मार्कण्डेय उवाच । (१।१)

एतस्मिन्नेव काले तु द्युमत्सेनो महावने । (१।२)

लब्धचक्षुः प्रसन्नात्मा दृष्ट्या सर्वं ददर्श ह ॥ (१।३)

स सर्वान् आश्रमान् गत्वा शैब्यया सह भार्यया । (२।१)

पुत्रहेतोः पराम् आर्तिं जगाम मनुजर्षभ ॥ (२।२)

तावाश्रमान् नदीश्चैव वनानि च सरांसि च । (३।१)

तांस्तान् देशान् विचिन्वन्तौ दम्पती परिजग्मतुः ॥ (३।२)

श्रुत्वा शब्दं तु यत् किंचिद् उन्मुखौ सुतशङ्कया । (४।१)

सावित्रीसहितो ऽभ्येति सत्यवान् इत्यधावताम् ॥ (४।२)

भिन्नैश् च परुषैः पादैः सव्रणैः शोणितोक्षितैः । (५।१)

कुशकण्टकविद्धाङ्गावुन्मत्ताविव धावतः ॥ (५।२)

ततो ऽभिसृत्य तैर् विप्रैः सर्वैर् आश्रमवासिभिः । (६।१)

परिवार्य समाश्वास्य समानीतौ स्वम् आश्रमम् ॥ (६।२)

तत्र भार्यासहायः स वृतो वृद्धैस् तपोधनैः । (७।१)

आश्वासितो विचित्रार्थैः पूर्वराज्ञां कथाश्रयैः ॥ (७।२)

ततस्तौ पुनर् आश्वस्तौ वृद्धौ पुत्रदिदृक्षया । (८।१)

बाल्ये वृत्तानि पुत्रस्य स्मरन्तौ भृशदुःखितौ ॥ (८।२)

पुनर् उक्त्वा च करुणां वाचं तौ शोककर्शितौ । (९।१)

हा पुत्र हा साध्वि वधूः क्वासि क्वासीत्य् अरोदताम् ॥ (९।२)

सुवर्चा उवाच । (१०।१)

यथास्य भार्या सावित्री तपसा च दमेन च । (१०।२)

आचारेण च संयुक्ता तथा जीवति सत्यवान् ॥ (१०।३)

गौतम उवाच । (११।१)

वेदाः साङ्गा मयाधीतास् तपो मे संचितं महत् । (११।२)

कौमारं ब्रह्मचर्यं मे गुरवो ऽग्निश् च तोषिताः ॥ (११।३)

समाहितेन चीर्णानि सर्वाण्येव व्रतानि मे । (१२।१)

वायुभक्षोपवासश्च कुशलानि च यानि मे ॥ (१२।२)

अनेन तपसा वेद्मि सर्वं परिचिकीर्षितम् । (१३।१)

सत्यम् एतन् निबोध त्वं ध्रियते सत्यवान् इति ॥ (१३।२)

शिष्य उवाच । (१४।१)

उपाध्यायस्य मे वक्त्राद् यथा वाक्यं विनिःसृतम् । (१४।२)

नैतज्जातु भवेन् मिथ्या तथा जीवति सत्यवान् ॥ (१४।३)

ऋषय ऊचुः । (१५।१)

यथास्य भार्या सावित्री सर्वैर् एव सुलक्षणैः । (१५।२)

अवैधव्यकरैर् युक्ता तथा जीवति सत्यवान् ॥ (१५।३)

भारद्वाज उवाच । (१६।१)

यथास्य भार्या सावित्री तपसा च दमेन च । (१६।२)

आचारेण च संयुक्ता तथा जीवति सत्यवान् ॥ (१६।३)

दाल्भ्य उवाच । (१७।१)

यथा दृष्टिः प्रवृत्ता ते सावित्र्याश् च यथा व्रतम् । (१७।२)

गताहारम् अकृत्वा च तथा जीवति सत्यवान् ॥ (१७।३)

माण्डव्य उवाच । (१८।१)

यथा वदन्ति शान्तायां दिशि वै मृगपक्षिणः । (१८।२)

पार्थिवी च प्रवृत्तिस् ते तथा जीवति सत्यवान् ॥ (१८।३)

धौम्य उवाच । (१९।१)

सर्वैर् गुणैर् उपेतस् ते यथा पुत्रो जनप्रियः । (१९।२)

दीर्घायुर् लक्षणोपेतस् तथा जीवति सत्यवान् ॥ (१९।३)

मार्कण्डेय उवाच । (२०।१)

एवम् आश्वासितस्तैस् तु सत्यवाग्भिस् तपस्विभिः । (२०।२)

तांस् तान् विगणयन्न् अर्थान् अवस्थित इवाभवत् ॥ (२०।३)

ततो मुहूर्तात् सावित्री भर्त्रा सत्यवता सह । (२१।१)

आजगामाश्रमं रात्रौ प्रहृष्टा प्रविवेश ह ॥ (२१।२)

ब्राह्मणा ऊचुः । (२२।१)

पुत्रेण संगतं त्वाद्य चक्षुष्मन्तं निरीक्ष्य च । (२२।२)

सर्वे वयं वै पृच्छामो वृद्धिं ते पृथिवीपते ॥ (२२।३)

समागमेन पुत्रस्य सावित्र्या दर्शनेन च । (२३।१)

चक्षुषश् चात्मनो लाभात् त्रिभिर् दिष्ट्या विवर्धसे ॥ (२३।२)

सर्वैर् अस्माभिर् उक्तं यत् तथा तन् नात्र संशयः । (२४।१)

भूयो भूयश्च वृद्धिस् ते क्षिप्रम् एव भविष्यति ॥ (२४।२)

मार्कण्डेय उवाच । (२५।१)

ततो ऽग्निं तत्र संज्वाल्य द्विजास् ते सर्व एव हि । (२५।२)

उपासांचक्रिरे पार्थ द्युमत्सेनं महीपतिम् ॥ (२५।३)

शैब्या च सत्यवांश्चैव सावित्री चैकतः स्थिताः । (२६।१)

सर्वैस् तैर् अभ्यनुज्ञाता विशोकाः समुपाविशन् ॥ (२६।२)

ततो राज्ञा सहासीनाः सर्वे ते वनवासिनः । (२७।१)

जातकौतूहलाः पार्थ पप्रच्छुर् नृपतेः सुतम् ॥ (२७।२)

प्राग् एव नागतं कस्मात् सभार्येण त्वया विभो । (२८।१)

विरात्रे चागतं कस्मात् को ऽनुबन्धश्च ते ऽभवत् ॥ (२८।२)

संतापितः पिता माता वयं चैव नृपात्मज । (२९।१)

नाकस्माद् इति जानीमस्तत् सर्वं वक्तुम् अर्हसि ॥ (२९।२)

सत्यवान् उवाच । (३०।१)

पित्राहम् अभ्यनुज्ञातः सावित्रीसहितो गतः । (३०।२)

अथ मे ऽभूच्छिरोदुःखं वने काष्ठानि भिन्दतः ॥ (३०।३)

सुप्तश् चाहं वेदनया चिरम् इत्युपलक्षये । (३१।१)

तावत् कालं च न मया सुप्तपूर्वं कदाचन ॥ (३१।२)

सर्वेषाम् एव भवतां संतापो मा भवेद् इति । (३२।१)

अतो विरात्रागमनं नान्यद् अस्तीह कारणम् ॥ (३२।२)

गौतम उवाच । (३३।१)

अकस्माच्चक्षुषः प्राप्तिर् द्युमत्सेनस्य ते पितुः । (३३।२)

नास्य त्वं कारणं वेत्थ सावित्री वक्तुम् अर्हति ॥ (३३।३)

श्रोतुम् इच्छामि सावित्रि त्वं हि वेत्थ परावरम् । (३४।१)

त्वां हि जानामि सावित्रि सावित्रीम् इव तेजसा ॥ (३४।२)

त्वम् अत्र हेतुं जानीषे तस्मात् सत्यं निरुच्यताम् । (३५।१)

रहस्यं यदि ते नास्ति किंचिद् अत्र वदस्व नः ॥ (३५।२)

सावित्र्युवाच । (३६।१)

एवम् एतद् यथा वेत्थ संकल्पो नान्यथा हि वः । (३६।२)

न च किंचिद् रहस्यं मे श्रूयतां तथ्यम् अत्र यत् ॥ (३६।३)

मृत्युर् मे भर्तुर् आख्यातो नारदेन महात्मना । (३७।१)

स चाद्य दिवसः प्राप्तस् ततो नैनं जहाम्यहम् ॥ (३७।२)

सुप्तं चैनं यमः साक्षाद् उपागच्छत् सकिंकरः । (३८।१)

स एनम् अनयद् बद्ध्वा दिशं पितृनिषेविताम् ॥ (३८।२)

अस्तौषं तम् अहं देवं सत्येन वचसा विभुम् । (३९।१)

पञ्च वै तेन मे दत्ता वराः शृणुत तान् मम ॥ (३९।२)

चक्षुषी च स्वराज्यं च द्वौ वरौ श्वशुरस्य मे । (४०।१)

लब्धं पितुः पुत्रशतं पुत्राणाम् आत्मनः शतम् ॥ (४०।२)

चतुर्वर्षशतायुर् मे भर्ता लब्धश् च सत्यवान् । (४१।१)

भर्तुर्हि जीवितार्थं तु मया चीर्णं स्थिरं व्रतम् ॥ (४१।२)

एतत् सत्यं मयाख्यातं कारणं विस्तरेण वः । (४२।१)

यथा वृत्तं सुखोदर्कम् इदं दुःखं महन् मम ॥ (४२।२)

ऋषय ऊचुः । (४३।१)

निमज्जमानं व्यसनैर् अभिद्रुतं कुलं नरेन्द्रस्य तमोमये ह्रदे । (४३।२)

त्वया सुशीले धृतधर्मपुण्यया समुद्धृतं साध्वि पुनः कुलीनया ॥ (४३।३)

मार्कण्डेय उवाच । (४४।१)

तथा प्रशस्य ह्यभिपूज्य चैव ते वरस्त्रियं ताम् ऋषयः समागताः । (४४।२)

नरेन्द्रम् आमन्त्र्य सपुत्रम् अञ्जसा शिवेन जग्मुर् मुदिताः स्वम् आलयम् ॥ (४४।३)