शौनक उवाच । (१।१)

सौते कथय ताम् एतां विस्तरेण कथां पुनः । (१।२)

आस्तीकस्य कवेः साधोः शुश्रूषा परमा हि नः ॥ (१।३)

मधुरं कथ्यते सौम्य श्लक्ष्णाक्षरपदं त्वया । (२।१)

प्रीयामहे भृशं तात पितेवेदं प्रभाषसे ॥ (२।२)

अस्मच्छुश्रूषणे नित्यं पिता हि निरतस्तव । (३।१)

आचष्टैतद् यथाख्यानं पिता ते त्वं तथा वद ॥ (३।२)

सूत उवाच । (४।१)

आयुष्यम् इदम् आख्यानम् आस्तीकं कथयामि ते । (४।२)

यथा श्रुतं कथयतः सकाशाद् वै पितुर् मया ॥ (४।३)

पुरा देवयुगे ब्रह्मन् प्रजापतिसुते शुभे । (५।१)

आस्तां भगिन्यौ रूपेण समुपेते ऽद्भुते ऽनघे ॥ (५।२)

ते भार्ये कश्यपस्यास्तां कद्रूश्च विनता च ह । (६।१)

प्रादात् ताभ्यां वरं प्रीतः प्रजापतिसमः पतिः । (६।२)

कश्यपो धर्मपत्नीभ्यां मुदा परमया युतः ॥ (६।३)

वरातिसर्गं श्रुत्वैव कश्यपाद् उत्तमं च ते । (७।१)

हर्षाद् अप्रतिमां प्रीतिं प्रापतुः स्म वरस्त्रियौ ॥ (७।२)

वव्रे कद्रूः सुतान् नागान् सहस्रं तुल्यतेजसः । (८।१)

द्वौ पुत्रौ विनता वव्रे कद्रूपुत्राधिकौ बले । (८।२)

ओजसा तेजसा चैव विक्रमेणाधिकौ सुतौ । (८।३)

भवतो भवतो युक्तौ प्रसादात् तनयौ मम ॥ (८।४)

तस्यै भर्ता वरं प्रादाद् अध्यर्धं पुत्रम् ईप्सितम् । (९।१)

एवम् अस्त्विति तं चाह कश्यपं विनता तदा । (९।२)

उक्ते समाहिते गर्भावेतौ धारयतस्तदा । (९।३)

यथावत् प्रार्थितं लब्ध्वा वरं तुष्टाभवत् तदा ॥ (९।४)

कृतकृत्या तु विनता लब्ध्वा वीर्याधिकौ सुतौ । (१०।१)

कद्रूश्च लब्ध्वा पुत्राणां सहस्रं तुल्यतेजसाम् ॥ (१०।२)

धार्यौ प्रयत्नतो गर्भावित्युक्त्वा स महातपाः । (११।१)

ते भार्ये वरसंहृष्टे कश्यपो वनम् आविशत् ॥ (११।२)

कालेन महता कद्रूर् अण्डानां दशतीर् दश । (१२।१)

जनयामास विप्रेन्द्र द्वे अण्डे विनता तदा ॥ (१२।२)

तयोर् अण्डानि निदधुः प्रहृष्टाः परिचारिकाः । (१३।१)

सोपस्वेदेषु भाण्डेषु पञ्च वर्षशतानि च ॥ (१३।२)

ततः पञ्चशते काले कद्रूपुत्रा विनिःसृताः । (१४।१)

अण्डाभ्यां विनतायास्तु मिथुनं न व्यदृश्यत ॥ (१४।२)

ततः पुत्रार्थिणी देवी व्रीडिता सा तपस्विनी । (१५।१)

अण्डं बिभेद विनता तत्र पुत्रम् अदृक्षत ॥ (१५।२)

पूर्वार्धकायसम्पन्नम् इतरेणाप्रकाशता । (१६।१)

स पुत्रो रोषसम्पन्नः शशापैनाम् इति श्रुतिः ॥ (१६।२)

यो ऽहम् एवं कृतो मातस्त्वया लोभपरीतया । (१७।१)

शरीरेणासमग्रो ऽद्य तस्माद् दासी भविष्यसि ॥ (१७।२)

पञ्च वर्षशतान्यस्या यया विस्पर्धसे सह । (१८।१)

एष च त्वां सुतो मातर् दास्यत्वान् मोक्षयिष्यति ॥ (१८।२)

यद्येनम् अपि मातस्त्वं माम् इवाण्डविभेदनात् । (१९।१)

न करिष्यस्यदेहं वा व्यङ्गं वापि तपस्विनम् ॥ (१९।२)

प्रतिपालयितव्यस्ते जन्मकालो ऽस्य धीरया । (२०।१)

विशिष्टबलम् ईप्सन्त्या पञ्चवर्षशतात् परः ॥ (२०।२)

एवं शप्त्वा ततः पुत्रो विनताम् अन्तरिक्षगः । (२१।१)

अरुणो दृश्यते ब्रह्मन् प्रभातसमये सदा । (२१।२)

आदित्यरथमध्यास्ते सारथ्यं समकल्पयत् । (२१।३)

उद्यन्न् अथ सहस्रांशुर् दृष्ट्वा तम् अरुणं प्रभुः । (२१।४)

स्वतेजसा प्रज्वलन्तम् आत्मनः समतेजसम् । (२१।५)

सारथ्ये कल्पयामास प्रीयमाणस्तमोनुदः । (२१।६)

सो ऽपि तं रथम् आरुह्य भानोर् अमिततेजसः । (२१।७)

सर्वलोकप्रदीपस्य ह्यरुणो ऽप्यमरो ऽभवत् ॥ (२१।८)

गरुडो ऽपि यथाकालं जज्ञे पन्नगसूदनः । (२२।१)

स जातमात्रो विनतां परित्यज्य खम् आविशत् ॥ (२२।२)

आदास्यन्न् आत्मनो भोज्यम् अन्नं विहितम् अस्य यत् । (२३।१)

विधात्रा भृगुशार्दूल क्षुधितस्य बुभुक्षतः ॥ (२३।२)