तस्मिन् हते राक्षससैन्यपाले प्लवंगमानाम् ऋषभेण युद्धे । (१।१)

भीमायुधं सागरतुल्यवेगं प्रदुद्रुवे राक्षसराजसैन्यम् ॥ (१।२)

गत्वा तु रक्षोऽधिपतेः शशंसुः सेनापतिं पावकसूनुशस्तम् । (२।१)

तच्चापि तेषां वचनं निशम्य रक्षोऽधिपः क्रोधवशं जगाम ॥ (२।२)

संख्ये प्रहस्तं निहतं निशम्य शोकार्दितः क्रोधपरीतचेताः । (३।१)

उवाच तान्नैरृतयोधमुख्यान् इन्द्रो यथा चामरयोधमुख्यान् ॥ (३।२)

नावज्ञा रिपवे कार्या यैर् इन्द्रबलसूदनः । (४।१)

सूदितः सैन्यपालो मे सानुयात्रः सकुञ्जरः ॥ (४।२)

सो ऽहं रिपुविनाशाय विजयायाविचारयन् । (५।१)

स्वयम् एव गमिष्यामि रणशीर्षं तद् अद्भुतम् ॥ (५।२)

अद्य तद् वानरानीकं रामं च सहलक्ष्मणम् । (६।१)

निर्दहिष्यामि बाणौघैर् वनं दीप्तैर् इवाग्निभिः ॥ (६।२)

स एवम् उक्त्वा ज्वलनप्रकाशं रथं तुरंगोत्तमराजियुक्तम् । (७।१)

प्रकाशमानं वपुषा ज्वलन्तं समारुरोहामरराजशत्रुः ॥ (७।२)

स शङ्खभेरीपटहप्रणादैर् आस्फोटितक्ष्वेडितसिंहनादैः । (८।१)

पुण्यैः स्तवैश्चाप्यभिपूज्यमानस् तदा ययौ राक्षसराजमुख्यः ॥ (८।२)

स शैलजीमूतनिकाशरूपैर् मांसाशनैः पावकदीप्तनेत्रैः । (९।१)

बभौ वृतो राक्षसराजमुख्यैर् भूतैर् वृतो रुद्र इवामरेशः ॥ (९।२)

ततो नगर्याः सहसा महौजा निष्क्रम्य तद् वानरसैन्यम् उग्रम् । (१०।१)

महार्णवाभ्रस्तनितं ददर्श समुद्यतं पादपशैलहस्तम् ॥ (१०।२)

तद् राक्षसानीकम् अतिप्रचण्डम् आलोक्य रामो भुजगेन्द्रबाहुः । (११।१)

विभीषणं शस्त्रभृतां वरिष्ठम् उवाच सेनानुगतः पृथुश्रीः ॥ (११।२)

नानापताकाध्वजशस्त्रजुष्टं प्रासासिशूलायुधचक्रजुष्टम् । (१२।१)

सैन्यं नगेन्द्रोपमनागजुष्टं कस्येदम् अक्षोभ्यम् अभीरुजुष्टम् ॥ (१२।२)

ततस्तु रामस्य निशम्य वाक्यं विभीषणः शक्रसमानवीर्यः । (१३।१)

शशंस रामस्य बलप्रवेकं महात्मनां राक्षसपुंगवानाम् ॥ (१३।२)

यो ऽसौ गजस्कन्धगतो महात्मा नवोदितार्कोपमताम्रवक्त्रः । (१४।१)

प्रकम्पयन्नागशिरो ऽभ्युपैति ह्य् अकम्पनं त्वेनम् अवेहि राजन् ॥ (१४।२)

यो ऽसौ रथस्थो मृगराजकेतुर् धून्वन् धनुः शक्रधनुःप्रकाशम् । (१५।१)

करीव भात्युग्रविवृत्तदंष्ट्रः स इन्द्रजिन्नाम वरप्रधानः ॥ (१५।२)

यश्चैष विन्ध्यास्तमहेन्द्रकल्पो धन्वी रथस्थो ऽतिरथो ऽतिवीर्यः । (१६।१)

विस्फारयंश्चापम् अतुल्यमानं नाम्नातिकायो ऽतिविवृद्धकायः ॥ (१६।२)

यो ऽसौ नवार्कोदितताम्रचक्षुर् आरुह्य घण्टानिनदप्रणादम् । (१७।१)

गजं खरं गर्जति वै महात्मा महोदरो नाम स एष वीरः ॥ (१७।२)

यो ऽसौ हयं काञ्चनचित्रभाण्डम् आरुह्य संध्याभ्रगिरिप्रकाशम् । (१८।१)

प्रासं समुद्यम्य मरीचिनद्धं पिशाच एषाशनितुल्यवेगः ॥ (१८।२)

यश्चैष शूलं निशितं प्रगृह्य विद्युत्प्रभं किंकरवज्रवेगम् । (१९।१)

वृषेन्द्रम् आस्थाय गिरिप्रकाशम् आयाति सो ऽसौ त्रिशिरा यशस्वी ॥ (१९।२)

असौ च जीमूतनिकाशरूपः कुम्भः पृथुव्यूढसुजातवक्षाः । (२०।१)

समाहितः पन्नगराजकेतुर् विस्फारयन् भाति धनुर् विधून्वन् ॥ (२०।२)

यश्चैष जाम्बूनदवज्रजुष्टं दीप्तं सधूमं परिघं प्रगृह्य । (२१।१)

आयाति रक्षोबलकेतुभूतः सो ऽसौ निकुम्भो ऽद्भुतघोरकर्मा ॥ (२१।२)

यश्चैष चापासिशरौघजुष्टं पताकिनं पावकदीप्तरूपम् । (२२।१)

रथं समास्थाय विभात्युदग्रो नरान्तको ऽसौ नगशृङ्गयोधी ॥ (२२।२)

यश्चैष नानाविधघोररूपैर् व्याघ्रोष्ट्रनागेन्द्रमृगेन्द्रवक्त्रैः । (२३।१)

भूतैर् वृतो भाति विवृत्तनेत्रैः सो ऽसौ सुराणाम् अपि दर्पहन्ता ॥ (२३।२)

यत्रैतद् इन्दुप्रतिमं विभाति छत्त्रं सितं सूक्ष्मशलाकम् अग्र्यम् । (२४।१)

अत्रैष रक्षोऽधिपतिर् महात्मा भूतैर् वृतो रुद्र इवावभाति ॥ (२४।२)

असौ किरीटी चलकुण्डलास्यो नागेन्द्रविन्ध्योपमभीमकायः । (२५।१)

महेन्द्रवैवस्वतदर्पहन्ता रक्षोऽधिपः सूर्य इवावभाति ॥ (२५।२)

प्रत्युवाच ततो रामो विभीषणम् अरिंदमम् । (२६।१)

अहो दीप्तो महातेजा रावणो राक्षसेश्वरः ॥ (२६।२)

आदित्य इव दुष्प्रेक्ष्यो रश्मिभिर् भाति रावणः । (२७।१)

सुव्यक्तं लक्षये ह्यस्य रूपं तेजःसमावृतम् ॥ (२७।२)

देवदानववीराणां वपुर् नैवंविधं भवेत् । (२८।१)

यादृशं राक्षसेन्द्रस्य वपुर् एतत् प्रकाशते ॥ (२८।२)

सर्वे पर्वतसंकाशाः सर्वे पर्वतयोधिनः । (२९।१)

सर्वे दीप्तायुधधरा योधाश्चास्य महौजसः ॥ (२९।२)

भाति राक्षसराजो ऽसौ प्रदीप्तैर् भीमविक्रमैः । (३०।१)

भूतैः परिवृतस्तीक्ष्णैर् देहवद्भिर् इवान्तकः ॥ (३०।२)

एवम् उक्त्वा ततो रामो धनुर् आदाय वीर्यवान् । (३१।१)

लक्ष्मणानुचरस्तस्थौ समुद्धृत्य शरोत्तमम् ॥ (३१।२)

ततः स रक्षोऽधिपतिर् महात्मा रक्षांसि तान्याह महाबलानि । (३२।१)

द्वारेषु चर्यागृहगोपुरेषु सुनिर्वृतास्तिष्ठत निर्विशङ्काः ॥ (३२।२)

विसर्जयित्वा सहसा ततस्तान् गतेषु रक्षःसु यथानियोगम् । (३३।१)

व्यदारयद् वानरसागरौघं महाझषः पूर्णम् इवार्णवौघम् ॥ (३३।२)

तम् आपतन्तं सहसा समीक्ष्य दीप्तेषुचापं युधि राक्षसेन्द्रम् । (३४।१)

महत् समुत्पाट्य महीधराग्रं दुद्राव रक्षोऽधिपतिं हरीशः ॥ (३४।२)

तच्छैलशृङ्गं बहुवृक्षसानुं प्रगृह्य चिक्षेप निशाचराय । (३५।१)

तम् आपतन्तं सहसा समीक्ष्य बिभेद बाणैस्तपनीयपुङ्खैः ॥ (३५।२)

तस्मिन् प्रवृद्धोत्तमसानुवृक्षे शृङ्गे विकीर्णे पतिते पृथिव्याम् । (३६।१)

महाहिकल्पं शरम् अन्तकाभं समाददे राक्षसलोकनाथः ॥ (३६।२)

स तं गृहीत्वानिलतुल्यवेगं सविस्फुलिङ्गज्वलनप्रकाशम् । (३७।१)

बाणं महेन्द्राशनितुल्यवेगं चिक्षेप सुग्रीववधाय रुष्टः ॥ (३७।२)

स सायको रावणबाहुमुक्तः शक्राशनिप्रख्यवपुः शिताग्रः । (३८।१)

सुग्रीवम् आसाद्य बिभेद वेगाद् गुहेरिता क्रौञ्चम् इवोग्रशक्तिः ॥ (३८।२)

स सायकार्तो विपरीतचेताः कूजन् पृथिव्यां निपपात वीरः । (३९।१)

तं प्रेक्ष्य भूमौ पतितं विसंज्ञं नेदुः प्रहृष्टा युधि यातुधानाः ॥ (३९।२)

ततो गवाक्षो गवयः सुदंष्ट्रस् तथर्षभो ज्योतिमुखो नलश्च । (४०।१)

शैलान् समुद्यम्य विवृद्धकायाः प्रदुद्रुवुस्तं प्रति राक्षसेन्द्रम् ॥ (४०।२)

तेषां प्रहारान् स चकार मेघान् रक्षोऽधिपो बाणगणैः शिताग्रैः । (४१।१)

तान् वानरेन्द्रान् अपि बाणजालैर् बिभेद जाम्बूनदचित्रपुङ्खैः ॥ (४१।२)

ते वानरेन्द्रास्त्रिदशारिबाणैर् भिन्ना निपेतुर् भुवि भीमरूपाः । (४२।१)

ततस्तु तद् वानरसैन्यम् उग्रं प्रच्छादयामास स बाणजालैः ॥ (४२।२)

ते वध्यमानाः पतिताग्र्यवीरा नानद्यमाना भयशल्यविद्धाः । (४३।१)

शाखामृगा रावणसायकार्ता जग्मुः शरण्यं शरणं स्म रामम् ॥ (४३।२)

ततो महात्मा स धनुर् धनुष्मान् आदाय रामः सहसा जगाम । (४४।१)

तं लक्ष्मणः प्राञ्जलिर् अभ्युपेत्य उवाच वाक्यं परमार्थयुक्तम् ॥ (४४।२)

कामम् आर्यः सुपर्याप्तो वधायास्य दुरात्मनः । (४५।१)

विधमिष्याम्यहं नीचम् अनुजानीहि मां विभो ॥ (४५।२)

तम् अब्रवीन्महातेजा रामः सत्यपराक्रमः । (४६।१)

गच्छ यत्नपरश्चापि भव लक्ष्मण संयुगे ॥ (४६।२)

रावणो हि महावीर्यो रणे ऽद्भुतपराक्रमः । (४७।१)

त्रैलोक्येनापि संक्रुद्धो दुष्प्रसह्यो न संशयः ॥ (४७।२)

तस्य छिद्राणि मार्गस्व स्वच्छिद्राणि च गोपय । (४८।१)

चक्षुषा धनुषा यत्नाद् रक्षात्मानं समाहितः ॥ (४८।२)

राघवस्य वचः श्रुत्वा सम्परिष्वज्य पूज्य च । (४९।१)

अभिवाद्य ततो रामं ययौ सौमित्रिर् आहवम् ॥ (४९।२)

स रावणं वारणहस्तबाहुर् ददर्श दीप्तोद्यतभीमचापम् । (५०।१)

प्रच्छादयन्तं शरवृष्टिजालैस् तान् वानरान् भिन्नविकीर्णदेहान् ॥ (५०।२)

तम् आलोक्य महातेजा हनूमान्मारुतात्मजः । (५१।१)

निवार्य शरजालानि प्रदुद्राव स रावणम् ॥ (५१।२)

रथं तस्य समासाद्य भुजम् उद्यम्य दक्षिणम् । (५२।१)

त्रासयन् रावणं धीमान् हनूमान् वाक्यम् अब्रवीत् ॥ (५२।२)

देवदानवगन्धर्वा यक्षाश्च सह राक्षसैः । (५३।१)

अवध्यत्वात् त्वया भग्ना वानरेभ्यस्तु ते भयम् ॥ (५३।२)

एष मे दक्षिणो बाहुः पञ्चशाखः समुद्यतः । (५४।१)

विधमिष्यति ते देहाद् भूतात्मानं चिरोषितम् ॥ (५४।२)

श्रुत्वा हनूमतो वाक्यं रावणो भीमविक्रमः । (५५।१)

संरक्तनयनः क्रोधाद् इदं वचनम् अब्रवीत् ॥ (५५।२)

क्षिप्रं प्रहर निःशङ्कं स्थिरां कीर्तिम् अवाप्नुहि । (५६।१)

ततस्त्वां ज्ञातिविक्रान्तं नाशयिष्यामि वानर ॥ (५६।२)

रावणस्य वचः श्रुत्वा वायुसूनुर् वचो ऽब्रवीत् । (५७।१)

प्रहृतं हि मया पूर्वम् अक्षं स्मर सुतं तव ॥ (५७।२)

एवम् उक्तो महातेजा रावणो राक्षसेश्वरः । (५८।१)

आजघानानिलसुतं तलेनोरसि वीर्यवान् ॥ (५८।२)

स तलाभिहतस्तेन चचाल च मुहुर् मुहुः । (५९।१)

आजघानाभिसंक्रुद्धस्तलेनैवामरद्विषम् ॥ (५९।२)

ततस्तलेनाभिहतो वानरेण महात्मना । (६०।१)

दशग्रीवः समाधूतो यथा भूमिचले ऽचलः ॥ (६०।२)

संग्रामे तं तथा दृष्ट्वा रावणं तलताडितम् । (६१।१)

ऋषयो वानराः सिद्धा नेदुर् देवाः सहासुराः ॥ (६१।२)

अथाश्वस्य महातेजा रावणो वाक्यम् अब्रवीत् । (६२।१)

साधु वानर वीर्येण श्लाघनीयो ऽसि मे रिपुः ॥ (६२।२)

रावणेनैवम् उक्तस्तु मारुतिर् वाक्यम् अब्रवीत् । (६३।१)

धिग् अस्तु मम वीर्यं तु यत् त्वं जीवसि रावण ॥ (६३।२)

सकृत् तु प्रहरेदानीं दुर्बुद्धे किं विकत्थसे । (६४।१)

ततस्त्वां मामको मुष्टिर् नयिष्यति यमक्षयम् । (६४।२)

ततो मारुतिवाक्येन क्रोधस्तस्य तदाज्वलत् ॥ (६४।३)

संरक्तनयनो यत्नान्मुष्टिम् उद्यम्य दक्षिणम् । (६५।१)

पातयामास वेगेन वानरोरसि वीर्यवान् । (६५।२)

हनूमान् वक्षसि व्यूढे संचचाल हतः पुनः ॥ (६५।३)

विह्वलं तं तदा दृष्ट्वा हनूमन्तं महाबलम् । (६६।१)

रथेनातिरथः शीघ्रं नीलं प्रति समभ्यगात् ॥ (६६।२)

पन्नगप्रतिमैर् भीमैः परमर्मातिभेदिभिः । (६७।१)

शरैर् आदीपयामास नीलं हरिचमूपतिम् ॥ (६७।२)

स शरौघसमायस्तो नीलः कपिचमूपतिः । (६८।१)

करेणैकेन शैलाग्रं रक्षोऽधिपतये ऽसृजत् ॥ (६८।२)

हनूमान् अपि तेजस्वी समाश्वस्तो महामनाः । (६९।१)

विप्रेक्षमाणो युद्धेप्सुः सरोषम् इदम् अब्रवीत् ॥ (६९।२)

नीलेन सह संयुक्तं रावणं राक्षसेश्वरम् । (७०।१)

अन्येन युध्यमानस्य न युक्तम् अभिधावनम् ॥ (७०।२)

रावणो ऽपि महातेजास्तच्छृङ्गं सप्तभिः शरैः । (७१।१)

आजघान सुतीक्ष्णाग्रैस्तद् विकीर्णं पपात ह ॥ (७१।२)

तद् विकीर्णं गिरेः शृङ्गं दृष्ट्वा हरिचमूपतिः । (७२।१)

कालाग्निर् इव जज्वाल क्रोधेन परवीरहा ॥ (७२।२)

सो ऽश्वकर्णान् धवान् सालांश्चूतांश्चापि सुपुष्पितान् । (७३।१)

अन्यांश्च विविधान् वृक्षान्नीलश्चिक्षेप संयुगे ॥ (७३।२)

स तान् वृक्षान् समासाद्य प्रतिचिछेद रावणः । (७४।१)

अभ्यवर्षत् सुघोरेण शरवर्षेण पावकिम् ॥ (७४।२)

अभिवृष्टः शरौघेण मेघेनेव महाचलः । (७५।१)

ह्रस्वं कृत्वा तदा रूपं ध्वजाग्रे निपपात ह ॥ (७५।२)

पावकात्मजम् आलोक्य ध्वजाग्रे समवस्थितम् । (७६।१)

जज्वाल रावणः क्रोधात् ततो नीलो ननाद ह ॥ (७६।२)

ध्वजाग्रे धनुषश्चाग्रे किरीटाग्रे च तं हरिम् । (७७।१)

लक्ष्मणो ऽथ हनूमांश्च दृष्ट्वा रामश्च विस्मिताः ॥ (७७।२)

रावणो ऽपि महातेजाः कपिलाघवविस्मितः । (७८।१)

अस्त्रम् आहारयामास दीप्तम् आग्नेयम् अद्भुतम् ॥ (७८।२)

ततस्ते चुक्रुशुर् हृष्टा लब्धलक्ष्याः प्लवंगमाः । (७९।१)

नीललाघवसंभ्रान्तं दृष्ट्वा रावणम् आहवे ॥ (७९।२)

वानराणां च नादेन संरब्धो रावणस्तदा । (८०।१)

संभ्रमाविष्टहृदयो न किंचित् प्रत्यपद्यत ॥ (८०।२)

आग्नेयेनाथ संयुक्तं गृहीत्वा रावणः शरम् । (८१।१)

ध्वजशीर्षस्थितं नीलम् उदैक्षत निशाचरः ॥ (८१।२)

ततो ऽब्रवीन्महातेजा रावणो राक्षसेश्वरः । (८२।१)

कपे लाघवयुक्तो ऽसि मायया परयानया ॥ (८२।२)

जीवितं खलु रक्षस्व यदि शक्नोषि वानर । (८३।१)

तानि तान्यात्मरूपाणि सृजसे त्वम् अनेकशः ॥ (८३।२)

तथापि त्वां मया मुक्तः सायको ऽस्त्रप्रयोजितः । (८४।१)

जीवितं परिरक्षन्तं जीविताद् भ्रंशयिष्यति ॥ (८४।२)

एवम् उक्त्वा महाबाहू रावणो राक्षसेश्वरः । (८५।१)

संधाय बाणम् अस्त्रेण चमूपतिम् अताडयत् ॥ (८५।२)

सो ऽस्त्रयुक्तेन बाणेन नीलो वक्षसि ताडितः । (८६।१)

निर्दह्यमानः सहसा निपपात महीतले ॥ (८६।२)

पितृमाहात्म्यसंयोगाद् आत्मनश्चापि तेजसा । (८७।१)

जानुभ्याम् अपतद् भूमौ न च प्राणैर् व्ययुज्यत ॥ (८७।२)

विसंज्ञं वानरं दृष्ट्वा दशग्रीवो रणोत्सुकः । (८८।१)

रथेनाम्बुदनादेन सौमित्रिम् अभिदुद्रुवे ॥ (८८।२)

तम् आह सौमित्रिर् अदीनसत्त्वो विस्फारयन्तं धनुर् अप्रमेयम् । (८९।१)

अन्वेहि माम् एव निशाचरेन्द्र न वानरांस्त्वं प्रति योद्धुम् अर्हसि ॥ (८९।२)

स तस्य वाक्यं परिपूर्णघोषं ज्याशब्दम् उग्रं च निशम्य राजा । (९०।१)

आसाद्य सौमित्रिम् अवस्थितं तं कोपान्वितं वाक्यम् उवाच रक्षः ॥ (९०।२)

दिष्ट्यासि मे राघव दृष्टिमार्गं प्राप्तो ऽन्तगामी विपरीतबुद्धिः । (९१।१)

अस्मिन् क्षणे यास्यसि मृत्युदेशं संसाद्यमानो मम बाणजालैः ॥ (९१।२)

तम् आह सौमित्रिर् अविस्मयानो गर्जन्तम् उद्वृत्तसिताग्रदंष्ट्रम् । (९२।१)

राजन्न गर्जन्ति महाप्रभावा विकत्थसे पापकृतां वरिष्ठ ॥ (९२।२)

जानामि वीर्यं तव राक्षसेन्द्र बलं प्रतापं च पराक्रमं च । (९३।१)

अवस्थितो ऽहं शरचापपाणिर् आगच्छ किं मोघविकत्थनेन ॥ (९३।२)

स एवम् उक्तः कुपितः ससर्ज रक्षोऽधिपः सप्तशरान् सुपुङ्खान् । (९४।१)

तांल् लक्ष्मणः काञ्चनचित्रपुङ्खैश् चिछेद बाणैर् निशिताग्रधारैः ॥ (९४।२)

तान् प्रेक्षमाणः सहसा निकृत्तान् निकृत्तभोगान् इव पन्नगेन्द्रान् । (९५।१)

लङ्केश्वरः क्रोधवशं जगाम ससर्ज चान्यान्निशितान् पृषत्कान् ॥ (९५।२)

स बाणवर्षं तु ववर्ष तीव्रं रामानुजः कार्मुकसम्प्रयुक्तम् । (९६।१)

क्षुरार्धचन्द्रोत्तमकर्णिभल्लैः शरांश्च चिछेद न चुक्षुभे च ॥ (९६।२)

स लक्ष्मणश्चाशु शराञ् शिताग्रान् महेन्द्रवज्राशनितुल्यवेगान् । (९७।१)

संधाय चापे ज्वलनप्रकाशान् ससर्ज रक्षोऽधिपतेर् वधाय ॥ (९७।२)

स तान् प्रचिछेद हि राक्षसेन्द्रश् छित्त्वा च तांल् लक्ष्मणम् आजघान । (९८।१)

शरेण कालाग्निसमप्रभेण स्वयम्भुदत्तेन ललाटदेशे ॥ (९८।२)

स लक्ष्मणो रावणसायकार्तश् चचाल चापं शिथिलं प्रगृह्य । (९९।१)

पुनश्च संज्ञां प्रतिलभ्य कृच्छ्राच्चिछेद चापं त्रिदशेन्द्रशत्रोः ॥ (९९।२)

निकृत्तचापं त्रिभिर् आजघान बाणैस्तदा दाशरथिः शिताग्रैः । (१००।१)

स सायकार्तो विचचाल राजा कृच्छ्राच्च संज्ञां पुनर् आससाद ॥ (१००।२)

स कृत्तचापः शरताडितश्च स्वेदार्द्रगात्रो रुधिरावसिक्तः । (१०१।१)

जग्राह शक्तिं समुदग्रशक्तिः स्वयम्भुदत्तां युधि देवशत्रुः ॥ (१०१।२)

