रामायणRāmāyaṇa

Rām, 2, 28

104 of 606 · 40 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

ततो ऽब्रवीन् महातेजा रामो लक्ष्मणम् अग्रतः । (१।१)

tato 'bravīn mahātejā rāmo lakṣmaṇam agrataḥ |

1.2१.२

स्थितं प्राग्गामिनं वीरं याचमानं कृताञ्जलिम् ॥ (१।२)

sthitaṃ prāggāminaṃ vīraṃ yācamānaṃ kṛtāñjalim ||

2.1२.१

मयाद्य सह सौमित्रे त्वयि गच्छति तद् वनम् । (२।१)

mayādya saha saumitre tvayi gacchati tad vanam |

2.2२.२

को भरिष्यति कौसल्यां सुमित्रां वा यशस्विनीम् ॥ (२।२)

ko bhariṣyati kausalyāṃ sumitrāṃ vā yaśasvinīm ||

3.1३.१

अभिवर्षति कामैर् यः पर्जन्यः पृथिवीम् इव । (३।१)

abhivarṣati kāmair yaḥ parjanyaḥ pṛthivīm iva |

3.2३.२

स कामपाशपर्यस्तो महातेजा महीपतिः ॥ (३।२)

sa kāmapāśaparyasto mahātejā mahīpatiḥ ||

4.1४.१

सा हि राज्यम् इदं प्राप्य नृपस्याश्वपतेः सुता । (४।१)

sā hi rājyam idaṃ prāpya nṛpasyāśvapateḥ sutā |

4.2४.२

दुःखितानां सपत्नीनां न करिष्यति शोभनम् ॥ (४।२)

duḥkhitānāṃ sapatnīnāṃ na kariṣyati śobhanam ||

5.1५.१

एवम् उक्तस् तु रामेण लक्ष्मणः श्लक्ष्णया गिरा । (५।१)

evam uktas tu rāmeṇa lakṣmaṇaḥ ślakṣṇayā girā |

5.2५.२

प्रत्युवाच तदा रामं वाक्यज्ञो वाक्यकोविदम् ॥ (५।२)

pratyuvāca tadā rāmaṃ vākyajño vākyakovidam ||

6.1६.१

तवैव तेजसा वीर भरतः पूजयिष्यति । (६।१)

tavaiva tejasā vīra bharataḥ pūjayiṣyati |

6.2६.२

कौसल्यां च सुमित्रां च प्रयतो नात्र संशयः ॥ (६।२)

kausalyāṃ ca sumitrāṃ ca prayato nātra saṃśayaḥ ||

7.1७.१

कौसल्या बिभृयाद् आर्या सहस्रम् अपि मद्विधान् । (७।१)

kausalyā bibhṛyād āryā sahasram api madvidhān |

7.2७.२

यस्याः सहस्रं ग्रामाणां सम्प्राप्तम् उपजीवनम् ॥ (७।२)

yasyāḥ sahasraṃ grāmāṇāṃ samprāptam upajīvanam ||

8.1८.१

धनुर् आदाय सशरं खनित्रपिटकाधरः । (८।१)

dhanur ādāya saśaraṃ khanitrapiṭakādharaḥ |

8.2८.२

अग्रतस् ते गमिष्यामि पन्थानम् अनुदर्शयन् ॥ (८।२)

agratas te gamiṣyāmi panthānam anudarśayan ||

9.1९.१

आहरिष्यामि ते नित्यं मूलानि च फलानि च । (९।१)

āhariṣyāmi te nityaṃ mūlāni ca phalāni ca |

9.2९.२

वन्यानि यानि चान्यानि स्वाहाराणि तपस्विनाम् ॥ (९।२)

vanyāni yāni cānyāni svāhārāṇi tapasvinām ||

10.1१०.१

भवांस् तु सह वैदेह्या गिरिसानुषु रंस्यते । (१०।१)

bhavāṃs tu saha vaidehyā girisānuṣu raṃsyate |

10.2१०.२

अहं सर्वं करिष्यामि जाग्रतः स्वपतश् च ते ॥ (१०।२)

ahaṃ sarvaṃ kariṣyāmi jāgrataḥ svapataś ca te ||

11.1११.१

रामस् त्व् अनेन वाक्येन सुप्रीतः प्रत्युवाच तम् । (११।१)

rāmas tv anena vākyena suprītaḥ pratyuvāca tam |

11.2११.२

व्रजापृच्छस्व सौमित्रे सर्वम् एव सुहृज्जनम् ॥ (११।२)

vrajāpṛcchasva saumitre sarvam eva suhṛjjanam ||

12.1१२.१

ये च राज्ञो ददौ दिव्ये महात्मा वरुणः स्वयम् । (१२।१)

ye ca rājño dadau divye mahātmā varuṇaḥ svayam |

12.2१२.२

जनकस्य महायज्ञे धनुषी रौद्रदर्शने ॥ (१२।२)

janakasya mahāyajñe dhanuṣī raudradarśane ||

13.1१३.१

अभेद्यकवचे दिव्ये तूणी चाक्षयसायकौ । (१३।१)

abhedyakavace divye tūṇī cākṣayasāyakau |

13.2१३.२

आदित्यविमलौ चोभौ खड्गौ हेमपरिष्कृतौ ॥ (१३।२)

ādityavimalau cobhau khaḍgau hemapariṣkṛtau ||

14.1१४.१

सत्कृत्य निहितं सर्वम् एतद् आचार्यसद्मनि । (१४।१)

satkṛtya nihitaṃ sarvam etad ācāryasadmani |

14.2१४.२

स त्वम् आयुधम् आदाय क्षिप्रम् आव्रज लक्ष्मण ॥ (१४।२)

sa tvam āyudham ādāya kṣipram āvraja lakṣmaṇa ||

15.1१५.१

स सुहृज्जनम् आमन्त्र्य वनवासाय निश्चितः । (१५।१)

sa suhṛjjanam āmantrya vanavāsāya niścitaḥ |

15.2१५.२

इक्ष्वाकुगुरुम् आमन्त्र्य जग्राहायुधम् उत्तमम् ॥ (१५।२)

ikṣvākugurum āmantrya jagrāhāyudham uttamam ||

16.1१६.१

तद् दिव्यं राजशार्दूलः सत्कृतं माल्यभूषितम् । (१६।१)

tad divyaṃ rājaśārdūlaḥ satkṛtaṃ mālyabhūṣitam |

16.2१६.२

रामाय दर्शयामास सौमित्रिः सर्वम् आयुधम् ॥ (१६।२)

rāmāya darśayāmāsa saumitriḥ sarvam āyudham ||

17.1१७.१

तम् उवाचात्मवान् रामः प्रीत्या लक्ष्मणम् आगतम् । (१७।१)

tam uvācātmavān rāmaḥ prītyā lakṣmaṇam āgatam |

17.2१७.२

काले त्वम् आगतः सौम्य काङ्क्षिते मम लक्ष्मण ॥ (१७।२)

kāle tvam āgataḥ saumya kāṅkṣite mama lakṣmaṇa ||

18.1१८.१

अहं प्रदातुम् इच्छामि यद् इदं मामकं धनम् । (१८।१)

ahaṃ pradātum icchāmi yad idaṃ māmakaṃ dhanam |

18.2१८.२

ब्राह्मणेभ्यस् तपस्विभ्यस् त्वया सह परंतप ॥ (१८।२)

brāhmaṇebhyas tapasvibhyas tvayā saha paraṃtapa ||

19.1१९.१

वसन्तीह दृढं भक्त्या गुरुषु द्विजसत्तमाः । (१९।१)

vasantīha dṛḍhaṃ bhaktyā guruṣu dvijasattamāḥ |

19.2१९.२

तेषाम् अपि च मे भूयः सर्वेषां चोपजीविनाम् ॥ (१९।२)

teṣām api ca me bhūyaḥ sarveṣāṃ copajīvinām ||

20.1२०.१

वसिष्ठपुत्रं तु सुयज्ञम् आर्यं त्वम् आनयाशु प्रवरं द्विजानाम् । (२०।१)

vasiṣṭhaputraṃ tu suyajñam āryaṃ tvam ānayāśu pravaraṃ dvijānām |

20.2२०.२

अभिप्रयास्यामि वनं समस्तान् अभ्यर्च्य शिष्टान् अपरान् द्विजातीन् ॥ (२०।२)

abhiprayāsyāmi vanaṃ samastān abhyarcya śiṣṭān aparān dvijātīn ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

Rām, 2, 28

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit