ततः पितामहं दृष्ट्वा वायुः पुत्रवधार्दितः । (१।१)

शिशुकं तं समादाय उत्तस्थौ धातुर् अग्रतः ॥ (१।२)

चलत्कुण्डलमौलिस्रक्तपनीयविभूषणः । (२।१)

पादयोर् न्यपतद् वायुस्तिस्रोऽवस्थाय वेधसे ॥ (२।२)

तं तु वेदविदाद्यस्तु लम्बाभरणशोभिना । (३।१)

वायुम् उत्थाप्य हस्तेन शिशुं तं परिमृष्टवान् ॥ (३।२)

स्पृष्टमात्रस्ततः सो ऽथ सलीलं पद्मजन्मना । (४।१)

जलसिक्तं यथा सस्यं पुनर् जीवितम् आप्तवान् ॥ (४।२)

प्राणवन्तम् इमं दृष्ट्वा प्राणो गन्धवहो मुदा । (५।१)

चचार सर्वभूतेषु संनिरुद्धं यथापुरा ॥ (५।२)

मरुद्रोगविनिर्मुक्ताः प्रजा वै मुदिताभवन् । (६।१)

शीतवातविनिर्मुक्ताः पद्मिन्य इव साम्बुजाः ॥ (६।२)

ततस्त्रियुग्मस्त्रिककुत् त्रिधामा त्रिदशार्चितः । (७।१)

उवाच देवता ब्रह्मा मारुतप्रियकाम्यया ॥ (७।२)

भो महेन्द्राग्निवरुणधनेश्वरमहेश्वराः । (८।१)

जानताम् अपि तत् सर्वं हितं वक्ष्यामि श्रूयताम् ॥ (८।२)

अनेन शिशुना कार्यं कर्तव्यं वो भविष्यति । (९।१)

ददतास्य वरान् सर्वे मारुतस्यास्य तुष्टिदान् ॥ (९।२)

ततः सहस्रनयनः प्रीतिरक्तः शुभाननः । (१०।१)

कुशेशयमयीं मालां समुत्क्षिप्येदम् अब्रवीत् ॥ (१०।२)

मत्करोत्सृष्टवज्रेण हनुर् अस्य यथा क्षतः । (११।१)

नाम्नैष कपिशार्दूलो भविता हनुमान् इति ॥ (११।२)

अहम् एवास्य दास्यामि परमं वरम् उत्तमम् । (१२।१)

अतः प्रभृति वज्रस्य ममावध्यो भविष्यति ॥ (१२।२)

मार्ताण्डस्त्वब्रवीत् तत्र भगवांस्तिमिरापहः । (१३।१)

तेजसो ऽस्य मदीयस्य ददामि शतिकां कलाम् ॥ (१३।२)

यदा तु शास्त्राण्यध्येतुं शक्तिर् अस्य भविष्यति । (१४।१)

तदास्य शास्त्रं दास्यामि येन वाग्मी भविष्यति ॥ (१४।२)

वरुणश्च वरं प्रादान्नास्य मृत्युर् भविष्यति । (१५।१)

वर्षायुतशतेनापि मत्पाशाद् उदकाद् अपि ॥ (१५।२)

यमो ऽपि दण्डावध्यत्वम् अरोगत्वं च नित्यशः । (१६।१)

दिशते ऽस्य वरं तुष्टो ऽविषादं च संयुगे ॥ (१६।२)

गदेयं मामिका नैनं संयुगेषु वधिष्यति । (१७।१)

इत्येवं वरदः प्राह तदा ह्येकाक्षिपिङ्गलः ॥ (१७।२)

मत्तो मदायुधानां च न वध्यो ऽयं भविष्यति । (१८।१)

इत्येवं शंकरेणापि दत्तो ऽस्य परमो वरः ॥ (१८।२)

सर्वेषां ब्रह्मदण्डानाम् अवध्यो ऽयं भविष्यति । (१९।१)

दीर्घायुश्च महात्मा च इति ब्रह्माब्रवीद् वचः ॥ (१९।२)

विश्वकर्मा तु दृष्ट्वैनं बालसूर्योपमं शिशुम् । (२०।१)

शिल्पिनां प्रवरः प्राह वरम् अस्य महामतिः ॥ (२०।२)

विनिर्मितानि देवानाम् आयुधानीह यानि तु । (२१।१)

तेषां संग्रामकाले तु अवध्यो ऽयं भविष्यति ॥ (२१।२)

ततः सुराणां तु वरैर् दृष्ट्वा ह्येनम् अलंकृतम् । (२२।१)

चतुर्मुखस्तुष्टमुखो वायुम् आह जगद्गुरुः ॥ (२२।२)

अमित्राणां भयकरो मित्राणाम् अभयंकरः । (२३।१)

अजेयो भविता ते ऽत्र पुत्रो मारुत मारुतिः ॥ (२३।२)

रावणोत्सादनार्थानि रामप्रीतिकराणि च । (२४।१)

रोमहर्षकराण्येष कर्ता कर्माणि संयुगे ॥ (२४।२)

एवम् उक्त्वा तम् आमन्त्र्य मारुतं ते ऽमरैः सह । (२५।१)

यथागतं ययुः सर्वे पितामहपुरोगमाः ॥ (२५।२)

सो ऽपि गन्धवहः पुत्रं प्रगृह्य गृहम् आनयत् । (२६।१)

अञ्जनायास्तम् आख्याय वरं दत्तं विनिःसृतः ॥ (२६।२)

प्राप्य राम वरान् एष वरदानबलान्वितः । (२७।१)

बलेनात्मनि संस्थेन सो ऽपूर्यत यथार्णवः ॥ (२७।२)

बलेनापूर्यमाणो हि एष वानरपुंगवः । (२८।१)

आश्रमेषु महर्षीणाम् अपराध्यति निर्भयः ॥ (२८।२)

स्रुग्भाण्डान् अग्निहोत्रं च वल्कलानां च संचयान् । (२९।१)

भग्नविच्छिन्नविध्वस्तान् सुशान्तानां करोत्ययम् ॥ (२९।२)

सर्वेषां ब्रह्मदण्डानाम् अवध्यं ब्रह्मणा कृतम् । (३०।१)

जानन्त ऋषयस्तं वै क्षमन्ते तस्य नित्यशः ॥ (३०।२)

यदा केसरिणा त्वेष वायुना साञ्जनेन च । (३१।१)

प्रतिषिद्धो ऽपि मर्यादां लङ्घयत्येव वानरः ॥ (३१।२)

ततो महर्षयः क्रुद्धा भृग्वङ्गिरसवंशजाः । (३२।१)

शेपुर् एनं रघुश्रेष्ठ नातिक्रुद्धातिमन्यवः ॥ (३२।२)

बाधसे यत् समाश्रित्य बलम् अस्मान् प्लवंगम । (३३।१)

तद् दीर्घकालं वेत्तासि नास्माकं शापमोहितः ॥ (३३।२)

ततस्तु हृततेजौजा महर्षिवचनौजसा । (३४।१)

एषोश्रमाणि नात्येति मृदुभावगतश्चरन् ॥ (३४।२)

अथ ऋक्षरजा नाम वालिसुग्रीवयोः पिता । (३५।१)

सर्ववानरराजासीत् तेजसा इव भास्करः ॥ (३५।२)

स तु राज्यं चिरं कृत्वा वानराणां हरीश्वरः । (३६।१)

ततस्त्वृक्षरजा नाम कालधर्मेण संगतः ॥ (३६।२)

तस्मिन्न् अस्तमिते वाली मन्त्रिभिर् मन्त्रकोविदैः । (३७।१)

पित्र्ये पदे कृतो राजा सुग्रीवो वालिनः पदे ॥ (३७।२)

सुग्रीवेण समं त्वस्य अद्वैधं छिद्रवर्जितम् । (३८।१)

अहार्यं सख्यम् अभवद् अनिलस्य यथाग्निना ॥ (३८।२)

एष शापवशाद् एव न वेद बलम् आत्मनः । (३९।१)

वालिसुग्रीवयोर् वैरं यदा रामसमुत्थितम् ॥ (३९।२)

न ह्येष राम सुग्रीवो भ्राम्यमाणो ऽपि वालिना । (४०।१)

वेदयानो न च ह्येष बलम् आत्मनि मारुतिः ॥ (४०।२)

पराक्रमोत्साहमतिप्रतापैः सौशील्यमाधुर्यनयानयैश्च । (४१।१)

गाम्भीर्यचातुर्यसुवीर्यधैर्यैर् हनूमतः को ऽप्यधिको ऽस्ति लोके ॥ (४१।२)

असौ पुरा व्याकरणं ग्रहीष्यन् सूर्योन्मुखः पृष्ठगमः कपीन्द्रः । (४२।१)

उद्यद्गिरेर् अस्तगिरिं जगाम ग्रन्थं महद् धारयद् अप्रमेयः ॥ (४२।२)

प्रवीविक्षोर् इव सागरस्य लोकान् दिधक्षोर् इव पावकस्य । (४३।१)

लोकक्षयेष्वेव यथान्तकस्य हनूमतः स्थास्यति कः पुरस्तात् ॥ (४३।२)

एषो ऽपि चान्ये च महाकपीन्द्राः सुग्रीवमैन्दद्विविदाः सनीलाः । (४४।१)

सतारतारेयनलाः सरम्भास् त्वत्कारणाद् राम सुरैर् हि सृष्टाः ॥ (४४।२)

तद् एतत् कथितं सर्वं यन्मां त्वं परिपृच्छसि । (४५।१)

हनूमतो बालभावे कर्मैतत् कथितं मया ॥ (४५।२)

दृष्टः संभाषितश्चासि राम गच्छामहे वयम् । (४६।१)

एवम् उक्त्वा गताः सर्वे ऋषयस्ते यथागतम् ॥ (४६।२)