अथ रामश् च सीता च लक्ष्मणश् च कृताञ्जलिः । (१।१)

उपसंगृह्य राजानं चक्रुर् दीनाः प्रदक्षिणम् ॥ (१।२)

तं चापि समनुज्ञाप्य धर्मज्ञः सीतया सह । (२।१)

राघवः शोकसंमूढो जननीम् अभ्यवादयत् ॥ (२।२)

अन्वक्षं लक्ष्मणो भ्रातुः कौसल्याम् अभ्यवादयत् । (३।१)

अथ मातुः सुमित्राया जग्राह चरणौ पुनः ॥ (३।२)

तं वन्दमानं रुदती माता सौमित्रिम् अब्रवीत् । (४।१)

हितकामा महाबाहुं मूर्ध्न्य् उपाघ्राय लक्ष्मणम् ॥ (४।२)

सृष्टस् त्वं वनवासाय स्वनुरक्तः सुहृज्जने । (५।१)

रामे प्रमादं मा कार्षीः पुत्र भ्रातरि गच्छति ॥ (५।२)

व्यसनी वा समृद्धो वा गतिर् एष तवानघ । (६।१)

एष लोके सतां धर्मो यज् ज्येष्ठवशगो भवेत् ॥ (६।२)

इदं हि वृत्तम् उचितं कुलस्यास्य सनातनम् । (७।१)

दानं दीक्षा च यज्ञेषु तनुत्यागो मृधेषु च ॥ (७।२)

रामं दशरथं विद्धि मां विद्धि जनकात्मजाम् । (८।१)

अयोध्याम् अटवीं विद्धि गच्छ तात यथासुखम् ॥ (८।२)

ततः सुमन्त्रः काकुत्स्थं प्राञ्जलिर् वाक्यम् अब्रवीत् । (९।१)

विनीतो विनयज्ञश् च मातलिर् वासवं यथा ॥ (९।२)

रथम् आरोह भद्रं ते राजपुत्र महायशः । (१०।१)

क्षिप्रं त्वां प्रापयिष्यामि यत्र मां राम वक्ष्यसि ॥ (१०।२)

चतुर्दश हि वर्षाणि वस्तव्यानि वने त्वया । (११।१)

तान्य् उपक्रमितव्यानि यानि देव्यासि चोदितः ॥ (११।२)

तं रथं सूर्यसंकाशं सीता हृष्टेन चेतसा । (१२।१)

आरुरोह वरारोहा कृत्वालंकारम् आत्मनः ॥ (१२।२)

तथैवायुधजातानि भ्रातृभ्यां कवचानि च । (१३।१)

रथोपस्थे प्रतिन्यस्य सचर्मकठिनं च तत् ॥ (१३।२)

सीतातृतीयान् आरूढान् दृष्ट्वा धृष्टम् अचोदयत् । (१४।१)

सुमन्त्रः संमतान् अश्वान् वायुवेगसमाञ् जवे ॥ (१४।२)

प्रयाते तु महारण्यं चिररात्राय राघवे । (१५।१)

बभूव नगरे मूर्छा बलमूर्छा जनस्य च ॥ (१५।२)

तत् समाकुलसंभ्रान्तं मत्तसंकुपितद्विपम् । (१६।१)

हयशिञ्जितनिर्घोषं पुरम् आसीन् महास्वनम् ॥ (१६।२)

ततः सबालवृद्धा सा पुरी परमपीडिता । (१७।१)

रामम् एवाभिदुद्राव घर्मार्तः सलिलं यथा ॥ (१७।२)

पार्श्वतः पृष्ठतश् चापि लम्बमानास् तदुन्मुखाः । (१८।१)

बाष्पपूर्णमुखाः सर्वे तम् ऊचुर् भृशदुःखिताः ॥ (१८।२)

संयच्छ वाजिनां रश्मीन् सूत याहि शनैः शनैः । (१९।१)

मुखं द्रक्ष्यामि रामस्य दुर्दर्शं नो भविष्यति ॥ (१९।२)

आयसं हृदयं नूनं राममातुर् असंशयम् । (२०।१)

यद् देवगर्भप्रतिमे वनं याति न भिद्यते ॥ (२०।२)

कृतकृत्या हि वैदेही छायेवानुगता पतिम् । (२१।१)

न जहाति रता धर्मे मेरुम् अर्कप्रभा यथा ॥ (२१।२)

अहो लक्ष्मण सिद्धार्थः सततं प्रियवादिनम् । (२२।१)

भ्रातरं देवसंकाशं यस् त्वं परिचरिष्यसि ॥ (२२।२)

महत्य् एषा हि ते सिद्धिर् एष चाभ्युदयो महान् । (२३।१)

एष स्वर्गस्य मार्गश् च यद् एनम् अनुगच्छसि । (२३।२)

एवं वदन्तस् ते सोढुं न शेकुर् बाष्पम् आगतम् ॥ (२३।३)

अथ राजा वृतः स्त्रीभिर् दीनाभिर् दीनचेतनः । (२४।१)

निर्जगाम प्रियं पुत्रं द्रक्ष्यामीति ब्रुवन् गृहात् ॥ (२४।२)

शुश्रुवे चाग्रतः स्त्रीणां रुदन्तीनां महास्वनः । (२५।१)

यथा नादः करेणूनां बद्धे महति कुञ्जरे ॥ (२५।२)

पिता च राजा काकुत्स्थः श्रीमान् सन्नस् तदा बभौ । (२६।१)

परिपूर्णः शशी काले ग्रहेणोपप्लुतो यथा ॥ (२६।२)

ततो हलहलाशब्दो जज्ञे रामस्य पृष्ठतः । (२७।१)

नराणां प्रेक्ष्य राजानं सीदन्तं भृशदुःखितम् ॥ (२७।२)

हा रामेति जनाः केचिद् राममातेति चापरे । (२८।१)

अन्तःपुरं समृद्धं च क्रोशन्तं पर्यदेवयन् ॥ (२८।२)

अन्वीक्षमाणो रामस् तु विषण्णं भ्रान्तचेतसम् । (२९।१)

राजानं मातरं चैव ददर्शानुगतौ पथि । (२९।२)

धर्मपाशेन संक्षिप्तः प्रकाशं नाभ्युदैक्षत ॥ (२९।३)

पदातिनौ च यानार्हाव् अदुःखार्हौ सुखोचितौ । (३०।१)

दृष्ट्वा संचोदयामास शीघ्रं याहीति सारथिम् ॥ (३०।२)

न हि तत् पुरुषव्याघ्रो दुःखदं दर्शनं पितुः । (३१।१)

मातुश् च सहितुं शक्तस् तोत्रार्दित इव द्विपः ॥ (३१।२)

तथा रुदन्तीं कौसल्यां रथं तम् अनुधावतीम् । (३२।१)

क्रोशन्तीं राम रामेति हा सीते लक्ष्मणेति च । (३२।२)

असकृत् प्रैक्षत तदा नृत्यन्तीम् इव मातरम् ॥ (३२।३)

तिष्ठेति राजा चुक्रोश याहि याहीति राघवः । (३३।१)

सुमन्त्रस्य बभूवात्मा चक्रयोर् इव चान्तरा ॥ (३३।२)

नाश्रौषम् इति राजानम् उपालब्धो ऽपि वक्ष्यसि । (३४।१)

चिरं दुःखस्य पापिष्ठम् इति रामस् तम् अब्रवीत् ॥ (३४।२)

रामस्य स वचः कुर्वन्न् अनुज्ञाप्य च तं जनम् । (३५।१)

व्रजतो ऽपि हयाञ् शीघ्रं चोदयामास सारथिः ॥ (३५।२)

न्यवर्तत जनो राज्ञो रामं कृत्वा प्रदक्षिणम् । (३६।१)

मनसाप्य् अश्रुवेगैश् च न न्यवर्तत मानुषम् ॥ (३६।२)

यम् इच्छेत् पुनर् आयान्तं नैनं दूरम् अनुव्रजेत् । (३७।१)

इत्य् अमात्या महाराजम् ऊचुर् दशरथं वचः ॥ (३७।२)

तेषां वचः सर्वगुणोपपन्नं प्रस्विन्नगात्रः प्रविषण्णरूपः । (३८।१)

निशम्य राजा कृपणः सभार्यो व्यवस्थितस् तं सुतम् ईक्षमाणः ॥ (३८।२)