व्यास उवाच । (१।१)

गन्धान् रसान्नानुरुन्ध्यात् सुखं वा नालंकारांश्चाप्नुयात् तस्य तस्य । (१।२)

मानं च कीर्तिं च यशश्च नेच्छेत् स वै प्रचारः पश्यतो ब्राह्मणस्य ॥ (१।३)

सर्वान् वेदान् अधीयीत शुश्रूषुर् ब्रह्मचर्यवान् । (२।१)

ऋचो यजूंषि सामानि न तेन न स ब्राह्मणः ॥ (२।२)

ज्ञातिवत् सर्वभूतानां सर्ववित् सर्ववेदवित् । (३।१)

नाकामो म्रियते जातु न तेन न च ब्राह्मणः ॥ (३।२)

इष्टीश्च विविधाः प्राप्य क्रतूंश्चैवाप्तदक्षिणान् । (४।१)

नैव प्राप्नोति ब्राह्मण्यम् अभिध्यानात् कथंचन ॥ (४।२)

यदा चायं न बिभेति यदा चास्मान्न बिभ्यति । (५।१)

यदा नेच्छति न द्वेष्टि ब्रह्म सम्पद्यते तदा ॥ (५।२)

यदा न कुरुते भावं सर्वभूतेषु पापकम् । (६।१)

कर्मणा मनसा वाचा ब्रह्म सम्पद्यते तदा ॥ (६।२)

कामबन्धनम् एवैकं नान्यद् अस्तीह बन्धनम् । (७।१)

कामबन्धनमुक्तो हि ब्रह्मभूयाय कल्पते ॥ (७।२)

कामतो मुच्यमानस्तु धूम्राभ्राद् इव चन्द्रमाः । (८।१)

विरजाः कालम् आकाङ्क्षन् धीरो धैर्येण वर्तते ॥ (८।२)

आपूर्यमाणम् अचलप्रतिष्ठं समुद्रम् आपः प्रविशन्ति यद्वत् । (९।१)

स कामकान्तो न तु कामकामः स वै लोकात् स्वर्गम् उपैति देही ॥ (९।२)

वेदस्योपनिषत् सत्यं सत्यस्योपनिषद् दमः । (१०।१)

दमस्योपनिषद् दानं दानस्योपनिषत् तपः ॥ (१०।२)

तपसोपनिषत् त्यागस्त्यागस्योपनिषत् सुखम् । (११।१)

सुखस्योपनिषत् स्वर्गः स्वर्गस्योपनिषच्छमः ॥ (११।२)

क्लेदनं शोकमनसोः संतापं तृष्णया सह । (१२।१)

सत्त्वम् इच्छसि संतोषाच्छान्तिलक्षणम् उत्तमम् ॥ (१२।२)

विशोको निर्ममः शान्तः प्रसन्नात्मात्मवित्तमः । (१३।१)

षड्भिर् लक्षणवान् एतैः समग्रः पुनर् एष्यति ॥ (१३।२)

षड्भिः सत्त्वगुणोपेतैः प्राज्ञैर् अधिकमन्त्रिभिः । (१४।१)

ये विदुः प्रेत्य चात्मानम् इहस्थांस्तांस्तथा विदुः ॥ (१४।२)

अकृत्रिमम् असंहार्यं प्राकृतं निरुपस्कृतम् । (१५।१)

अध्यात्मं सुकृतप्रज्ञः सुखम् अव्ययम् अश्नुते ॥ (१५।२)

निष्प्रचारं मनः कृत्वा प्रतिष्ठाप्य च सर्वतः । (१६।१)

याम् अयं लभते तुष्टिं सा न शक्यम् अतो ऽन्यथा ॥ (१६।२)

येन तृप्यत्यभुञ्जानो येन तुष्यत्यवित्तवान् । (१७।१)

येनास्नेहो बलं धत्ते यस्तं वेद स वेदवित् ॥ (१७।२)

संगोप्य ह्यात्मनो द्वाराण्यपिधाय विचिन्तयन् । (१८।१)

यो ह्यास्ते ब्राह्मणः शिष्टः स आत्मरतिर् उच्यते ॥ (१८।२)

समाहितं परे तत्त्वे क्षीणकामम् अवस्थितम् । (१९।१)

सर्वतः सुखम् अन्वेति वपुश्चान्द्रमसं यथा ॥ (१९।२)

सविशेषाणि भूतानि गुणांश्चाभजतो मुनेः । (२०।१)

सुखेनापोह्यते दुःखं भास्करेण तमो यथा ॥ (२०।२)

तम् अतिक्रान्तकर्माणम् अतिक्रान्तगुणक्षयम् । (२१।१)

ब्राह्मणं विषयाश्लिष्टं जरामृत्यू न विन्दतः ॥ (२१।२)

स यदा सर्वतो मुक्तः समः पर्यवतिष्ठते । (२२।१)

इन्द्रियाणीन्द्रियार्थांश्च शरीरस्थो ऽतिवर्तते ॥ (२२।२)

कारणं परमं प्राप्य अतिक्रान्तस्य कार्यताम् । (२३।१)

पुनरावर्तनं नास्ति सम्प्राप्तस्य परात् परम् ॥ (२३।२)