संजय उवाच । (१।१)

तत्राकरोद् दुष्करं राजपुत्रो दुःशासनस् तुमुले युध्यमानः । (१।२)

चिछेद भीमस्य धनुः क्षुरेण षड्भिः शरैः सारथिम् अप्य् अविध्यत् ॥ (१।३)

ततो ऽभिनद् बहुभिः क्षिप्रम् एव वरेषुभिर् भीमसेनं महात्मा । (२।१)

स विक्षरन् नाग इव प्रभिन्नो गदाम् अस्मै तुमुले प्राहिणोद् वै ॥ (२।२)

तयाहरद् दश धन्वन्तराणि दुःशासनं भीमसेनः प्रसह्य । (३।१)

तया हतः पतितो वेपमानो दुःशासनो गदया वेगवत्या ॥ (३।२)

हयाः ससूताश् च हता नरेन्द्र चूर्णीकृतश् चास्य रथः पतन्त्या । (४।१)

विध्वस्तवर्माभरणाम्बरस्रग् विचेष्टमानो भृशवेदनार्तः ॥ (४।२)

ततः स्मृत्वा भीमसेनस् तरस्वी सापत्नकं यत् प्रयुक्तं सुतैस् ते । (५।१)

रथाद् अवप्लुत्य गतः स भूमौ यत्नेन तस्मिन् प्रणिधाय चक्षुः ॥ (५।२)

असिं समुद्धृत्य शितं सुधारं कण्ठे समाक्रम्य च वेपमानम् । (६।१)

उत्कृत्य वक्षः पतितस्य भूमाव् अथापिबच्छोणितम् अस्य कोष्णम् । (६।२)

आस्वाद्य चास्वाद्य च वीक्षमाणः क्रुद्धो ऽतिवेलं प्रजगाद वाक्यम् ॥ (६।३)

स्तन्यस्य मातुर् मधुसर्पिषो वा माध्वीकपानस्य च सत्कृतस्य । (७।१)

दिव्यस्य वा तोयरसस्य पानात् पयोदधिभ्यां मथिताच् च मुख्यात् । (७।२)

सर्वेभ्य एवाभ्यधिको रसो ऽयं मतो ममाद्याहितलोहितस्य ॥ (७।३)

एवं ब्रुवाणं पुनर् आद्रवन्तम् आस्वाद्य वल्गन्तम् अतिप्रहृष्टम् । (८।१)

ये भीमसेनं ददृशुस् तदानीं भयेन ते ऽपि व्यथिता निपेतुः ॥ (८।२)

ये चापि तत्रापतिता मनुष्यास् तेषां करेभ्यः पतितं च शस्त्रम् । (९।१)

भयाच् च संचुक्रुशुर् उच्चकैस् ते निमीलिताक्षा ददृशुश् च तन् न ॥ (९।२)

ये तत्र भीमं ददृशुः समन्ताद् दौःशासनं तद्रुधिरं पिबन्तम् । (१०।१)

सर्वे पलायन्त भयाभिपन्ना नायं मनुष्य इति भाषमाणाः ॥ (१०।२)

शृण्वतां लोकवीराणाम् इदं वचनम् अब्रवीत् । (११।१)

एष ते रुधिरं कण्ठात् पिबामि पुरुषाधम । (११।२)

ब्रूहीदानीं सुसंरब्धः पुनर् गौर् इति गौर् इति ॥ (११।३)

प्रमाणकोट्यां शयनं कालकूटस्य भोजनम् । (१२।१)

दशनं चाहिभिः कष्टं दाहं च जतुवेश्मनि ॥ (१२।२)

द्यूतेन राज्यहरणम् अरण्ये वसतिश् च या । (१३।१)

इष्वस्त्राणि च संग्रामेष्व् असुखानि च वेश्मनि ॥ (१३।२)

दुःखान्य् एतानि जानीमो न सुखानि कदाचन । (१४।१)

धृतराष्ट्रस्य दौरात्म्यात् सपुत्रस्य सदा वयम् ॥ (१४।२)

इत्य् उक्त्वा वचनं राजञ् जयं प्राप्य वृकोदरः । (१५।१)

पुनर् आह महाराज स्मयंस् तौ केशवार्जुनौ ॥ (१५।२)

दुःशासने यद् रणे संश्रुतं मे तद् वै सर्वं कृतम् अद्येह वीरौ । (१६।१)

अद्यैव दास्याम्य् अपरं द्वितीयं दुर्योधनं यज्ञपशुं विशस्य । (१६।२)

शिरो मृदित्वा च पदा दुरात्मनः शान्तिं लप्स्ये कौरवाणां समक्षम् ॥ (१६।३)

एतावद् उक्त्वा वचनं प्रहृष्टो ननाद चोच्चै रुधिरार्द्रगात्रः । (१७।१)

ननर्त चैवातिबलो महात्मा वृत्रं निहत्येव सहस्रनेत्रः ॥ (१७।२)