प्रतिबुद्धो मुहूर्तेन शोकोपहतचेतनः । (१।१)

अथ राजा दशरथः स चिन्ताम् अभ्यपद्यत ॥ (१।२)

रामलक्ष्मणयोश् चैव विवासाद् वासवोपमम् । (२।१)

आविवेशोपसर्गस् तं तमः सूर्यम् इवासुरम् ॥ (२।२)

स राजा रजनीं षष्ठीं रामे प्रव्रजिते वनम् । (३।१)

अर्धरात्रे दशरथः संस्मरन् दुष्कृतं कृतम् । (३।२)

कौसल्यां पुत्रशोकार्ताम् इदं वचनम् अब्रवीत् ॥ (३।३)

यद् आचरति कल्याणि शुभं वा यदि वाशुभम् । (४।१)

तद् एव लभते भद्रे कर्ता कर्मजम् आत्मनः ॥ (४।२)

गुरुलाघवम् अर्थानाम् आरम्भे कर्मणां फलम् । (५।१)

दोषं वा यो न जानाति स बाल इति होच्यते ॥ (५।२)

कश्चिद् आम्रवणं छित्त्वा पलाशांश् च निषिञ्चति । (६।१)

पुष्पं दृष्ट्वा फले गृध्नुः स शोचति फलागमे ॥ (६।२)

सो ऽहम् आम्रवणं छित्त्वा पलाशांश् च न्यषेचयम् । (७।१)

रामं फलागमे त्यक्त्वा पश्चाच् छोचामि दुर्मतिः ॥ (७।२)

लब्धशब्देन कौसल्ये कुमारेण धनुष्मता । (८।१)

कुमारः शब्दवेधीति मया पापम् इदं कृतम् । (८।२)

तद् इदं मे ऽनुसंप्राप्तं देवि दुःखं स्वयं कृतम् ॥ (८।३)

सम्मोहाद् इह बालेन यथा स्याद् भक्षितं विषम् । (९।१)

एवं ममाप्य् अविज्ञातं शब्दवेध्यमयं फलम् ॥ (९।२)

देव्य् अनूढा त्वम् अभवो युवराजो भवाम्य् अहम् । (१०।१)

ततः प्रावृड् अनुप्राप्ता मदकामविवर्धिनी ॥ (१०।२)

उपास्य हि रसान् भौमांस् तप्त्वा च जगद् अंशुभिः । (११।१)

परेताचरितां भीमां रविर् आविशते दिशम् ॥ (११।२)

उष्णम् अन्तर्दधे सद्यः स्निग्धा ददृशिरे घनाः । (१२।१)

ततो जहृषिरे सर्वे भेकसारङ्गबर्हिणः ॥ (१२।२)

पतितेनाम्भसा छन्नः पतमानेन चासकृत् । (१३।१)

आबभौ मत्तसारङ्गस् तोयराशिर् इवाचलः ॥ (१३।२)

तस्मिन्न् अतिसुखे काले धनुष्मान् इषुमान् रथी । (१४।१)

व्यायामकृतसंकल्पः सरयूम् अन्वगां नदीम् ॥ (१४।२)

निपाने महिषं रात्रौ गजं वाभ्यागतं नदीम् । (१५।१)

अन्यं वा श्वापदं कंचिज् जिघांसुर् अजितेन्द्रियः ॥ (१५।२)

अथान्धकारे त्व् अश्रौषं जले कुम्भस्य पूर्यतः । (१६।१)

अचक्षुर्विषये घोषं वारणस्येव नर्दतः ॥ (१६।२)

ततो ऽहं शरम् उद्धृत्य दीप्तम् आशीविषोपमम् । (१७।१)

अमुञ्चं निशितं बाणम् अहम् आशीविषोपमम् ॥ (१७।२)

तत्र वाग् उषसि व्यक्ता प्रादुरासीद् वनौकसः । (१८।१)

हा हेति पततस् तोये वाग् अभूत् तत्र मानुषी । (१८।२)

कथम् अस्मद्विधे शस्त्रं निपतेत् तु तपस्विनि ॥ (१८।३)

प्रविविक्तां नदीं रात्राव् उदाहारो ऽहम् आगतः । (१९।१)

इषुणाभिहतः केन कस्य वा किं कृतं मया ॥ (१९।२)

ऋषेर् हि न्यस्तदण्डस्य वने वन्येन जीवतः । (२०।१)

कथं नु शस्त्रेण वधो मद्विधस्य विधीयते ॥ (२०।२)

जटाभारधरस्यैव वल्कलाजिनवाससः । (२१।१)

को वधेन ममार्थी स्यात् किं वास्यापकृतं मया ॥ (२१।२)

एवं निष्फलम् आरब्धं केवलानर्थसंहितम् । (२२।१)

न कश्चित् साधु मन्येत यथैव गुरुतल्पगम् ॥ (२२।२)

नेमं तथानुशोचामि जीवितक्षयम् आत्मनः । (२३।१)

मातरं पितरं चोभाव् अनुशोचामि मद्विधे ॥ (२३।२)

तद् एतन् मिथुनं वृद्धं चिरकालभृतं मया । (२४।१)

मयि पञ्चत्वम् आपन्ने कां वृत्तिं वर्तयिष्यति ॥ (२४।२)

वृद्धौ च मातापितराव् अहं चैकेषुणा हतः । (२५।१)

केन स्म निहताः सर्वे सुबालेनाकृतात्मना ॥ (२५।२)

तां गिरं करुणां श्रुत्वा मम धर्मानुकाङ्क्षिणः । (२६।१)

कराभ्यां सशरं चापं व्यथितस्यापतद् भुवि ॥ (२६।२)

तं देशम् अहम् आगम्य दीनसत्त्वः सुदुर्मनाः । (२७।१)

अपश्यम् इषुणा तीरे सरय्वास् तापसं हतम् ॥ (२७।२)

स माम् उद्वीक्ष्य नेत्राभ्यां त्रस्तम् अस्वस्थचेतसम् । (२८।१)

इत्य् उवाच वचः क्रूरं दिधक्षन्न् इव तेजसा ॥ (२८।२)

किं तवापकृतं राजन् वने निवसता मया । (२९।१)

जिहीर्षुर् अम्भो गुर्वर्थं यद् अहं ताडितस् त्वया ॥ (२९।२)

एकेन खलु बाणेन मर्मण्य् अभिहते मयि । (३०।१)

द्वाव् अन्धौ निहतौ वृद्धौ माता जनयिता च मे ॥ (३०।२)

तौ नूनं दुर्बलाव् अन्धौ मत्प्रतीक्षौ पिपासितौ । (३१।१)

चिरम् आशाकृतां तृष्णां कष्टां संधारयिष्यतः ॥ (३१।२)

न नूनं तपसो वास्ति फलयोगः श्रुतस्य वा । (३२।१)

पिता यन् मां न जानाति शयानं पतितं भुवि ॥ (३२।२)

जानन्न् अपि च किं कुर्याद् अशक्तिर् अपरिक्रमः । (३३।१)

भिद्यमानम् इवाशक्तस् त्रातुम् अन्यो नगो नगम् ॥ (३३।२)

पितुस् त्वम् एव मे गत्वा शीघ्रम् आचक्ष्व राघव । (३४।१)

न त्वाम् अनुदहेत् क्रुद्धो वनं वह्निर् इवैधितः ॥ (३४।२)

इयम् एकपदी राजन् यतो मे पितुर् आश्रमः । (३५।१)

तं प्रसादय गत्वा त्वं न त्वां स कुपितः शपेत् ॥ (३५।२)

विशल्यं कुरु मां राजन् मर्म मे निशितः शरः । (३६।१)

रुणद्धि मृदु सोत्सेधं तीरम् अम्बुरयो यथा ॥ (३६।२)

न द्विजातिर् अहं राजन् मा भूत् ते मनसो व्यथा । (३७।१)

शूद्रायाम् अस्मि वैश्येन जातो जनपदाधिप ॥ (३७।२)

इतीव वदतः कृच्छ्राद् बाणाभिहतमर्मणः । (३८।१)

तस्य त्व् आनम्यमानस्य तं बाणम् अहम् उद्धरम् ॥ (३८।२)

जलार्द्रगात्रं तु विलप्य कृच्छ्रान् मर्मव्रणं संततम् उच्छ्वसन्तम् । (३९।१)

ततः सरय्वां तम् अहं शयानं समीक्ष्य भद्रे सुभृशं विषण्णः ॥ (३९।२)