स तां विधूमानलसंनिकाशां वित्रासनीं वानरवाहिनीनाम् । (१०२।१)

चिक्षेप शक्तिं तरसा ज्वलन्तीं सौमित्रये राक्षसराष्ट्रनाथः ॥ (१०२।२)

ताम् आपतन्तीं भरतानुजो ऽस्त्रैर् जघान बाणैश्च हुताग्निकल्पैः । (१०३।१)

तथापि सा तस्य विवेश शक्तिर् भुजान्तरं दाशरथेर् विशालम् ॥ (१०३।२)

शक्त्या ब्राह्म्या तु सौमित्रिस्ताडितस्तु स्तनान्तरे । (१०४।१)

विष्णोर् अचिन्त्यं स्वं भागम् आत्मानं प्रत्यनुस्मरत् ॥ (१०४।२)

ततो दानवदर्पघ्नं सौमित्रिं देवकण्टकः । (१०५।१)

तं पीडयित्वा बाहुभ्याम् अप्रभुर् लङ्घने ऽभवत् ॥ (१०५।२)

हिमवान्मन्दरो मेरुस्त्रैलोक्यं वा सहामरैः । (१०६।१)

शक्यं भुजाभ्याम् उद्धर्तुं न संख्ये भरतानुजः ॥ (१०६।२)

अथैनं वैष्णवं भागं मानुषं देहम् आस्थितम् । (१०७।१)

विसंज्ञं लक्ष्मणं दृष्ट्वा रावणो विस्मितो ऽभवत् ॥ (१०७।२)

अथ वायुसुतः क्रुद्धो रावणं समभिद्रवत् । (१०८।१)

आजघानोरसि क्रुद्धो वज्रकल्पेन मुष्टिना ॥ (१०८।२)

तेन मुष्टिप्रहारेण रावणो राक्षसेश्वरः । (१०९।१)

जानुभ्याम् अपतद् भूमौ चचाल च पपात च ॥ (१०९।२)

विसंज्ञं रावणं दृष्ट्वा समरे भीमविक्रमम् । (११०।१)

ऋषयो वानराश्चैव नेदुर् देवाः सवासवाः ॥ (११०।२)

हनूमान् अपि तेजस्वी लक्ष्मणं रावणार्दितम् । (१११।१)

अनयद् राघवाभ्याशं बाहुभ्यां परिगृह्य तम् ॥ (१११।२)

वायुसूनोः सुहृत्त्वेन भक्त्या परमया च सः । (११२।१)

शत्रूणाम् अप्रकम्प्यो ऽपि लघुत्वम् अगमत् कपेः ॥ (११२।२)

तं समुत्सृज्य सा शक्तिः सौमित्रिं युधि दुर्जयम् । (११३।१)

रावणस्य रथे तस्मिन् स्थानं पुनर् उपागमत् ॥ (११३।२)

रावणो ऽपि महातेजाः प्राप्य संज्ञां महाहवे । (११४।१)

आददे निशितान् बाणाञ् जग्राह च महद् धनुः ॥ (११४।२)

आश्वस्तश्च विशल्यश्च लक्ष्मणः शत्रुसूदनः । (११५।१)

विष्णोर् भागम् अमीमांस्यम् आत्मानं प्रत्यनुस्मरन् ॥ (११५।२)

निपातितमहावीरां वानराणां महाचमूम् । (११६।१)

राघवस्तु रणे दृष्ट्वा रावणं समभिद्रवत् ॥ (११६।२)

अथैनम् उपसंगम्य हनूमान् वाक्यम् अब्रवीत् । (११७।१)

मम पृष्ठं समारुह्य राक्षसं शास्तुम् अर्हसि ॥ (११७।२)

तच्छ्रुत्वा राघवो वाक्यं वायुपुत्रेण भाषितम् । (११८।१)

आरोहत् सहसा शूरो हनूमन्तं महाकपिम् । (११८।२)

रथस्थं रावणं संख्ये ददर्श मनुजाधिपः ॥ (११८।३)

तम् आलोक्य महातेजाः प्रदुद्राव स राघवः । (११९।१)

वैरोचनम् इव क्रुद्धो विष्णुर् अभ्युद्यतायुधः ॥ (११९।२)

