महाभारतMahābhārata

MBh, 3, 47

345 of 1995 · 26 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

जनमेजय उवाच । (१।१)

janamejaya uvāca

1.2१.२

यद् इदं शोचितं राज्ञा धृतराष्ट्रेण वै मुने । (१।२)

yad idaṃ śocitaṃ rājñā dhṛtarāṣṭreṇa vai mune |

1.3१.३

प्रव्राज्य पाण्डवान् वीरान् सर्वम् एतन् निरर्थकम् ॥ (१।३)

pravrājya pāṇḍavān vīrān sarvam etan nirarthakam ||

2.1२.१

कथं हि राजा पुत्रं स्वम् उपेक्षेताल्पचेतसम् । (२।१)

kathaṃ hi rājā putraṃ svam upekṣetālpacetasam |

2.2२.२

दुर्योधनं पाण्डुपुत्रान् कोपयानं महारथान् ॥ (२।२)

duryodhanaṃ pāṇḍuputrān kopayānaṃ mahārathān ||

3.1३.१

किम् आसीत् पाण्डुपुत्राणां वने भोजनम् उच्यताम् । (३।१)

kim āsīt pāṇḍuputrāṇāṃ vane bhojanam ucyatām |

3.2३.२

वानेयम् अथवा कृष्टम् एतद् आख्यातु मे भवान् ॥ (३।२)

vāneyam athavā kṛṣṭam etad ākhyātu me bhavān ||

4.1४.१

वैशम्पायन उवाच । (४।१)

vaiśampāyana uvāca

4.2४.२

वानेयं च मृगांश्चैव शुद्धैर् बाणैर् निपातितान् । (४।२)

vāneyaṃ ca mṛgāṃścaiva śuddhair bāṇair nipātitān |

4.3४.३

ब्राह्मणानां निवेद्याग्रम् अभुञ्जन् पुरुषर्षभाः ॥ (४।३)

brāhmaṇānāṃ nivedyāgram abhuñjan puruṣarṣabhāḥ ||

5.1५.१

तांस् तु शूरान् महेष्वासांस् तदा निवसतो वने । (५।१)

tāṃs tu śūrān maheṣvāsāṃs tadā nivasato vane |

5.2५.२

अन्वयुर् ब्राह्मणा राजन् साग्नयो ऽनग्नयस् तथा ॥ (५।२)

anvayur brāhmaṇā rājan sāgnayo 'nagnayas tathā ||

6.1६.१

ब्राह्मणानां सहस्राणि स्नातकानां महात्मनाम् । (६।१)

brāhmaṇānāṃ sahasrāṇi snātakānāṃ mahātmanām |

6.2६.२

दश मोक्षविदां तद्वद् यान् बिभर्ति युधिष्ठिरः ॥ (६।२)

daśa mokṣavidāṃ tadvad yān bibharti yudhiṣṭhiraḥ ||

7.1७.१

रुरून् कृष्णमृगांश् चैव मेध्यांश् चान्यान् वनेचरान् । (७।१)

rurūn kṛṣṇamṛgāṃś caiva medhyāṃś cānyān vanecarān |

7.2७.२

बाणैर् उन्मथ्य विधिवद् ब्राह्मणेभ्यो न्यवेदयत् ॥ (७।२)

bāṇair unmathya vidhivad brāhmaṇebhyo nyavedayat ||

8.1८.१

न तत्र कश्चिद् दुर्वर्णो व्याधितो वाप्यदृश्यत । (८।१)

na tatra kaścid durvarṇo vyādhito vāpyadṛśyata |

8.2८.२

कृशो वा दुर्बलो वापि दीनो भीतो ऽपि वा नरः ॥ (८।२)

kṛśo vā durbalo vāpi dīno bhīto 'pi vā naraḥ ||

9.1९.१

पुत्रान् इव प्रियाञ् ज्ञातीन् भ्रातॄन् इव सहोदरान् । (९।१)

putrān iva priyāñ jñātīn bhrātṝn iva sahodarān |

9.2९.२

पुपोष कौरवश्रेष्ठो धर्मराजो युधिष्ठिरः ॥ (९।२)

pupoṣa kauravaśreṣṭho dharmarājo yudhiṣṭhiraḥ ||

10.1१०.१

पतींश्च द्रौपदी सर्वान् द्विजांश् चैव यशस्विनी । (१०।१)

patīṃśca draupadī sarvān dvijāṃś caiva yaśasvinī |

10.2१०.२

मातेव भोजयित्वाग्रे शिष्टम् आहारयत् तदा ॥ (१०।२)

māteva bhojayitvāgre śiṣṭam āhārayat tadā ||

11.1११.१

प्राचीं राजा दक्षिणां भीमसेनो यमौ प्रतीचीम् अथ वाप्युदीचीम् । (११।१)

prācīṃ rājā dakṣiṇāṃ bhīmaseno yamau pratīcīm atha vāpyudīcīm |

11.2११.२

धनुर्धरा मांसहेतोर् मृगाणां क्षयं चक्रुर् नित्यम् एवोपगम्य ॥ (११।२)

dhanurdharā māṃsahetor mṛgāṇāṃ kṣayaṃ cakrur nityam evopagamya ||

12.1१२.१

तथा तेषां वसतां काम्यके वै विहीनानाम् अर्जुनेनोत्सुकानाम् । (१२।१)

tathā teṣāṃ vasatāṃ kāmyake vai vihīnānām arjunenotsukānām |

12.2१२.२

पञ्चैव वर्षाणि तदा व्यतीयुर् अधीयतां जपतां जुह्वतां च ॥ (१२।२)

pañcaiva varṣāṇi tadā vyatīyur adhīyatāṃ japatāṃ juhvatāṃ ca ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

MBh, 3, 47

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit