संजय उवाच । (१।१)

प्रकाशिते तथा लोके रजसा च तमोवृते । (१।२)

समाजग्मुर् अथो वीराः परस्परवधैषिणः ॥ (१।३)

ते समेत्य रणे राजञ् शस्त्रप्रासासिधारिणः । (२।१)

परस्परम् उदैक्षन्त परस्परकृतागसः ॥ (२।२)

प्रदीपानां सहस्रैश्च दीप्यमानैः समन्ततः । (३।१)

विरराज तदा भूमिर् द्यौर् ग्रहैर् इव भारत ॥ (३।२)

उल्काशतैः प्रज्वलितै रणभूमिर् व्यराजत । (४।१)

दह्यमानेव लोकानाम् अभावे वै वसुंधरा ॥ (४।२)

प्रादीप्यन्त दिशः सर्वाः प्रदीपैस्तैः समन्ततः । (५।१)

वर्षाप्रदोषे खद्योतैर् वृता वृक्षा इवाबभुः ॥ (५।२)

असज्जन्त ततो वीरा वीरेष्वेव पृथक् पृथक् । (६।१)

नागा नागैः समाजग्मुस्तुरगाः सह वाजिभिः ॥ (६।२)

रथा रथवरैर् एव समाजग्मुर् मुदान्विताः । (७।१)

तस्मिन् रात्रिमुखे घोरे पुत्रस्य तव शासनात् ॥ (७।२)

ततो ऽर्जुनो महाराज कौरवाणाम् अनीकिनीम् । (८।१)

व्यधमत् त्वरया युक्तः क्षपयन् सर्वपार्थिवान् ॥ (८।२)

धृतराष्ट्र उवाच । (९।१)

तस्मिन् प्रविष्टे संरब्धे मम पुत्रस्य वाहिनीम् । (९।२)

अमृष्यमाणे दुर्धर्षे किं व आसीन्मनस्तदा ॥ (९।३)

किम् अमन्यन्त सैन्यानि प्रविष्टे शत्रुतापने । (१०।१)

दुर्योधनश्च किं कृत्यं प्राप्तकालम् अमन्यत ॥ (१०।२)

के चैनं समरे वीरं प्रत्युद्ययुर् अरिंदमम् । (११।१)

के ऽरक्षन् दक्षिणं चक्रं के च द्रोणस्य सव्यतः ॥ (११।२)

के पृष्ठतो ऽस्य ह्यभवन् वीरा वीरस्य युध्यतः । (१२।१)

के पुरस्ताद् अगच्छन्त निघ्नतः शात्रवान् रणे ॥ (१२।२)

यत् प्राविशन्महेष्वासः पाञ्चालान् अपराजितः । (१३।१)

नृत्यन्न् इव नरव्याघ्रो रथमार्गेषु वीर्यवान् ॥ (१३।२)

ददाह च शरैर् द्रोणः पाञ्चालानां रथव्रजान् । (१४।१)

धूमकेतुर् इव क्रुद्धः स कथं मृत्युम् ईयिवान् ॥ (१४।२)

अव्यग्रान् एव हि परान् कथयस्यपराजितान् । (१५।१)

हतांश्चैव विषण्णांश्च विप्रकीर्णांश्च शंससि । (१५।२)

रथिनो विरथांश्चैव कृतान् युद्धेषु मामकान् ॥ (१५।३)

संजय उवाच । (१६।१)

द्रोणस्य मतम् आज्ञाय योद्धुकामस्य तां निशाम् । (१६।२)

दुर्योधनो महाराज वश्यान् भ्रातॄन् अभाषत ॥ (१६।३)

विकर्णं चित्रसेनं च महाबाहुं च कौरवम् । (१७।१)

दुर्धर्षं दीर्घबाहुं च ये च तेषां पदानुगाः ॥ (१७।२)

द्रोणं यत्ताः पराक्रान्ताः सर्वे रक्षत पृष्ठतः । (१८।१)

हार्दिक्यो दक्षिणं चक्रं शल्यश्चैवोत्तरं तथा ॥ (१८।२)

त्रिगर्तानां च ये शूरा हतशिष्टा महारथाः । (१९।१)

तांश्चैव सर्वान् पुत्रस्ते समचोदयद् अग्रतः ॥ (१९।२)

आचार्यो हि सुसंयत्तो भृशं यत्ताश्च पाण्डवाः । (२०।१)

तं रक्षत सुसंयत्ता निघ्नन्तं शात्रवान् रणे ॥ (२०।२)

द्रोणो हि बलवान् युद्धे क्षिप्रहस्तः पराक्रमी । (२१।१)

निर्जयेत् त्रिदशान् युद्धे किमु पार्थान् ससोमकान् ॥ (२१।२)

ते यूयं सहिताः सर्वे भृशं यत्ता महारथाः । (२२।१)

द्रोणं रक्षत पाञ्चाल्याद् धृष्टद्युम्नान्महारथात् ॥ (२२।२)

पाण्डवेयेषु सैन्येषु योधं पश्याम्यहं न तम् । (२३।१)

यो जयेत रणे द्रोणं धृष्टद्युम्नाद् ऋते नृपाः ॥ (२३।२)

तस्य सर्वात्मना मन्ये भारद्वाजस्य रक्षणम् । (२४।१)

स गुप्तः सोमकान् हन्यात् सृञ्जयांश्च सराजकान् ॥ (२४।२)

सृञ्जयेष्वथ सर्वेषु निहतेषु चमूमुखे । (२५।१)

धृष्टद्युम्नं रणे द्रौणिर् नाशयिष्यत्यसंशयम् ॥ (२५।२)

तथार्जुनं रणे कर्णो विजेष्यति महारथः । (२६।१)

भीमसेनम् अहं चापि युद्धे जेष्यामि दंशितः ॥ (२६।२)

सो ऽयं मम जयो व्यक्तं दीर्घकालं भविष्यति । (२७।१)

तस्माद् रक्षत संग्रामे द्रोणम् एव महारथाः ॥ (२७।२)

इत्युक्त्वा भरतश्रेष्ठ पुत्रो दुर्योधनस्तव । (२८।१)

व्यादिदेश ततः सैन्यं तस्मिंस्तमसि दारुणे ॥ (२८।२)

ततः प्रववृते युद्धं रात्रौ तद् भरतर्षभ । (२९।१)

उभयोः सेनयोर् घोरं विजयं प्रति काङ्क्षिणोः ॥ (२९।२)

अर्जुनः कौरवं सैन्यम् अर्जुनं चापि कौरवाः । (३०।१)

नानाशस्त्रसमावापैर् अन्योन्यं पर्यपीडयन् ॥ (३०।२)

द्रौणिः पाञ्चालराजानं भारद्वाजश्च सृञ्जयान् । (३१।१)

छादयामासतुः संख्ये शरैः संनतपर्वभिः ॥ (३१।२)

पाण्डुपाञ्चालसेनानां कौरवाणां च मारिष । (३२।१)

आसीन्निष्टानको घोरो निघ्नताम् इतरेतरम् ॥ (३२।२)

नैवास्माभिर् न पूर्वैर् नो दृष्टं पूर्वं तथाविधम् । (३३।१)

युद्धं यादृशम् एवासीत् तां रात्रिं सुमहाभयम् ॥ (३३।२)