MBh, 4, 57
Select a line for its word-by-word analysis.
अर्जुनं सहिता यत्ताः प्रत्ययुध्यन्त भारत ॥ (१।३)
arjunaṃ sahitā yattāḥ pratyayudhyanta bhārata ||
भेरीशङ्खनिनादैश्च स शब्दस्तुमुलो ऽभवत् ॥ (३।२)
bherīśaṅkhaninādaiśca sa śabdastumulo 'bhavat ||
त्वरमाणः शरान् अस्यन् पाण्डवः स बभौ रणे । (५।१)
tvaramāṇaḥ śarān asyan pāṇḍavaḥ sa babhau raṇe |
सादिनश्चाश्वपृष्ठेभ्यो भूमौ चापि पदातयः ॥ (६।२)
sādinaścāśvapṛṣṭhebhyo bhūmau cāpi padātayaḥ ||
श्रुत्वा गाण्डीवनिर्घोषं विस्फूर्जितम् इवाशनेः । (१०।१)
śrutvā gāṇḍīvanirghoṣaṃ visphūrjitam ivāśaneḥ |
त्रस्तानि सर्वभूतानि व्यगच्छन्त महाहवात् ॥ (१०।२)
trastāni sarvabhūtāni vyagacchanta mahāhavāt ||
पतितानि स्म दृश्यन्ते शिरांसि रणमूर्धनि ॥ (११।२)
patitāni sma dṛśyante śirāṃsi raṇamūrdhani ||
विशिखोन्मथितैर् गात्रैर् बाहुभिश्च सकार्मुकैः । (१२।१)
viśikhonmathitair gātrair bāhubhiśca sakārmukaiḥ |
सहस्ताभरणैश्चान्यैः प्रच्छन्ना भाति मेदिनी ॥ (१२।२)
sahastābharaṇaiścānyaiḥ pracchannā bhāti medinī ||
शिरसां पात्यमानानाम् अन्तरा निशितैः शरैः । (१३।१)
śirasāṃ pātyamānānām antarā niśitaiḥ śaraiḥ |
दर्शयित्वा तथात्मानं रौद्रं रुद्रपराक्रमः । (१४।१)
darśayitvā tathātmānaṃ raudraṃ rudraparākramaḥ |
अवरुद्धश्चरन् पार्थो दशवर्षाणि त्रीणि च । (१४।२)
avaruddhaścaran pārtho daśavarṣāṇi trīṇi ca |
क्रोधाग्निम् उत्सृजद् घोरं धार्तराष्ट्रेषु पाण्डवः ॥ (१४।३)
krodhāgnim utsṛjad ghoraṃ dhārtarāṣṭreṣu pāṇḍavaḥ ||
तस्य तद् दहतः सैन्यं दृष्ट्वा चैव पराक्रमम् । (१५।१)
tasya tad dahataḥ sainyaṃ dṛṣṭvā caiva parākramam |
सर्वे शान्तिपरा योधा धार्तराष्ट्रस्य पश्यतः ॥ (१५।२)
sarve śāntiparā yodhā dhārtarāṣṭrasya paśyataḥ ||
वित्रासयित्वा तत् सैन्यं द्रावयित्वा महारथान् । (१६।१)
vitrāsayitvā tat sainyaṃ drāvayitvā mahārathān |
अर्जुनो जयतां श्रेष्ठः पर्यवर्तत भारत ॥ (१६।२)
arjuno jayatāṃ śreṣṭhaḥ paryavartata bhārata ||
प्रावर्तयन्नदीं घोरां शोणितौघतरङ्गिणीम् । (१७।१)
prāvartayannadīṃ ghorāṃ śoṇitaughataraṅgiṇīm |
अस्थिशैवलसंबाधां युगान्ते कालनिर्मिताम् ॥ (१७।२)
asthiśaivalasaṃbādhāṃ yugānte kālanirmitām ||
विकर्षतश्च गाण्डीवं न किंचिद् दृश्यते ऽन्तरम् ॥ (१९।२)
vikarṣataśca gāṇḍīvaṃ na kiṃcid dṛśyate 'ntaram ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.