वैशंपायन उवाच । (१।१)

तस्मै दित्सति कन्यां तु ब्राह्मणाय महात्मने । (१।२)

कोप आसीन् महीपानाम् आलोक्यान्योन्यम् अन्तिकात् ॥ (१।३)

अस्मान् अयम् अतिक्रम्य तृणीकृत्य च संगतान् । (२।१)

दातुम् इच्छति विप्राय द्रौपदीं योषितां वराम् । (२।२)

अवज्ञायेह वृद्धत्वं कालिका विनिपात्यते । (२।३)

अवरोप्येह वृक्षं तु फलकाले निपात्यते । (२।४)

अवज्ञायेत पृषतः कार्यं तेन महात्मना ॥ (२।५)

निहन्मैनं दुरात्मानं यो ऽयम् अस्मान् न मन्यते । (३।१)

न ह्यर्हत्येष सत्कारं नापि वृद्धक्रमं गुणैः ॥ (३।२)

हन्मैनं सह पुत्रेण दुराचारं नृपद्विषम् । (४।१)

अयं हि सर्वान् आहूय सत्कृत्य च नराधिपान् । (४।२)

गुणवद् भोजयित्वा च ततः पश्चाद् विनिन्दति ॥ (४।३)

अस्मिन् राजसमावाये देवानाम् इव संनये । (५।१)

किम् अयं सदृशं कंचिन् नृपतिं नैव दृष्टवान् ॥ (५।२)

न च विप्रेष्वधीकारो विद्यते वरणं प्रति । (६।१)

स्वयंवरः क्षत्रियाणाम् इतीयं प्रथिता श्रुतिः ॥ (६।२)

अथ वा यदि कन्येयं नेह कंचिद् बुभूषति । (७।१)

अग्नावेनां परिक्षिप्य यामराष्ट्राणि पार्थिवाः ॥ (७।२)

ब्राह्मणो यदि वा बाल्याल्लोभाद् वा कृतवान् इदम् । (८।१)

विप्रियं पार्थिवेन्द्राणां नैष वध्यः कथंचन ॥ (८।२)

ब्राह्मणार्थं हि नो राज्यं जीवितं च वसूनि च । (९।१)

पुत्रपौत्रं च यच्चान्यद् अस्माकं विद्यते धनम् ॥ (९।२)

अवमानभयाद् एतत् स्वधर्मस्य च रक्षणात् । (१०।१)

स्वयंवराणां चान्येषां मा भूद् एवंविधा गतिः ॥ (१०।२)

इत्युक्त्वा राजशार्दूला हृष्टाः परिघबाहवः । (११।१)

द्रुपदं संजिघृक्षन्तः सायुधाः समुपाद्रवन् ॥ (११।२)

तान् गृहीतशरावापान् क्रुद्धान् आपततो नृपान् । (१२।१)

द्रुपदो वीक्ष्य संत्रासाद् ब्राह्मणाञ् शरणं गतः । (१२।२)

न भयान् नापि कार्पण्यान् न प्राणपरिरक्षणात् । (१२।३)

जगाम द्रुपदो विप्राञ् शमार्थी प्रत्यपद्यत ॥ (१२।४)

वेगेनापततस्तांस्तु प्रभिन्नान् इव वारणान् । (१३।१)

पाण्डुपुत्रौ महावीर्यौ प्रतीयतुर् अरिंदमौ ॥ (१३।२)

ततः समुत्पेतुर् उदायुधास्ते महीक्षितो बद्धतलाङ्गुलित्राः । (१४।१)

जिघांसमानाः कुरुराजपुत्रावमर्षयन्तो ऽर्जुनभीमसेनौ ॥ (१४।२)

ततस्तु भीमो ऽद्भुतवीर्यकर्मा महाबलो वज्रसमानवीर्यः । (१५।१)

उत्पाट्य दोर्भ्यां द्रुमम् एकवीरो निष्पत्त्रयामास यथा गजेन्द्रः ॥ (१५।२)

तं वृक्षम् आदाय रिपुप्रमाथी दण्डीव दण्डं पितृराज उग्रम् । (१६।१)

तस्थौ समीपे पुरुषर्षभस्य पार्थस्य पार्थः पृथुदीर्घबाहुः । (१६।२)

भीम उवाच । (१६।३)

रे भूभुजो यदि भुवोल्लसितं न किंचित् । (१६।४)

तत् किं स्पृहाजनि सुतां प्रति पार्षतस्य । (१६।५)

जज्ञे स्पृहाथ कथम् आगतम् आगतं वा । (१६।६)

प्राणाधिके धनुषि तत् कथम् आग्रहो ऽभूत् । (१६।७)

कस्य द्रोणो धनुषि न गुरुः स्वस्ति देवव्रताय । (१६।८)

मन्दाभ्यासः कुरुपतिर् अयं श्रीसमुत्थैर् विलासैः । (१६।९)

रे कर्णाद्याः शृणुत मधुरां ब्राह्मणस्याशु वाणीम् । (१६।१०)

राधा यन्त्रं रचयतु पुनर् विद्धम् अप्यस्त्वविद्धम् । (१६।११)

तदन्तरे धर्मसुतो ऽपि गत्वा विज्ञाय कुन्तीं कुशलां क्षणेन । (१६।१२)

आगम्य तस्थौ सह सोदराभ्यां पुरुषर्षभाभ्यां सह वीरमुख्यः । (१६।१३)

अथाब्रवीज्जिष्णुर् उदारकर्मा मा सिंहनादान् कुरु पूर्वजेह । (१६।१४)

मा घोरतां दर्शय शत्रुमध्ये साधारणं योधय तावद् आर्य । (१६।१५)

तत् प्रेक्ष्य कर्मातिमनुष्यबुद्धिर् जिष्णुः स हि भ्रातुर् अचिन्त्यकर्मा । (१६।१६)

विसिस्मिये चापि भयं विहाय तस्थौ धनुर् गृह्य महेन्द्रकर्मा ॥ (१६।१७)

तत् प्रेक्ष्य कर्मातिमनुष्यबुद्धेर् जिष्णोः सहभ्रातुर् अचिन्त्यकर्मा । (१७।१)

दामोदरो भ्रातरम् उग्रवीर्यं हलायुधं वाक्यम् इदं बभाषे ॥ (१७।२)

य एष मत्तर्षभतुल्यगामी महद् धनुः कर्षति तालमात्रम् । (१८।१)

एषो ऽर्जुनो नात्र विचार्यम् अस्ति यद्यस्मि संकर्षण वासुदेवः ॥ (१८।२)

य एष वृक्षं तरसावरुज्य राज्ञां विकारे सहसा निवृत्तः । (१९।१)

वृकोदरो नान्य इहैतद् अद्य कर्तुं समर्थो भुवि मर्त्यधर्मा ॥ (१९।२)

यो ऽसौ पुरस्तात् कमलायताक्षस् तनुर् महासिंहगतिर् विनीतः । (२०।१)

गौरः प्रलम्बोज्ज्वलचारुघोणो विनिःसृतः सो ऽच्युत धर्मराजः ॥ (२०।२)

यौ तौ कुमाराविव कार्त्तिकेयौ द्वावश्विनेयाविति मे प्रतर्कः । (२१।१)

मुक्ता हि तस्माज्जतुवेश्मदाहान् मया श्रुताः पाण्डुसुताः पृथा च ॥ (२१।२)

तम् अब्रवीन् निर्मलतोयदाभो हलायुधो ऽनन्तरजं प्रतीतः । (२२।१)

प्रीतो ऽस्मि दिष्ट्या हि पितृष्वसा नः पृथा विमुक्ता सह कौरवाग्र्यैः । (२२।२)

आसे किमर्थं पुरुषोत्तमेह योद्धुं समागच्छ न धर्षयेयुः । (२२।३)

यथा नृपाः पाण्डवम् आजिमध्ये तम् अब्रवीच्चक्रधरो हलायुधः । (२२।४)

बलं विजानन् पुरुषोत्तमस्तदा न कार्यम् आर्येण च संभ्रमस्त्वया । (२२।५)

भीमानुजो योधयितुं समर्थ एको हि पार्थः स सुरासुरान् बहून् । (२२।६)

अलं विजेतुं किम् उ मानुषान् नृपान् साहाय्यम् अस्मान् यदि सव्यसाची । (२२।७)

स वाञ्छति स्म प्रयताम वीर पराभवं पाण्डुसुता न यान्ति ॥ (२२।८)