महाभारतMahābhārata

MBh, 7, 4

982 of 1995 · 32 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

संजय उवाच । (१।१)

saṃjaya uvāca

1.2१.२

तस्य लालप्यतः श्रुत्वा वृद्धः कुरुपितामहः । (१।२)

tasya lālapyataḥ śrutvā vṛddhaḥ kurupitāmahaḥ |

1.3१.३

देशकालोचितं वाक्यम् अब्रवीत् प्रीतमानसः ॥ (१।३)

deśakālocitaṃ vākyam abravīt prītamānasaḥ ||

2.1२.१

समुद्र इव सिन्धूनां ज्योतिषाम् इव भास्करः । (२।१)

samudra iva sindhūnāṃ jyotiṣām iva bhāskaraḥ |

2.2२.२

सत्यस्य च यथा सन्तो बीजानाम् इव चोर्वरा ॥ (२।२)

satyasya ca yathā santo bījānām iva corvarā ||

3.1३.१

पर्जन्य इव भूतानां प्रतिष्ठा सुहृदां भव । (३।१)

parjanya iva bhūtānāṃ pratiṣṭhā suhṛdāṃ bhava |

3.2३.२

बान्धवास्त्वानुजीवन्तु सहस्राक्षम् इवामराः ॥ (३।२)

bāndhavāstvānujīvantu sahasrākṣam ivāmarāḥ ||

4.1४.१

स्वबाहुबलवीर्येण धार्तराष्ट्रप्रियैषिणा । (४।१)

svabāhubalavīryeṇa dhārtarāṣṭrapriyaiṣiṇā |

4.2४.२

कर्ण राजपुरं गत्वा काम्बोजा निहतास्त्वया ॥ (४।२)

karṇa rājapuraṃ gatvā kāmbojā nihatāstvayā ||

5.1५.१

गिरिव्रजगताश्चापि नग्नजित्प्रमुखा नृपाः । (५।१)

girivrajagatāścāpi nagnajitpramukhā nṛpāḥ |

5.2५.२

अम्बष्ठाश्च विदेहाश्च गान्धाराश्च जितास्त्वया ॥ (५।२)

ambaṣṭhāśca videhāśca gāndhārāśca jitāstvayā ||

6.1६.१

हिमवद्दुर्गनिलयाः किराता रणकर्कशाः । (६।१)

himavaddurganilayāḥ kirātā raṇakarkaśāḥ |

6.2६.२

दुर्योधनस्य वशगाः कृताः कर्ण त्वया पुरा ॥ (६।२)

duryodhanasya vaśagāḥ kṛtāḥ karṇa tvayā purā ||

7.1७.१

तत्र तत्र च संग्रामे दुर्योधनहितैषिणा । (७।१)

tatra tatra ca saṃgrāme duryodhanahitaiṣiṇā |

7.2७.२

बहवश्च जिता वीरास्त्वया कर्ण महौजसा ॥ (७।२)

bahavaśca jitā vīrāstvayā karṇa mahaujasā ||

8.1८.१

यथा दुर्योधनस्तात सज्ञातिकुलबान्धवः । (८।१)

yathā duryodhanastāta sajñātikulabāndhavaḥ |

8.2८.२

तथा त्वम् अपि सर्वेषां कौरवाणां गतिर् भव ॥ (८।२)

tathā tvam api sarveṣāṃ kauravāṇāṃ gatir bhava ||

9.1९.१

शिवेनाभिवदामि त्वां गच्छ युध्यस्व शत्रुभिः । (९।१)

śivenābhivadāmi tvāṃ gaccha yudhyasva śatrubhiḥ |

9.2९.२

अनुशाधि कुरून् संख्ये धत्स्व दुर्योधने जयम् ॥ (९।२)

anuśādhi kurūn saṃkhye dhatsva duryodhane jayam ||

10.1१०.१

भवान् पौत्रसमो ऽस्माकं यथा दुर्योधनस्तथा । (१०।१)

bhavān pautrasamo 'smākaṃ yathā duryodhanastathā |

10.2१०.२

तवापि धर्मतः सर्वे यथा तस्य वयं तथा ॥ (१०।२)

tavāpi dharmataḥ sarve yathā tasya vayaṃ tathā ||

11.1११.१

यौनात् संबन्धकाल् लोके विशिष्टं संगतं सताम् । (११।१)

yaunāt saṃbandhakāl loke viśiṣṭaṃ saṃgataṃ satām |

11.2११.२

सद्भिः सह नरश्रेष्ठ प्रवदन्ति मनीषिणः ॥ (११।२)

sadbhiḥ saha naraśreṣṭha pravadanti manīṣiṇaḥ ||

12.1१२.१

स सत्यसंगरो भूत्वा ममेदम् इति निश्चितम् । (१२।१)

sa satyasaṃgaro bhūtvā mamedam iti niścitam |

12.2१२.२

कुरूणां पालय बलं यथा दुर्योधनस्तथा ॥ (१२।२)

kurūṇāṃ pālaya balaṃ yathā duryodhanastathā ||

13.1१३.१

इति श्रुत्वा वचः सो ऽथ चरणावभिवाद्य च । (१३।१)

iti śrutvā vacaḥ so 'tha caraṇāvabhivādya ca |

13.2१३.२

ययौ वैकर्तनः कर्णस्तूर्णम् आयोधनं प्रति ॥ (१३।२)

yayau vaikartanaḥ karṇastūrṇam āyodhanaṃ prati ||

14.1१४.१

सो ऽभिवीक्ष्य नरौघाणां स्थानम् अप्रतिमं महत् । (१४।१)

so 'bhivīkṣya naraughāṇāṃ sthānam apratimaṃ mahat |

14.2१४.२

व्यूढप्रहरणोरस्कं सैन्यं तत् समबृंहयत् ॥ (१४।२)

vyūḍhapraharaṇoraskaṃ sainyaṃ tat samabṛṃhayat ||

15.1१५.१

कर्णं दृष्ट्वा महेष्वासं युद्धाय समवस्थितम् । (१५।१)

karṇaṃ dṛṣṭvā maheṣvāsaṃ yuddhāya samavasthitam |

15.2१५.२

क्ष्वेडितास्फोटितरवैः सिंहनादरवैर् अपि । (१५।२)

kṣveḍitāsphoṭitaravaiḥ siṃhanādaravair api |

15.3१५.३

धनुःशब्दैश्च विविधैः कुरवः समपूजयन् ॥ (१५।३)

dhanuḥśabdaiśca vividhaiḥ kuravaḥ samapūjayan ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

MBh, 7, 4

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit