वैशंपायन उवाच । (१।१)

स गन्धर्ववचः श्रुत्वा तत् तदा भरतर्षभ । (१।२)

अर्जुनः परया प्रीत्या पूर्णचन्द्र इवाबभौ ॥ (१।३)

उवाच च महेष्वासो गन्धर्वं कुरुसत्तमः । (२।१)

जातकौतूहलो ऽतीव वसिष्ठस्य तपोबलात् ॥ (२।२)

वसिष्ठ इति यस्यैतद् ऋषेर् नाम त्वयेरितम् । (३।१)

एतद् इच्छाम्यहं श्रोतुं यथावत् तद् वदस्व मे ॥ (३।२)

य एष गन्धर्वपते पूर्वेषां नः पुरोहितः । (४।१)

आसीद् एतन् ममाचक्ष्व क एष भगवान् ऋषिः । (४।२)

सुभिक्षं राज्यं लब्धं वै वसिष्ठस्य तपोबलात् । (४।३)

ब्रह्मणो मानसः पुत्रो वसिष्ठो ऽरुन्धतीपतिः ॥ (४।४)

गन्धर्व उवाच । (५।१)

तपसा निर्जितौ शश्वद् अजेयावमरैर् अपि । (५।२)

कामक्रोधावुभौ यस्य चरणौ संववाहतुः । (५।३)

इन्द्रियाणां वशकरो वसिष्ठ इति चोच्यते । (५।४)

यथा कामश्च क्रोधश्च निर्जितावजितौ नरैः । (५।५)

जितारयो जिता लोकाः पन्थानश्च जिता दिवः ॥ (५।६)

यस्तु नोच्छेदनं चक्रे कुशिकानाम् उदारधीः । (६।१)

विश्वामित्रापराधेन धारयन् मन्युम् उत्तमम् ॥ (६।२)

पुत्रव्यसनसंतप्तः शक्तिमान् अपि यः प्रभुः । (७।१)

विश्वामित्रविनाशाय न मेने कर्म दारुणम् ॥ (७।२)

मृतांश्च पुनर् आहर्तुं यः स पुत्रान् यमक्षयात् । (८।१)

कृतान्तं नातिचक्राम वेलाम् इव महोदधिः ॥ (८।२)

यं प्राप्य विजितात्मानं महात्मानं नराधिपाः । (९।१)

इक्ष्वाकवो महीपाला लेभिरे पृथिवीम् इमाम् ॥ (९।२)

पुरोहितवरं प्राप्य वसिष्ठम् ऋषिसत्तमम् । (१०।१)

ईजिरे क्रतुभिश्चापि नृपास्ते कुरुनन्दन ॥ (१०।२)

स हि तान् याजयामास सर्वान् नृपतिसत्तमान् । (११।१)

ब्रह्मर्षिः पाण्डवश्रेष्ठ बृहस्पतिर् इवामरान् । (११।२)

तथा वसिष्ठेन सह सौदासः संगतस्तदा । (११।३)

रक्षोभिर् विप्रयुक्तस्तु विश्वामित्रेण योजितैः । (११।४)

तथा द्विजसहायाद् वै न गन्धर्वा न राक्षसाः । (११।५)

शक्ताः प्रार्थयितुं वीर मनसापि महाबलाः ॥ (११।६)

तस्माद् धर्मप्रधानात्मा वेदधर्मविद् ईप्सितः । (१२।१)

ब्राह्मणो गुणवान् कश्चित् पुरोधाः प्रविमृश्यताम् ॥ (१२।२)

क्षत्रियेण हि जातेन पृथिवीं जेतुम् इच्छता । (१३।१)

पूर्वं पुरोहितः कार्यः पार्थ राज्याभिवृद्धये ॥ (१३।२)

महीं जिगीषता राज्ञा ब्रह्म कार्यं पुरःसरम् । (१४।१)

तस्मात् पुरोहितः कश्चिद् गुणवान् अस्तु वो द्विजः । (१४।२)

विद्वान् भवतु वो विप्रो धर्मकामार्थतत्त्ववित् ॥ (१४।३)