घोरेण शरबन्धेन बद्धौ दशरथात्मजौ । (१।१)

निश्वसन्तौ यथा नागौ शयानौ रुधिरोक्षितौ ॥ (१।२)

सर्वे ते वानरश्रेष्ठाः ससुग्रीवा महाबलाः । (२।१)

परिवार्य महात्मानौ तस्थुः शोकपरिप्लुताः ॥ (२।२)

एतस्मिन्न् अन्तरे रामः प्रत्यबुध्यत वीर्यवान् । (३।१)

स्थिरत्वात् सत्त्वयोगाच्च शरैः संदानितो ऽपि सन् ॥ (३।२)

ततो दृष्ट्वा सरुधिरं विषण्णं गाढम् अर्पितम् । (४।१)

भ्रातरं दीनवदनं पर्यदेवयद् आतुरः ॥ (४।२)

किं नु मे सीतया कार्यं किं कार्यं जीवितेन वा । (५।१)

शयानं यो ऽद्य पश्यामि भ्रातरं युधि निर्जितम् ॥ (५।२)

शक्या सीतासमा नारी प्राप्तुं लोके विचिन्वता । (६।१)

न लक्ष्मणसमो भ्राता सचिवः साम्परायिकः ॥ (६।२)

परित्यक्ष्याम्यहं प्राणान् वानराणां तु पश्यताम् । (७।१)

यदि पञ्चत्वम् आपन्नः सुमित्रानन्दवर्धनः ॥ (७।२)

किं नु वक्ष्यामि कौसल्यां मातरं किं नु कैकयीम् । (८।१)

कथम् अम्बां सुमित्रां च पुत्रदर्शनलालसाम् ॥ (८।२)

विवत्सां वेपमानां च क्रोशन्तीं कुररीम् इव । (९।१)

कथम् आश्वासयिष्यामि यदि यास्यामि तं विना ॥ (९।२)

कथं वक्ष्यामि शत्रुघ्नं भरतं च यशस्विनम् । (१०।१)

मया सह वनं यातो विना तेनागतः पुनः ॥ (१०।२)

उपालम्भं न शक्ष्यामि सोढुं बत सुमित्रया । (११।१)

इहैव देहं त्यक्ष्यामि न हि जीवितुम् उत्सहे ॥ (११।२)

धिङ् मां दुष्कृतकर्माणम् अनार्यं यत्कृते ह्यसौ । (१२।१)

लक्ष्मणः पतितः शेते शरतल्पे गतासुवत् ॥ (१२।२)

त्वं नित्यं सुविषण्णं माम् आश्वासयसि लक्ष्मण । (१३।१)

गतासुर् नाद्य शक्नोषि माम् आर्तम् अभिभाषितुम् ॥ (१३।२)

येनाद्य बहवो युद्धे राक्षसा निहताः क्षितौ । (१४।१)

तस्याम् एव क्षितौ वीरः स शेते निहतः परैः ॥ (१४।२)

शयानः शरतल्पे ऽस्मिन् स्वशोणितपरिप्लुतः । (१५।१)

शरजालैश्चितो भाति भास्करो ऽस्तम् इव व्रजन् ॥ (१५।२)

बाणाभिहतमर्मत्वान्न शक्नोत्यभिवीक्षितुम् । (१६।१)

रुजा चाब्रुवतो ह्यस्य दृष्टिरागेण सूच्यते ॥ (१६।२)

यथैव मां वनं यान्तम् अनुयातो महाद्युतिः । (१७।१)

अहम् अप्यनुयास्यामि तथैवैनं यमक्षयम् ॥ (१७।२)

इष्टबन्धुजनो नित्यं मां च नित्यम् अनुव्रतः । (१८।१)

इमाम् अद्य गतो ऽवस्थां ममानार्यस्य दुर्नयैः ॥ (१८।२)

सुरुष्टेनापि वीरेण लक्ष्मणेन न संस्मरे । (१९।१)

परुषं विप्रियं वापि श्रावितं न कदाचन ॥ (१९।२)

विससर्जैकवेगेन पञ्चबाणशतानि यः । (२०।१)

इष्वस्त्रेष्वधिकस्तस्मात् कार्तवीर्याच्च लक्ष्मणः ॥ (२०।२)

अस्त्रैर् अस्त्राणि यो हन्याच्छक्रस्यापि महात्मनः । (२१।१)

सो ऽयम् उर्व्यां हतः शेते महार्हशयनोचितः ॥ (२१।२)

तच्च मिथ्या प्रलप्तं मां प्रधक्ष्यति न संशयः । (२२।१)

यन्मया न कृतो राजा राक्षसानां विभीषणः ॥ (२२।२)

अस्मिन्मुहूर्ते सुग्रीव प्रतियातुम् इतो ऽर्हसि । (२३।१)

मत्वा हीनं मया राजन् रावणो ऽभिद्रवेद् बली ॥ (२३।२)

अङ्गदं तु पुरस्कृत्य ससैन्यः ससुहृज्जनः । (२४।१)

सागरं तर सुग्रीव पुनस्तेनैव सेतुना ॥ (२४।२)

कृतं हनुमता कार्यं यद् अन्यैर् दुष्करं रणे । (२५।१)

ऋक्षराजेन तुष्यामि गोलाङ्गूलाधिपेन च ॥ (२५।२)

अङ्गदेन कृतं कर्म मैन्देन द्विविदेन च । (२६।१)

युद्धं केसरिणा संख्ये घोरं संपातिना कृतम् ॥ (२६।२)

गवयेन गवाक्षेण शरभेण गजेन च । (२७।१)

अन्यैश्च हरिभिर् युद्धं मदर्थे त्यक्तजीवितैः ॥ (२७।२)

न चातिक्रमितुं शक्यं दैवं सुग्रीव मानुषैः । (२८।१)

यत् तु शक्यं वयस्येन सुहृदा वा परंतप । (२८।२)

कृतं सुग्रीव तत् सर्वं भवताधर्मभीरुणा ॥ (२८।३)

मित्रकार्यं कृतम् इदं भवद्भिर् वानरर्षभाः । (२९।१)

अनुज्ञाता मया सर्वे यथेष्टं गन्तुम् अर्हथ ॥ (२९।२)

शुश्रुवुस्तस्य ते सर्वे वानराः परिदेवितम् । (३०।१)

वर्तयांचक्रुर् अश्रूणि नेत्रैः कृष्णेतरेक्षणाः ॥ (३०।२)

ततः सर्वाण्यनीकानि स्थापयित्वा विभीषणः । (३१।१)

आजगाम गदापाणिस्त्वरितो यत्र राघवः ॥ (३१।२)

तं दृष्ट्वा त्वरितं यान्तं नीलाञ्जनचयोपमम् । (३२।१)

वानरा दुद्रुवुः सर्वे मन्यमानास्तु रावणिम् ॥ (३२।२)