युधिष्ठिर उवाच । (१।१)

भूय एव कुरुश्रेष्ठ दानानां विधिम् उत्तमम् । (१।२)

कथयस्व महाप्राज्ञ भूमिदानं विशेषतः ॥ (१।३)

पृथिवीं क्षत्रियो दद्याद् ब्राह्मणस्तां स्वकर्मणा । (२।१)

विधिवत् प्रतिगृह्णीयान्न त्वन्यो दातुम् अर्हति ॥ (२।२)

सर्ववर्णैस्तु यच्छक्यं प्रदातुं फलकाङ्क्षिभिः । (३।१)

वेदे वा यत् समाम्नातं तन्मे व्याख्यातुम् अर्हसि ॥ (३।२)

भीष्म उवाच । (४।१)

तुल्यनामानि देयानि त्रीणि तुल्यफलानि च । (४।२)

सर्वकामफलानीह गावः पृथ्वी सरस्वती ॥ (४।३)

यो ब्रूयाच्चापि शिष्याय धर्म्यां ब्राह्मीं सरस्वतीम् । (५।१)

पृथिवीगोप्रदानाभ्यां स तुल्यं फलम् अश्नुते ॥ (५।२)

तथैव गाः प्रशंसन्ति न च देयं ततः परम् । (६।१)

संनिकृष्टफलास्ता हि लघ्वर्थाश्च युधिष्ठिर । (६।२)

मातरः सर्वभूतानां गावः सर्वसुखप्रदाः ॥ (६।३)

वृद्धिम् आकाङ्क्षता नित्यं गावः कार्याः प्रदक्षिणाः । (७।१)

मङ्गलायतनं देव्यस्तस्मात् पूज्याः सदैव हि ॥ (७।२)

प्रचोदनं देवकृतं गवां कर्मसु वर्तताम् । (८।१)

पूर्वम् एवाक्षरं नान्यद् अभिधेयं कथंचन ॥ (८।२)

प्रचारे वा निपाने वा बुधो नोद्वेजयेत गाः । (९।१)

तृषिता ह्यभिवीक्षन्त्यो नरं हन्युः सबान्धवम् ॥ (९।२)

पितृसद्मानि सततं देवतायतनानि च । (१०।१)

पूयन्ते शकृता यासां पूतं किम् अधिकं ततः ॥ (१०।२)

ग्रासमुष्टिं परगवे दद्यात् संवत्सरं तु यः । (११।१)

अकृत्वा स्वयम् आहारं व्रतं तत् सार्वकामिकम् ॥ (११।२)

स हि पुत्रान् यशोऽर्थं च श्रियं चाप्यधिगच्छति । (१२।१)

नाशयत्यशुभं चैव दुःस्वप्नं च व्यपोहति ॥ (१२।२)

युधिष्ठिर उवाच । (१३।१)

देयाः किंलक्षणा गावः काश्चापि परिवर्जयेत् । (१३।२)

कीदृशाय प्रदातव्या न देयाः कीदृशाय च ॥ (१३।३)

भीष्म उवाच । (१४।१)

असद्वृत्ताय पापाय लुब्धायानृतवादिने । (१४।२)

हव्यकव्यव्यपेताय न देया गौः कथंचन ॥ (१४।३)

भिक्षवे बहुपुत्राय श्रोत्रियायाहिताग्नये । (१५।१)

दत्त्वा दशगवां दाता लोकान् आप्नोत्यनुत्तमान् ॥ (१५।२)

यं चैव धर्मं कुरुते तस्य पुण्यफलं च यत् । (१६।१)

सर्वस्यैवांशभाग् दाता तन्निमित्तं प्रवृत्तयः ॥ (१६।२)

यश्चैनम् उत्पादयति यश्चैनं त्रायते भयात् । (१७।१)

यश्चास्य कुरुते वृत्तिं सर्वे ते पितरस्त्रयः ॥ (१७।२)

कल्मषं गुरुशुश्रूषा हन्ति मानो महद् यशः । (१८।१)

अपुत्रतां त्रयः पुत्रा अवृत्तिं दश धेनवः ॥ (१८।२)

वेदान्तनिष्ठस्य बहुश्रुतस्य प्रज्ञानतृप्तस्य जितेन्द्रियस्य । (१९।१)

शिष्टस्य दान्तस्य यतस्य चैव भूतेषु नित्यं प्रियवादिनश्च ॥ (१९।२)

यः क्षुद्भयाद् वै न विकर्म कुर्यान् मृदुर् दान्तश्चातिथेयश्च नित्यम् । (२०।१)

वृत्तिं विप्रायातिसृजेत तस्मै यस्तुल्यशीलश्च सपुत्रदारः ॥ (२०।२)

शुभे पात्रे ये गुणा गोप्रदाने तावान् दोषो ब्राह्मणस्वापहारे । (२१।१)

सर्वावस्थं ब्राह्मणस्वापहारो दाराश्चैषां दूरतो वर्जनीयाः ॥ (२१।२)