रामायणRāmāyaṇa

Rām, 5, 42

366 of 606 · 38 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

संदिष्टो राक्षसेन्द्रेण प्रहस्तस्य सुतो बली । (१।१)

saṃdiṣṭo rākṣasendreṇa prahastasya suto balī |

1.2१.२

जम्बुमाली महादंष्ट्रो निर्जगाम धनुर्धरः ॥ (१।२)

jambumālī mahādaṃṣṭro nirjagāma dhanurdharaḥ ||

2.1२.१

रक्तमाल्याम्बरधरः स्रग्वी रुचिरकुण्डलः । (२।१)

raktamālyāmbaradharaḥ sragvī rucirakuṇḍalaḥ |

2.2२.२

महान् विवृत्तनयनश्चण्डः समरदुर्जयः ॥ (२।२)

mahān vivṛttanayanaścaṇḍaḥ samaradurjayaḥ ||

3.1३.१

धनुः शक्रधनुःप्रख्यं महद् रुचिरसायकम् । (३।१)

dhanuḥ śakradhanuḥprakhyaṃ mahad rucirasāyakam |

3.2३.२

विस्फारयाणो वेगेन वज्राशनिसमस्वनम् ॥ (३।२)

visphārayāṇo vegena vajrāśanisamasvanam ||

4.1४.१

तस्य विस्फारघोषेण धनुषो महता दिशः । (४।१)

tasya visphāraghoṣeṇa dhanuṣo mahatā diśaḥ |

4.2४.२

प्रदिशश्च नभश्चैव सहसा समपूर्यत ॥ (४।२)

pradiśaśca nabhaścaiva sahasā samapūryata ||

5.1५.१

रथेन खरयुक्तेन तम् आगतम् उदीक्ष्य सः । (५।१)

rathena kharayuktena tam āgatam udīkṣya saḥ |

5.2५.२

हनूमान् वेगसम्पन्नो जहर्ष च ननाद च ॥ (५।२)

hanūmān vegasampanno jaharṣa ca nanāda ca ||

6.1६.१

तं तोरणविटङ्कस्थं हनूमन्तं महाकपिम् । (६।१)

taṃ toraṇaviṭaṅkasthaṃ hanūmantaṃ mahākapim |

6.2६.२

जम्बुमाली महाबाहुर् विव्याध निशितैः शरैः ॥ (६।२)

jambumālī mahābāhur vivyādha niśitaiḥ śaraiḥ ||

7.1७.१

अर्धचन्द्रेण वदने शिरस्येकेन कर्णिना । (७।१)

ardhacandreṇa vadane śirasyekena karṇinā |

7.2७.२

बाह्वोर् विव्याध नाराचैर् दशभिस्तं कपीश्वरम् ॥ (७।२)

bāhvor vivyādha nārācair daśabhistaṃ kapīśvaram ||

8.1८.१

तस्य तच्छुशुभे ताम्रं शरेणाभिहतं मुखम् । (८।१)

tasya tacchuśubhe tāmraṃ śareṇābhihataṃ mukham |

8.2८.२

शरदीवाम्बुजं फुल्लं विद्धं भास्कररश्मिना ॥ (८।२)

śaradīvāmbujaṃ phullaṃ viddhaṃ bhāskararaśminā ||

9.1९.१

चुकोप बाणाभिहतो राक्षसस्य महाकपिः । (९।१)

cukopa bāṇābhihato rākṣasasya mahākapiḥ |

9.2९.२

ततः पार्श्वे ऽतिविपुलां ददर्श महतीं शिलाम् ॥ (९।२)

tataḥ pārśve 'tivipulāṃ dadarśa mahatīṃ śilām ||

10.1१०.१

तरसा तां समुत्पाट्य चिक्षेप बलवद् बली । (१०।१)

tarasā tāṃ samutpāṭya cikṣepa balavad balī |

10.2१०.२

तां शरैर् दशभिः क्रुद्धस्ताडयामास राक्षसः ॥ (१०।२)

tāṃ śarair daśabhiḥ kruddhastāḍayāmāsa rākṣasaḥ ||

11.1११.१

विपन्नं कर्म तद् दृष्ट्वा हनूमांश्चण्डविक्रमः । (११।१)

vipannaṃ karma tad dṛṣṭvā hanūmāṃścaṇḍavikramaḥ |

11.2११.२

सालं विपुलम् उत्पाट्य भ्रामयामास वीर्यवान् ॥ (११।२)

sālaṃ vipulam utpāṭya bhrāmayāmāsa vīryavān ||

12.1१२.१

भ्रामयन्तं कपिं दृष्ट्वा सालवृक्षं महाबलम् । (१२।१)

bhrāmayantaṃ kapiṃ dṛṣṭvā sālavṛkṣaṃ mahābalam |

12.2१२.२

चिक्षेप सुबहून् बाणाञ् जम्बुमाली महाबलः ॥ (१२।२)

cikṣepa subahūn bāṇāñ jambumālī mahābalaḥ ||

13.1१३.१

सालं चतुर्भिश्चिछेद वानरं पञ्चभिर् भुजे । (१३।१)

sālaṃ caturbhiścicheda vānaraṃ pañcabhir bhuje |

13.2१३.२

उरस्येकेन बाणेन दशभिस्तु स्तनान्तरे ॥ (१३।२)

urasyekena bāṇena daśabhistu stanāntare ||

14.1१४.१

स शरैः पूरिततनुः क्रोधेन महता वृतः । (१४।१)

sa śaraiḥ pūritatanuḥ krodhena mahatā vṛtaḥ |

14.2१४.२

तम् एव परिघं गृह्य भ्रामयामास वेगितः ॥ (१४।२)

tam eva parighaṃ gṛhya bhrāmayāmāsa vegitaḥ ||

15.1१५.१

अतिवेगो ऽतिवेगेन भ्रामयित्वा बलोत्कटः । (१५।१)

ativego 'tivegena bhrāmayitvā balotkaṭaḥ |

15.2१५.२

परिघं पातयामास जम्बुमालेर् महोरसि ॥ (१५।२)

parighaṃ pātayāmāsa jambumāler mahorasi ||

16.1१६.१

तस्य चैव शिरो नास्ति न बाहू न च जानुनी । (१६।१)

tasya caiva śiro nāsti na bāhū na ca jānunī |

16.2१६.२

न धनुर् न रथो नाश्वास्तत्रादृश्यन्त नेषवः ॥ (१६।२)

na dhanur na ratho nāśvāstatrādṛśyanta neṣavaḥ ||

17.1१७.१

स हतस्तरसा तेन जम्बुमाली महारथः । (१७।१)

sa hatastarasā tena jambumālī mahārathaḥ |

17.2१७.२

पपात निहतो भूमौ चूर्णिताङ्गविभूषणः ॥ (१७।२)

papāta nihato bhūmau cūrṇitāṅgavibhūṣaṇaḥ ||

18.1१८.१

जम्बुमालिं च निहतं किंकरांश्च महाबलान् । (१८।१)

jambumāliṃ ca nihataṃ kiṃkarāṃśca mahābalān |

18.2१८.२

चुक्रोध रावणः श्रुत्वा कोपसंरक्तलोचनः ॥ (१८।२)

cukrodha rāvaṇaḥ śrutvā kopasaṃraktalocanaḥ ||

19.1१९.१

स रोषसंवर्तितताम्रलोचनः प्रहस्तपुत्रे निहते महाबले । (१९।१)

sa roṣasaṃvartitatāmralocanaḥ prahastaputre nihate mahābale |

19.2१९.२

अमात्यपुत्रान् अतिवीर्यविक्रमान् समादिदेशाशु निशाचरेश्वरः ॥ (१९।२)

amātyaputrān ativīryavikramān samādideśāśu niśācareśvaraḥ ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

Rām, 5, 42

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit