वैशंपायन उवाच । (१।१)

श्रुत्वा तु नृपतिर् वीरं पितरं बभ्रुवाहनः । (१।२)

निर्ययौ विनयेनार्यो ब्राह्मणार्घ्यपुरःसरः ॥ (१।३)

मणिपूरेश्वरं त्वेवम् उपयातं धनंजयः । (२।१)

नाभ्यनन्दत मेधावी क्षत्रधर्मम् अनुस्मरन् ॥ (२।२)

उवाच चैनं धर्मात्मा समन्युः फल्गुनस्तदा । (३।१)

प्रक्रियेयं न ते युक्ता बहिस्त्वं क्षत्रधर्मतः ॥ (३।२)

संरक्ष्यमाणं तुरगं यौधिष्ठिरम् उपागतम् । (४।१)

यज्ञियं विषयान्ते मां नायोत्सीः किं नु पुत्रक ॥ (४।२)

धिक् त्वाम् अस्तु सुदुर्बुद्धिं क्षत्रधर्माविशारदम् । (५।१)

यो मां युद्धाय सम्प्राप्तं साम्नैवाथो त्वम् अग्रहीः ॥ (५।२)

न त्वया पुरुषार्थश्च कश्चिद् अस्तीह जीवता । (६।१)

यस्त्वं स्त्रीवद् युधा प्राप्तं साम्ना मां प्रत्यगृह्णथाः ॥ (६।२)

यद्यहं न्यस्तशस्त्रस्त्वाम् आगच्छेयं सुदुर्मते । (७।१)

प्रक्रियेयं ततो युक्ता भवेत् तव नराधम ॥ (७।२)

तम् एवम् उक्तं भर्त्रा तु विदित्वा पन्नगात्मजा । (८।१)

अमृष्यमाणा भित्त्वोर्वीम् उलूपी तम् उपागमत् ॥ (८।२)

सा ददर्श ततः पुत्रं विमृशन्तम् अधोमुखम् । (९।१)

संतर्ज्यमानम् असकृद् भर्त्रा युद्धार्थिना विभो ॥ (९।२)

ततः सा चारुसर्वाङ्गी तम् उपेत्योरगात्मजा । (१०।१)

उलूपी प्राह वचनं क्षत्रधर्मविशारदा ॥ (१०।२)

उलूपीं मां निबोध त्वं मातरं पन्नगात्मजाम् । (११।१)

कुरुष्व वचनं पुत्र धर्मस्ते भविता परः ॥ (११।२)

युध्यस्वैनं कुरुश्रेष्ठं धनंजयम् अरिंदम । (१२।१)

एवम् एष हि ते प्रीतो भविष्यति न संशयः ॥ (१२।२)

एवम् उद्धर्षितो मात्रा स राजा बभ्रुवाहनः । (१३।१)

मनश्चक्रे महातेजा युद्धाय भरतर्षभ ॥ (१३।२)

संनह्य काञ्चनं वर्म शिरस्त्राणं च भानुमत् । (१४।१)

तूणीरशतसंबाधम् आरुरोह महारथम् ॥ (१४।२)

सर्वोपकरणैर् युक्तं युक्तम् अश्वैर् मनोजवैः । (१५।१)

सुचक्रोपस्करं धीमान् हेमभाण्डपरिष्कृतम् ॥ (१५।२)

परमार्चितम् उच्छ्रित्य ध्वजं सिंहं हिरण्मयम् । (१६।१)

प्रययौ पार्थम् उद्दिश्य स राजा बभ्रुवाहनः ॥ (१६।२)

ततो ऽभ्येत्य हयं वीरो यज्ञियं पार्थरक्षितम् । (१७।१)

ग्राहयामास पुरुषैर् हयशिक्षाविशारदैः ॥ (१७।२)

गृहीतं वाजिनं दृष्ट्वा प्रीतात्मा स धनंजयः । (१८।१)

पुत्रं रथस्थं भूमिष्ठः संन्यवारयद् आहवे ॥ (१८।२)

ततः स राजा तं वीरं शरव्रातैः सहस्रशः । (१९।१)

अर्दयामास निशितैर् आशीविषविषोपमैः ॥ (१९।२)

तयोः समभवद् युद्धं पितुः पुत्रस्य चातुलम् । (२०।१)

देवासुररणप्रख्यम् उभयोः प्रीयमाणयोः ॥ (२०।२)

किरीटिनं तु विव्याध शरेण नतपर्वणा । (२१।१)

जत्रुदेशे नरव्याघ्रः प्रहसन् बभ्रुवाहनः ॥ (२१।२)

सो ऽभ्यगात् सह पुङ्खेन वल्मीकम् इव पन्नगः । (२२।१)

विनिर्भिद्य च कौन्तेयं महीतलम् अथाविशत् ॥ (२२।२)

स गाढवेदनो धीमान् आलम्ब्य धनुर् उत्तमम् । (२३।१)

दिव्यं तेजः समाविश्य प्रमीत इव संबभौ ॥ (२३।२)

स संज्ञाम् उपलभ्याथ प्रशस्य पुरुषर्षभः । (२४।१)

पुत्रं शक्रात्मजो वाक्यम् इदम् आह महीपते ॥ (२४।२)

साधु साधु महाबाहो वत्स चित्राङ्गदात्मज । (२५।१)

सदृशं कर्म ते दृष्ट्वा प्रीतिमान् अस्मि पुत्रक ॥ (२५।२)

विमुञ्चाम्येष बाणांस्ते पुत्र युद्धे स्थिरो भव । (२६।१)

इत्येवम् उक्त्वा नाराचैर् अभ्यवर्षद् अमित्रहा ॥ (२६।२)

तान् स गाण्डीवनिर्मुक्तान् वज्राशनिसमप्रभान् । (२७।१)

नाराचैर् अछिनद् राजा सर्वान् एव त्रिधा त्रिधा ॥ (२७।२)

तस्य पार्थः शरैर् दिव्यैर् ध्वजं हेमपरिष्कृतम् । (२८।१)

सुवर्णतालप्रतिमं क्षुरेणापाहरद् रथात् ॥ (२८।२)

हयांश्चास्य महाकायान् महावेगपराक्रमान् । (२९।१)

चकार राज्ञो निर्जीवान् प्रहसन् पाण्डवर्षभः ॥ (२९।२)

स रथाद् अवतीर्याशु राजा परमकोपनः । (३०।१)

पदातिः पितरं कोपाद् योधयामास पाण्डवम् ॥ (३०।२)

संप्रीयमाणः पाण्डूनाम् ऋषभः पुत्रविक्रमात् । (३१।१)

नात्यर्थं पीडयामास पुत्रं वज्रधरात्मजः ॥ (३१।२)

स हन्यमानो विमुखं पितरं बभ्रुवाहनः । (३२।१)

शरैर् आशीविषाकारैः पुनर् एवार्दयद् बली ॥ (३२।२)

ततः स बाल्यात् पितरं विव्याध हृदि पत्रिणा । (३३।१)

निशितेन सुपुङ्खेन बलवद् बभ्रुवाहनः ॥ (३३।२)

स बाणस्तेजसा दीप्तो ज्वलन्न् इव हुताशनः । (३४।१)

विवेश पाण्डवं राजन्मर्म भित्त्वातिदुःखकृत् ॥ (३४।२)

स तेनातिभृशं विद्धः पुत्रेण कुरुनन्दनः । (३५।१)

महीं जगाम मोहार्तस्ततो राजन् धनंजयः ॥ (३५।२)

तस्मिन्निपतिते वीरे कौरवाणां धुरंधरे । (३६।१)

सो ऽपि मोहं जगामाशु ततश्चित्राङ्गदासुतः ॥ (३६।२)

व्यायम्य संयुगे राजा दृष्ट्वा च पितरं हतम् । (३७।१)

पूर्वम् एव च बाणौघैर् गाढविद्धो ऽर्जुनेन सः ॥ (३७।२)

भर्तारं निहतं दृष्ट्वा पुत्रं च पतितं भुवि । (३८।१)

चित्राङ्गदा परित्रस्ता प्रविवेश रणाजिरम् ॥ (३८।२)

शोकसंतप्तहृदया रुदती सा ततः शुभा । (३९।१)

मणिपूरपतेर् माता ददर्श निहतं पतिम् ॥ (३९।२)