ज्याशब्दम् अकरोत् तीव्रं वज्रनिष्पेषनिस्वनम् । (१२०।१)

गिरा गम्भीरया रामो राक्षसेन्द्रम् उवाच ह ॥ (१२०।२)

तिष्ठ तिष्ठ मम त्वं हि कृत्वा विप्रियम् ईदृशम् । (१२१।१)

क्व नु राक्षसशार्दूल गतो मोक्षम् अवाप्स्यसि ॥ (१२१।२)

यदीन्द्रवैवस्वतभास्करान् वा स्वयम्भुवैश्वानरशंकरान् वा । (१२२।१)

गमिष्यसि त्वं दश वा दिशो वा तथापि मे नाद्य गतो विमोक्ष्यसे ॥ (१२२।२)

यश्चैष शक्त्याभिहतस्त्वयाद्य इच्छन् विषादं सहसाभ्युपेतः । (१२३।१)

स एष रक्षोगणराज मृत्युः सपुत्रदारस्य तवाद्य युद्धे ॥ (१२३।२)

राघवस्य वचः श्रुत्वा राक्षसेन्द्रो महाकपिम् । (१२४।१)

आजघान शरैस्तीक्ष्णैः कालानलशिखोपमैः ॥ (१२४।२)

राक्षसेनाहवे तस्य ताडितस्यापि सायकैः । (१२५।१)

स्वभावतेजोयुक्तस्य भूयस्तेजो व्यवर्धत ॥ (१२५।२)

ततो रामो महातेजा रावणेन कृतव्रणम् । (१२६।१)

दृष्ट्वा प्लवगशार्दूलं क्रोधस्य वशम् एयिवान् ॥ (१२६।२)

तस्याभिसंक्रम्य रथं सचक्रं साश्वध्वजच्छत्रमहापताकम् । (१२७।१)

ससारथिं साशनिशूलखड्गं रामः प्रचिछेद शरैः सुपुङ्खैः ॥ (१२७।२)

अथेन्द्रशत्रुं तरसा जघान बाणेन वज्राशनिसंनिभेन । (१२८।१)

भुजान्तरे व्यूढसुजातरूपे वज्रेण मेरुं भगवान् इवेन्द्रः ॥ (१२८।२)

यो वज्रपाताशनिसंनिपातान् न चुक्षुभे नापि चचाल राजा । (१२९।१)

स रामबाणाभिहतो भृशार्तश् चचाल चापं च मुमोच वीरः ॥ (१२९।२)

तं विह्वलन्तं प्रसमीक्ष्य रामः समाददे दीप्तम् अथार्धचन्द्रम् । (१३०।१)

तेनार्कवर्णं सहसा किरीटं चिछेद रक्षोऽधिपतेर् महात्मा ॥ (१३०।२)

तं निर्विषाशीविषसंनिकाशं शान्तार्चिषं सूर्यम् इवाप्रकाशम् । (१३१।१)

गतश्रियं कृत्तकिरीटकूटम् उवाच रामो युधि राक्षसेन्द्रम् ॥ (१३१।२)

कृतं त्वया कर्म महत् सुभीमं हतप्रवीरश्च कृतस्त्वयाहम् । (१३२।१)

तस्मात् परिश्रान्त इति व्यवस्य न त्वां शरैर् मृत्युवशं नयामि ॥ (१३२।२)

स एवम् उक्तो हतदर्पहर्षो निकृत्तचापः स हताश्वसूतः । (१३३।१)

शरार्दितः कृत्तमहाकिरीटो विवेश लङ्कां सहसा स्म राजा ॥ (१३३।२)

तस्मिन् प्रविष्टे रजनीचरेन्द्रे महाबले दानवदेवशत्रौ । (१३४।१)

हरीन् विशल्यान् सह लक्ष्मणेन चकार रामः परमाहवाग्रे ॥ (१३४।२)

तस्मिन् प्रभग्ने त्रिदशेन्द्रशत्रौ सुरासुरा भूतगणा दिशश्च । (१३५।१)

ससागराः सर्षिमहोरगाश्च तथैव भूम्यम्बुचराश्च हृष्टाः ॥ (१३५।२)