महाभारतMahābhārata

MBh, 3, 223

521 of 1995 · 25 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

द्रौपद्युवाच । (१।१)

draupadyuvāca |

1.2१.२

इमं तु ते मार्गम् अपेतदोषं वक्ष्यामि चित्तग्रहणाय भर्तुः । (१।२)

imaṃ tu te mārgam apetadoṣaṃ vakṣyāmi cittagrahaṇāya bhartuḥ |

1.3१.३

यस्मिन् यथावत् सखि वर्तमाना भर्तारम् आछेत्स्यसि कामिनीभ्यः ॥ (१।३)

yasmin yathāvat sakhi vartamānā bhartāram āchetsyasi kāminībhyaḥ ||

2.1२.१

नैतादृशं दैवतम् अस्ति सत्ये सर्वेषु लोकेषु सदैवतेषु । (२।१)

naitādṛśaṃ daivatam asti satye sarveṣu lokeṣu sadaivateṣu |

2.2२.२

यथा पतिस् तस्य हि सर्वकामा लभ्याः प्रसादे कुपितश् च हन्यात् ॥ (२।२)

yathā patis tasya hi sarvakāmā labhyāḥ prasāde kupitaś ca hanyāt ||

3.1३.१

तस्माद् अपत्यं विविधाश् च भोगाः शय्यासनान्यद्भुतदर्शनानि । (३।१)

tasmād apatyaṃ vividhāś ca bhogāḥ śayyāsanānyadbhutadarśanāni |

3.2३.२

वस्त्राणि माल्यानि तथैव गन्धाः स्वर्गश् च लोको विषमा च कीर्तिः ॥ (३।२)

vastrāṇi mālyāni tathaiva gandhāḥ svargaś ca loko viṣamā ca kīrtiḥ ||

4.1४.१

सुखं सुखेनेह न जातु लभ्यं दुःखेन साध्वी लभते सुखानि । (४।१)

sukhaṃ sukheneha na jātu labhyaṃ duḥkhena sādhvī labhate sukhāni |

4.2४.२

सा कृष्णम् आराधय सौहृदेन प्रेम्णा च नित्यं प्रतिकर्मणा च ॥ (४।२)

sā kṛṣṇam ārādhaya sauhṛdena premṇā ca nityaṃ pratikarmaṇā ca ||

5.1५.१

तथाशनैश् चारुभिर् अग्र्यमाल्यैर् दाक्षिण्ययोगैर् विविधैश् च गन्धैः । (५।१)

tathāśanaiś cārubhir agryamālyair dākṣiṇyayogair vividhaiś ca gandhaiḥ |

5.2५.२

अस्याः प्रियो ऽस्मीति यथा विदित्वा त्वाम् एव संश्लिष्यति सर्वभावैः ॥ (५।२)

asyāḥ priyo 'smīti yathā viditvā tvām eva saṃśliṣyati sarvabhāvaiḥ ||

6.1६.१

श्रुत्वा स्वरं द्वारगतस्य भर्तुः प्रत्युत्थिता तिष्ठ गृहस्य मध्ये । (६।१)

śrutvā svaraṃ dvāragatasya bhartuḥ pratyutthitā tiṣṭha gṛhasya madhye |

6.2६.२

दृष्ट्वा प्रविष्टं त्वरितासनेन पाद्येन चैव प्रतिपूजय त्वम् ॥ (६।२)

dṛṣṭvā praviṣṭaṃ tvaritāsanena pādyena caiva pratipūjaya tvam ||

7.1७.१

संप्रेषितायाम् अथ चैव दास्याम् उत्थाय सर्वं स्वयम् एव कुर्याः । (७।१)

saṃpreṣitāyām atha caiva dāsyām utthāya sarvaṃ svayam eva kuryāḥ |

7.2७.२

जानातु कृष्णस् तव भावम् एतं सर्वात्मना मां भजतीति सत्ये ॥ (७।२)

jānātu kṛṣṇas tava bhāvam etaṃ sarvātmanā māṃ bhajatīti satye ||

8.1८.१

त्वत्संनिधौ यत् कथयेत् पतिस् ते यद्यप्य् अगुह्यं परिरक्षितव्यम् । (८।१)

tvatsaṃnidhau yat kathayet patis te yadyapy aguhyaṃ parirakṣitavyam |

8.2८.२

काचित् सपत्नी तव वासुदेवं प्रत्यादिशेत् तेन भवेद् विरागः ॥ (८।२)

kācit sapatnī tava vāsudevaṃ pratyādiśet tena bhaved virāgaḥ ||

9.1९.१

प्रियांश् च रक्तांश् च हितांश् च भर्तुस् तान् भोजयेथा विविधैर् उपायैः । (९।१)

priyāṃś ca raktāṃś ca hitāṃś ca bhartus tān bhojayethā vividhair upāyaiḥ |

9.2९.२

द्वेष्यैर् अपक्षैर् अहितैश् च तस्य भिद्यस्व नित्यं कुहकोद्धतैश् च ॥ (९।२)

dveṣyair apakṣair ahitaiś ca tasya bhidyasva nityaṃ kuhakoddhataiś ca ||

10.1१०.१

मदं प्रमादं पुरुषेषु हित्वा संयच्छ भावं प्रतिगृह्य मौनम् । (१०।१)

madaṃ pramādaṃ puruṣeṣu hitvā saṃyaccha bhāvaṃ pratigṛhya maunam |

10.2१०.२

प्रद्युम्नसाम्बावपि ते कुमारौ नोपासितव्यौ रहिते कदाचित् ॥ (१०।२)

pradyumnasāmbāvapi te kumārau nopāsitavyau rahite kadācit ||

11.1११.१

महाकुलीनाभिर् अपापिकाभिः स्त्रीभिः सतीभिस् तव सख्यम् अस्तु । (११।१)

mahākulīnābhir apāpikābhiḥ strībhiḥ satībhis tava sakhyam astu |

11.2११.२

चण्डाश्च शौण्डाश्च महाशनाश्च चौराश्च दुष्टाश्चपलाश्च वर्ज्याः ॥ (११।२)

caṇḍāśca śauṇḍāśca mahāśanāśca caurāśca duṣṭāścapalāśca varjyāḥ ||

12.1१२.१

एतद् यशस्यं भगवेदनं च स्वर्ग्यं तथा शत्रुनिबर्हणं च । (१२।१)

etad yaśasyaṃ bhagavedanaṃ ca svargyaṃ tathā śatrunibarhaṇaṃ ca |

12.2१२.२

महार्हमाल्याभरणाङ्गरागा भर्तारम् आराधय पुण्यगन्धा ॥ (१२।२)

mahārhamālyābharaṇāṅgarāgā bhartāram ārādhaya puṇyagandhā ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

MBh, 3, 223

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit