रामायणRāmāyaṇa

Rām, 4, 35

293 of 606 · 40 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

इत्य् उक्तस् तारया वाक्यं प्रश्रितं धर्मसंहितम् । (१।१)

ity uktas tārayā vākyaṃ praśritaṃ dharmasaṃhitam |

1.2१.२

मृदुस्वभावः सौमित्रिः प्रतिजग्राह तद्वचः ॥ (१।२)

mṛdusvabhāvaḥ saumitriḥ pratijagrāha tadvacaḥ ||

2.1२.१

तस्मिन् प्रतिगृहीते तु वाक्ये हरिगणेश्वरः । (२।१)

tasmin pratigṛhīte tu vākye harigaṇeśvaraḥ |

2.2२.२

लक्ष्मणात् सुमहत्त्रासं वस्त्रं क्लिन्नम् इवात्यजत् ॥ (२।२)

lakṣmaṇāt sumahattrāsaṃ vastraṃ klinnam ivātyajat ||

3.1३.१

ततः कण्ठगतं माल्यं चित्रं बहुगुणं महत् । (३।१)

tataḥ kaṇṭhagataṃ mālyaṃ citraṃ bahuguṇaṃ mahat |

3.2३.२

चिछेद विमदश् चासीत् सुग्रीवो वानरेश्वरः ॥ (३।२)

cicheda vimadaś cāsīt sugrīvo vānareśvaraḥ ||

4.1४.१

स लक्ष्मणं भीमबलं सर्ववानरसत्तमः । (४।१)

sa lakṣmaṇaṃ bhīmabalaṃ sarvavānarasattamaḥ |

4.2४.२

अब्रवीत् प्रश्रितं वाक्यं सुग्रीवः संप्रहर्षयन् ॥ (४।२)

abravīt praśritaṃ vākyaṃ sugrīvaḥ saṃpraharṣayan ||

5.1५.१

प्रनष्टा श्रीश् च कीर्तिश् च कपिराज्यं च शाश्वतम् । (५।१)

pranaṣṭā śrīś ca kīrtiś ca kapirājyaṃ ca śāśvatam |

5.2५.२

रामप्रसादात् सौमित्रे पुनः प्राप्तम् इदं मया ॥ (५।२)

rāmaprasādāt saumitre punaḥ prāptam idaṃ mayā ||

6.1६.१

कः शक्तस् तस्य देवस्य ख्यातस्य स्वेन कर्मणा । (६।१)

kaḥ śaktas tasya devasya khyātasya svena karmaṇā |

6.2६.२

तादृशं विक्रमं वीर प्रतिकर्तुम् अरिंदम ॥ (६।२)

tādṛśaṃ vikramaṃ vīra pratikartum ariṃdama ||

7.1७.१

सीतां प्राप्स्यति धर्मात्मा वधिष्यति च रावणम् । (७।१)

sītāṃ prāpsyati dharmātmā vadhiṣyati ca rāvaṇam |

7.2७.२

सहायमात्रेण मया राघवः स्वेन तेजसा ॥ (७।२)

sahāyamātreṇa mayā rāghavaḥ svena tejasā ||

8.1८.१

सहायकृत्यं हि तस्य येन सप्त महाद्रुमाः । (८।१)

sahāyakṛtyaṃ hi tasya yena sapta mahādrumāḥ |

8.2८.२

शैलश् च वसुधा चैव बाणेनैकेन दारिताः ॥ (८।२)

śailaś ca vasudhā caiva bāṇenaikena dāritāḥ ||

9.1९.१

धनुर् विस्फारयाणस्य यस्य शब्देन लक्ष्मण । (९।१)

dhanur visphārayāṇasya yasya śabdena lakṣmaṇa |

9.2९.२

सशैला कम्पिता भूमिः सहायैस् तस्य किं नु वै ॥ (९।२)

saśailā kampitā bhūmiḥ sahāyais tasya kiṃ nu vai ||

10.1१०.१

अनुयात्रां नरेन्द्रस्य करिष्ये ऽहं नरर्षभ । (१०।१)

anuyātrāṃ narendrasya kariṣye 'haṃ nararṣabha |

10.2१०.२

गच्छतो रावणं हन्तुं वैरिणं सपुरःसरम् ॥ (१०।२)

gacchato rāvaṇaṃ hantuṃ vairiṇaṃ sapuraḥsaram ||

11.1११.१

यदि किंचिद् अतिक्रान्तं विश्वासात् प्रणयेन वा । (११।१)

yadi kiṃcid atikrāntaṃ viśvāsāt praṇayena vā |

11.2११.२

प्रेष्यस्य क्षमितव्यं मे न कश्चिन् नापराध्यति ॥ (११।२)

preṣyasya kṣamitavyaṃ me na kaścin nāparādhyati ||

12.1१२.१

इति तस्य ब्रुवाणस्य सुग्रीवस्य महात्मनः । (१२।१)

iti tasya bruvāṇasya sugrīvasya mahātmanaḥ |

12.2१२.२

अभवल्लक्ष्मणः प्रीतः प्रेम्णा चेदम् उवाच ह ॥ (१२।२)

abhavallakṣmaṇaḥ prītaḥ premṇā cedam uvāca ha ||

13.1१३.१

सर्वथा हि मम भ्राता सनाथो वानरेश्वर । (१३।१)

sarvathā hi mama bhrātā sanātho vānareśvara |

13.2१३.२

त्वया नाथेन सुग्रीव प्रश्रितेन विशेषतः ॥ (१३।२)

tvayā nāthena sugrīva praśritena viśeṣataḥ ||

14.1१४.१

यस् ते प्रभावः सुग्रीव यच् च ते शौचम् उत्तमम् । (१४।१)

yas te prabhāvaḥ sugrīva yac ca te śaucam uttamam |

14.2१४.२

अर्हस्त्वं कपिराज्यस्य श्रियं भोक्तुम् अनुत्तमाम् ॥ (१४।२)

arhastvaṃ kapirājyasya śriyaṃ bhoktum anuttamām ||

15.1१५.१

सहायेन च सुग्रीव त्वया रामः प्रतापवान् । (१५।१)

sahāyena ca sugrīva tvayā rāmaḥ pratāpavān |

15.2१५.२

वधिष्यति रणे शत्रून् अचिरान्नात्र संशयः ॥ (१५।२)

vadhiṣyati raṇe śatrūn acirānnātra saṃśayaḥ ||

16.1१६.१

धर्मज्ञस्य कृतज्ञस्य संग्रामेष्व् अनिवर्तिनः । (१६।१)

dharmajñasya kṛtajñasya saṃgrāmeṣv anivartinaḥ |

16.2१६.२

उपपन्नं च युक्तं च सुग्रीव तव भाषितम् ॥ (१६।२)

upapannaṃ ca yuktaṃ ca sugrīva tava bhāṣitam ||

17.1१७.१

दोषज्ञः सति सामर्थ्ये को ऽन्यो भाषितुम् अर्हति । (१७।१)

doṣajñaḥ sati sāmarthye ko 'nyo bhāṣitum arhati |

17.2१७.२

वर्जयित्वा मम ज्येष्ठं त्वां च वानरसत्तम ॥ (१७।२)

varjayitvā mama jyeṣṭhaṃ tvāṃ ca vānarasattama ||

18.1१८.१

सदृशश् चासि रामस्य विक्रमेण बलेन च । (१८।१)

sadṛśaś cāsi rāmasya vikrameṇa balena ca |

18.2१८.२

सहायो दैवतैर् दत्तश् चिराय हरिपुंगव ॥ (१८।२)

sahāyo daivatair dattaś cirāya haripuṃgava ||

19.1१९.१

किं तु शीघ्रम् इतो वीर निष्क्राम त्वं मया सह । (१९।१)

kiṃ tu śīghram ito vīra niṣkrāma tvaṃ mayā saha |

19.2१९.२

सान्त्वयस्व वयस्यं च भार्याहरणदुःखितम् ॥ (१९।२)

sāntvayasva vayasyaṃ ca bhāryāharaṇaduḥkhitam ||

20.1२०.१

यच् च शोकाभिभूतस्य श्रुत्वा रामस्य भाषितम् । (२०।१)

yac ca śokābhibhūtasya śrutvā rāmasya bhāṣitam |

20.2२०.२

मया त्वं परुषाण्य् उक्तस् तच् च त्वं क्षन्तुम् अर्हसि ॥ (२०।२)

mayā tvaṃ paruṣāṇy uktas tac ca tvaṃ kṣantum arhasi ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

Rām, 4, 35

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit