसृज्य जनकात्मजाम् । (८।१)

गङ्गातीरे यथोद्दिष्टे वाल्मीकेर् आश्रमे शुभे । (८।२)

पुनर् अस्म्यागतो वीर पादमूलम् उपासितुम् ॥ (८।३)

मा शुचः पुरुषव्याघ्र कालस्य गतिर् ईदृशी । (९।१)

त्वद्विधा न हि शोचन्ति सत्त्ववन्तो मनस्विनः ॥ (९।२)

सर्वे क्षयान्ता निचयाः पतनान्ताः समुच्छ्रयाः । (१०।१)

संयोगा विप्रयोगान्ता मरणान्तं च जीवितम् ॥ (१०।२)

शक्तस्त्वम् आत्मनात्मानं विजेतुं मनसैव हि । (११।१)

लोकान् सर्वांश्च काकुत्स्थ किं पुनर् दुःखम् ईदृशम् ॥ (११।२)

नेदृशेषु विमुह्यन्ति त्वद्विधाः पुरुषर्षभाः । (१२।१)

यदर्थं मैथिली त्यक्ता अपवादभयान्नृप ॥ (१२।२)

स त्वं पुरुषशार्दूल धैर्येण सुसमाहितः । (१३।१)

त्यजेमां दुर्बलां बुद्धिं संतापं मा कुरुष्व ह ॥ (१३।२)

एवम् उक्तस्तु काकुत्स्थो लक्ष्मणेन महात्मना । (१४।१)

उवाच परया प्रीत्या सौमित्रिं मित्रवत्सलम् ॥ (१४।२)

एवम् एतन्नरश्रेष्ठ यथा वदसि लक्ष्मण । (१५।१)

परितोषश्च मे वीर मम कार्यानुशासने ॥ (१५।२)

निर्वृतिश्च कृता सौम्य संतापश्च निराकृतः । (१६।१)

भवद्वाक्यैः सुमधुरैर् अनुनीतो ऽस्मि लक्ष्मण ॥ (१६।२)