रामायणRāmāyaṇa

Rām, 6, 112

502 of 606 · 38 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

पूर्णे चतुर्दशे वर्षे पञ्चभ्यां लक्ष्मणाग्रजः । (१।१)

pūrṇe caturdaśe varṣe pañcabhyāṃ lakṣmaṇāgrajaḥ |

1.2१.२

भरद्वाजाश्रमं प्राप्य ववन्दे नियतो मुनिम् ॥ (१।२)

bharadvājāśramaṃ prāpya vavande niyato munim ||

2.1२.१

सो ऽपृच्छद् अभिवाद्यैनं भरद्वाजं तपोधनम् । (२।१)

so 'pṛcchad abhivādyainaṃ bharadvājaṃ tapodhanam |

2.2२.२

शृणोषि कच्चिद् भगवन् सुभिक्षानामयं पुरे । (२।२)

śṛṇoṣi kaccid bhagavan subhikṣānāmayaṃ pure |

2.3२.३

कच्चिच्च युक्तो भरतो जीवन्त्यपि च मातरः ॥ (२।३)

kaccicca yukto bharato jīvantyapi ca mātaraḥ ||

3.1३.१

एवम् उक्तस्तु रामेण भरद्वाजो महामुनिः । (३।१)

evam uktastu rāmeṇa bharadvājo mahāmuniḥ |

3.2३.२

प्रत्युवाच रघुश्रेष्ठं स्मितपूर्वं प्रहृष्टवत् ॥ (३।२)

pratyuvāca raghuśreṣṭhaṃ smitapūrvaṃ prahṛṣṭavat ||

4.1४.१

पङ्कदिग्धस्तु भरतो जटिलस्त्वां प्रतीक्षते । (४।१)

paṅkadigdhastu bharato jaṭilastvāṃ pratīkṣate |

4.2४.२

पादुके ते पुरस्कृत्य सर्वं च कुशलं गृहे ॥ (४।२)

pāduke te puraskṛtya sarvaṃ ca kuśalaṃ gṛhe ||

5.1५.१

त्वां पुरा चीरवसनं प्रविशन्तं महावनम् । (५।१)

tvāṃ purā cīravasanaṃ praviśantaṃ mahāvanam |

5.2५.२

स्त्रीतृतीयं च्युतं राज्याद् धर्मकामं च केवलम् ॥ (५।२)

strītṛtīyaṃ cyutaṃ rājyād dharmakāmaṃ ca kevalam ||

6.1६.१

पदातिं त्यक्तसर्वस्वं पितुर् वचनकारिणम् । (६।१)

padātiṃ tyaktasarvasvaṃ pitur vacanakāriṇam |

6.2६.२

स्वर्गभोगैः परित्यक्तं स्वर्गच्युतम् इवामरम् ॥ (६।२)

svargabhogaiḥ parityaktaṃ svargacyutam ivāmaram ||

7.1७.१

दृष्ट्वा तु करुणा पूर्वं ममासीत् समितिंजय । (७।१)

dṛṣṭvā tu karuṇā pūrvaṃ mamāsīt samitiṃjaya |

7.2७.२

कैकेयीवचने युक्तं वन्यमूलफलाशनम् ॥ (७।२)

kaikeyīvacane yuktaṃ vanyamūlaphalāśanam ||

8.1८.१

साम्प्रतं सुसमृद्धार्थं समित्रगणबान्धवम् । (८।१)

sāmprataṃ susamṛddhārthaṃ samitragaṇabāndhavam |

8.2८.२

समीक्ष्य विजितारिं त्वां मम प्रीतिर् अनुत्तमा ॥ (८।२)

samīkṣya vijitāriṃ tvāṃ mama prītir anuttamā ||

9.1९.१

सर्वं च सुखदुःखं ते विदितं मम राघव । (९।१)

sarvaṃ ca sukhaduḥkhaṃ te viditaṃ mama rāghava |

9.2९.२

यत् त्वया विपुलं प्राप्तं जनस्थानवधादिकम् ॥ (९।२)

yat tvayā vipulaṃ prāptaṃ janasthānavadhādikam ||

10.1१०.१

ब्राह्मणार्थे नियुक्तस्य रक्षतः सर्वतापसान् । (१०।१)

brāhmaṇārthe niyuktasya rakṣataḥ sarvatāpasān |

10.2१०.२

मारीचदर्शनं चैव सीतोन्मथनम् एव च ॥ (१०।२)

mārīcadarśanaṃ caiva sītonmathanam eva ca ||

11.1११.१

कबन्धदर्शनं चैव पम्पाभिगमनं तथा । (११।१)

kabandhadarśanaṃ caiva pampābhigamanaṃ tathā |

11.2११.२

सुग्रीवेण च ते सख्यं यच्च वाली हतस्त्वया ॥ (११।२)

sugrīveṇa ca te sakhyaṃ yacca vālī hatastvayā ||

12.1१२.१

मार्गणं चैव वैदेह्याः कर्म वातात्मजस्य च । (१२।१)

mārgaṇaṃ caiva vaidehyāḥ karma vātātmajasya ca |

12.2१२.२

विदितायां च वैदेह्यां नलसेतुर् यथा कृतः । (१२।२)

viditāyāṃ ca vaidehyāṃ nalasetur yathā kṛtaḥ |

12.3१२.३

यथा च दीपिता लङ्का प्रहृष्टैर् हरियूथपैः ॥ (१२।३)

yathā ca dīpitā laṅkā prahṛṣṭair hariyūthapaiḥ ||

13.1१३.१

सपुत्रबान्धवामात्यः सबलः सहवाहनः । (१३।१)

saputrabāndhavāmātyaḥ sabalaḥ sahavāhanaḥ |

13.2१३.२

यथा च निहतः संख्ये रावणो देवकण्टकः ॥ (१३।२)

yathā ca nihataḥ saṃkhye rāvaṇo devakaṇṭakaḥ ||

14.1१४.१

समागमश्च त्रिदशैर् यथा दत्तश्च ते वरः । (१४।१)

samāgamaśca tridaśair yathā dattaśca te varaḥ |

14.2१४.२

सर्वं ममैतद् विदितं तपसा धर्मवत्सल ॥ (१४।२)

sarvaṃ mamaitad viditaṃ tapasā dharmavatsala ||

15.1१५.१

अहम् अप्यत्र ते दद्मि वरं शस्त्रभृतां वर । (१५।१)

aham apyatra te dadmi varaṃ śastrabhṛtāṃ vara |

15.2१५.२

अर्घ्यं प्रतिगृहाणेदम् अयोध्यां श्वो गमिष्यसि ॥ (१५।२)

arghyaṃ pratigṛhāṇedam ayodhyāṃ śvo gamiṣyasi ||

16.1१६.१

तस्य तच्छिरसा वाक्यं प्रतिगृह्य नृपात्मजः । (१६।१)

tasya tacchirasā vākyaṃ pratigṛhya nṛpātmajaḥ |

16.2१६.२

बाढम् इत्येव संहृष्टः श्रीमान् वरम् अयाचत ॥ (१६।२)

bāḍham ityeva saṃhṛṣṭaḥ śrīmān varam ayācata ||

17.1१७.१

अकालफलिनो वृक्षाः सर्वे चापि मधुस्रवाः । (१७।१)

akālaphalino vṛkṣāḥ sarve cāpi madhusravāḥ |

17.2१७.२

भवन्तु मार्गे भगवन्न् अयोध्यां प्रति गच्छतः ॥ (१७।२)

bhavantu mārge bhagavann ayodhyāṃ prati gacchataḥ ||

18.1१८.१

निष्फलाः फलिनश्चासन् विपुष्पाः पुष्पशालिनः । (१८।१)

niṣphalāḥ phalinaścāsan vipuṣpāḥ puṣpaśālinaḥ |

18.2१८.२

शुष्काः समग्रपत्रास्ते नगाश्चैव मधुस्रवाः ॥ (१८।२)

śuṣkāḥ samagrapatrāste nagāścaiva madhusravāḥ ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

Rām, 6, 112

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit