MBh, 1, 174
Select a line for its word-by-word analysis.
अस्माकम् अनुरूपो वै यः स्याद् गन्धर्व वेदवित् । (१।२)
asmākam anurūpo vai yaḥ syād gandharva vedavit |
धौम्य उत्कोचके तीर्थे तं वृणुध्वं यदीच्छथ ॥ (२।३)
dhaumya utkocake tīrthe taṃ vṛṇudhvaṃ yadīcchatha ||
ततो ऽर्जुनो ऽस्त्रम् आग्नेयं प्रददौ तद् यथाविधि । (३।२)
tato 'rjuno 'stram āgneyaṃ pradadau tad yathāvidhi |
गन्धर्वाय तदा प्रीतो वचनं चेदम् अब्रवीत् ॥ (३।३)
gandharvāya tadā prīto vacanaṃ cedam abravīt ||
त्वय्येव तावत् तिष्ठन्तु हया गन्धर्वसत्तम । (४।१)
tvayyeva tāvat tiṣṭhantu hayā gandharvasattama |
कर्मकाले ग्रहीष्यामि स्वस्ति ते ऽस्त्विति चाब्रवीत् ॥ (४।२)
karmakāle grahīṣyāmi svasti te 'stviti cābravīt ||
ते ऽन्योन्यम् अभिसंपूज्य गन्धर्वः पाण्डवाश्च ह । (५।१)
te 'nyonyam abhisaṃpūjya gandharvaḥ pāṇḍavāśca ha |
रम्याद् भागीरथीकच्छाद् यथाकामं प्रतस्थिरे ॥ (५।२)
ramyād bhāgīrathīkacchād yathākāmaṃ pratasthire ||
तत उत्कोचकं तीर्थं गत्वा धौम्याश्रमं तु ते । (६।१)
tata utkocakaṃ tīrthaṃ gatvā dhaumyāśramaṃ tu te |
तं वव्रुः पाण्डवा धौम्यं पौरोहित्याय भारत ॥ (६।२)
taṃ vavruḥ pāṇḍavā dhaumyaṃ paurohityāya bhārata ||
तान् धौम्यः प्रतिजग्राह सर्ववेदविदां वरः । (७।१)
tān dhaumyaḥ pratijagrāha sarvavedavidāṃ varaḥ |
ते तदाशंसिरे लब्धां श्रियं राज्यं च पाण्डवाः । (८।१)
te tadāśaṃsire labdhāṃ śriyaṃ rājyaṃ ca pāṇḍavāḥ |
तं ब्राह्मणं पुरस्कृत्य पाञ्चाल्याश्च स्वयंवरम् ॥ (८।२)
taṃ brāhmaṇaṃ puraskṛtya pāñcālyāśca svayaṃvaram ||
स हि वेदार्थतत्त्वज्ञस्तेषां गुरुर् उदारधीः । (१०।१)
sa hi vedārthatattvajñasteṣāṃ gurur udāradhīḥ |
तेन धर्मविदा पार्था याज्याः सर्वविदा कृताः ॥ (१०।२)
tena dharmavidā pārthā yājyāḥ sarvavidā kṛtāḥ ||
वीरांस्तु स हि तान् मेने प्राप्तराज्यान् स्वधर्मतः । (११।१)
vīrāṃstu sa hi tān mene prāptarājyān svadharmataḥ |
बुद्धिवीर्यबलोत्साहैर् युक्तान् देवान् इवापरान् ॥ (११।२)
buddhivīryabalotsāhair yuktān devān ivāparān ||
मेनिरे सहिता गन्तुं पाञ्चाल्यास्तं स्वयंवरम् ॥ (१२।२)
menire sahitā gantuṃ pāñcālyāstaṃ svayaṃvaram ||
वेदविच्चैव वाग्मी च धौम्यः श्रीमान् द्विजोत्तमः । (१३।१)
vedaviccaiva vāgmī ca dhaumyaḥ śrīmān dvijottamaḥ |
तेजसा चैव बुद्ध्या च रूपेण यशसा श्रिया । (१३।२)
tejasā caiva buddhyā ca rūpeṇa yaśasā śriyā |
मन्त्रैश्च विविधैर् धौम्यस्तुल्य आसीद् बृहस्पतेः । (१३।३)
mantraiśca vividhair dhaumyastulya āsīd bṛhaspateḥ |
स चापि विप्रस्तान् मेने स्वभावाभ्यधिकान् भुवि ॥ (१३।४)
sa cāpi viprastān mene svabhāvābhyadhikān bhuvi ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.