कस्यचित् त्व् अथ कालस्य राजा दशरथः सुतम् । (१।१)

भरतं केकयीपुत्रम् अब्रवीद् रघुनन्दनः ॥ (१।२)

अयं केकयराजस्य पुत्रो वसति पुत्रक । (२।१)

त्वां नेतुम् आगतो वीर युधाजिन् मातुलस् तव ॥ (२।२)

श्रुत्वा दशरथस्यैतद् भरतः केकयीसुतः । (३।१)

गमनायाभिचक्राम शत्रुघ्नसहितस् तदा ॥ (३।२)

आपृच्छ्य पितरं शूरो रामं चाक्लिष्टकारिणम् । (४।१)

मातॄंश् चापि नरश्रेष्ठः शत्रुघ्नसहितो ययौ ॥ (४।२)

युधाजित् प्राप्य भरतं सशत्रुघ्नं प्रहर्षितः । (५।१)

स्वपुरं प्राविशद् वीरः पिता तस्य तुतोष ह ॥ (५।२)

स तत्र न्यवसद् भ्रात्रा सह सत्कारसत्कृतः । (६।१)

मातुलेनाश्वपतिना पुत्रस्नेहेन लालितः ॥ (६।२)

तत्रापि निवसन्तौ तौ तर्प्यमाणौ च कामतः । (७।१)

भ्रातरौ स्मरतां वीरौ वृद्धं दशरथं नृपम् ॥ (७।२)

राजापि तौ महातेजाः सस्मार प्रोषितौ सुतौ । (८।१)

उभौ भरतशत्रुघ्नौ महेन्द्रवरुणोपमौ ॥ (८।२)

सर्व एव तु तस्येष्टाश् चत्वारः पुरुषर्षभाः । (९।१)

स्वशरीराद् विनिर्वृत्ताश् चत्वार इव बाहवः ॥ (९।२)

तेषाम् अपि महातेजा रामो रतिकरः पितुः । (१०।१)

स्वयम्भूर् इव भूतानां बभूव गुणवत्तरः ॥ (१०।२)

गते च भरते रामो लक्ष्मणश् च महाबलः । (११।१)

पितरं देवसंकाशं पूजयामासतुस् तदा ॥ (११।२)

पितुर् आज्ञां पुरस्कृत्य पौरकार्याणि सर्वशः । (१२।१)

चकार रामो धर्मात्मा प्रियाणि च हितानि च ॥ (१२।२)

मातृभ्यो मातृकार्याणि कृत्वा परमयन्त्रितः । (१३।१)

गुरूणां गुरुकार्याणि काले काले ऽन्ववैक्षत ॥ (१३।२)

एवं दशरथः प्रीतो ब्राह्मणा नैगमास् तथा । (१४।१)

रामस्य शीलवृत्तेन सर्वे विषयवासिनः ॥ (१४।२)

स हि नित्यं प्रशान्तात्मा मृदुपूर्वं च भाषते । (१५।१)

उच्यमानो ऽपि परुषं नोत्तरं प्रतिपद्यते ॥ (१५।२)

कथंचिद् उपकारेण कृतेनैकेन तुष्यति । (१६।१)

न स्मरत्य् अपकाराणां शतम् अप्य् आत्मवत्तया ॥ (१६।२)

शीलवृद्धैर् ज्ञानवृद्धैर् वयोवृद्धैश् च सज्जनैः । (१७।१)

कथयन्न् आस्त वै नित्यम् अस्त्रयोग्यान्तरेष्व् अपि ॥ (१७।२)

कल्याणाभिजनः साधुर् अदीनः सत्यवाग् ऋजुः । (१८।१)

वृद्धैर् अभिविनीतश् च द्विजैर् धर्मार्थदर्शिभिः ॥ (१८।२)

धर्मार्थकामतत्त्वज्ञः स्मृतिमान् प्रतिभावनान् । (१९।१)

लौकिके समयाचरे कृतकल्पो विशारदः ॥ (१९।२)

शास्त्रज्ञश् च कृतज्ञश् च पुरुषान्तरकोविदः । (२०।१)

यः प्रग्रहानुग्रहयोर् यथान्यायं विचक्षणः ॥ (२०।२)

आयकर्मण्य् उपायज्ञः संदृष्टव्ययकर्मवित् । (२१।१)

श्रैष्ठ्यं शास्त्रसमूहेषु प्राप्तो व्यामिश्रकेष्व् अपि ॥ (२१।२)

अर्थधर्मौ च संगृह्य सुखतन्त्रो न चालसः । (२२।१)

वैहारिकाणां शिल्पानां विज्ञातार्थविभागवित् ॥ (२२।२)

आरोहे विनये चैव युक्तो वारणवाजिनाम् । (२३।१)

धनुर्वेदविदां श्रेष्ठो लोके ऽतिरथसंमतः ॥ (२३।२)

अभियाता प्रहर्ता च सेनानयविशारदः । (२४।१)

अप्रधृष्यश् च संग्रामे क्रुद्धैर् अपि सुरासुरैः । (२४।२)

अनसूयो जितक्रोधो न दृप्तो न च मत्सरी । (२४।३)

न चावमन्ता भूतानां न च कालवशानुगः ॥ (२४।४)

एवं श्रेष्ठैर् गुणैर् युक्तः प्रजानां पार्थिवात्मजः । (२५।१)

संमतस् त्रिषु लोकेषु वसुधायाः क्षमागुणैः । (२५।२)

बुद्ध्या बृहस्पतेस् तुल्यो वीर्येणापि शचीपतेः ॥ (२५।३)

तथा सर्वप्रजाकान्तैः प्रीतिसंजननैः पितुः । (२६।१)

गुणैर् विरुरुचे रामो दीप्तः सूर्य इवांशुभिः ॥ (२६।२)

तम् एवंवृत्तसम्पन्नम् अप्रधृष्यपराक्रमम् । (२७।१)

लोकपालोपमं नाथम् अकामयत मेदिनी ॥ (२७।२)

एतैस् तु बहुभिर् युक्तं गुणैर् अनुपमैः सुतम् । (२८।१)

दृष्ट्वा दशरथो राजा चक्रे चिन्तां परंतपः ॥ (२८।२)

एषा ह्य् अस्य परा प्रीतिर् हृदि सम्परिवर्तते । (२९।१)

कदा नाम सुतं द्रक्ष्याम्य् अभिषिक्तम् अहं प्रियम् ॥ (२९।२)

वृद्धिकामो हि लोकस्य सर्वभूतानुकम्पनः । (३०।१)

मत्तः प्रियतरो लोके पर्जन्य इव वृष्टिमान् ॥ (३०।२)

यमशक्रसमो वीर्ये बृहस्पतिसमो मतौ । (३१।१)

महीधरसमो धृत्यां मत्तश् च गुणवत्तरः ॥ (३१।२)

महीम् अहम् इमां कृत्स्नाम् अधितिष्ठन्तम् आत्मजम् । (३२।१)

अनेन वयसा दृष्ट्वा यथा स्वर्गम् अवाप्नुयाम् ॥ (३२।२)

तं समीक्ष्य महाराजो युक्तं समुदितैर् गुणैः । (३३।१)

निश्चित्य सचिवैः सार्धं युवराजम् अमन्यत ॥ (३३।२)

नानानगरवास्तव्यान् पृथग्जानपदान् अपि । (३४।१)

समानिनाय मेदिन्याः प्रधानान् पृथिवीपतिः ॥ (३४।२)

अथ राजवितीर्णेषु विविधेष्व् आसनेषु च । (३५।१)

राजानम् एवाभिमुखा निषेदुर् नियता नृपाः ॥ (३५।२)

स लब्धमानैर् विनयान्वितैर् नृपैः पुरालयैर् जानपदैश् च मानवैः । (३६।१)

उपोपविष्टैर् नृपतिर् वृतो बभौ सहस्रचक्षुर् भगवान् इवामरैः ॥ (३६।२)