वैशंपायन उवाच । (१।१)

ततो रात्र्यां व्यतीतायाम् अन्नम् आदाय पाण्डवः । (१।२)

भीमसेनो ययौ तत्र यत्रासौ पुरुषादकः । (१।३)

वैशंपायनः । (१।४)

भीमसेनः । (१।५)

वैशंपायनः । (१।६)

अथ रात्र्यां व्यतीतायां भीमसेनो महाबलः । (१।७)

ब्राह्मणं समुपागम्य वाक्यं चेदम् उवाच ह । (१।८)

आपदस्त्वां मोचयेयं सपुत्रं ब्राह्मणप्रिय । (१।९)

मा भैषी राक्षसात् तस्मान् मां ददातु बलिं भवान् । (१।१०)

इह माम् आशितं कर्तुं प्रयतस्व द्विजोत्तम । (१।११)

अथात्मानं प्रदास्यामि तस्मै घोराय रक्षसे । (१।१२)

त्वरध्वं किं विलम्बध्वं माचिरं कुरुतानघाः । (१।१३)

व्यवस्येयं मम प्राणैर् युष्मान् रक्षितुम् अद्य वै । (१।१४)

एवम् उक्तस्तु भीमेन ब्राह्मणो भरतर्षभ । (१।१५)

सुहृदां तत् समाख्याय ददावन्नं सुसंस्कृतम् । (१।१६)

पिशितोदनम् आजह्रुर् अथास्मै पुरवासिनः । (१।१७)

सघृतं सोपदंशं च सूपैर् नानाविधैः सह । (१।१८)

तद् अशित्वा भीमसेनो मांसानि विविधानि च । (१।१९)

मोदकानि च मुख्यानि चित्रोदनचयान् बहून् । (१।२०)

ततो ऽपिबद् दधिघटान् सुबहून् द्रोणसंमितान् । (१।२१)

तस्य भुक्तवतः पौरा यथावत् समुपार्जितम् । (१।२२)

उपजह्रुर् भूतभागं समृद्धमनसस्तदा । (१।२३)

ततो रात्र्यां व्यतीतायां सव्यञ्जनदधिप्लुतम् । (१।२४)

समारुह्यान्नसम्पूर्णं शकटं स वृकोदरः । (१।२५)

प्रययौ तूर्यनिर्घोषैः पौरैश्च परिवारितः । (१।२६)

आत्मानम् एषो ऽन्नभृतो राक्षसाय प्रदास्यति । (१।२७)

तरुणो ऽप्रतिरूपश्च दृढ औदरिको युवा । (१।२८)

वाग्भिर् एवंप्रकाराभिः स्तूयमानो वृकोदरः । (१।२९)

चुचोद स बलीवर्दौ युक्तौ सर्वाङ्गकालकौ । (१।३०)

वादित्राणां प्रणादेन ततस्तं पुरुषादकम् । (१।३१)

अभ्यगच्छत् सुसंहृष्टः स तत्र मनुजैर् वृतः । (१।३२)

सम्प्राप्य स च तं देशम् एकाकी समुपाययौ । (१।३३)

पुरुषादभयाद् भीतस्तत्रैवासीज्जनव्रजः । (१।३४)

स गत्वा दीर्घम् अध्वानं दक्षिणाम् अभितो दिशम् । (१।३५)

यथोपदिष्टम् उद्देशे ददर्श विटपद्रुमम् । (१।३६)

केशमज्जास्थिमेदोभिर् बाहूरुचरणैर् अपि । (१।३७)

आर्द्रैः शुष्कैश्च संकीर्णम् अभितो ऽथ वनस्पतिम् । (१।३८)

गृध्रकङ्कबलच्छन्नं गोमायुगणसंकुलम् । (१।३९)

उग्रगन्धम् अचक्षुष्यं श्मशानम् इव दारुणम् । (१।४०)

तं प्रविश्य महावृक्षं चिन्तयामास वीर्यवान् । (१।४१)

यावन् न दृश्यते रक्षो बकस्तु बलदर्पितः । (१।४२)

आचितं विविधैर् भोज्यैर् अन्नैर् गिरिनिभैर् इदम् । (१।४३)

शकटं सूपसम्पूर्णं यावद् द्रक्ष्यति राक्षसः । (१।४४)

तावद् एव हि भोक्ष्ये ऽहं दुर्लभं वै पुनर् भवेत् । (१।४५)

विप्रकीर्येत सर्वं हि प्रयुद्धे मयि रक्षसा । (१।४६)

अभोज्यं च शवं स्पृष्ट्वा निगृहीते बके भवेत् । (१।४७)

स त्वेवं भीमकर्मा तु भीमसेनो ऽभिलक्ष्य च । (१।४८)

उपविष्टः शनैर् अन्नं प्रभुङ्क्ते स्म परं वरम् । (१।४९)

ते ततः सर्वतो ऽपश्यन् द्रुमान् आरुह्य नागराः । (१।५०)

नारक्षो बलिम् अश्नीयाद् एवं बहु च मानवाः । (१।५१)

भुङ्क्ते ब्राह्मणरूपेण बको ऽयम् इति चाब्रुवन् । (१।५२)

स तं हसति तेजस्वी तदन्नम् उपयुज्य च ॥ (१।५३)

आसाद्य तु वनं तस्य रक्षसः पाण्डवो बली । (२।१)

आजुहाव ततो नाम्ना तदन्नम् उपयोजयन् ॥ (२।२)

ततः स राक्षसः श्रुत्वा भीमसेनस्य तद् वचः । (३।१)

आजगाम सुसंक्रुद्धो यत्र भीमो व्यवस्थितः ॥ (३।२)

महाकायो महावेगो दारयन्न् इव मेदिनीम् । (४।१)

लोहिताक्षः कराली च लोहितश्मश्रुमूर्धजः । (४।२)

आकर्णाद् भिन्नवक्त्रश्च शङ्कुकर्णो विभीषणः । (४।३)

त्रिशिखां भृकुटिं कृत्वा संदश्य दशनच्छदम् ॥ (४।४)

भुञ्जानम् अन्नं तं दृष्ट्वा भीमसेनं स राक्षसः । (५।१)

विवृत्य नयने क्रुद्ध इदं वचनम् अब्रवीत् ॥ (५।२)

को ऽयम् अन्नम् इदं भुङ्क्ते मदर्थम् उपकल्पितम् । (६।१)

पश्यतो मम दुर्बुद्धिर् यियासुर् यमसादनम् ॥ (६।२)

भीमसेनस्तु तच्छ्रुत्वा प्रहसन्न् इव भारत । (७।१)

राक्षसं तम् अनादृत्य भुङ्क्त एव पराङ्मुखः ॥ (७।२)

ततः स भैरवं कृत्वा समुद्यम्य करावुभौ । (८।१)

अभ्यद्रवद् भीमसेनं जिघांसुः पुरुषादकः ॥ (८।२)

तथापि परिभूयैनं नेक्षमाणो वृकोदरः । (९।१)

राक्षसं भुङ्क्त एवान्नं पाण्डवः परवीरहा ॥ (९।२)

अमर्षेण तु सम्पूर्णः कुन्तीपुत्रस्य राक्षसः । (१०।१)

जघान पृष्ठं पाणिभ्याम् उभाभ्यां पृष्ठतः स्थितः ॥ (१०।२)

तथा बलवता भीमः पाणिभ्यां भृशम् आहतः । (११।१)

नैवावलोकयामास राक्षसं भुङ्क्त एव सः । (११।२)

भीमोदरगताः पिण्डाः सान्तरालाः परं शतम् । (११।३)

रक्षःपाणिप्रहारेण संश्लिष्टा एकपिण्डवत् ॥ (११।४)

ततः स भूयः संक्रुद्धो वृक्षम् आदाय राक्षसः । (१२।१)

ताडयिष्यंस्तदा भीमं पुनर् अभ्यद्रवद् बली ॥ (१२।२)

ततो भीमः शनैर् भुक्त्वा तदन्नं पुरुषर्षभः । (१३।१)

वार्युपस्पृश्य संहृष्टस्तस्थौ युधि महाबलः । (१३।२)

स्थित्वा मुहूर्तं विश्रम्य वीरासनम् उपाश्रितः । (१३।३)

भ्रामयन्तं महावृक्षम् आयान्तं भीमदर्शनम् । (१३।४)

दृष्ट्वोत्थायाहवे वीरः सिंहनादं व्यनादयत् । (१३।५)

वैशंपायनः । (१३।६)

भुजवेगं तथा स्फोटं क्ष्वेडितं च महास्वनम् । (१३।७)

कृत्वाह्वयत संक्रुद्धो भीमसेनो ऽथ राक्षसम् । (१३।८)

बहुकालं सुपुष्टं ते शरीरं राक्षसाधम । (१३।९)

मद्बाहुबलम् आश्रित्य न त्वं भूयस्त्वशिष्यसि । (१३।१०)

अद्य मद्बाहुनिष्पिष्टो गमिष्यसि यमक्षयम् । (१३।११)

अद्य प्रभृति स्वप्स्यन्ति विप्रकीर्य निवासिनः । (१३।१२)

निरुद्विग्नाः पुरस्यास्य कण्टके सूद्धृते मया । (१३।१३)

अद्य युद्धे शरीरं ते कङ्कगोमायुवायसाः । (१३।१४)

मया हतस्य खादन्तु विकर्षन्तु च भूतले । (१३।१५)

एवम् उक्त्वा सुसंक्रुद्धः पार्थो बकजिघांसया । (१३।१६)

उपधावद् बकश्चापि पार्थं पार्थिवसत्तम । (१३।१७)

महाकायो महावेगो दारयन्न् इव मेदिनीम् । (१३।१८)

विरूपरूपः पिङ्गाक्षो भीमसेनम् अभिद्रवत् । (१३।१९)

त्रिशिखां भृकुटिं कृत्वा दष्ट्वा च दशनच्छदम् । (१३।२०)

उवाचाशनिशब्देन ध्वनिना भीषयन्न् इव । (१३।२१)

द्विपच्चतुष्पन्मांसैश्च बहुभिश्चौदनाचलैः । (१३।२२)

शकटान्नं ततो भुक्त्वा रक्षसः पाणिना सह । (१३।२३)

गृह्णन्न् एव महावृक्षं निःशेषं पर्वतोपमम् । (१३।२४)

भीमसेनो हसन्न् एव भुक्त्वा त्यक्त्वा च राक्षसम् । (१३।२५)

पीत्वा दधिघटान् पूर्णान् घृतकुम्भाञ् शतं शतम् । (१३।२६)

तद्रक्षःप्रहितं वृक्षं महाशाखं वनस्पतिम् । (१३।२७)

गृहीत्वा पाणिनैकेन सव्येनोद्यम्य चेतरम् । (१३।२८)

रक्षोवदनम् उद्वीक्ष्य भृकुटीविकटाननम् । (१३।२९)

दर्शयन् रक्षसे दन्तान् प्रजहासाशनिस्वनः ॥ (१३।३०)

क्षिप्तं क्रुद्धेन तं वृक्षं प्रतिजग्राह वीर्यवान् । (१४।१)

सव्येन पाणिना भीमः प्रहसन्न् इव भारत ॥ (१४।२)

ततः स पुनर् उद्यम्य वृक्षान् बहुविधान् बली । (१५।१)

प्राहिणोद् भीमसेनाय तस्मै भीमश्च पाण्डवः । (१५।२)

सर्वान् अपोहयद् वृक्षान् स्वस्य हस्तस्थशाखिना ॥ (१५।३)

तद् वृक्षयुद्धम् अभवन् महीरुहविनाशनम् । (१६।१)

घोररूपं महाराज बकपाण्डवयोर् महत् ॥ (१६।२)

नाम विश्राव्य तु बकः समभिद्रुत्य पाण्डवम् । (१७।१)

भुजाभ्यां परिजग्राह भीमसेनं महाबलम् ॥ (१७।२)

भीमसेनो ऽपि तद् रक्षः परिरभ्य महाभुजः । (१८।१)

विस्फुरन्तं महावेगं विचकर्ष बलाद् बली । (१८।२)

परिभ्रामणविक्षेपपरिरम्भावपातनैः । (१८।३)

उत्सर्पणावसर्पैस्तावन्योन्यं प्रत्यरुन्धताम् । (१८।४)

उत्थापनैर् उन्नयनैश्चालनैः स्थापनैर् अपि । (१८।५)

जग्राह भीमः पाणिभ्यां गृहीत्वा चैनम् आक्षिपत् । (१८।६)

आक्षिप्तो भीमसेनेन पुनर् एवोत्थितो हसन् । (१८।७)

आलिङ्ग्यापीड्य चैवेनं न्यहनद् वसुधातले । (१८।८)

भीमो व्यसर्जयच्चैनं समाश्वसिहि चेत्यपि । (१८।९)

आस्फोटयामास बली उत्तिष्ठेति च सो ऽब्रवीत् । (१८।१०)

समुत्पत्य ततः क्रुद्धो रूपं कृत्वा महत्तरम् । (१८।११)

विरूपः सहसा तस्थौ तर्जयित्वा वृकोदरम् । (१८।१२)

अहसद् भीमसेनो ऽथ राक्षसं भीमदर्शनम् । (१८।१३)

भीमसेनस्तु जग्राह ग्रीवायां भीमदर्शनम् । (१८।१४)

भुजाभ्यां जानुनैकेन पृष्ठे समभिपीडयत् । (१८।१५)

ततः क्रुद्धो विसृज्यैनं स भीमस्तस्य रक्षसः । (१८।१६)

स्वां कटीम् ईषद् उत्क्षिप्य बाहू चैव परामृशत् । (१८।१७)

तस्य बाहू समादाय त्वरमाणो वृकोदरः । (१८।१८)

उत्क्षिप्य चावधूयैनं पातयन् बलवान् भुवि । (१८।१९)

तं तु वामेन पादेन क्रुद्धो भीमपराक्रमः । (१८।२०)

उरस्येनं समाजघ्ने भीमस्तु पतितं भुवि । (१८।२१)

स संक्रुद्धः समुत्पत्य भीमम् अभ्यहनद् भृशम् । (१८।२२)

व्यात्ताननो दीप्तजिह्वो बाहुम् उद्यम्य दक्षिणम् । (१८।२३)

तेनाभिद्रुत्य क्रुद्धेन भीमो मूर्ध्नि समाहतः । (१८।२४)

मुष्टिना जानुना चैव वामपार्श्वे समाहतः । (१८।२५)

एवं निहन्यमानः सन् राक्षसेन बलीयसा । (१८।२६)

रोषेण महताविष्टो भीमो भीमपराक्रमः । (१८।२७)

ततः क्रुद्धः समुत्पत्य भीमो जग्राह राक्षसम् । (१८।२८)

तावन्योन्यं पीडयन्तौ पुरुषादवृकोदरौ । (१८।२९)

मत्ताविव महानागावन्योन्यं विचकर्षतुः । (१८।३०)

बाहुविक्षेपशब्दैश्च भीमराक्षसयोस्तदा । (१८।३१)

वेत्रकीयपुरी सर्वा वित्रस्ता समपद्यत । (१८।३२)

तयोर् वेगेन महता तत्र भूमिर् अकम्पत । (१८।३३)

पादपान् वीरुधश्चैव चूर्णयामासतुश्च तौ । (१८।३४)

समागतौ च तौ वीरावन्योन्यवधकाङ्क्षिणौ । (१८।३५)

अश्मभिः पादवेगैश्च चूर्णयामासतुस्तदा । (१८।३६)

अथ तं लोलयित्वा तु भीमसेनो महाबलः । (१८।३७)

अगृह्णात् परिरभ्यैनं बाहुभ्यां भरतर्षभ । (१८।३८)

जानुभ्यां परिजग्राह भीमसेनो बकं बलात् । (१८।३९)

विस्फुरन्तं महाकायं विचकर्ष महाबलः । (१८।४०)

विकृष्यमाणो भीमेन कर्षंश्च युधि पाण्डवम् । (१८।४१)

समयुज्यत तीव्रेण श्रमेण पुरुषादकः ॥ (१८।४२)

स कृष्यमाणो भीमेन कर्षमाणश्च पाण्डवम् । (१९।१)

समयुज्यत तीव्रेण श्रमेण पुरुषादकः ॥ (१९।२)

तयोर् वेगेन महता पृथिवी समकम्पत । (२०।१)

पादपांश्च महाकायांश्चूर्णयामासतुस्तदा ॥ (२०।२)

हीयमानं तु तद् रक्षः समीक्ष्य भरतर्षभ । (२१।१)

निष्पिष्य भूमौ पाणिभ्यां समाजघ्ने वृकोदरः ॥ (२१।२)

ततो ऽस्य जानुना पृष्ठम् अवपीड्य बलाद् इव । (२२।१)

बाहुना परिजग्राह दक्षिणेन शिरोधराम् । (२२।२)

जानुन्यारोप्य तत्पृष्ठं महाशब्दं बभञ्ज ह । (२२।३)

निक्षिप्य भूमौ पाणिभ्यां धरण्यां निष्पिपेष ह ॥ (२२।४)

सव्येन च कटीदेशे गृह्य वाससि पाण्डवः । (२३।१)

तद् रक्षो द्विगुणं चक्रे नदन्तं भैरवान् रवान् ॥ (२३।२)

ततो ऽस्य रुधिरं वक्त्रात् प्रादुरासीद् विशां पते । (२४।१)

भज्यमानस्य भीमेन तस्य घोरस्य रक्षसः ॥ (२४।२)

ब्राह्मण उवाच । (२५।१)

ज्ञानसागर उवाच । (२५।२)

ततः सा ववृधे बाला याज्ञसेनी द्विजोत्तम । (२५।३)

क्रमेण यौवनं प्राप्ता मन्मथानलदीपिका । (२५।४)

दृष्ट्वा ताम् अनवद्याङ्गीं द्रुपदो हृष्टमानसः । (२५।५)

यदृच्छया संचरन्तीम् आस्थाने समभाषत । (२५।६)

अर्जुनाय ददामीति हृदयं व्यावृणोत् तदा । (२५।७)

श्रुत्वा द्रुपदराजस्य वचनं व्यथितस्तदा । (२५।८)

मन्त्री वसुप्रदो नाम शनैर् इदम् अभाषत । (२५।९)

कुन्त्या सह महेष्वासाः पाण्डवा राजसत्तम । (२५।१०)

दग्धा जतुगृहे सुप्ता दुर्योधनधिया रहः । (२५।११)

अर्जुनाय कथं दद्याः पाञ्चालीं पृषतात्मजाम् । (२५।१२)

तस्य वाक्यं तु नृपतिः श्रुत्वा प्रव्यथितो ऽभवत् । (२५।१३)

व्यथितं द्रुपदं दृष्ट्वा पुरोधा ज्ञानसागरः । (२५।१४)

जानामि शकुनाद् राजन् न दग्धास्तेत्यभाषत । (२५।१५)

हृष्टो ऽथ नृपतिः प्राह द्रष्टव्यास्ते कथं द्विज । (२५।१६)

स्वयंवरेण द्रष्टासि तत् कुरुष्व नराधिप । (२५।१७)

तच्छ्रुत्वा सर्वपाञ्चालाः साधु साध्विति चाब्रुवन् । (२५।१८)

ततः संघोषयामास दुहितुश्च स्वयंवरम् । (२५।१९)

फाल्गुने मासि सप्तम्याम् इतः सप्तमिते ऽहनि । (२५।२०)

मञ्चांश्च कारयामास राजयोग्यान् बहून् नृप । (२५।२१)

मेरुमन्दरसंकाशान् स्वर्णरत्नपरिच्छदान् । (२५।२२)

द्रुपदश्च धनुश्चित्रं दुरानामं क्षितीश्वरैः । (२५।२३)

कारयामास शुल्कार्थम् अर्जुनस्य दिदृक्षया । (२५।२४)

मत्स्ययन्त्रं च कृतवान् दूरे वर्णपरिष्कृतम् । (२५।२५)

अनेन धनुषा यो वै शरेणेमं जलेचरम् । (२५।२६)

पातयिष्यति यो जायां पाञ्चालीं स्वां करिष्यति । (२५।२७)

इतस्तद् उत्सवदिनं समीपे वर्तते द्विजाः । (२५।२८)

राजानो राजपुत्राश्च पृथिव्यां ये विलासिनः । (२५।२९)

प्रयान्ति च तथा विप्राः सूतमागधबन्दिनः । (२५।३०)

अहं तदुत्सवं द्रष्टुं यामि द्रव्यार्जनाय च । (२५।३१)

भवतां गमने बुद्धिः प्रयतध्वं द्विजोत्तमाः । (२५।३२)

इति वः सर्वम् आख्यातं यथादृष्टं यथाश्रुतम् । (२५।३३)

ब्राह्मणः । (२५।३४)

वैशंपायनः । (२५।३५)

श्रुत्वा जतुगृहे वृत्तं ब्राह्मणाः सपुरोहिताः । (२५।३६)

पाञ्चालराजं द्रुपदम् इदं वचनम् अब्रुवन् । (२५।३७)

धार्तराष्ट्राः सहामात्या मन्त्रयित्वा परस्परम् । (२५।३८)

पाण्डवानां विनाशाय मतिं चक्रुः सुदुष्कराम् । (२५।३९)

दुर्योधनेन प्रहितः पुरोचन इति श्रुतः । (२५।४०)

वारणावतम् आसाद्य कृत्वा जतुगृहं महत् । (२५।४१)

तस्मिन् गृहे सुविश्वस्तान् पाण्डवान् पृथया सह । (२५।४२)

अर्धरात्रे महाराज दग्धवान् स पुरोचनः । (२५।४३)

अग्निना तु स्वयम् अपि दग्धः क्षुद्रो नृशंसवत् । (२५।४४)

एतच्छ्रुत्वा तु संहृष्टो धृतराष्ट्रः सबान्धवः । (२५।४५)

श्रुत्वा तु पाण्डवान् दग्धान् धृतराष्ट्रो ऽम्बिकासुतः । (२५।४६)

अल्पशोकः प्रहृष्टात्मा शशास विदुरं तदा । (२५।४७)

पाण्डवानां महाप्राज्ञ कुरु पिण्डोदकक्रियाम् । (२५।४८)

एतावद् उक्त्वा करुणो धृतराष्ट्रस्तु मारिषः । (२५।४९)

अद्य पाण्डुर् मृतः क्षत्तः पाण्डवानां विनाशने । (२५।५०)

अहो विधिवशाद् एव गतास्ते यमसादनम् । (२५।५१)

इत्युक्त्वा प्रारुदत् तत्र धृतराष्ट्रः ससौबलः । (२५।५२)

श्रुत्वा भीष्मेण विधिवत् कृतवान् और्ध्वदेहिकम् । (२५।५३)

पाण्डवानां विनाशाय कृतं कर्म दुरात्मना । (२५।५४)

एवं कार्यस्य कर्ता तु न दृष्टो न श्रुतः पुरा । (२५।५५)

एतद् वृत्तं महाराज पाण्डवान् प्रति नः श्रुतम् । (२५।५६)

श्रुत्वा तु वचनं तेषां यज्ञसेनो महामतिः । (२५।५७)

यथा तज्जनकः शोचेद् औरसस्य विनाशने । (२५।५८)

तथातप्यत पाञ्चालः पाण्डवानां विनाशने । (२५।५९)

समाहूय प्रकृतयः सहिताः सर्वबान्धवैः । (२५।६०)

कारुण्याद् एव पाञ्चालः प्रोवाचेदं वचस्तदा । (२५।६१)

अहो रूपम् अहो धैर्यम् अहो वीर्यं च शिक्षितम् । (२५।६२)

चिन्तयामि दिवारात्रम् अर्जुनं प्रति बान्धवाः । (२५।६३)

भ्रातृभिः सहितो मात्रा सो ऽदह्यत हुताशने । (२५।६४)

किम् आश्चर्यम् इतो लोके कालो हि दुरतिक्रमः । (२५।६५)

मिथ्याप्रतिज्ञो लोकेषु किं वदिष्यामि सांप्रतम् । (२५।६६)

अन्तर्गतेन दुःखेन दह्यमानो दिवानिशम् । (२५।६७)

याजोपयाजौ सत्कृत्य याचितौ तु मयानघाः । (२५।६८)

भारद्वाजस्य हन्तारं देवीं चाप्यर्जुनस्य वै । (२५।६९)

लोकस्तद् वेद यच्चैव तथा याजेन नः श्रुतम् । (२५।७०)

याजेन पुत्रकामीयं हुत्वा चोत्पादितावुभौ । (२५।७१)

धृष्टद्युम्नश्च कृष्णा च मम तुष्टिकरावुभौ । (२५।७२)

किं करिष्यामि ते नष्टाः पाण्डवाः पृथया सह । (२५।७३)

इत्येवम् उक्त्वा पाञ्चालः शुशोच परमातुरः । (२५।७४)

दृष्ट्वा शोचन्तम् अत्यर्थं पाञ्चालं चेदम् अब्रवीत् । (२५।७५)

पुरोधाः सत्वसम्पन्नः सम्यग् विद्याविशेषवान् । (२५।७६)

वृद्धानुशासने युक्ताः पाण्डवा धर्मचारिणः । (२५।७७)

तादृशा न विनश्यन्ति नैव यान्ति पराभवम् । (२५।७८)

मया दृष्टम् इदं सत्यं शृणु त्वं मनुजाधिप । (२५।७९)

ब्राह्मणैः कथितं सत्यं वेदेषु च मया श्रुतम् । (२५।८०)

बृहस्पतिमतेनाथ पौलोम्यापि पुरा श्रुतम् । (२५।८१)

नष्ट इन्द्रो बिसग्रन्थ्याम् उपश्रुत्या विसर्जितः । (२५।८२)

उपश्रुतिर् महाराज पाण्डवार्थे मया श्रुता । (२५।८३)

यत्र वा तत्र जीवन्ति पाण्डवास्ते न संशयः । (२५।८४)

मया दृष्टानि लिङ्गानि इहैवैष्यन्ति पाण्डवाः । (२५।८५)

यन्निमित्तम् इहायान्ति तच्छृणुष्व नराधिप । (२५।८६)

स्वयंवरः क्षत्रियाणां कन्यादाने प्रदर्शितः । (२५।८७)

स्वयंवरस्तु नगरे घुष्यतां राजसत्तम । (२५।८८)

यत्र वा निवसन्तस्ते पाण्डवाः पृथया सह । (२५।८९)

दूरस्था वा समीपस्थाः स्वर्गस्था वापि पाण्डवाः । (२५।९०)

श्रुत्वा स्वयंवरं राजन् समेष्यन्ति न संशयः । (२५।९१)

तस्मात् स्वयंवरो राजन् घुष्यतां माचिरं कृथाः । (२५।९२)

श्रुत्वा पुरोहितेनोक्तं पाञ्चालः प्रीतिमांस्तदा । (२५।९३)

घोषयामास नगरे द्रौपद्यास्तु स्वयंवरम् । (२५।९४)

पुष्यमासे तु रोहिण्यां शुक्लपक्षे शुभे तिथौ । (२५।९५)

दिवसैः पञ्चसप्तत्या भविष्यति स्वयंवरः । (२५।९६)

देवगन्धर्वयक्षाश्च ऋषयश्च तपोधनाः । (२५।९७)

स्वयंवरं द्रष्टुकामा गच्छन्त्येव न संशयः । (२५।९८)

तव पुत्रा महात्मानो दर्शनीया विशेषतः । (२५।९९)

यदृच्छया तु पाञ्चाली गच्छेद् वा मध्यमं पतिम् । (२५।१००)

को हि जानाति लोकेषु प्रजापतिविधिं शुभम् । (२५।१०१)

तस्मात् सपुत्रा गच्छेथा ब्राह्मणि यदि रोचते । (२५।१०२)

नित्यकालं सुभिक्षास्ते पाञ्चालास्तु तपोधने । (२५।१०३)

यज्ञसेनस्तु राजासौ ब्रह्मण्यः सत्यसंगरः । (२५।१०४)

ब्रह्मण्या नागराः सर्वे ब्राह्मणाश्चातिथिप्रियाः । (२५।१०५)

नित्यकालं प्रदास्यन्ति आगन्तॄणाम् अयाचितम् । (२५।१०६)

अहं च तत्र गच्छामि ममैभिः सह शिष्यकैः । (२५।१०७)

एकसार्थाः प्रयातास्मो ब्राह्मण्या यदि रोचते । (२५।१०८)

एतावद् उक्त्वा वचनं ब्राह्मणो विरराम ह ॥ (२५।१०९)